Tibetan
་དད་ལ་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་ཚུལ་དང་། དེ་ལ་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ། བློ་ཐོག་མེད་ནས་གོམས་པའི་བག་ཆགས་ སྟོབས་ཀྱིས་འདི་རྣམས་ནི་མེའོ་ཆུའོ་ཤིང་ངོ་བ་ལང་ངོ་ཞེས་སྤྱི་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། འོ་ན་དོན་ཐ་དད་ཡིན་པར་མཚུངས་པ་ལ་དེས་བཞག་པའམ་དེའི་འབྲས་བུའི་བློ་ཡང་འདྲ་དགོས་པས་འདི་ལྟར་དཀར་ཟལ་དང་ནག་རྒུར་ལ་བ་ལང་གཅིག་གི་བློ་སྐྱེ་བ་དང་རྟ་དང་བ་ལང་ལ་གཅིག་གི་བློ་མི་སྐྱེ་བར་ཐ་དད་ཀྱི་བློ་སྐྱེ་བ་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། ཡུལ་དབང་ཡིད་བྱེད་ཐ་དད་པས་རྣམ་ཤེས་གཅིག་སྐྱེད་པ་དང་ནི་སྨན་ཐ་དད་པས་ནད་ཐ་དད་སེལ་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་ཐ་དད་དུ་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་འདྲ་བ་ཡིན་ཡང་འབྲས་བུ་གཅིག་སྐྱེད་མི་སྐྱེད་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་དགོས་པ། གསལ་བ་ཡུལ་དུས་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་བྱ་བ་ཕྱོགས་གཅིག་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཤིང་མེད་ཅེས་བརྗོད་ན་ཤིང་ཐམས་ཅད་མེད་པར་གོ་བ་ཡིན་གྱི་གསལ་བ་རེ་རེ་ནས་མེད་ཅེས་བརྡ་སྦྱར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན། སྒྲོ་འདོགས་པའི་བློའི་རྣམ་པ། ཐ་དད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་དགོས་པ་གསུམ། དང་པོ།གཅིག་ལ་ཐ་དད་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན། གཞན་སེལ་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཐ་དད་པས་ན། ངོ་བོ་གཅིག་ལའང་ཆོས་གཞན་བསལ་བའི་ཆ་ནས་ལྡོག་པ་ཐ་དད་དུ་དབྱེ་བ་རུང་སྟེ། སྒྲའི་བྱས་མི་རྟག་དང་། ཆོས་ཅན་བསྒྲུབ་བྱ་གཏན་ཚིགས་ཐ་དད་དུ་ཕྱེ་བ་ལྟར་རོ། །གཉིས་པ། སེལ་ངོར་དེ་ལྟར་དབྱེ་བའི་སྒྲ་དང་རྟོག་པའི་འཇུག་ཚུལ་ལ་ཐ་དད་དུ་བཞག་པ་ལྟར། དོན་ལའང་ཐ་དད་ཉིད་དུ་ཡོད་པར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཞེན་པར་བྱེད་དོ། །གསུམ་པ། ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ཡིན་པ་ལ་ དེ་ལྟར་གཅིག་ཏུ་མ་རྟོགས་པ། དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་ཕྱིར་སྒྲ་མིན་དང་རྟག་པ་མ་བྱས་པ་ལས་ལོག་པའི་སྒྲ་མི་རྟག་བྱས་པ་སོགས་སུ་རྣམ་པར་དབྱེ་ཞིང་དོན་གཅིག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་སྒྲ་ཉིད་མི་རྟག་སོགས་སུ་གོ་བར་བྱེད་དོ། །གཉིས་པ། སེལ་བའི་རབ་དབྱེ་ལ། དབྱེ་བ་དངོས། དོན་ལ་གཞན་སེལ་དགག་པ། སོ་སོའི་རྣམ་གཞག་གསུམ། དང་པོ། གཞན་སེལ་ལ་དབྱེ་ན་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པ་ཡོད་པ་གཞན་སེལ་དང་དགག་བྱ་འགོག་པ་མེད་པར་འཛིན་པ་ཡི་སྒོ་ནས་ཡོད་མེད་ཀྱི་གཞན་སེལ་རྣམ་པ་གཉིས། སྒྲ་དང་བློ་ཡི་དབྱེ་བ་ཡིས་ཡོད་མེད་དེ་ཡང་གཉིས་གཉིས་ཡིན་ཏེ་ཡོད་པ་སྒྲ་ཡི་གཞན་སེལ་དང་། ཡོད་པ་བློ་ཡི་གཞན་སེལ་གཉིས། དེ་བཞིན་མེད
Chinese
于错认为了解为一，以及于此不合理之处的舍弃二者。第一，从无始以来串习的习气 的力量，将这些错认为“这是妙楚树，这是牛”等，错认为一个总相。第二，如果事物各异却相同，那么由此产生的或者其结果的智慧也应该相同，像这样，对于白芥子和黑豆产生一个牛的智慧，而对于马和牛不产生一个智慧，却产生各异的智慧，这岂不是矛盾吗？答：由于境、根、作意各异，如同产生一个识，以及不同的药物消除不同的疾病一样，仅仅是原因各异这一点上相同，但产生或不产生一个结果是有差别的，这是法性所允许的缘故。第三个必要，对于显现的处所、时间和形态各异的事物，能够在一个方面理解遮破和成立的作用，比如，如果说“没有树”，那么理解为所有的树都没有了，而不能对每一个显现的事物都标示为没有。第二，关于增益。增益的原因，增益的智慧的形态，于各异处增益的必要三者。第一，于一增益为异的原因。由于他者遣除的行境各异，即使本体是一个，也可以从遣除其他法的角度来区分不同的反体，比如，声音的所作、无常，以及法称、所立、因三者区分开来一样。第二，如同在遣除的角度上安立如此区分的声音和分别的进入方式各异一样，在事物上也增益为各异而执着。第三，对于本体自性是一个 却不能如此理解为一个，为了理解这一点，将非声和常法从非所作中分离出来，将声音区分为无常、所作等，并且理解为成立一个事物的声音本身就是无常等。第二，关于遣除的详细分类。分为：分类的真实，于事物上遣除他者，各自的安立三者。第一，如果对遣除进行分类，那么从所立成立的存在的他者遣除，以及所破遮止的不存在的执着之门，存在和不存在的他者遣除有两种。以声音和智慧的区分，存在和不存在也是两种，即存在的声的他者遣除，以及存在的智的他者遣除两种。同样，不存
