Tibetan
་ཀྱི་མཁྱེན་པའི་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནོ། །བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །གཉིས་པ་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ་གཉིས།དང་པོ། འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་ཉིད་དུ་འདོད་དོ། །གཉིས་པ། དེ་ལ་དབྱེ་ན་རྟོག་པ་འཁྲུལ་ཤེས་དང་རྟོག་མེད་འཁྲུལ་ཤེས་གཉིས་ཡོད་ཅིང་རྟོག་མེད་ལ་ཡང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ཡིད་ཤེས་འཁྲུལ་པ་དང་ཟླ་གཉིས་ལྟ་བུ་དབང་ཤེས་འཁྲུལ་བ་གཉིས། རྟོག་པ་ནི་ཆོས་གྲགས་ཀྱིས་བཞེད་པ་ལྟར་བརྡ་རྟེན་ཅན་གྱི་རྟོག་པ། དོན་གཞན་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྟོག་པ། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་བའི་དོན་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་གསུམ་ཡིན་ལ། ཚད་མ་མདོར་དྲུག་བཤད་པ་ནི་ལོག་རྟོག་ལྡོག་ཕྱིར་གསུམ་པོ་ལས་ཕྱེ་སྟེ་ གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་འཁྲུལ་ཤེས་ལ་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་འཛིན་ཐག་ཁྲ་ལ་སྦྲུལ་འཛིན་གྱི་བློ་ལྟ་བུ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་བ་ལང་སྤྱི་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་ལྟ་བུ་དང་། རྗེས་དཔག་རྟགས་རང་ཉིད་འཛིན་པའི་སེམས་དང་། རྗེས་དཔག་ལས་བྱུང་བ་རྟགས་ཅན་རྗེས་སུ་དཔག་བྱ་འཛིན་པའི་སེམས་དང་། དྲན་པ་འདས་པའི་དོན་དང་མངོན་འདོད་མ་འོངས་པའི་དོན་འདོད་པའི་བློའོ། །དེ་ལ་རིགས་པ་ཅན་པ་དབང་ཤེས་རྟོག་བཅས་སུ་འཁྲུལ་པ་སེལ་ཆེད་དང་པོ་གཉིས་བསྟན་ལ། བར་མ་གཉིས་རྟགས་ལ་བརྟེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། དེ་ཡང་དབང་ཤེས་མིན་པར་བསྒྲུབ་པའི་མཐུན་དཔེ་གྲུབ་པའི་ཆེད་དོ། །ཐ་མ་གཉིས་རྟགས་ལ་མ་བརྟེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་བརྡ་རྟེན་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་དང་། འཁྲུལ་ཤེས་དོན་གཞན་སྒྲོ་འདོགས་དང་། ཕྱི་མ་བཞི་ལྐོག་གྱུར་དོན་ཅན་ལས་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ཚད་འབྲས་ལ།དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཕྱི་ནང་གཉིས། དང་པོ་ལ། ལུགས་གསུམ་སོ་སོར་དོན་ལྟ་བ་སྟེ་དོན་སྣང་གི་ཤེས་པ་རྟོག་མེད་ཚད་མ་དང་དེའི་འོག་ཏུ་དོན་གྱི་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་ངེས་པ་ཡི་རྟོག་པ་འབྲས་བུ་སྟེ་དེ་ལྟར་ཚད་མ་དང་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་འཇོག་པ་དང་། རིག་པ་ཅན་པ་དབང་དོན་ཕྲད་པ་དང་དེ་ལས་དོན་རྟོགས་པ་ཚད་མ་དང་འབྲས་བུར་འདོད། བྱེ་བྲག་པ་ཡོན་ཏན་སོགས་ཁྱད་པར་འཛིན་པ་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རྫས་རྟོག་པ་ཚད་མ་དང་འབྲས་བུར་དེར་སྨྲའོ། །གཉིས་པ་ལ། མི་འཐད་པའི་ཕྱོགས་དང་། འཐད་ཕྱོགས་གཉིས། དང་པོ། ཉན་ཐོས་བྱེ་སྨྲ་བ་ལ་ལ་དབང་པོ་ཉིད་ཡུལ་བཞག་འཇོག་གི་ཚད་མ་དེ་ལས་འབྱུང་བའི་ཤེས་པ་འབྲས་བུ་སྟེ་ཚད་འབྲས་དེ་ལྟར་འདོད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། སྤྱི་བྱེ་བྲག་གཉི
Chinese
是以一刹那的智慧而知晓。这是中间的偈颂。二是现量似。有体性、差别两种。第一，是错乱的意识，并且所有这些都被认为是现量似。第二，如果对它进行区分，则有分别错乱识和无分别错乱识两种，而无分别中也有如梦境般的意识错乱和如二月般的根识错乱两种。分别是指如法称论师所许，具有名言所依的分别，对其他事物进行增益的分别，具有隐蔽意义的分别三种。说六种量，是为了遣除颠倒分别，从这三种中分离出来而宣说的。也就是说，对于错乱识，如将阳焰执为水，将花绳执为蛇的意识等；世俗识，如执牛总相的分别；比量，执持自相的意识；以及从比量产生的，执持具有能立的所比的意识；记忆，希求过去之义和显现希求未来之义的意识。其中，正理派为了消除根识带有分别的错乱，而宣说了最初的两种。中间两种是就依赖于因而言说的，这也是为了成就并非根识的同品例证。最后两种是就不依赖于因而言说的。其中，世俗识是具有名言所依的分别，错乱识是对其他事物进行增益，后面的四种是从具有隐蔽意义的事物中分离出来的。三是量果，有破立两种。第一，有内外两种。第一，三种宗派各自观察意义，即意义显现的意识是无分别正量，之后确定意义的自性和差别的分别，是果，这样安立量和量的果。正理派认为根与境相合，并由此了知意义，这是量和果。胜论派认为执持功德等差别，以及了知具有差别的实法，在那里说是量和果。第二，有不合理之方和合理之方两种。第一，有些小乘说一切有部，认为根本身是安立境的正量，由此产生的意识是果，这样认为量果。第二，有总和别
