Tibetan
།ཇི་ལྟར་མི་མཐོང་སྙམ་ན། འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་མགོན་པོ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་སེམས་ཀྱིས་ སེམས་མི་མཐོང་བར་གསུངས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ན། རལ་གྲིའི་སོ་རང་གིས་རང་མི་གཅོད་པ་དང་། སོར་མོའི་རྩེ་མོས་རང་ལ་མི་རེག་པ་དང་། ཡང་ཟོར་ཅན་རང་གི་ཕྲག་པ་ལ་ཞོན་པར་མི་ནུས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱང་རང་གིས་རང་མི་མཐོང་ངོ་། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་གཙུག་ན་རིན་པོ་ཆེའི་མདོ་ལས། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་རལ་གྲིའི་སོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རལ་གྲིའི་སོ་དེ་ཉིད་གཅོད་པར་མི་ནུས་པ་དང་། སོར་མོའི་རྩེ་མོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་ལ་རེག་པར་མི་ནུས་པ་དེ་བཞིན་དུ། སེམས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་དེ་ཉིད་མཐོང་བར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིའི་གནད་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་ཡང་སེམས་བདེན་པར་གྲུབ་ཕན་ཆོད་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་སེམས་ཆ་མེད་གཅིག་ལ་བལྟ་བྱ་ལྟ་བྱེད་གཉིས་སུ་གྲུབ་པ་ཉམས་ཏེ། གང་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ན་དེ་ཉིད་རང་མིན་ལ། གང་མ་སྣང་ན་གཟུང་བྱར་མི་རིགས་པས་དོན་དམ་པར་ཤེས་པས་རང་རིག་པ་ཞེས་པའང་བཏགས་པ་ཙམ་སྟེ་ཡང་དག་པ་ནི་མིན་ནོ། །སེམས་ཙམ་པ་ན་རེ། རང་གིས་རང་རིག་པ་ནི་ཅི་སྟེ་མེད། འདི་ལྟར་དཔེར་ན་བུམ་སོགས་གཞན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་མར་མེ་དེ་ནི་གསལ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པར་རང་གིས་རང་གསལ་བར་བྱེད་པ་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཟེར་ན། མར་མེས་རང་གིས་རང་གསལ་ཞེས་པ་འདིའང་ཐ་སྙད་ཙམ་ལས་ཡང་དག་པར་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཕྱིར་མར་མེ་ལ་མུན་གྱིས་བསྒྲིབས་པ་མེད་ན་དེ་མར་མེས་ཇི་ལྟར་གསལ་བར་བྱ་སྟེ། གསལ་བྱ་མེད་ཀྱང་གསལ་བྱེད་དུ་འགྱུར་ན། མར་མེ་འདི་ཉི་ཟླ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བྱེད་དུ་འགྱུར་ནའང་དེ་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་མར་མེས་རང་གིས་རང་ལ་བྱ་བ་འཇུག་ན་མུན་པས་ཀྱང་རང་གིས་རང་སྒྲིབ་པར་ཐལ་ལ། དེ་ལྟར་ན་བུམ་སོགས་མཐོང་བའི་གེགས་མུན་པ་བསྒྲིབས་ནས་མི་སྣང་ན་བུམ་སོགས་སྣང་བར་ཐལ་ལོ། །ཡང་དེ་དག་འདི་ སྙམ་དུ། གསལ་བྱ་གསལ་བྱེད་གཞན་དུ་མེད་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོས་གསལ་བ་ནི་ཡོད་དེ། དཔེར་ན་བཻཌཱུཪྻ་སྔོན་པོ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྔོན་པོ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་ཤེལ་དཀར་པོ་སྔོན་པོར་འགྱུར་བ་འོག་གཞིའི་རས་སོགས་ལ་ལྟོས་པ་ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ལྟོས་མེད་དུ་རང་ཉིད་སྔོ་བ་བཻཌཱུཪྻ་ལྟ་བུ་དང་། གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་སྔོ་བ་ཤེལ་ལྟ་བུ་གཉིས་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་གསལ་བྱ་གསལ་བྱེད་ཉིད་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པ་གཟུགས་དང་མིག་ཤེས་ལྟ་བུ་དང་། གསལ་བྱ་གསལ་བྱེད་
Chinese
