Tibetan
་ཁོ་ན་གཞལ་བའི་དོན་མིན་ཏེ་རྗེས་དཔག་གིས་སྤྱི་མཚན་དངོས་སུ་གཞལ་ཀྱང་དེའི་སྒོ་ནས་མཐར་རང་མཚན་གཞལ་བ་ཡིན་པས་གཞལ་བྱའི་རང་མཚན་གང་ཡིན་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་དང་། རྗེས་དཔག་གིས་གཞན་སྤྱི་ཡི་ངོ་བོ་ཡི་རང་མཚན་དེའི་ཚུལ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཉིས་པོའི་དངོས་ཀྱི་གཞལ་བྱ་ལ་སྤྱི་རང་གཉིས་སུ་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རང་མཚན་དེའི་ཚུལ་ལ་ཚད་མས་འཇུག་པ་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་དངོས་སུ་མ་འཁྲུལ་བར་གཞལ་ཞིང་རྗེས་དཔག་གིས་སྤྱི་ལ་དེར་འཁྲུལ་ནས་ཞེན་པས་གཞལ་བ་ཡིན་ལ། ཚད་མ་གཉིས་ཀས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་བཅད་པ་ལྟར་ཡུལ་རང་མཚན་ལ་དེ་ལྟར་གྲུབ་པས་མི་བསླུ་བ་ལ་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འདི་ཡོད་དེ་མངོན་སུམ་ལ་རང་མཚན་དངོས་སུ་སྣང་བས་སྣང་ཡུལ་ལ་མ་འཁྲུལ་ཞིང་། རྗེས་དཔག་སོགས་སྤྱི་འཛིན་པའི་བློ་ནི་རྟོག་པའི་སྣང་ཡུལ་ལ་རང་མཚན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་ངོ་བོར་མངོན་པར་ཞེན་ན་ཡང་དེ་ལྟར་ གྲུབ་པ་མིན་པའི་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་གཉིས་པ་དོན་རང་མཚན་དངོས་སུ་དེའི་ཡུལ་དུ་མེད་པ་ལ་དེ་ཡོད་པར་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་བཞེད་དོ། །གཉིས་པ། གལ་ཏེ་དེ་མ་ཡིན་པ་ལ་དེར་འཛིན་པ་སྤྱི་གཞན་གྱི་ངོ་བོས་ནི་གཞན་རང་མཚན་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་དེ་འཁྲུལ་པ་ཅན་ཡིན་ལ་དེས་ན་ཚད་མ་མིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། རྗེས་དཔག་གིས་ཇི་ལྟར་བཅད་པའི་བསམ་པ་དེ་ལ་ནི་བསླུ་བ་མེད་པར་དེ་ལྟར་རང་མཚན་ལ་ཡང་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། སྣང་ཡུལ་ལ་རང་མཚན་དུ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ན་ཡང་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་དོན་ལ་མི་བསླུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་གཞན་མ་ནོར་བར་རྟོགས་པ་མཐོང་བས་ན་གཞན་གྱི་ངོ་བོས་གཞན་རྟོགས་ན་ཡུལ་དེ་ལ་ཚད་མ་མིན་པར་བརྗོད་པ་དོན་མེད་དེ། ཚད་མ་ནི་དོན་ཇི་ལྟར་བཅད་པ་དེ་ཙམ་ལ་མི་བསླུ་བའི་སྒོ་ནས་འཇོག་པ་ཡིན་ན་དེ་འདྲའི་གཞན་གཞན་ལ་མི་བསླུ་བ་མཐོང་བས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན། མཐོང་བ་དང་ཐོབ་པའི་སྐད་ཅིག་ཐ་དད་ཀྱང་མངོན་སུམ་དུ་སྔོན་པོར་མཐོང་བའི་ཚད་མས་བཅད་ཟིན་ཕྱིས་མཐོང་བ་ན་ཡང་སྔོན་པོ་ཙམ་ལ་མི་བསླུ་བ་དང་། ཡུལ་གང་ན་སྨན་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་པར་མངོན་སུམ་མཐོང་བའི་བློ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱིས་དུས་སུ་ཕྱོགས་དེར་སྨན་ཚོལ་བ་ལ་སྨན་དང་ཕྲད་པར་མི་བསླུ་བ་དང་། ཆོས་གཞན་དུ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་མེ་རྟོགས་པ་ལྟ་བུ་སོགས་གཞན་གྱིས་གཞན་རྟོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་ལ་བསྙོན་མེད་དུ་གྲུབ་བཞིན་དུ་སྤྱིའི་སྒོ་ནས་རང་མཚན་བཟུང་བ་ན་གཞན་གྱིས་གཞན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་ཞེས་པ་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་དོན་མེད་དོ། །གཞན་ཡང་གཞལ་བྱ་གཞན་གྱིས་གཞན་རྟོགས་པ་མི་འཐད་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱོགས་འདི་ལ་ནི་ལན་ཅི་རིགས་པར་བཏབ་ཟིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ན་མཐར་ཐུག་གི་གཞལ་ བྱ་གཅིག་ཡིན་པའམ་སྤྱི་ཡུལ་དུ་བྱེད་པས་ན་རྗེས་དཔག་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཟེར་བ་ལ་ནི། བརྗོད་བྱ་ཉིད་ཕྱིར་དེ་དངོས་མིན། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་ལན་བཏབ་ཟིན་ལ། གཉིས་ཀས་གཞལ་བྱ་རང་མཚན་ཡིན་ན་གཞལ་བྱ་གཉིས་སུ་མི་འཐད་ཅེ་ན། དེ་ནི་རང་གཞན་ངོ་བོ་ཡིས། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་ལན་བཏབ་ལ། གཉིས་ཀའི་ཡུལ་རང་མཚན་ཡིན་ན་འཁྲུལ་མ་འཁྲུལ་མི་འཐད་ཟེར་ན། ཇི་བཞིན་མངོན་ཞེན་མིན། སོགས་ཀྱིས་ལན་བཏབ་ཟིན་ཅིང་། འཁྲུལ་བ་ཡིན་ན་དོན་རང་མཚན་ལ་མི་བསླུ་བ་མི་འཐད་ཅེ་ན། གང་ལ་དངོས་དང་འབྲེལ་ཡོད་པ། །ཞེས་སོགས། སྔར་ལེའུ་དང་པོར་ལན་བཏབ་ཟིན་ཏོ། །དེས་ན་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ཀྱང་དོན་ཐོབ་པ་ལ་མི་བསླུ་བའི་དཔེ་འཇིག་རྟེན་རང་ལ་གྲགས་པ་བཀོད་ན། ནོར་བུ་དག་གི་འོད་ལ་ནོར་བུར་འཁྲུལ་ཏེ་ནོར་བུ་ལེན་དུ་རྒྱུག་པ་དང་། སྒྲོན་མེའི་འོད་དག་ལ་ནོར་བུའི་བློ་ཡིས་ནོར་བུ་ལེན་ནོ་སྙམ་དུ་མངོན་པར་རྒྱུག་པ་གཉིས་ཀ་འོད་ལ་ནོར་བུར་འཁྲུལ་བའི་ཕྱིར་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པར་ཁྱད་མེད་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ནོར་བུ་ཐོབ་པའི་དོན་བྱེད་མི་བྱེད་ལ་ཁྱད་ཡོད་དེ། སྒྲོན་འོད་ལ་ནོར་བུར་འཁྲུལ་བས་ནོར་བུ་མི་ཐོབ་ལ། ནོར་བུའི་འོད་ལ་འཁྲུལ་ནས་རྒྱུག་པས་ནོར་བུ་ཐོབ་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་དཔྱད་ན་ནོར་བུ་ཉིད་མངོན་སུམ་ཚད་མས་བཅད་པའང་མིན་ལ། ནོར་བུ་ཉིད་དོ་སྙམ་དུ་ཞེན་པ་ཙམ་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པའང་མ་ཡིན་མོད་དེ་ལས་དོན་ཐོབ་པ་ཡང་ཡོད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་གཞན་ཡིན་པ་ཙམ་དང་། འཁྲུལ་བ་ཡིན་པ་ཙམ་ན་དོན་ལ་བསླུ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བར་རིགས་ཏེ། སྨྲ་བ་དེ་མ་ངེས་པ་དཔེ་འདིས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ནོར་འོད་ལ་ནོར་བུར་འཁྲུལ་བ་འདིས་མི་བསླུ་བ་གང་ལ་ཐུག་ན་འབྲེལ་བ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་འབྲས་བུའི་ རྟགས་སུ་དོན་གྱིས་འགྱུར་བར་པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་བློ་སོགས་བཞེད་དོ། །དཔེ་དེ་ལྟར་རྗེས་དཔག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྣང་ཡུལ་དེ་ཇི་བཞིན་པ་རང་མཚན་གྱི་དོན་མེད་པར་འདྲ་ནའང་སྒྲ་མི་རྟག་རྟོགས་པའི་རྗེས་དཔག་ལྟ་བུ་དང་ནི། སྒྲ་རྟག་འཛིན་རྟོགས་པ་ལྟ་བུ་རྗེས་དཔག་དེར་སྣང་བའམ་ལྟར་སྣང་བ་དག་ལས་དོན་བྱེད་པ་རང་མཚན་གྱི་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་ཅན་གྱི་སྒྲ་མི་རྟག་རྟོགས་ཀྱི་རྗེས་དཔག་ལྟ་བུ་དེ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་
Chinese
并非仅仅衡量共相，即使通过比量实际衡量共相，也因此最终衡量自相，因此，对于所量之自相是什么，现量了知自己的体性，并且，比量了知其他共相的体性的自相之方式，因此，两种量之实际所量，被认为是共相和自相二者。也就是说，当以量进入自相之方式时，现量实际无误地衡量，而比量则对共相错误地执着而衡量。然而，两种量都如其所决断般，在境自相上如此成立，因此在不欺骗方面是相同的。然而，二者之间有此差别，即现量中自相实际显现，因此对显现之境不迷惑，而比量等执持共相之识，虽然对分别的显现之境显现为如自相般的体性而执着，但并非如此成立，因此，第二个所量，在境自相实际不存在于其境中，却迷惑地认为存在，如此认为。第二，如果将非彼执为彼，以共相其他的体性，如果了知其他自相，那么它就是具有迷惑性的，因此会变成非量，如果这样说。对于比量如何决断的想法，由于不欺骗，并且如此在自相上也成立。即使在显现之境上迷惑为自相，仍然是量，因为在意义上不欺骗。也就是说，因为见到以其他方式也能无误地了知其他，所以如果以其他的体性了知其他，那么说境不是量是没有意义的。因为量是以对意义如何决断的那一点不欺骗的方式安立的，所以见到如此对其他的其他不欺骗。例如，即使见到和获得的时间不同，但现量见到蓝色之量已经决断，之后见到时，也不会在仅仅是蓝色上欺骗。以及，在某个地方，现量见到生长药物等的识，依靠它，之后在那个方向寻找药物时，不会在遇到药物上欺骗。以及，就像依靠其他法烟了知火一样，等等，以其他了知其他的世间，在无可辩驳地成立的同时，如果以共相的方式执持自相，那么以其他了知其他的方面
English
It is not just about measuring the general characteristic, but even if the inferential cognition directly measures the general characteristic, it ultimately measures the specific characteristic through that means. Therefore, regarding what the specific characteristic to be measured is, direct perception realizes its own nature, and inference realizes the manner of that specific characteristic of the nature of other general characteristics. Therefore, the actual objects to be measured by the two valid cognitions are considered to be both general and specific characteristics. That is, when