Tibetan
་སྟེ་ཇི་བཞིན་རྟོགས་པ་ནི་སྔར་ཡང་ཉུང་ངོ་། །གཉིས་པ་རྣམ་རྫུན་པའི་རྩོད་སྤོང་ནི། གལ་ཏེ་རྣམ་རྫུན་པ་རྣམས་འདི་སྙམ་དུ་ཕྱི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་འདི་སེམས་ལས་གཞན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཕྱི་དོན་མི་འགྲུབ་བོ། །འོ་ན་ནང་གི་སེམས་ཉིད་དེར་སྣང་ངམ་སྙམ་ན་དེའང་མིན་ཏེ། སེམས་དང་གཞན་མིན་པའམ་གཅིག་ཡིན་ན་སེམས་གཅིག་པ་ཆ་མེད་དུ་གྲུབ་པ་ཉམས་པ་དེས་ན་འདི་མཁའ་ལ་སྐྲ་ཤད་ཀྱི་སྣང་བ་ལྟར་གཞི་མེད་ཀྱི་སྣང་བ་ཙམ་དུ་འདོད་དེ་སེམས་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་ཤེལ་སྒོང་དག་པ་བཞིན་དུ་གནས་སོ་སྙམ་ན། ཁྱོད་སེམས་དངོས་པོར་འདོད་ན་ནི་ཇི་ལྟར་ན་རྣམ་པ་དེ་གཞན་མིན་ཏེ་རྣམ་པ་དངོས་པོ་མེད་པར་འདོད་པས་དངོས་དངོས་མེད་ཀྱི་གཞི་མཐུན་མི་སྲིད་པས་སོ། །གནོད་པ་དེར་དོགས་ནས་སེམས་ལས་གཞན་ཡང་མིན་ནོ་ཟེར་ན་སེམས་ཀྱང་དངོས་པོར་མེད་པར་ཐལ་ཏེ་དངོས་མེད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་གཅིག་ཡིན་པས་སོ། །གཉིས་ཀ་མིན་པར་ཁས་བླངས་པས་ཕྱོགས་གཉིས་ཀའི་སྐྱོན་མེད་དོ་སྙམ་ན་ཤིན་ཏུ་རྨོངས་ཏེ། གཞན་མིན་ཞེས་པས་གཅིག་ཏུ་ཁས་བླངས་ལ། གཞན་མིན་པའང་མིན་ཞེས་དགག་པ་གཉིས་ཀྱིས་རྣལ་མ་གོ་བས་གཞན་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པས་འགལ་བ་གཞི་གཅིག་ལ་འདུ་བས་མི་འཐད་ཅིང་དངོས་པོ་ལ་དེ་གང་རུང་ ལས་འོས་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱ་བོད་ཀྱི་འགྲེལ་བ་ཕལ་ཆེ་བ་ལྟར་ན། སྔོ་སོགས་རྣམ་པ་དེ་དངོས་པོ་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་དེ་སེམས་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཕྱི་དོན་དུ་མི་འགྱུར། གཞན་མིན་ན་སེམས་ཀྱང་དངོས་པོར་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྲུ་གཉེར་བར་མཛད་དོ། །སེམས་དངོས་པོར་མེད་ན་ལྟ་བྱེད་དུ་མི་རུང་སྙམ་ན། ཇི་ལྟར་ཁྱོད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཕྱི་དོན་བདེན་པ་མིན་ཀྱང་བལྟ་བྱ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེ་བཞིན་ཡིད་ཀྱང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་བདེན་མེད་ཡིན་ཀྱང་ལྟ་བྱེད་དུ་འཐད་དོ། །གོང་དུ་དགག་པ་དང་འདིར་སྒྲུབ་པའི་དབང་དུ་བྱས་སོ། །གལ་ཏེ་འཁོར་བ་འདི་ནི་གཞན་དབང་གི་སེམས་དངོས་པོར་གྲུབ་པའི་རྟེན་ཅན་ཡིན་གྱི། གཞན་དུ་ན་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཅི་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་གྱི་འཁོར་བའི་སྣང་བ་འདི་འབྱུང་མི་རིགས་ཏེ། རྟེན་གཞི་མེད་པས་ན་འཇིམ་པ་མེད་པའི་བུམ་པ་དང་། སྣལ་མ་མེད་པའི་སྣམ་བུ་བཞིན་ནོ་སྙམ་ན། འཁོར་བ་འདི་དངོས་པོ་ཡིན་ན་སེམས་དང་གཅིག་གམ་ཐ་དད། གཅིག་ན་འབྲལ་མི་རུང་ལ། གཞན་ན་སེམས་ཙམ་གྱི་གྲུབ་མཐའ་ཉམས་པས་དངོས་མེད་དུ་འདོད་མོད། དེ་འདྲའི་འཁོར་བ་དངོས་མེད་ལ་དོན་བྱེད
Chinese
像这样如实证悟的人，以前也很少。第二，驳斥唯识宗的争论：如果唯识宗的人这样认为，外境显现的如幻之相，不是心以外的外部事物成立，所以外境不成立。那么，内在的心本身显现为外境吗？也不是，如果心和外境不是他体或者是一体，那么心的一体性就会丧失，因此认为这就像虚空中毛发的幻觉一样，只是无根的显现，心就像脱离一切相的本质清净的琉璃宝珠一样存在。如果你认为心是实有，那么怎么能说相不是他体呢？因为认为相不是实有，实有和非实有不可能有共同的基础。如果担心这个过失，说心也不是他体，那么心也成了非实有，因为和非实有的相是一体的。如果承认两者都不是，认为就没有两方面的过失，那就太愚蠢了。因为说“不是他体”就是承认是一体，而否定“不是他体”的否定，实际上就是承认是他体，这样矛盾就集中在一个基础上，不合理，而且对于实有来说，只能是其中之一。按照大多数汉藏的解释，如果蓝色等相是实有，那么怎么能不是心以外的外部事物呢？如果不是他体，那么心也会变成非实有。如果认为心不是实有，就不能成为能见者，那么就像你认为如幻的外境虽然不是真实的，但却是所见一样，心虽然是如幻的非实有，但也可以成为能见者。上面是破斥，这里是成立。如果说轮回是依赖于他性的心实有成立的，否则就会像虚空一样什么都没有，轮回的显现不可能产生，因为没有基础，就像没有泥土的瓶子和没有纱线的布一样。如果轮回是实有，那么和心是一体还是他体？如果是一体，就不可分离，如果是他体，那么唯识宗的观点就会丧失，所以认为是无实有。但是，这样的轮回无实有却能起作用。
