Tibetan
། །ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཡང་ཉན་རང་ལ་ཆོས་བདག་མེད་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ནི། བདེན་འཛིན་ལ་མ་རིག་པས་ཁྱབ་ལ། མ་རིག་དེ་ཡང་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་མའི་མ་རིག་པ་ཉོན་མོངས་ཅན་དེ་ཡིན་པ་འདི་ཡིན། ཞེས་ཟེར། བདེན་འཛིན་ལ་མ་རིག་པས་ཁྱབ་ཀྱང་། བདེན་འཛིན་ཡིན་ན་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་དང་པོར་གྱུར་པའི་མ་རིག་པ་ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་ཅི་ཡིས་འགྲུབ་སྟེ་མི་འགྲུབ་བོ། །ཁོ་ན་རེ་སྟོང་ཉིད་བདུན་ཅུ་པ་དང་བཞི་བརྒྱ་པ་རྩ་ འགྲེལ་དང་འཇུག་འགྲེལ་སོགས་ལས། དངོས་པོ་ལ་ལྷག་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའི་མ་རིག་པ་ལོག་པས་འཁོར་བ་ལྡོག་པར་གསུངས་པའི་ལུང་རྣམས་དྲངས་ནས་དེའི་ཕྱིར་བདེན་འཛིན་ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར། དེ་འདྲའི་ལུང་གང་ཡིན་ཀྱང་མ་རིག་པ་ལྡོག་ན་འཁོར་བ་ལྡོག་པར་གསུངས་པ་ནི་སྤྱིར་བསྟན་པ་སྟེ། མ་རིག་པ་མེད་ན་འཁོར་བ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་ལྡོག །མ་རིག་པས་དངོས་པོ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ལས་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་འཁོར་བ་འགྲུབ་པ་གཞུང་སྤྱི་ལས་གྲགས་པ་སུས་ཀྱང་ཁས་ལེན་མོད། དངོས་པོ་ལ་ལྷག་པར་སྒྲོ་འདོགས་ལུགས་ལ་གང་ཟག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་། ཆོས་སུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་གཉིས་ཡོད་པའི་དང་པོ་ནི་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་མ་རིག་པ་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་མར་གྱུར་པ་ཡིན་ཞིང་། དེས་ཉོན་སྒྲིབ་གཞན་ཀུན་ཀྱང་སྐྱེད་ལ། ཕྱི་མ་ནི་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་པའི་མ་རིག་པ་ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་ཅིང་། མ་རིག་པ་དེ་གཉིས་ཀ་ལའང་ཉོན་མོངས་ཞེས་པའི་མིང་སྤྱིར་འཇུག་ཀྱང་། ཉོན་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་ཟླས་ཕྱེ་བའི་ཉོན་མོངས་ནི་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་པའི་མ་རིག་པ་ལ་མི་འཇུག་པ་སོགས་འདི་འདྲའི་ཚུལ་མཐའ་ཡས་པ་སྐབས་འདི་ཙམ་དུ་མ་ཟད་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱར་དུ་ཡོད་ན་འདི་འདྲའི་ལུང་གིས་མ་རིག་པ་ཡིན་ཚད་འཁོར་བའི་རྩ་བར་ཅིའི་ཕྱིར་འགྲུབ། གལ་ཏེ་བདེན་འཛིན་ལ་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་མ་རིག་པས་ཁྱབ་ཅིང་། དེའི་བག་ཆགས་ཤེས་སྒྲིབ་ཡིན་ན། དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་ས་བོན་ཕྲ་བ་ཉོན་མོངས་པའི་ བག་ཆགས་དྲུང་ནས་མ་ཕྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་དམན་ལམ་སྔོན་སོང་ལ་སྤང་བྱ་ཡོད་མེད་སོགས་མཁས་པའི་དཔྱད་པ་སྣ་ཚོགས་བཀོད་པའི་ལན་ཀྱང་འདེབས་རིགས་པ་ལ་རིགས་པ་མེད་པའི་ཚིག་ཙམ་གྱིས་རང་ཕྱོགས་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་སོ། །ཉི་ཁྲི་ལས། ཤཱ་རིས་བུས་ཞུས་པ་འཕགས་པ་བཞིས་སྟོང་པར་བསྒོམས་ཀྱང་བྱང་སེམས་ཀྱི
Chinese
。又有人说：声闻独觉没有法我，为了成立这个观点，所有理路中最主要、最殊胜的就是：执著实有被无明遍及，而且这个无明就是十二缘起最初的烦恼无明。这样说。虽然执著实有被无明遍及，但是，如果是执著实有，就一定遍及十二缘起之首的烦恼无明，这要如何成立呢？不能成立啊！有人说，从《七十空性论》、《四百论》的根本和注释，以及《入行论》的注释等中，引用了“对事物特别增益的无明止息，轮回就会止息”的教证，因此，执著实有就是烦恼。无论是什么样的教证，说无明止息，轮回就止息，这都是总的说明。如果没有无明，轮回为什么不会止息呢？从无明对事物增益，到以十二缘起支的方式成立轮回，这是从总的经论中广为人知的，谁都会承认。对事物特别增益的方式，有对人增益和对法增益两种，第一种是烦恼无明，是十二缘起的开端，它能产生所有其他的烦恼障；后一种是非烦恼无明，是所知障的根本。虽然这两种无明都可以总的称为烦恼，但是，以烦恼和所知二者区分的烦恼，不包括非烦恼无明等等，像这样无量的道理，不仅在这个场合，而且在所有场合都可以运用，那么，像这样的教证，怎么能成立凡是无明就是轮回的根本呢？如果执著实有被烦恼无明遍及，而且它的习气是所知障，那么，阿罗汉们也没有从根本上拔除能生于轮回的细微种子——烦恼的习气了。此外，对于下劣道先行的所断有无等，安立各种智者的辨析的回答，也应该回答，但是仅仅用没有道理的言辞，是不能成立自己的观点的。《二万颂》中说：舍利子请问，四圣谛即使观修空性，菩萨的