valid cognition engages with the manner of that specific characteristic, direct perception measures without being mistaken in reality, while inference measures by being mistaken and fixated on the general characteristic. However, both valid cognitions are similar in that they are not deceptive because they are established in the object's specific characteristic as they have been determined. However, there is a difference between the two: in direct perception, the specific characteristic appears directly, so there is no confusion about the object of appearance. On the other hand, the mind that grasps the general characteristic, such as inference, although it appears to fixate on the object of appearance of conceptual thought as if it were the nature of the specific characteristic, it is not established as such. Therefore, the second object to be measured, the actual specific characteristic, is mistaken as being present in its object when it is not actually present there. Secondly, if grasping something as what it is not, by the nature of the general other, if one understands the other specific characteristic, then it is deceptive and therefore becomes non-valid cognition. If that is the case, the thought of how inference determines is not deceptive, and it is established in the specific characteristic as such. Even if one is mistaken about the object of appearance as the specific characteristic, it is still valid cognition because it is not deceptive in meaning. That is, because it is seen that one can understand the other without error by other means, it is meaningless to say that the object is not valid cognition if one understands the other by the nature of the other. Because valid cognition is established in such a way that it is not deceptive only in how it determines the meaning, it is seen that it is not deceptive to others like that. For example, even though the moment of seeing and obtaining is different, the valid cognition that sees blue directly has already determined it, and even when it is seen later, it is not deceptive in just being blue. And, in a place where the mind that directly sees medicine and so on growing, relying on it, later when searching for medicine in that direction, one is not deceived in encountering medicine. And, like understanding fire based on other phenomena such as smoke, and so on, the world of understanding the other by the other is undeniably established. At the same time, if one grasps the specific characteristic through the way of the general characteristic, then the aspect of understanding the other by the other
Chinese
总之，所谓错觉在任何情况下都不是没有意义的。此外，对于认为以其他方式衡量的事物不能被其他方式理解的观点，已经给出了各种各样的回答。例如，如果有人说，因为最终的衡量对象是一个，或者被视为共同的对象，所以会变成推理的对象，那么，已经用“所说本身并非事物”等来回答了。如果两人都认为衡量对象是自相，那么认为衡量对象不能是两个，则已经用“那是自身和他者的本质”等来回答了。如果两者的对象都是自相，那么认为不会有错觉和非错觉，则已经用“并非如实显现的执着”等来回答了。如果说是错觉，那么认为不欺骗事物自相是不合理的，则已经用“与事物有实际联系的”等，在第一章中已经回答过了。因此，即使是错觉，为了说明不欺骗获得事物，可以举出世俗中常见的例子：将宝石的光芒误认为宝石而奔跑去拿取宝石，以及将灯的光芒误以为是宝石而显现出想要拿取宝石的样子而奔跑，这两种情况虽然都因为将光芒误认为宝石而没有区别地成为颠倒的意识，但获得宝石的作用和不获得宝石的作用是有区别的。因为将灯光误认为宝石而无法获得宝石，而因为误认为宝石的光芒而奔跑，就能获得宝石。对此进行分析，宝石本身也不是通过现量来确定的，也不是仅仅执着于“那就是宝石”而进行推理，但如果从中也能获得事物，那么为什么仅仅因为是其他事物，或者仅仅因为是错觉，就说会欺骗事物呢？应该通过这个例子来理解这种说法是不确定的。这种将宝石的光芒误认为宝石而不会被欺骗的情况，最终是因为与宝石有关联而产生的，因此班禅释迦智等认为，这是作为结果的标志而具有意义。就像这个例子一样，即使所有推理的显现对象都类似于没有如实存在的自相的事物，但像理解声音无常的推理，以及像执着于声音常有的理解这样的推理，在这些显现或看似推理的事物中，与事物的作用、自相的事物状态以及与声音无常的理解相关的推理，才是真正的量。