English
It is known with a single instant of wisdom. This is an intermediate verse. Second is seeming valid cognition. There are two: characteristic and division. First, it is a mistaken consciousness, and all of these are considered to be seeming valid cognition. Second, if it is divided, there are two types: conceptual mistaken consciousness and non-conceptual mistaken consciousness. Among the non-conceptual, there are two types: mind consciousness mistaken, like a dream, and sense consciousness mistaken, like a double moon. Conceptual thought, as asserted by Dharmakirti, is conceptual thought that relies on conventions, conceptual thought that imputes onto other objects, and conceptual thought that has hidden meanings. The six types of valid cognition are explained in brief to reverse wrong conceptualizations, and are spoken by separating them from these three. That is, for mistaken consciousness, like the mind that grasps mirages as water and colored ropes as snakes; conventional consciousness, like the conceptualization that grasps the general characteristic of a cow; inference, the mind that grasps the sign itself; and what arises from inference, the mind that grasps the object to be inferred, which possesses the sign; memory, the mind that desires past objects and the manifest desire for future objects. Among these, the logicians explain the first two in order to eliminate the mistake of sense consciousness being conceptual. The middle two are made to depend on the sign, and this is to establish a similar example that proves it is not sense consciousness. The last two are made to not depend on the sign. Among these, conventional consciousness is conceptual thought that relies on conventions, mistaken consciousness is the imputation of other objects, and the latter four are separated from objects with hidden meanings. Third is valid cognition and its result, there are two: refutation and establishment. First, there are two: outer and inner. First, the three systems each view the meaning separately, that is, the consciousness of the appearance of the meaning is non-conceptual valid cognition, and after that, the conceptualization that ascertains the nature and distinctions of the meaning is the result, and thus valid cognition and the result of valid cognition are established. The logicians assert that the sense and object meet, and from that, the understanding of the meaning is valid cognition and its result. The Vaibhashikas say there that grasping the distinctions of qualities, etc., and understanding the substance that possesses distinctions are valid cognition and its result. Second, there are two: the side of unreasonableness and the side of reasonableness. First, some Shravaka Vaibhashikas believe that the sense faculty itself is the valid cognition that establishes the object, and the consciousness that arises from it is the result, thus they believe in valid cognition and its result. Second, there are general and specific.
