Tibetan
ཡིད་མངོན་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཚང་མ་ཚང་ལ་ཁྱད་མེད་བཞིན་སྔར་མི་སྐྱེ་ལ་ཕྱིས་སྐྱེ་བ་མི་འཐད་པས་སོ། །དེས་ན་དབང་པོ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་དང་པོ་དེ་དབང་ཤེས་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང་དེ་དག་ཡིད་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་ཏེ་དབང་ཤེས་སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་ཡིད་དབང་ལོགས་སུ་སྐྱེ་ཞིང་ཁ་ཕྱིར་བལྟ་དོན་རིག་གཉིས་པོ་ནང་དུ་རང་རིག་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུད་གཞན་མེད་དོ། །གཉིས་པ། དེས་ན་མངོན་སུམ་འགྲོས་གསུམ་པ་འདི་ཁོ་ན་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ། ཡིད་མངོན་དེས་དབང་མངོན་གྱི་ཡུལ་ལས་གཞན་པའི་རིགས་འདྲ་དེ་མ་ཐག་པ་འཛིན་པས་བཅད་ཤེས་སུ་མི་འགྱུར་བ་དང་ཡིད་མངོན་དེ་སྐྱེ་བ་དབང་པོ་ཡི་མངོན་སུམ་ལ་ལྟོས་ཕྱིར་ལོང་བས་མཐོང་བར་ཐལ་བ་མེད་པས་ན་ལུགས་འདི་ལ་དབང་པོས་གཟུང་ཡུལ་དེ་ཡིད་ཀྱིས་འཛིན་ནམ་མི་འཛིན་ཞེས་པའི་སྐྱོན་གཉིས་མེད་དོ། །གསུམ་པ་ རང་རིག་མངོན་སུམ་ལ། མཚན་ཉིད་དང་། རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ། ཤེས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་མ་འཁྲུལ་བའི་རིག་པ་ནི་རང་རིག་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་མཁས་རྣམས་བཞེད་དོ། །གཉིས་པ། ཁ་ཅིག་རང་གིས་རང་རིག་ན་རང་ལས་རང་སྐྱེ་བར་ཡང་ཐལ་ཞེ་ན། རང་སྐྱེ་ནི་སྔོན་མེད་ཞིག་སྐྱེ་བ་ཡིན་པས་རྒྱུ་འབྲས་ཐ་དད་མེད་ན་མི་འཐད་ཀྱང་། རང་རིག་ནི་རིག་བྱ་རིག་བྱེད་དུ་ཕྱེ་ནས་རང་རིག་པ་མིན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བེམ་པོ་ལས་བཟློ༷ག་ཙམ་གྱི་མྱོང་བ་གསལ་རིག་གི་ངོ་བོར་སྐྱེས་པ་ལ་རང་རིག་ཅེས་ཐ་སྙད་བཏགས་པ་ཡིན་པ་དེས་ན་རང་རིག་རང་སྐྱེ་གཉིས་མཚུངས་པའི་གོ་སྐབས་ཡོད་མ་ཡིན། བཞི་པ་རྣལ་མངོན་ལ། རང་བཞིན་ངོས་གཟུང་། ཡུལ་ལ་ཚད་མར་འགྱུར་ཚུལ། དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་གསུམ། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། རྒྱུ་བསམ་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ། བོད་རྣམས་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་དངདེའི་ཚད་མ་ཐ་དད་དུ་ཕྱེ་ནས་མཚན་ཉིད་འཇོག་པ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས། བསྒོམ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་པའི་རྟོག་བྲལ་འཁྲུལ་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་སྟེ། བསྒོམས་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་ཀྱང་ཡུལ་ལ་མི་གནས་པ་མི་སྡུག་པའི་ཡིད་ངོར་ཀེང་རུས་སྣང་བ་སོགས་འཁྲུལ་པ་ཅན་རྣམས་རྣལ་མངོན་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ།དབྱེ་བ་ལ། རྟེན་གྱི་དབྱེ་བ་དང་། ངོ་བོའི་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། ཉན་རང་ཐེག་ཆེན་འཕགས་པ་གསུམ་གྱི་མངོན་སུམ་གསུམ། དེ་ལ་རང་རྒྱལ་སློབ་པ་ལོགས་སུ་མ་བརྩིས་པའི་སློབ་དང་མི་སློབ་སྒོ་ནས་ལྔ། གཉིས་པ། ལྔ་པོ་དེ་དག་ལ་རྗེས་ཐོབ་སྟོང་ གསུམ་མཐོང་བ་སོགས་སྣང་བཅས་ཀྱི་མངོན་སུམ་དང་མཉམ་བཞག་སྣང་མེད་ཀྱི་དབྱེ་བས་གཉིས་གཉིས་ཏེ་བསྡོམས་པས་རྣམ་པ་བཅུ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུ་ལ། རྒྱུ་གང་ཡིན། དུས་ནམ་མཐར་ཕྱིན། ཐབས་ལ་ལྟོས་པའི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་བསམ་པ་གསུམ། དང་པོ། རྣལ་མངོན་དེའི་རྒྱུ་ནི་བསམ་གཏན་སྙིང་རྗེ་སོགས་ཐབས་དང་བདག་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ལེགས་པར་སྦྱངས་པ་གང་ཞིག་དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱུར་པས་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྒྱུ་ཐབས་རྐྱེན་གྱིས་ཇི་ལྟ་བ་དང་ཐབས་ཀྱིས་རྒྱུ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྐྱེན་ལྡན་པའི་ཇི་སྙེད་པའི་ཡི་ཤེས་ཀྱི་གཟིགས་པ་རྣམ་པར་དག་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། ཡེ་ཤེས་དེ་ནམ་མཐར་ཕྱིན་པའི་དུས་ནི་ཚེ་གསུམ་གྱི་ཚོགས་གཉིས་ཉི་ཚེ་བ་ལ་འབད་པས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་བསྐལ་པ་བརྒྱ་ཡིས་བསེ་རུ་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་དང་ནི་བསྐལ་ཆེན་གྲངས་མེད་གསུམ་གྱིས་སྒྲིབ་གཉིས་སྤང་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་དེ་མཐར་ཕྱིན་པའོ། །གསུམ་པ། དེས་ན་ཐབས་ལ་ལྟོས་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཙམ་གཙོ་བོར་བྱས་ནས་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ལ་གོམས་པ་ཞན་པས་ན་ཉན་རང་གི་རྣམ་གྲོལ་གཉིས་ནི། ད་རུང་བག་ཆགས་བཅས་ཕྱིར་སྤངས་རྟོགས་མཐར་ཕྱིན་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཁྱེན་པའི་སྟོན་པ་མིན། ཤེས་རབ་སྦྱངས་ཤིང་ཐབས་ལ་གོམས་པ་མཐར་ཕྱིན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣལ་མངོན་གྱིས་ཤེས་བྱའི་དངོས་ཀུན་གསལ་ཞིང་ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཕྲ་མོ་ཡང་སྤངས་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་མཁྱེན་པའི་སྟོན་པ་མཐར་ཐུག་གམ་མཚན་ཉིད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ཡུལ་ལ་ཚད་མར་ འགྱུར་ཚུལ་ལ། རྣལ་མངོན་ཐམས་ཅད་ཚད་མར་བསྒྲུབ། ཚད་མ་དེས་འཇུག་ལྡོག་བྱེད་ཚུལ། དུས་གསུམ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ། བཅད་ཤེས་དང་ནི་ངེས་པ་གཉིས་རྟོག་པ་ཡིན་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཚད་མ་མིན། དེས་ན་རྟོག་བྲལ་གྱི་ཤེས་པ་གསལ་ལ་མ་འདྲེས་པ་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་ཀུན། མངོན་སུམ་ཡིན་ཕྱིར་ཡུལ་ལ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། འཛིན་པས་བསླད་པ་ཚུར་མཐོང་གི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ཚད་མ་ནི་མཐོང་མྱོང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་དྲན་པས་སོ་སོར་ངེས་པ་ཉིད་ལས་འཇུག་ལྡོག་བྱེད་དེ་ཚད་མ་རྐྱང་པས་མིན་ནོ། །འཕགས་པ་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་མ་སྤང་པ་རྣམས་རང་བཞིན་དུ་གནས་པ་ན་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འདྲ་ན་མཉམ་པར་བཞག་ན་ཏིང་འཛིན་གྱིས་བྱེད་དོ། །འཕགས་པ་རྟོག་པ་ཡི་བག་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དག་ལ་གནས་པ་རྣམས་ནི་ངེས་ཤེས་ཀྱིས་མིན་ཞིང་འདི་བྱེད་འདི་མི་བྱེད་སྙམ་པ་སོགས་རྟོག་པ་མེད་ཀྱང་གདུལ་བྱ་འདུལ་བའི་དུས་ལས་མི་ཡོལ་བར་འཇུག །དུས་མིན་དུ་ལྡོག་པ་སོགས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སོགས་ལས་འཇུག་ལྡོག་བྱེད་པར་གསུངས་སོ། །གསུམ་པ། གཉིད་ཀྱིས་བསླད་པའི་སེམས་ཀྱིས་སད་པའི་བློ་དཔག་མི་ནུས་ན་ཚུར་མཐོང་གིས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཅན། སངས་རྒྱས་དེ་ཡི་དུས་གསུམ་མཁྱེན་ཚུལ་སོགས་ཀྱི་མཁྱེན་པ་འདི་ལྟ་བུའོ་ཞེས་དཔག་མི་ནུས་ཀྱང་དེ་ཡོད་པ་ཙམ་དཔག་གོ། གསུམ་པ་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ལ། ངོ་བོ་བསྒྲུབ་པ། མཚན་ཉིད་བསྒྲུབ་པ། གྲུབ་དོན་ལ་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་གསུམ། དང་པོ་ལ། འདས་པ་དང་། མ་འོངས་འབྱུང་རུང་སྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་ པོ། ཇི་ལྟར་དཔག་ན་དེས་བཤད་པའི་ཚིག་གིས་ཁྱད་པར་ཏེ་དཔྱད་གསུམ་གྱི་དག་པར་ངེས་གྱུར་ན་དེའི་རྒྱུ་ཡུལ་ལ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཡེ་ཤེས་རྣལ་མངོན་མཐར་ཕྱིན་པ་ཞིག་སྔོན་སྐྱེས་ཟིན་པའམ་བྱུང་བ་ཡང་དཔག་པར་ནུས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། རྟགས་དགོད་པ་དང་། རྟགས་དེའི་ཚུལ་བསྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ། མ་འོངས་ན་འབྱུང་རུང་བ་ཡང་། སྟོང་ཉིད་སོགས་ལ་གོམས་པ་རྫོགས་ནས་ཡུལ་དེ་ལ་གསལ་པ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་རྣལ་མངོན་འགྲུབ་སྟེ་འདོད་འཇིགས་སོགས་གོམས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་གོམས་པ་སོགས་ཀྱང་རྒྱུད་མི་འགྲུབ་པ་སོགས་གནོད་པའི་མཐའ་གཞན་བཀག་པའི་ངེས་པས་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། དགག་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ། གཞན་ལུགས་བརྗོད། དེ་མི་འཐད་པར་བསྟན་པ་གཉིས། དང་པོ། དེ་ལ་གོམས་པ་རྟེན་བརྟེན་པར་སྒྲུབ་པ་འདི་ལ། ཁ་ཅིག་ཤེས་པ་སྔ་མ་རྟེན་ཉིད་ཕྱི་མས་བརྟེན་པ། སྒྲུབ་ཚུལ་རིག་པའི་ཡ་མཐའ་ཐོག་མ་ཐུག་མེད་དང་མ་མཐའ་ཐུག་མེད་རྣམ་པ་གཉིས། དཔེར་ན་དུ་བའི་སྔོན་དུ་མེ་དང་སྒྲོན་མ་དང་པོས་འོད་འབྱིན་པ་བཞིན་ཕྱི་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་དཔེར་བྱས་ནས། ད་ལྟའི་རིག་པ་རྒྱུ་འབྲས་ཡོད་པར་དངོས་སུ་གྲུབ་པས་དེའི་བྱེ་བྲག་ཤུགས་ལ་གྲུབ་སྟེ་སྔ་ཕྱི་ཐུག་མེད་དུ་ཡོད་པར་རང་རིག་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲུབ་ཅེས་ཟེར་རོ། །གཉིས་པ། སེམས་སྔ་ཕྱི་ཐུག་མེད་རང་རིག་གིས་མི་འགྲུབ་སྟེ་ད་ལྟ་རྒྱུ་འབྲས་ཡོད་ཀྱང་སེམས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བར་མི་ཁེག་པ་དང་། རིག་པ་རྒྱུན་ཆད་པར་དོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། དུ་བ་མེ་ལས་བྱུང་ཡ
Chinese
因为产生意现的所有因都已具备且无差别，所以先前不产生而之后产生是不合理的。因此，从根识产生的第一个刹那的意识是根识第二个刹那的因，并且这些成为意的共同作用的助缘，所以在根识第二个刹那，意和根识分别产生，向外看的对境和意识二者，内在是自证，因此没有其他的相续。第二，因此，只有这第三种现量行相是合理的。第三，因为意现取境与根现所取境不同的同类法，所以不会变成断识，并且意现的产生依赖于根的现量，因此不会出现盲人能见的过失，所以这种观点没有根所取境是否被意所取这两个过失。第三 自证现量。有体性和辩论两方面。第一，不迷惑于意识自身体性的觉知，是自证现量的体性，这是智者们的观点。第二，有些人认为，如果是自己证知自己，那么也会出现从自己产生自己的过失。因为自生是产生先前没有的事物，如果没有因果差别，那是不合理的。但是，自证是分为能知和所知，并不是自证本身，而是将自身的体性从物质中稍微分离出来的体验，以明觉的体性产生，这被称为自证，因此自证和自生没有相同的机会。第四瑜伽现量。有自性认定、成为对境之量的方式、以及成立它的量三个方面。第一方面，有体性、分类、因思考三个方面。第一方面，有破立两方面。第一，藏人将瑜伽现量和它的量分开，然后安立体性是错误的。第二，自宗。依赖于禅修而产生的无分别、无错乱的意识是瑜伽现量的体性。虽然是从禅修的力量产生，但不执著于对境，在不净的意面前显现骷髅等错乱的现象，是相似瑜伽现量。第二，分类方面，有依处分类和体性分类两种。第一，声闻、独觉、大乘圣者三种的现量三种。其中，独觉和有学没有单独列出。
English