English
In short, the so-called illusion is not meaningless in any way. Furthermore, various answers have already been given to the view that things measured in other ways cannot be understood in other ways. For example, if someone says that because the ultimate object of measurement is one, or is regarded as a common object, it will become the object of inference, then it has already been answered with "what is said itself is not a thing," and so on. If both think that the object of measurement is self-characterized, then thinking that the object of measurement cannot be two, it has already been answered with "that is the essence of self and other," and so on. If the object of both is self-characterized, then thinking that there will be no illusion and non-illusion, it has already been answered with "not the attachment that appears as it is," and so on. If it is said to be an illusion, then thinking that it is unreasonable not to deceive the self-characterization of things, it has already been answered with "what is actually related to things," and so on, which has already been answered in the first chapter. Therefore, even if it is an illusion, in order to illustrate that it does not deceive the attainment of things, one can cite common examples in the world: mistaking the light of a jewel for a jewel and running to take the jewel, and mistaking the light of a lamp for a jewel and appearing to want to take the jewel and running, both of these situations, although they are both inverted consciousnesses without distinction because they mistake the light for a jewel, there is a difference between the function of obtaining the jewel and not obtaining the jewel. Because mistaking the light of a lamp for a jewel cannot obtain the jewel, but because mistaking the light of a jewel and running, one can obtain the jewel. Analyzing this, the jewel itself is not determined by direct perception, nor is it inferred merely by being attached to "that is the jewel," but if one can also obtain things from it, then why say that it will deceive things merely because it is another thing, or merely because it is an illusion? One should understand that this statement is uncertain through this example. This situation of mistaking the light of a jewel for a jewel and not being deceived ultimately arises because it is related to the jewel, so Panchen Shakya Lodro and others believe that it is meaningful as a sign of the result. Like this example, even if the appearing objects of all inferences are similar to things that do not exist as they are self-characterized, but like the inference of understanding sound as impermanent, and like the inference of clinging to the understanding of sound as permanent, among these appearing or seemingly inferences, the inference related to the function of things, the state of self-characterized things, and the understanding of sound as impermanent, is the true valid cognition.