Tibetan
ས། དང་པོ། དེ་རྣམས་མི་འཐད་པ་དེས་ན་རང་ལུགས་དེ་གཉིས་བསྐྱེད་བྱ་ སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་འབྲས་མིན་གྱི་རྣམ་པར་གཞག་པའི་འབྲས་བུ་དང་རྣམ་འཇོག་གི་རྒྱུ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་འབྲས་ཉིད་ལ་ཚད་མ་དང་འབྲས་བུར་བཞེད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། མངོན་སུམ་དང་། རྗེས་དཔག་གི་ཚད་འབྲས་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྣམ་རིག་པའི་ལུགས་དང་། དོན་རིག་པའི་ལུགས་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་གཟུང་འཛིན་རིག་གསུམ་གཞལ་ཚད་འབྲས་གསུམ་བཞག་པ་ལ་རང་རིག་ཚད་འབྲས་ཡིན་པར་ནི། ཤེས་རྣམ་གཞག་པའི་རྣམ་བཅས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་ཕལ་ཆེར་མཐུན་ནོ། །གཉིས་པ། །དོན་རིག་སྨྲ་བ་བྱེ་སྨྲ་སོགས་རང་རང་གི་གྲུབ་མཐའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཚད་འབྲས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་སོ་སོར་འཇོག་གོ། གཉིས་པ་ལ། དོན་རིག་པའི་ལུགས་དང་། རྣམ་རིག་པའི་ལུགས་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་ལ་རྒྱབ་ཀྱི་མེ་ཡི་རང་མཚན་དུ་ཞེན་པའི་མེ་དེ་གཞལ་བྱ་ལ་དུ་བ་རང་མཚན་ལས་བྱུང་བ་དུ་འཛིན་གཞན་སེལ་གྱི་བློ་རྟགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་སོང་བ་དེ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ལ་ཡུལ་རང་མཚན་དེ་རྟོགས་པ་འབྲས་བུ་ཡིན་ཞེས་མཁས་རྣམས་བཞེད་དོ། །གཉིས་པ། ཁ་ཅིག་རྣམ་རིག་པའི་ལུགས་ལ་འབྲས་རྟགས་མི་སྲིད་དེ་ལ་ལ་མེ་ཡོད་ན་ཕྱི་དོན་གྲུབ། མེད་ན་རྟགས་འཁྲུལ། ད་ལྟ་མེད་ཀྱང་ཕྱིས་ཡོད་ན་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་སྔའོ་ཟེར་ན། སྤྱི་ཁྱབ་ངེས་ཚེ་མེར་སྣང་གསལ་པོར་སད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལས། དུ་བར་སྣང་བའི་བག་ཆགས་སྐྱེ་བས་དེ་གཉིས་རྒྱུ་འབྲས་སུ་གྲུབ་པ་ན་སླར་དུ་བ་མཐོང་ཚེ་ལ་རྒྱབ་ཏུ་ཕྱིན་ན་མེར་སྣང་བའི་བག་ཆགས་སད་ནུས་པར་དཔོག་པ་དེས་ན་སྐྱེས་བུ་མི་བསླུ་བ་ཡིན་ཕྱིར་སེམས་ཙམ་གྱི་ལུགས་ལའང་དེ་རྗེས་དཔག་ཡིན་ཞེས་མཁས་རྣམས་བཞེད་དོ། །ཚད་མ་རིགས་པའི་གཏེར་ལས་ མངོན་སུམ་བརྟག་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་སྟེ་དགུ་པའོ།། །།གཉིས་པ་རྗེས་དཔག་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། མཇུག་བསྡུ་གསུམ། དང་པོ། རྗེས་དཔག་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། རང་དོན་དང་། གཞན་དོན་རྗེས་དཔག་གཉིས། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད་དང་། དེའི་རང་བཞིན་ངེས་པར་བྱ་བ་གཉིས། དང་པོ། རང་དོན་རྗེས་དཔག་གི་མཚན་ཉིད་ནི། ཚུལ་གསུམ་རྟགས་ལས་དོན་གཞལ་བྱ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། གང་གིས་རྟོགས་པའི་རྟགས།དེས་རྟོགས་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྟགས་ཀྱི་ལྟོས་གཞི་ངོས་གཟུང་། དེ་ལ་ལྟོས་པའི་རྟགས་ཀྱི་རབ་དབྱེ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཚུལ་དང་པོའི་ལྟོས་གཞི། ཁྱབ་པ་གཉིས་ཀྱི་ལྟོས་གཞི། དེ་དག་ལྟོས་གཞིར་འཇོག་པའི་འཐ
Chinese
萨。第一，由于这些不合理，因此将这两种自宗安立为生起者和所生起的因果关系，作为果和安立之因。像这样的因果本身被认为是量和果。第二，有现量和比量的量果两种。第一种，有唯识宗和有境宗两种。第一种，其中安立了能取、所取、识三种为量，所量和果三种，而自证是量果，这与安立了识相的大多数宗义相符。第二，有境宗的声明者，如毗婆沙师等，各自以自己宗义的力量来安立量果的各种分类。第二种，有境宗和唯识宗两种。第一种，其中认为后山的火的自相，作为所量，从烟的自相中产生的烟，作为执烟、遣除他者的心的相异之处，成为了相，这本身就是量，而证悟境的自相就是果，智者们如是认为。第二种，有些人认为在唯识宗中不可能有果相，因为如果后山有火，则外境成立；如果没有，则是相错乱；即使现在没有，以后有，也是因先于果。如果普遍确定，从清晰显现火的觉醒习气之精华中，产生显现烟的习气，这二者成立为因果，那么再次见到烟时，如果去后山，就能推断出能够觉醒显现火的习气，因此不会欺骗士夫，所以在唯识宗中这也是比量，智者们如是认为。《量理宝藏论》中，现量观察的分别论第九品完毕。第二，关于比量，有总说、广说、结尾三部分。第一，比量有两种。第二，有自义和为他义比量两种。第一，有定义和确定其自性两种。第一，自义比量的定义是：从具有三种相的相中见到所量之义。第二，有以何者了知的相，以及由其了知的所立两种。第一，有相的所依处之确定，以及依于此的相之分类两种。第一，第一相的所依处，两种周遍的所依处，以及将这些作为所依处的合理性。