English
Furthermore, some say: To establish that Hearers and Solitary Realizers do not have self of phenomena, the most important and outstanding of all reasonings is: Grasping at truth is pervaded by ignorance, and that ignorance is the afflicted ignorance that is the first of the twelve links of dependent origination. That's what they say. Although grasping at truth is pervaded by ignorance, how can it be established that if it is grasping at truth, it is necessarily the afflicted ignorance that is the first of the twelve links of dependent origination? It cannot be established! Some say that from the root and commentaries of the Seventy Stanzas on Emptiness and the Four Hundred Stanzas, as well as the commentary on Engaging in the Bodhisattva Deeds, etc., they quote the scriptural statements that "when the ignorance that particularly imputes to things ceases, cyclic existence will cease," and therefore, grasping at truth is afflicted. Whatever such scriptural statement there may be, the statement that if ignorance ceases, cyclic existence ceases is a general statement. If there is no ignorance, why would cyclic existence not cease? From ignorance imputing to things, to the establishment of cyclic existence in the manner of the twelve links of dependent origination, it is well-known from the general scriptures, and everyone admits it. The way of particularly imputing to things, there are two types: imputing to a person and imputing to phenomena. The first is afflicted ignorance, which is the beginning of the twelve links of dependent origination, and it generates all other afflictive obscurations. The latter is non-afflicted ignorance, which is the root of the obscuration to knowledge. Although both of these ignorances can be generally called afflictions, the afflictions that are distinguished by the pair of afflictions and knowledge do not apply to non-afflicted ignorance, etc. Such limitless ways can be applied not only in this situation but in all situations. So how can such scriptural statements establish that whatever is ignorance is the root of cyclic existence? If grasping at truth is pervaded by afflicted ignorance, and its habit is the obscuration to knowledge, then even the arhats have not eradicated from the root the subtle seed of afflictions, the habit of afflictions, which causes rebirth in cyclic existence. Furthermore, the answer to the various analyses of the wise, such as whether or not there are things to be abandoned in the inferior path that precedes, should also be answered, but one cannot establish one's own position merely with words that have no reason. From the Twenty Thousand Verses, Shariputra asked, even if the Four Noble Truths are meditated on as empty, the bodhisattva's