如果想知道为什么不能看见，那么三界之怙主，佛陀薄伽梵也说过心不能看见心。比如，剑刃自己不能斩断自己，指尖不能触碰自己，还有力士不能骑在自己的肩膀上一样，心也不能自己看见自己。如是说，在《顶髻宝经》中说：就像，比如剑刃自己不能斩断剑刃自己，指尖自己不能触碰指尖自己一样，心自己不能看见心自己。此处的要点是：无论如何，只要心真实成立，那么真实成立的心，在一个无分的心上，能看和所看二者成立就会消失。显现为对境时，那不是自己，不显现时，不应成为所取，因此，从胜义谛上认识，自证也只是假立，不是真实。唯识宗说：自己为什么不能自证？比如，能使瓶子等显现的灯，不依赖于其他能显现的因缘，自己就能使自己显现。如果这样说，灯自己使自己显现，这也只是名言，不是真实，因为如果灯没有被黑暗遮蔽，那么灯怎么能使之显现呢？没有所显现，却成为能显现，那么灯也应该成为日月等的能显现，但他们不这样承认。另外，如果灯自己对自己起作用，那么黑暗也应该自己遮蔽自己，这样，遮蔽了见到瓶子等的障碍黑暗，不显现，那么瓶子等应该显现。还有，他们这样认为：即使没有所显现和能显现，也有以自性的方式显现，比如蓝琉璃，确定是自性蓝色，那不像白水晶变成蓝色，依赖于下面的布等。因此，就像不依赖而自己是蓝色的蓝琉璃，和依赖于其他而蓝色水晶一样，有这两种情况，同样，所显现和能显现本身也像互相依赖的色和眼识一样，所显现和能显现
English
If you wonder why you can't see, then the Protector of the Three Realms, the Buddha Bhagavan, also said that the mind cannot see the mind. For example, the edge of a sword cannot cut itself, the tip of a finger cannot touch itself, and a strong man cannot ride on his own shoulders, in the same way, the mind cannot see itself. As it is said, in the 'Jewel in the Crown Sutra': Just like, for example, the edge of a sword cannot cut the edge of the sword itself, and the tip of a finger cannot touch the tip of the finger itself, in the same way, the mind itself cannot see the mind itself. The key point here is: in any case, as long as the mind is truly established, then the truly established mind, on a single indivisible mind, the establishment of both the seer and the seen will disappear. When it appears as an object, that is not itself, and when it does not appear, it should not become the object to be grasped, therefore, from the ultimate truth, self-awareness is also just a designation, not the truth. The Mind-Only School says: Why can't one self-aware oneself? For example, the lamp that makes the vase etc. appear does not depend on other conditions that make it appear, but makes itself appear by itself. If you say so, the lamp makes itself appear by itself, this is also just a nominal term, not the truth, because if the lamp is not obscured by darkness, then how can the lamp make it appear? If there is no object to be revealed, but it becomes the revealer, then the lamp should also become the revealer of the sun, moon, etc., but they do not admit this. Furthermore, if the lamp itself acts on itself, then darkness should also obscure itself, in this way, obscuring the darkness that obstructs the seeing of vases etc., and not appearing, then the vases etc. should appear. Also, they think like this: even if there is no object to be revealed and no revealer, there is revelation in the manner of its own nature, for example, blue beryl is definitely blue by its own nature, it is not like white crystal becoming blue, depending on the cloth etc. underneath. Therefore, just like blue beryl, which is blue itself without dependence, and crystal, which is blue depending on others, there are these two situations, similarly, the object to be revealed and the revealer themselves are also like mutually dependent form and eye consciousness, the object to be revealed and the revealer
Tibetan
