English
Even the greater part of the impurity turned into a mind of faith. Alala, how wonderful! Thinking like this, not fearing death, but protecting the truth. Then the prince said: I have found good speech and made offerings, my heart is joyful, and I remember your kindness. Now that I have come here, take whatever you want! The Rakshasa said: The time for me to eat you is still to come, for now, speak well, I want to hear it. The Bodhisattva said: You are so cruel and without compassion, and have temporarily become like this just for the sake of your stomach. These verses only proclaim the Dharma, and the Dharma and non-Dharma are incompatible. What is the use of showing the noble path to those who are even worse than Rakshasas? The Rakshasa mocked, and in response said: Kings kill pitiful fawns for fun, so if killing people for survival violates the Dharma, does killing deer not violate it? The Bodhisattva said: Those who kill deer are not abiding in the Dharma, but eating human flesh is even worse than that. People of high caste should not eat human flesh. Although he mocked with harsh words, the Bodhisattva suppressed his anger with the power of loving-kindness, and as if hearing those words, he smiled and said: I let you go, return home to enjoy the king's enjoyment and happiness, and then come back to me. Are you not skilled in the principles of law? The Bodhisattva said: I am not attached to immediate happiness, and I have abandoned the evil principles of only looking to protect myself. Coming here to protect the truth is what it means to be skilled in the principles of law. This principle does not contradict fame and true meaning. Evil principles contradict each other, and those who abide by them will die and go to the lower realms. The Rakshasa said: Abandoning a poor life, a family full of tears, and the happiness of the throne, what meaning did you see in the words of truth that you came here? The Bodhisattva said: Truth has many special qualities. To put it simply, truth is the most excellent of all ornaments, and of all tastes,
Tibetan
རོ་ཀུན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་བདེན་ཚིག་ཞིམ་མོ། །དཀའ་ཐུབ་སོགས་ཉོན་མོངས་མ་བྱས་ཀྱང་བསོད་ནམས་སྒྲུབ་པ་དང་། འགྲོ་བ་མཐའ་དག་ཁྱབ་པའི་གྲགས་པ་འཕེལ། །བདེན་པ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ལས་འདའ་བའི་ལམ། །ལྷ་ཡི་གནས་སུ་འཇུག་པའི་སྒོ་ཡང་ཡིན། །འཁོར་བའི་རྫིང་ལས་ཐར་བའི་ཟམ་པའང་ཡིན། །ཞེས་སྨྲས་པས། སྲིན་པོས་དེ་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བསྟོད་ནས། མི་གཞན་ང་ཡི་དབང་དུ་གྱུར་པའི་ཚེ་བརྟན་པ་ཉམས་ཤིང་སྐྲག་ནས། ཁྱོད་ནི་དཔའ་མི་འགོང་པས་འཆི་བའི་འཇིགས་པ་མེད་པ་འདྲ་སྙམ་མོ། །རྒྱལ་བུས་སྨྲས་པ། རབ་ཏུ་བསྒྲིམས་ནས་འབད་ཀྱང་བཅོས་སུ་མི་རུང་བའི་འཆི་བ་ལ་འཇིགས་པས་ཅི་ཞིག་ཕན། གཞན་ཡང་དགེ་བ་མ་བྱས་ཤིང་སྡིག་པ་བགྱིས་པ་རྣམས་འཆི་བའི་ཚེ་རྒྱུ་དེ་ལས་འཇིགས་པ་སྐྱེ་ལ། བདག་ནི་ཡིད་འགྱོད་པར་བྱེད་པའི་སྡིག་པ་བྱས་པ་མི་དྲན་ལ་ཆོས་ལ་གནས་ནས་སྦྱིན་སོགས་བགྱིས་པས་བསམ་པ་བདེ་བས་འཆི་བས་མི་འཇིགས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་མཆོད་སྦྱིན་བྱའམ་ཟ་བ་གང་འདོད་གྱིས་ཤིག་ ཅེས་སྨྲས་པ་ལ། སྲིན་པོ་དེ་དད་པ་སྐྱེས་ཏེ་མིག་མཆི་མས་གང་ཞིང་སྡིག་པའི་སེམས་བརྗེད་པར་གྱུར་ནས་རྒྱལ་བུ་ལ་བལྟ་བཞིན། རྒྱལ་མཆོག་ཁྱོད་ལྟ་བུ་ལ་ཤེས་བཞིན་དུ་སུ་ཞིག་གནོད་པར་བྱེད། ལེགས་པར་སྨྲས་པ་དེ་དག་ཀྱང་བདག་ལ་སྟོན་ཅིག་དང་ཉན་པར་འདོད་དོ། །ཁྱེད་ཀྱིས་ལེགས་པར་བཤད་པའི་མཐུས་རང་གི་སྤྱོད་པ་ངན་པ་ལའང་ཡིད་གདུང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་སྨྲས་པ་ལ། རྒྱལ་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྲིན་པོ་དེ་ལ་སྔར་དྲང་སྲོང་གི་དམོད་པའི་ལོ་ཡང་ཚང་ཞིང་ཆོས་ལ་གཞུགས་པའི་དུས་སུ་བབ་པས་ཆོས་ལ་འདུན་པར་རིགས་ནས་སྨྲས་པ། འོ་ན་ཆོས་འདོད་པ་ལ་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་སྤྱོད་ལམ་དགོས་པས། རབ་ཏུ་དམའ་བའི་སྟན་ལ་འདུག །དུལ་བའི་དཔལ་ནི་རྣམ་པར་བསྐྱེད། །དགའ་དང་ལྡན་པའི་མིག་གིས་བལྟ། །ཚིག་གི་བདུད་རྩི་འཐུང་པ་བཞིན། །གུས་པ་བསྐྱེད་ཅིང་རྩེ་གཅིག་བཏུད། །རབ་ཏུ་དད་པ་དྲི་མེད་ཡིད། །ནད་པས་སྨན་པའི་ཚིག་ཉན་བཞིན། །རིམ་གྲོ་བསྐྱེད་དེ་ཆོས་ཉོན་ཅིག །དེ་ནས་སྲིན་པོ་རྐང་བཀྲ་དེས་རྡོ་ལེབ་མཐོན་པོ་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་རང་གི་སྟོད་གཡོགས་བཏིང་སྟེ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཞག་ནས། དེའི་གདོང་དུ་བལྟ་བཞིན་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གསུངས་ཤིག་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གདང་གསལ་བས་སྔར་ཐོས་པའི་ཚིགས་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། དམ་པ་བདག་ལ་ལན་གཅིག་ཙམ། །ཇི་ལྟར་འདོད་པར་འཕྲད་ཀྱང་རུང་། །འདྲིས་པར་བྱ་བ་མི་
Chinese
在一切言辞之中，真实之语最为甘美。即使未曾修行难行能行等远离烦恼之行，亦能成办福德，名声增长，普及一切众生。真实之道，是超越三界之路；亦是通入天界之门；亦是渡越轮回苦海之桥。如此说已，夜叉赞曰：“善哉！” 然后因见他人归属我之威力，其寿命衰减而恐惧，心念：你乃不败之勇者，无惧于死怖。王子答曰：“纵然勤勉修行，死亡不可改变，畏惧又有何益？他人造恶，不行善法，死时畏惧由此而生；我不忆曾作可悔之恶，心安住于法，行布施等善业，心乐安然，不畏死亡。因此，你可随意施食供养。” 夜叉闻此，生起信心，泪下忘却恶心，仰视王子曰：“大王，如你此类，谁能加害？善说者愿示于我，我乐于聆听。因你善言，我已悔弃恶行。” 王子菩萨告夜叉曰：“你往昔已圆满修行仙人禁戒之岁月，今值法会之时，故应生起欲求佛法之心。若欲法者，当依与之相应之道：处卑下之位，兴调伏之德；以喜眼观法，如饮语句之甘露；兴恭敬心，专注而礼；发清净信心；如病者听医言；随次增长，渐渐闻法。” 于是夜叉伸足，置王子于高岩之上，令之安坐，并对之曰：“大士，请为我说一偈。” 菩萨即朗声而诵先所闻偈曰：“圣者但答我一言，随其所愿遭遇亦可；不可做违理之行。”
English
Among all words, the words of truth are the sweetest. Even if one has not practiced the arduous paths of asceticism that subdue afflictions, by speaking truth one accomplishes merit, spreads fame, and benefits all beings. Truth is the path beyond the three realms; it is the gate that leads into the celestial abode; it is also the bridge that liberates from the ocean of cyclic existence. Having spoken thus, the demon praised: “Excellent!” Yet, seeing another brought under my power, his life waning, he trembled with fear and thought: “You are a fearless hero, unmoved by fear of death.” The prince replied: “Even with great effort, death cannot be altered; what benefit is there in fear? Others who do not practice virtue and commit evil, at the time of death fear arises from such causes. As for myself, I do not recall committing evil deeds that cause regret; abiding in Dharma, performing giving and virtue, my mind is at ease, and I do not fear death. Therefore, you may take food or offering as you wish.” The demon, moved, gave rise to faith, tears falling as he forgot his malicious mind, and gazed at the prince: “O noble one, who could harm one such as you? Speak well to me, I wish to listen. By your good words I have become remorseful and abandoned wicked ways.” The Bodhisattva prince said to the demon: “In the past you fulfilled the austerities of a sage, and now at this time of Dharma assembly, you are suited to arouse aspiration toward the Dharma. If you desire Dharma, you must follow the corresponding way: dwell in humble position, generate the glory of discipline, look with joyful eyes, drink the nectar of words, generate reverence, bow with single mind, develop pure faith, listen as the sick to a healer’s words, gradually progress and hear the Dharma.” Then the demon stretched forth his leg, placed the prince upon a high rock, seated him there, and said: “Great one, please speak to me a verse.” The Bodhisattva then clearly uttered the stanza he had previously heard: “O noble one, reply to me with but one word: as one desires, one may encounter; but never act contrary to reason.”