Tibetan
་ཤེས་རབ་ཉིན་གཅིག་བསྒོམས་པ་དེས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཇི་ལྟར་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཞེས་དྲིས་པ་ན། སྟོན་པས། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱིས་ཟིན་མ་ཟིན་ལས་ཡིན་ནམ། །ཞེས་གསུང་གི་བདག་མེད་རྫོགས་མ་རྫོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ལན་མ་བཏབ་པའི་ཕྱིར། ཞུ་བ་པོས་ཞུ་ཚུལ་དང་སྟོན་པས་ལན་གསུངས་ཚུལ་ལས་ཆོས་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་ཟེར། སྒྲུབ་པའི་སྐབས་སོགས་ནས་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱིས་ཟིན་མ་ཟིན་ལས་ཁྱད་པར་འགྱུར་ཚུལ་ཀྱང་གསུངས་མོད། འབྲས་ཡུམ་ལ་ཉེ་རིང་གི་གཞི་ཤེས་ཀྱི་མདོ་ཡི་སྐབས་ནས་སྲིད་ཞི་མཉམ་པར་རྟོགས་པའི་རྟོགས་པ་ཁོ་ནའི་སྒོ་ནས་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཤེར་ཕྱིན་བསྒོམ་པ་མཆོག་ཏུའང་གསུངས། རྟོགས་པ་ལ་ཁྱད་མེད་ན་དེ་ལྟར་གསུངས་པའང་མི་རིགས་སོ། །ཡང་ཐེག་ཆེན་གྱི་མདོ་འཆད་པའི་སྐབས་སུ་ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་སོགས་པས་དྲིས་ཤིང་འཆད་པ་ཡིན་ན་དེ་དག་གིས་དེ་མི་རྟོགས་ན། དེའི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་མིན་པར་ཐལ་བ་སོགས་འཕེན་པ་ནི་འབྲེལ་མེད་དེ། སྟོང་ཉིད་དུ་མ་ཟད་ཀུན་རྫོབ་སེམས་བསྐྱེད་སོགས་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དག་གིས་མ་ཐོས་པར་སྨྲའོ། །ཐོས་ན་དེའི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁས་ ལེན་ནམ། གཞན་ཡང་སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་ཀྱི་མཛད་པ་ལ་ཚུར་མཐོང་གིས་བསམ་མི་ནུས་ཏེ། རྒྱལ་བའི་ཉན་ཐོས་པ་དག་ཇི་སྙེད་ཆོས་སྟོན་དང་། །སོགས་ཀྱི་ལུང་དང་། བདུད་སྡིག་ཅན་ཡང་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་བསྡད་ནས་བདུད་ཀྱི་ལས་སྤོང་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་འཆད་པ་སོགས་ཡོད་ན་དེ་ཐམས་ཅད་འདི་ལྟ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁ་ཚོན་གཅོད་ཅི་ལ་དགོས། ཤཱ་རིའི་བུ་སོགས་སྤྲུལ་པའི་ཉན་ཐོས་ཡིན་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་སུས་ཞེ་འདོད་ཀྱིས་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ན་དེ་ལ་འགལ་བར་སེམས་པས་སངས་རྒྱས་ལ་ཅོ་འདྲི་བར་ཟད་དོ། །ལྔ་སྡེ་སོགས་ཐེག་དམན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་མིན་ན་ཉན་ཐོས་མཚན་ཉིད་པའི་མཚན་གཞི་བཟུང་རྒྱུ་མི་འདུག་ཟེར་བ་མནོ་བསམ་རང་གིས་མ་བཏང་བ་སྟེ། ཐེག་ཆེན་ཐེག་དམན་གྱིས་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་འཁོར་འདུས་པ་རེ་རེའི་ནང་དུའང་། དགེ་སློང་བརྒྱད་ཁྲི་ནི་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ལེན་པ་མེད་པར་རྣམ་པར་གྲོལ་ལོ། །དགེ་སློང་མ་དགུ་ཁྲི་ནི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྣམ་པར་དག་པ་ཐོབ་བོ། །ལྷ་དང་མིའི་སྐྱེ་བོ་དུ་མས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཞེས་པ་ལྟ་བུ་གསུངས་པ་ཡོད་ན་ལྔ་སྡེ་ཙམ་ལས་ཐེག་དམན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱའི་མཚན་གཞི་བཟུང་རྒྱུ་མེད་པ་ནི། འཁོར
Chinese