English
Regarding the ways of mistaking understanding as one, and the abandonment of what is inappropriate in this, there are two. First, due to the power of habits ingrained from beginningless ignorance, these are mistaken as a single generality, saying, "This is a Myrobalan tree, this is a cow," and so on. Second, if things are different but similar, then the wisdom that arises from them or their result should also be the same. For example, for white mustard seeds and black beans, a single wisdom of a cow arises, but for a horse and a cow, a single wisdom does not arise, but different wisdoms arise. Isn't this contradictory? Answer: Because the object, sense faculty, and attention are different, just as one consciousness arises, and different medicines cure different diseases, it is only similar in that the causes are different, but there is a difference in whether or not a single result arises, which is permissible by the nature of phenomena. The third necessity is that for manifest objects, times, and forms that are different, the actions of negation and affirmation can be understood in one aspect. For example, if one says, "There is no tree," then it is understood that all trees are gone, but one cannot label each manifest object as non-existent. Second, regarding imputation. The reason for imputation, the form of the wisdom of imputation, and the necessity of imputing to different things, there are three. First, the reason for imputing different things to one. Because the objects of other-exclusion are different, even if the essence is one, it is permissible to distinguish different reversals from the aspect of excluding other phenomena. For example, the sound's being produced and impermanent, and the division of the subject, predicate, and reason, are different. Second, just as the ways in which sound and conceptualization enter are established differently from the perspective of exclusion, so too, in reality, they are imputed as different and clung to. Third, although the essence of the entity is one, it is not understood as one in this way. In order to understand this, non-sound and permanent phenomena are separated from non-produced phenomena, and sound is distinguished as impermanent, produced, etc., and it is understood that the sound itself, which establishes one thing, is impermanent, etc. Second, regarding the detailed classification of exclusion. It is divided into: the reality of classification, the exclusion of others in reality, and the establishment of each. First, if exclusion is classified, then from the door of establishing the existent other-exclusion that is to be established, and the non-existent apprehension that is to be refuted and prevented, there are two types of other-exclusion: existent and non-existent. By distinguishing between sound and wisdom, existence and non-existence are also two types, namely, the other-exclusion of existent sound, and the other-exclusion of existent wisdom. Similarly, non-existence