English
Sa. First, because these are unreasonable, these two own systems are established as the cause and effect of the arising and the arisen, as the fruit and the cause of establishment. Such a cause and effect itself is considered as valid cognition and fruit. Second, there are two types of valid cognition and fruit: direct perception and inference. First, there are two systems: the Mind-Only school and the Object-Knowing school. First, in which the three knowers of grasping, grasper, and consciousness are established as valid cognition, the object to be measured, and the three fruits, and the self-awareness is the valid cognition and fruit, which is mostly in accordance with the tenets of establishing the aspect of consciousness. Second, the proponents of object-knowing, such as the Vaibhashikas, etc., each establish various classifications of valid cognition and fruit by the power of their own tenets. Second, there are two systems: the Object-Knowing school and the Mind-Only school. First, in which the fire on the back of the mountain is considered as the self-characteristic of fire, as the object to be measured, and the smoke arising from the self-characteristic of smoke, as the difference of the mind that grasps smoke and eliminates others, becomes the sign, which itself is the valid cognition, and the realization of the self-characteristic of the object is the fruit, as the wise ones think. Second, some people think that it is impossible to have a fruit-sign in the Mind-Only school, because if there is fire on the back of the mountain, then the external object is established; if there is not, then the sign is confused; even if it is not there now, if it is there later, the cause precedes the effect. If it is universally determined, from the essence of the awakened habit of clearly appearing fire, the habit of appearing smoke arises, and when these two are established as cause and effect, then when smoke is seen again, if one goes to the back of the mountain, one can infer that the habit of being able to awaken the appearance of fire, therefore it does not deceive the person, so in the Mind-Only school this is also inference, as the wise ones think. From the Treasury of Logic of Valid Cognition, the ninth chapter, the detailed explanation of the examination of direct perception, is completed. Second, regarding inference, there are three parts: summary, detailed explanation, and conclusion. First, there are two types of inference. Second, there are two types of inference: for oneself and for others. First, there are two: definition and determination of its nature. First, the definition of inference for oneself is: seeing the meaning of the object to be measured from the sign with three aspects. Second, there are two: the sign by which one understands, and the object to be proven by it. First, there are two: the determination of the basis of dependence of the sign, and the classification of the sign depending on it. First, the basis of dependence of the first aspect, the basis of dependence of the two pervasions, and the rationality of establishing these as the basis of dependence.