ཕན་ཚུན་ཐ་དད་དུ་ལྟོས་པ་མེད་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བ་རང་རིག་པའང་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན། དཔེ་མ་གྲུབ་སྟེ། བཻཌཱུཪྻ་སྔོ་བ་གཞན་ལ་ལྟོས་མེད་དུ་སྔོ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྔོན་པོར་སྣང་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་ཚོགས་པ་གཞན་གྱིས་སྔོན་པོར་བྱས་པ་ཡིན་གྱི། རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་ཅི་ལའང་མི་ལྟོས་པར་རང་གིས་རང་ཉིད་སྔར་སྔོན་པོ་མིན་པ་ལ་ཕྱིས་སྔོན་པོར་བྱས་པ་ནི་མི་སྲིད་དེ། ཇི་སྲིད་སྔོན་པོ་མིན་པ་དེ་སྲིད་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་སྔོ་བ་ཉམས་ལ། སྔོན་པོ་ཡིན་ན་དེའི་རྒྱུ་གཞན་སྔོན་དུ་སོང་བས་ཁྱབ་ཀྱི། སྔོན་པོ་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྔོན་པོར་སླར་ཡང་བྱ་བ་ནི་མི་སྲིད་དོ། །དོན་ཡང་མ་གྲུབ་སྟེ། མར་མེ་ནི་རང་གིས་རང་གསལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་མར་མེ་ལས་གཞན་དོན་རིག་གི་ཤེས་པས་ཤེས་ཏེ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། བློ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་གསལ་ལོ་ཞེས་ཤེས་པ་གང་གིས་ཤེས་ནས་དེ་སྐད་བརྗོད་པ་འཐད་དེ། ཤེས་པ་རང་གིས་རང་གསལ་བར་ཤེས་མཁན་དེ་ཤེས་པ་ཁོ་རང་ཡིན་ནམ། དེ་ལས་ཤེས་པ་གཞན་ཞིག་ཡིན། དང་པོ་མི་འཐད་དེ་སྐབས་ཀྱི་དཔྱད་བྱ་ཡིན་པས་མ་གྲུབ་ལ། ཤེས་པ་ལས་གཞན་པའི་ཤེས་པ་ཞིག་གིས་དེ་ཤེས་དགོས་ན་ཐུག་མེད་དུ་འགྱུར་ཞིང་ཤེས་པར་ཡང་མི་སྲིད་དེ། དུས་མི་མཉམ་ན་ནི་འགགས་པ་དང་མ་སྐྱེས་པའི་ཡུལ་མི་ཤེས་ཤིང་། དུས་མཉམ་པ་ན་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པ་མེད་པས་ཤེས་མི་སྲིད་ དོ། །དེས་ན་གང་ཚེ་གཞན་དབང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་རང་གིས་མི་མཐོང་ལ། རང་ལས་གཞན་པ་དག་གིས་ཀྱང་མི་མཐོང་བས་ན། དེ་གསལ་བའམ་མི་གསལ་བ་ཞེས་ཁྱད་པར་དཔྱོད་པ་ནི་དོན་མེད་དེ། ཁྱད་གཞི་མཐོང་མ་མྱོང་བ་ལ་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་རྣམ་པར་བཞག་པ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་མོའི་ལུས་ཀྱི་འགྱིང་བག་དང་སྟབས་ནི་འདི་ལྟ་བུའོ་ཞེས་རྣམ་བཞག་བྱེད་པ་དང་འདྲའོ། །ཡང་རྣམ་རིག་སྨྲ་བས་དེ་ལྟར་མངོན་སུམ་ཚད་མས་བདེན་པར་སྒྲུབ་མ་ནུས་ནས། སླར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་རང་རིག་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པ། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་རང་གིས་རང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའམ། རང་རིག་པ་ཡོད་པ་མིན་ན། སྔར་ཉམས་སུ་མ་མྱངས་ན་ཕྱིས་དྲན་པ་སྐྱེ་མི་སྲིད་དེ་རྒྱུ་མེད་པའི་འབྲས་བུ་བཞིན་ཡིན་པ་དེས་ན་སྔར་ཡུལ་སྔོ་སོགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དྲན་པ་བཞིན་དུ་སྔོ་སོགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ཀྱང་ད་ལྟ་དྲན་པ་ཡོད་པ་མངོན་སུམ་པ་འདི་ཇི་ལྟར་འཐད་ཟེར་ན། ད་ལྟ་སྔོ་འཛིན་རྣམ་ཤེས་དྲན་པ་ནི་སྔར་སྔོ་འཛིན་རང་གིས་རང་མྱོང་བའི་འབྲས་རྟགས་མིན་ཏེ། གཞན་སྔོ་སོགས་ཡུལ་མྱོང་བ་དེ་དང་ཡུ
Chinese
如果说，即使彼此不互相观待，也能以自性而明了的自证也能见到。这是不成立的，比如，毗琉璃的蓝色不是不观待他者而蓝的，而是它显现为蓝色的因缘聚合由他者所致。不观待任何其他因缘，自己使自己从先前不是蓝色变成后来的蓝色是不可能的。只要不是蓝色，其自性就会失去蓝色。如果是蓝色，那一定是其他的因已经先于它。蓝色自己再使自己变成蓝色是不可能的。意义上也不成立，如果说“灯能自己照亮自己”，这是通过灯以外的义理之识来了解并表达的。那么，“心自己照亮自己”这句话，是通过什么知识来了解并说出的呢？了解知识自己照亮自己的是知识本身吗？还是另外一个知识？第一个不合理，因为这是目前正在讨论的问题，所以不成立。如果需要一个知识以外的知识来了解它，那就会变成无穷无尽，而且也不可能了解。如果时间不同步，就无法了解已灭和未生的事物。如果时间同步，因为彼此不观待，所以不可能了解。 因此，当他起作用时，其他自在的识是自己看不到的，也不是自己以外的其他事物所能看到的。因此，讨论它是明还是不明是没有意义的。对于从未见过的基础，安立差别之法，就像描述寡妇女儿的身体的姿态和步态是这样的。此外，唯识宗论者在无法通过现量成立真实之后，又通过比量来成立自证的存在。如果知识不能自己体验自己，或者没有自证，那么，如果先前没有体验过，后来就不可能产生记忆，就像没有原因的结果一样。因此，就像先前体验过蓝色等境的记忆一样，现在具有体验蓝色等境的境的识也存在记忆，这怎么能成立呢？现在忆念执取蓝色的识，并不是先前执取蓝色的识自己体验自己的果的征兆，而是其他体验蓝色等境和境