Because all the causes for the arising of mental direct perception are complete and without difference, it is unreasonable that it does not arise earlier but arises later. Therefore, the first moment of consciousness arising from the sense faculty is the cause of the second moment of sense consciousness, and these become the cooperative condition for the mind to act together, so in the second moment of sense consciousness, the mind and sense faculty arise separately, and the object looking outward and the consciousness are both self-awareness internally, so there is no other continuum. Second, therefore, only this third type of direct perception is reasonable. Third, because mental direct perception apprehends the similar type that is different from the object of sense direct perception, it will not become a cut-off consciousness, and the arising of mental direct perception depends on the direct perception of the sense faculty, so there is no fault of the blind seeing, so this view does not have the two faults of whether the object apprehended by the sense faculty is apprehended by the mind or not. Third Self-awareness direct perception. There are characteristic and debate aspects. First, the awareness that is not mistaken about the nature of one's own consciousness is the characteristic of self-awareness direct perception, which is the view of the wise. Second, some people think that if one knows oneself, then there will also be the fault of arising from oneself. Because self-arising is the arising of something that did not exist before, it is unreasonable if there is no difference between cause and effect. However, self-awareness is divided into knower and known, not self-awareness itself, but the experience of slightly separating one's own nature from matter, arising as the nature of clear awareness, which is called self-awareness, so self-awareness and self-arising do not have the same opportunity. Fourth, yogic direct perception. There are three aspects: the identification of nature, the way of becoming a measure for the object, and the measure that proves it. The first aspect has three aspects: characteristic, classification, and reason thinking. The first aspect has two aspects: negation and affirmation. First, it is wrong for Tibetans to separate yogic direct perception and its measure, and then establish the characteristic. Second, one's own system. The non-conceptual, non-erroneous consciousness that arises from relying on meditation is the characteristic of yogic direct perception. Although it arises from the power of meditation, it does not cling to the object, and the confused phenomena such as the appearance of skeletons in the impure mind are similar yogic direct perception. Second, in terms of classification, there are two types: classification of basis and classification of nature. First, the three direct perceptions of the three: Hearers, Solitary Realizers, and Great Vehicle Aryas. Among them, Solitary Realizers and Learners are not listed separately.