Tibetan
དགོས་པར། །རབ་ཏུ་བརྟན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར། ། རྐང་བཀྲས་དེ་ཐོས་ནས་ལེགས་སོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། མགོ་བསྒྱུར་སེ་གོལ་གཏོགས་ནས་མགུ་བར་བྱས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཡང་གསུངས་ཤིག་ཅེས་སྨྲས་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཚིགས་བཅད་གཉིས་པ་སྨྲས་པ། དམ་པ་རྣམས་ནི་སུས་ཀྱང་མི་བསྲིང་ངོ་། །ངུར་བའི་ཚུལ་གྱིས་དགེ་བ་བསྟེན་པར་བྱ། །དེ་དང་ཉེ་ན་དེ་ཡི་ཡོན་ཏན་རྡུལ། །ཆེད་དུ་མ་བསྒོས་པར་ཡང་གོས་པར་གྱུར། །རྐང་བཀྲས་སྨྲས་པ། དགེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ལེགས་སྨྲས་པ། །ཁྱོད་ཀྱིས་རྣམ་པ་ཀུན་གྱིས་མཆོད། །ནོར་ཡང་གནས་སུ་ཕྱིན་པར་བཏང་། །འབད་དེ་དོན་གྲུབ་ཐོག་ཏུ་བབ། །དེ་ནས་ཡང་གསུངས་ཤིག །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས། རྒྱལ་པོའི་ཤིང་རྟ་རིན་ཆེན་གསེར་བརྒྱན་དང་། ལུས་ཀྱང་རྒས་པས་མི་སྡུག་པར་ཡང་འགྱུར། །དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ནི་རྒས་མི་འགྱུར། །དགེ་བ་རྣམས་ནི་ཡོན་ཏན་རྗེས་ཆགས་བརྟན། །རྐང་བཀྲས་སེ་གོལ་གཏོགས་ཤིང་བདག་ནི་བདུད་རྩིའི་ཆར་པས་ངོམས་པར་བགྱིས་སོ། །དེ་ནས་ཡང་གསུངས་ཤིག །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཚིགས་བཅད་བཞི་པ་སྨྲས་པ། ནམ་མཁའ་དང་ནི་ས་གཞིའི་བར་ཡང་རིང་། །རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་ཚུ་རོལ་འགྲམ་ཡང་རིང་། །ཤར་དང་ནུབ་ཀྱི་རི་ཡི་བར་ཡང་རིང་། །ཕལ་པ་དག་དང་དམ་ཆོས་དེ་བས་རིང་། །དེ་ནས་རྐང་བཀྲ་དེ་རབ་ཏུ་དགའ་ཞིང་གུས་པར་གྱུར་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཚིག་དོན་གསལ་བ་བཞི་པོ་དེ་དག་ཐོས་པའི་ཡོན་དུ་མཆོད་པའི་ཕྱིར། དམ་པ་བཞི་འབུལ་བར་འཚལ་ན། ཅི་བཞེད་པ་ བསླང་དུ་གསོལ། རྒྱལ་བུས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ནི་བདག་ལ་རང་དབང་མེད་པར་མི་རིགས་པར་བྱེད་པ་ལ་བརྩོན་ན་དགེ་བ་སྤྱོད་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པས། ཁྱོད་ཀྱིས་གཞན་ལ་དམ་པ་ཇི་ལྟར་སྦྱིན། བདག་གིས་དམ་པ་སྦྱིན་ཞེས་གནང་བ་བྱིན་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱི་ཡིད་སྦྱིན་པ་ལ་སྤྲོ་བར་མི་འགྱུར་བས་དེ་སྐད་མ་སྨྲ་ཞིག །དེ་ནས་རྐང་བཀྲ་ཅུང་ཟད་ངོ་ཚ་ཞིང་མགོ་སྨད་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སྨྲས་པ། ཁྱོད་དེ་ལྟར་དོགས་པ་མ་སྐྱེད་ཅིག །བདག་གིས་སྲོག་ཀྱང་བཏང་ནས་དམ་པ་དེ་དག་འབུལ་གྱིས་བཞེས་ཤིག །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྨྲས་པ། བདེན་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ལོངས་ལ་སེམས་ཅན་གསོད་པ་སྤོངས། སྐྱེ་བོ་བཙོན་དུ་བཟུང་བ་འདི་རྣམས་མ་ལུས་ཐོངས། །དཔའ་བོ་ཁྱོད་ཀྱིས་མི་ཤ་ཟ་བ་རབ་ཏུ་སྤོངས། དམ་པའི་ནང་ནས་མཆོག་གྱུར་འདི་བཞི་སྦྱིན་པར་གྱིས། །རྐང་བཀྲས་སྨྲས་པ། དམ་པ་སྔ་མ་གསུམ་ནི་ཁྱོད་ལ་འབུལ། །དམ་པ་བ
Chinese