English
If it is said that self-awareness, which is clear by its own nature even without depending on each other, can also be seen. This is not established, for example, the blueness of lapis lazuli is not blue without depending on others, but the aggregation of causes and conditions that make it appear blue is caused by others. It is impossible for oneself to make oneself blue from not being blue before without depending on any other causes and conditions. As long as it is not blue, its nature will lose its blueness. If it is blue, then it must be that other causes have preceded it. It is impossible for blue itself to make itself blue again. The meaning is also not established, if it is said that "a lamp illuminates itself," this is understood and expressed by a knowledge of meaning other than the lamp. Then, what knowledge is used to understand and say the phrase "mind illuminates itself"? Is the one who understands that knowledge illuminates itself knowledge itself? Or is it another knowledge? The first is unreasonable, because this is the issue being discussed, so it is not established. If another knowledge other than knowledge is needed to understand it, it will become infinite and impossible to understand. If the times are not synchronized, it will be impossible to understand things that have ceased and have not yet arisen. If the times are synchronized, it is impossible to understand because they do not depend on each other. Therefore, when it is functioning, the other independent consciousness is not seen by itself, nor can it be seen by others other than itself. Therefore, it is meaningless to discuss whether it is clear or unclear. Establishing the Dharma of distinction on a basis that has never been seen is like describing the posture and gait of a widow's daughter's body as being like this. Furthermore, after the Mind-Only proponents were unable to establish truth through direct perception, they again established the existence of self-awareness through inference. If knowledge cannot experience itself, or does not have self-awareness, then if it has not been experienced before, it is impossible for memory to arise later, just like a result without a cause. Therefore, just as there is memory of previously experiencing objects such as blue, how can it be established that the consciousness that now has the object of experiencing objects such as blue also has memory? The memory of grasping blue consciousness now is not a sign of the fruit of the previous grasping blue consciousness experiencing itself, but other experiencing objects such as blue and the object