English
Like this, those who truly realize are rare even in the past. Second, refuting the arguments of the Vijnanavada: If the Vijnanavadins think like this, the appearance of external objects, like illusions, is not established as external things other than the mind, so external objects are not established. Then, does the inner mind itself appear as the external object? It is not, if the mind and the external object are not other or are one, then the oneness of the mind will be lost, therefore it is considered that this is just a baseless appearance like the illusion of hair in the sky, the mind exists like a pure crystal ball that is free from all aspects. If you think that the mind is real, then how can you say that the appearance is not other? Because it is considered that the appearance is not real, it is impossible for the real and the unreal to have a common basis. If you are worried about this fault, and say that the mind is not other, then the mind also becomes unreal, because it is one with the unreal appearance. If you admit that neither is the case, and think that there is no fault in either aspect, then it is very foolish. Because saying "not other" is admitting that it is one, and negating the negation of "not other" is actually admitting that it is other, so the contradiction is concentrated on one basis, which is unreasonable, and for the real, it can only be one of them. According to most Chinese and Tibetan interpretations, if the appearance of blue, etc. is real, then how can it not be an external thing other than the mind? If it is not other, then the mind will also become unreal. If you think that the mind is not real, it cannot become the seer, then just as you think that the illusory external object is not real, but it is the seen, the mind, although it is an illusory unreal, can also become the seer. The above is refutation, and here is establishment. If it is said that samsara is dependent on the real mind of other-power, otherwise it will be like the sky, nothing, and the appearance of samsara cannot arise, because there is no basis, like a pot without clay and a cloth without yarn. If samsara is real, then is it one with the mind or other? If it is one, it cannot be separated, if it is other, then the view of Vijnanavada will be lost, so it is considered unreal. However, such an unreal samsara can function.