有人问，一天修习的智慧如何胜过声闻的智慧？佛说：是否被菩提心所摄持？因为没有从是否圆满证悟无我的角度回答。提问者说，从提问的方式和佛陀回答的方式来看，可以了悟无我。修行的时候也说过，是否被菩提心摄持会有差别。在《略品般若经》中，从证悟轮回涅槃平等之证悟的角度，也说修习菩萨的般若波罗蜜多最为殊胜。如果证悟没有差别，那么那样说也是不合理的。还有，在讲解大乘经典的时候，如果舍利子等人提问和讲解，如果他们没有证悟，那么推论说他们不是为此而调伏的众生等，是没有关联的。不仅是空性，连世俗菩提心等大乘的一切道，他们都没有听过吗？如果听过，你承认他们是为此而调伏的众生吗？另外，佛和菩萨的事业，不能用狭隘的眼光来衡量。如经中所说：诸佛的声闻弟子，也如量说法等等。即使是魔王波旬，也坐在狮子座上，为了舍弃魔业而宣讲大乘经典等，如果存在这些情况，又何必断言一切都是如此呢？佛说舍利子等是化现的声闻，如果其他人以自己的意愿来证明，那么认为这与佛相违，就等于是指责佛。如果五比丘等不是为了小乘而调伏的众生，那么说没有必要持有声闻相的名称，这是自己没有思考。即使在大乘小乘各自调伏的眷属中，也有：八万比丘从一切烦恼中解脱，不再受生。九万比丘尼获得了清净的法眼。无数的天人和人发起了菩提心。如果像这样说过，那么仅仅五比丘等就没有必要持有小乘调伏对象的名称了，因为眷属
English
When asked how the wisdom cultivated in one day surpasses the wisdom of a Shravaka, the Buddha said: Is it because it is or is not embraced by Bodhicitta? Because the answer was not given from the perspective of whether or not the realization of selflessness is complete. The questioner said that from the way the question was asked and the way the Buddha answered, one can realize selflessness. It has also been said during practice that there will be differences depending on whether or not it is embraced by Bodhicitta. In the context of the Root Knowledge Sutra of the Abridged Mother, it is also said that cultivating the Prajnaparamita of a Bodhisattva is most excellent from the perspective of the realization of the equality of Samsara and Nirvana. If there is no difference in realization, then it would be unreasonable to say that. Also, when explaining the Mahayana Sutras, if Shariputra and others ask questions and explain, if they do not realize it, then it is irrelevant to infer that they are not beings to be tamed for this purpose. Not only emptiness, but also all the paths of the Mahayana, such as conventional Bodhicitta, have they not heard of them? If they have heard of them, do you admit that they are beings to be tamed for this purpose? Furthermore, the deeds of Buddhas and Bodhisattvas cannot be measured with narrow-mindedness. As the sutra says: The Shravaka disciples of the Buddhas also teach the Dharma in due measure, etc. Even if Mara Papiyas sits on a lion throne and preaches the Mahayana Sutra in order to abandon the deeds of Mara, etc., if these situations exist, why is it necessary to assert that everything is like this? The Buddha said that Shariputra and others are emanated Shravakas. If others prove it with their own intentions, then thinking that this contradicts the Buddha is tantamount to criticizing the Buddha. If the five Bhikshus and others are not beings to be tamed for the sake of the Hinayana, then saying that there is no need to hold the name of a Shravaka characteristic is because one has not thought for oneself. Even within each gathering of disciples tamed by the Mahayana and Hinayana, there are: Eighty thousand Bhikshus are completely liberated from all defilements and no longer take rebirth. Ninety thousand Bhikshunis have obtained the pure Dharma eye in the Dharma. Many gods and humans have generated Bodhicitta. If it has been said like this, then it is not necessary for only the five Bhikshus and others to hold the name of the object to be tamed by the Hinayana, because the retinue