Chinese
以算式之学与非学分五类。第二，对于这五者，以获得后见空性三者等显现之现量与等持无显现之差别，分为二二，总计为十种相。第三，关于二种智慧之因，因是什么？何时达到究竟？思量依赖方便之果的差别，有三点。第一，彼瑜伽现量的因是，禅定、慈悲等方便与无我之智慧善加修习，此二者互为因和缘，以智慧为因，方便为缘，如实地，以方便为因，智慧为缘，具足如所有之智慧的见地，完全清净地成就。第二，彼智慧何时达到究竟之时，是努力于三世之二资粮，声闻之果，证得尽不生之智慧，以及以百劫证得独觉之智慧，以及以三大阿僧祇劫断除二障，佛陀之智慧达到究竟。第三，因此，依赖方便之果，也仅仅是侧重于人无我，因为不善于各种方便，因此声闻和独觉之二解脱，仍然具有习气，因此并非断证达到究竟，而证悟真如之导师。修习智慧且善于方便达到究竟，因此佛陀之瑜伽现量，能明了所知之诸法，而且彼智慧也断除了细微的习气之障碍，因此是证悟一切相之全知导师，达到究竟或具足相状者。第二，关于成为对境之量的方式。成立一切瑜伽现量为量。彼量行持取舍之方式。观察三世知之智慧，有三点。第一，决断识与决定二者是分别，因此非现量。因此，无分别之智慧，清晰而不杂乱，一切瑜伽现量。因为是现量，因此成立为不欺骗对境之量。第二，以执着染污的凡夫之量，是以见闻连结之忆念而各自决定，由此而行持取舍，并非仅仅以量。圣者未断除分别之习气者，安住于自性时，与世间人相同。
English
There are five categories based on learning and non-learning of calculations. Secondly, for these five, the difference between the appearance of post-attainment emptiness and the samadhi without appearance is divided into two each, totaling ten aspects. Thirdly, regarding the cause of the two wisdoms, what is the cause? When will it reach the ultimate? There are three points to consider the difference in the results depending on the means. First, the cause of that yogic direct perception is that meditation, compassion, and other means, and the wisdom of selflessness are well practiced. These two become the cause and condition of each other. Wisdom is the cause, means are the condition, and as it is, means are the cause, wisdom is the condition, and the view of the wisdom of as many as possible is completely purified. Secondly, the time when that wisdom reaches its ultimate is when one strives for the two accumulations of the three times, the result of the Hearer, attaining the wisdom of exhaustion and non-arising, and the wisdom of the solitary realizer attained in a hundred kalpas, and the wisdom of the Buddha who has abandoned the two obscurations in three great countless kalpas reaches its ultimate. Third, therefore, the result of relying on means is also only focused on the selflessness of the person. Because one is not good at various means, the two liberations of Hearers and solitary realizers still have habits, so they are not the teachers who have attained the ultimate in abandonment and realization and realized Suchness. By studying wisdom and being proficient in means to the ultimate, the yogic direct perception of the Buddha illuminates all knowable things, and that wisdom also abandons the subtle obscurations of habits, so it is the omniscient teacher who realizes all aspects, reaching the ultimate or possessing characteristics. Second, regarding how to become a valid cognition of an object. Establish all yogic direct perceptions as valid cognitions. The way that valid cognition acts to accept and reject. There are three points to examine the wisdom of knowing the three times. First, the two of decisive knowledge and certainty are conceptual, so they are not direct perception. Therefore, the wisdom without concept, clear and unmixed, is all yogic direct perception. Because it is direct perception, it is established as a valid cognition that does not deceive the object. Second, the valid cognition of ordinary people who are defiled by clinging is determined separately by the memory of connecting what is seen and heard, and thus acts to accept and reject, not only by valid cognition. Noble ones who have not abandoned the habits of conceptualization are the same as worldly people when they abide in their own nature.