Tibetan
་པ་མེད་པས་དེ་དངོས་པོར་གྲུབ་པའི་སེམས་ལ་བརྟེན་པར་གྱུར་པས་ན། འཆིང་གྲོལ་གྱི་དོན་བྱེད་པར་ཅི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ་རི་བོང་གི་རྭ་ལག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་ས་རྐོ་བ་མི་སྲིད་པ་བཞིན་དངོས་མེད་ནི་གང་ལའང་བརྟེན་པ་མིན་ཏེ། གལ་ཏེ་བརྟེན་པར་གྱུར་ན་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་དངོས་པོར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་གཞན་དུ་མཁའ་འདྲ་ཞེས་པ་ཕ་རོལ་ལ་གནོད་པ་སྟོན་པའི་ཚིག་ཏུ་སྦྱར་བ་ཡོད་ཀྱང་འདིར་བཤད་པ་ལྟར་བདེའོ། །དངོས་མེད་ཅེས་པ་ཐ་སྙད་དུའང་མེད་པའི་གཏན་མེད་ལ་བརྗོད་པ་དང་། བདེན་པའི་དངོས་པོར་མེད་པའི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལ་བརྗོད་པ་གཉིས་ཡོད་པས། བདེན་དངོས་མེད་ཀྱང་སྣང་བར་ཤིན་ཏུ་འཐད་པ་མ་རྟོགས་ནས་དངོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གཏན་ མེད་ལྟ་བུར་བཟུང་བ་ལ་ལན་འདེབས་ཚུལ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འཁོར་བ་དངོས་མེད་དང་སེམས་དངོས་པོ་གཉིས་ནམ་ཡང་མི་འབྲེལ་བས་ན་སེམས་ཙམ་པ་ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ནི་གྲོགས་གཟུང་བ་མེད་པར་རང་རིག་རང་གསལ་གཅིག་པུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། གང་ཚེ་དེ་ལྟར་སེམས་གཟུང་བ་དང་བྲལ་བ་དེ་ཚེ་འཛིན་པས་ཀྱང་སྟོང་ཞིང་གཉིས་སྟོང་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་དུ་གྱུར་པས་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཐོག་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ་ལམ་འབད་རྩོལ་ལ་ལྟོས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནའང་ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་ཙམ་མོ་ཞེས་རྣམ་རིག་ཙམ་དུ་བརྟགས་ཤིང་གྲུབ་པའི་མཐའ་བཞག་པ་ལ་ཡོན་ཏན་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ། འདི་ལྟར་སེམས་ཙམ་གྱི་སྒྲས་སེམས་ལས་གཞན་པའི་དོན་འགོག་པར་བྱེད་ཅིང་གཉིས་སྟོང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྒྲུབ་པར་འདོད་ཀྱང་། གཉིས་སྣང་དགག་མི་དགོས་ལ་གཉིས་སྟོང་བསྒྲུབ་མི་དགོས་པས་ན་ལམ་དེས་ཅི་ཞིག་བྱ། དེས་ན་རྣམ་པ་མེད་པར་ཁས་བླངས་ན་འཁོར་བའི་སྣང་བ་གཞི་མེད་དུ་འགྱུར་བས་མྱོང་བ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ལམ་ལ་རྩོད་སྤོང་ནི། ཇི་ལྟར་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་འདི་དག་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཤེས་ཀྱང་དེས་ཉོན་མོངས་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གང་ཚེ་སྒྱུ་མ་མཁན་རང་གིས་སྤྲུལ་པའི་བུད་མེད་མཛེས་མ་ལ་སྒྱུ་མའི་སྣང་བར་ཤེས་ཀྱང་དེའི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཀྱང་དེ་ལ་ཆགས་པ་སྐྱེ་བ་བཞིན་ནོ་སྙམ་ན། སྒྱུ་མའི་བུད་མེད་དེ་བྱེད་པ་པོ་ནི་ཤེས་བྱ་གང་ལའང་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་མ་སྤངས་ཏེ། འདི་ལྟར་དེས་བདག་གཉིས་སུ་འཛིན་པའི་ཀུན་རྟོག་ལ་གཉེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཉམས་སྨད་པར་བྱས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཡུལ་སྒྱུ་མའི་བུད་མེ
Chinese