应当如此，必将成为极其坚固。脚跛者听后说道：“好极了！”便将头低下，把自己那匹小黑马拴上，心中欢喜地说：“再请你对菩萨再说一句。”菩萨便诵出第二偈曰：‘圣者们是谁也不可毁坏，应以忍辱的方式依止善法。靠近他们，即使未曾特别祈请，也必然染上他们的功德微尘。’ 脚跛者说道：‘善行者说得好，你以一切方式供养，财物也都布施，努力追求而得成就。再说一偈吧。’菩萨说：‘国王的车马，即使以珍宝黄金装饰，身体也会衰老而不悦。圣者们的法不会衰败，善行者的功德追随者必然坚固。’ 脚跛者牵着小黑马，将自己以甘露之雨滋润供养。再说一偈，菩萨便诵出第四偈曰：‘虚空与大地之间也很广大，大海彼岸与此岸之间也很广大，东方与西方群山之间也很广大，而凡俗之物与圣法之间更是广大。’ 脚跛者闻之，极其欢喜恭敬，对菩萨说道：‘你这四句文义分明的偈语，我将以闻此功德供养圣者四种供品，请随意接受。’ 太子说道：‘你不要勉强自己失去自主去做不合理的事，若那样则善行将全然相反。你当如何如法施予他人？若我说“我来布施圣物”，你纵然给予，心中也不生欢喜，所以你不要说此话。’ 脚跛者于是稍感羞愧，低下头来说：‘你不要那样怀疑，我即便舍弃性命也要将这些圣物奉献。’ 菩萨说道：‘真实的苦行应当舍弃杀生，不要将人类囚禁，不要违背此事。勇士啊，你应完全舍弃食肉，以此四种最胜的圣供来布施。’ 脚跛者说道：‘前三种圣供我将奉献与你，最后一种……’
English
It must be so, and it will become supremely stable. The lame man, upon hearing this, said: “Excellent!” Then he bowed his head, tied up his little black horse, and joyfully said: “Please speak again to the Bodhisattva.” The Bodhisattva then uttered the second verse: ‘The noble ones cannot be destroyed by anyone; with the conduct of patience one should rely on virtue. Near to them, even without a special request, one inevitably acquires a dust of their qualities.’ The lame man said: ‘Well spoken, virtuous one; you have offered in every way, wealth has been given, and through striving the goal is achieved. Say another verse.’ The Bodhisattva said: ‘The king’s chariots, adorned with jewels and gold, will still decay, and the body ages and becomes unpleasant. The Dharma of the noble ones does not decay, and the virtues of the good remain firmly followed.’ The lame man, leading the little black horse, made an offering as though drenched in the rain of nectar. Then again the Bodhisattva uttered the fourth verse: ‘Between the sky and the earth is vast; between the far and near shores of the ocean is vast; between the mountains of the east and west is vast; but between the profane things and the holy Dharma is vaster still.’ Hearing this, the lame man rejoiced greatly and respectfully said to the Bodhisattva: ‘These four verses, with clear meaning, I will make into offerings of the four sacred gifts; please accept whatever you wish.’ The prince said: ‘Do not force yourself into doing what is unworthy, losing your autonomy, for then virtuous practice will turn into its opposite. How can you give the sacred things properly to others? If I say “I will give the sacred,” though you give them, your mind will not be joyful, so do not say such words.’ The lame man then felt a little ashamed, lowered his head and said: ‘Do not harbor such doubts. Even if I must give up my life, I will offer these sacred things.’ The Bodhisattva said: ‘True asceticism means abandoning killing, not imprisoning beings, not violating these principles. Brave one, you must completely renounce eating meat, and thus make offering with these four supreme sacred gifts.’ The lame man said: ‘The first three sacred things I will offer to you, and the last…’