由于无有，因此依赖于成立实事的心，那么，如何能成办解脱之义呢？如同兔角依赖于手也不能挖掘土地一样，无实事不依赖于任何事物。如果依赖，则会变成因果的实事。那在其他地方，虽有“如同虚空”这样安立为显示损害他者的词语，但在此如所说才是真实的。所谓无实事，有指在名言中也不存在的断灭，也有指在真实的事物中不存在的如幻化。因此，即使是真实无实事，显现也极其合理，没有认识到这一点，实事论者们执着为如同断灭，这是答复的方式。如是，轮回无实事和心实事二者永远不相干，因此唯心者，你的心会变成无有能取所取的，自知自明唯一的。何时，心如是脱离能取所取，彼时，所执也空，二空现前之时，彼时，真如现前，因此，一切有情从初始即成如来，不需依赖于道的勤作。即使是这样，诸法唯心，如此仅仅是假立为唯识，安立宗派有什么功德呢？如此，唯心之声遮止心之外的意义，虽然想要成立二空的真如，但二取显现不需要遮止，二空不需要成立，因此此道有何用？因此，如果承诺无有外境，则轮回的显现会变成无有基础，因此一切体验都会断绝。第二，对于道之诤论的驳斥是：如何了知内外这些事物如幻化，也不能以此使烦恼退转。何时，幻术师自己对于幻化变现的美女，即使知道是幻化的显现，但其作者本身也会对其生起贪执，如果这样想。那么，幻化美女的作者，对于任何所知都没有断除烦恼的习气。如此，因为他对于二取执着的分别念，没有用对治的智慧来损伏丝毫的缘故。因此，境幻化美女
English
Since it is nonexistent, it relies on the mind that establishes reality. How can it accomplish the meaning of liberation? Just as a rabbit's horn cannot dig the ground even if it relies on a hand, non-reality does not rely on anything. If it were to rely, it would become a real thing of cause and effect. In other places, there is the phrase "like space," which is used as a word to show harm to others, but here, what is said is true. The term "non-reality" refers to utter nonexistence, which does not even exist in name, and it also refers to things like illusions that do not exist as true entities. Therefore, even if it is truly non-real, the appearance is very reasonable. Those who advocate reality, not understanding this, cling to it as if it were utter nonexistence, and this is how we respond to them. Thus, samsara, which is non-real, and the mind, which is real, are never related. Therefore, Mind-Only proponents, your mind becomes solitary, self-aware, and self-illuminating, without any object of apprehension. When the mind is free from apprehension, then the apprehended is also empty, and when the two emptinesses manifest, then Suchness manifests. Therefore, all sentient beings become Tathagatas from the beginning, without relying on the effort of the path. Even so, what is the benefit of establishing the doctrine that all phenomena are Mind-Only, merely positing it as Mind-Only? In this way, the term "Mind-Only" prevents meanings other than the mind, and although it is intended to establish the Suchness of the two emptinesses, there is no need to negate the appearance of duality, and there is no need to establish the two emptinesses. Therefore, what is the use of this path? Therefore, if you assert that there are no external objects, the appearance of samsara will become baseless, and all experiences will be cut off. The second is the refutation of arguments against the path: Even if you know that these internal and external things are like illusions, it will not cause afflictions to cease. When a magician himself knows that the beautiful woman he conjures is an illusory appearance, but the creator himself still develops attachment to her, if you think like that, then the creator of the illusory woman has not abandoned the habitual tendencies of afflictions towards any object of knowledge. Thus, he has not even slightly subdued the conceptual thought of clinging to the two selves with the antidote of wisdom. Therefore, the object, the illusory woman