Tibetan
་པ་སྒྲ་དང་བློའི་གཞན་སེལ་གཉིས་ཏེ་བཞིའོ། །གཉིས་པ་ལ། དམ་བཅའ་བ་དང་དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པ་གཉིས། དང་པོ། དོན་ལ་གཞན་སེལ་དགག་ན། བོད་ཁ་ཅིག་དོན་གྱི་གཞན་སེལ་ཞེས་ཡུལ་བེམ་པོ་ལ་འདོད་པ་ཆོས་གྲགས་ཀྱི་དགོངས་པ་ལོག་ལྡོག་མ་ཕྱེ་བར་ཟད་དེ་འདི་ལྟར་གཞན་སེལ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བློ་ཡི་འཇུག་ཚུལ་ཡིན་གྱི་བེམ་པོའི་དོན་ལ་གཞན་སེལ་མེད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། སྣང་ཡུལ་གཞན་སེལ་དུ་མི་འཐད། འཐད་ན་སྣང་བར་མཚུངས་པར་ཐལ་བ་གཉིས། དང་པོ། དེ་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དོན་གྱི་གཞན་སེལ་བ་ཞེས་གྲགས་པ་ནི་རང་མཚན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་སྣང་བའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་གྱི་རྟོག་ཡུལ་སེལ་བ་ཡིན་པ་ཉམས་སོ། །གཉིས་པ། གལ་ཏེ་སེལ་བ་དོན་ལ་ཡོད་ན་རྟོག་མེད་ཀྱི་འཛིན་སྟངས་སྣང་བའང་དོན་ལ་ཡོད་པར་མཚུངས་པར་བསྒྲེའོ། །གལ་ཏེ་སྣང་བ་དེ་དོན་ལ་ཡོད་པར་འདོད་ན་དོན་ཐམས་ཅད་རང་རང་གི་སྟེང་ ན་སྣང་བ་ཡོད་ཅིང་དེ་ལྟར་ན་དོན་ཡོད་ཙམ་གྱིས་སྣང་བར་ཐལ་བས་ན་ལོང་བརྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །གསུམ་པ་སོ་སོའི་རྣམ་གཞག་ལ། ཡོད་པ་སྒྲ་བློའི་གཞན་སེལ་དང་། མེད་པ་སྒྲ་བློའི་གཞན་སེལ་གྱི་རྣམ་གཞག་གཉིས། དང་པོ་ལ།མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། སོ་སོའི་དོན་གསུམ། དང་པོ། དངོས་པོའི་གཞན་སེལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་བློ་ངོར་དངོས་པོ་གཟུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་མེད་དོན་བྱེད་མི་ནུས་པ་གཅོད་པ་སྟེ། དེས་ན་ཡོད་པའི་སྒྲ་རྟོག་ཐམས་ཅད་རྣམ་གཅོད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། དངོས་པོའི་གཞན་སེལ་དེ་ལ་དབྱེ་ན་མངོན་གྱུར་ཏུ་ངེས་པ་སྣང་བ་ལ་སེལ་བས་ཞུགས་པ་དང་ནི་ལྐོག་གྱུར་ཏུ་ངེས་པ་མི་སྣང་བའི་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་གཉིས་ཡོད་དོ། །གསུམ་པ་ལ། སྣང་བ་མངོན་གྱུར་ལ་ངེས་པ་དང་། མི་སྣང་བ་ལྐོག་གྱུར་ལ་ངེས་པའི་གཞན་སེལ་གཉིས། དང་པོ། དབང་ཤེས་ལ་བུམ་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྣང་བ་མངོན་སུམ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་སྔོ་སྔོ་མིན་རྟག་མི་རྟག་སོགས་མིང་བཏགས་ཤིང་རྟོག་པས་ཡིན་མིན་འབྱེད་པའི་རྗེས་ཀྱི་ངེས་ཤེས་ཇི་སྙེད་པ། སྒྲ་དང་རྟོ༷ག་པས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བས་ན། གཞན་སེལ་བ་ཡི་སྒོ་ནས་ལྡོག་ཆ་སོ་སོར་ཕྱེ་བ་ཡི་ཡུལ་དུ་འགྱུར། རྟོག་མེད་ལ་ཡུལ་མངོན་སུམ་སྣང་བཞིན་པ་རྗེས་སུ་རྟོག་པས་ངེས་པ་དང་། དེ་མི་སྣང་བཞིན་རྟོག་པས་དཔྱད་པ་ཙམ་ལས་དེ་གཉིས་གང་ལྟར་ཡང་རྟོག་པ་རང་དོན་རང་མཚན་ཡོད་པ་མིན་པར་འདྲ་སྟེ། རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་ཡུལ་སེལ་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། ངོ་བོ་དང་། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། དོན་རང་གི་མཚན་ཉི
Chinese
共有四种，即声音和他者的排除两种。第二部分包括承诺和实现承诺的理由两种。第一部分，如果驳斥事物中的他者排除，一些藏人认为事物中的他者排除是指物质对象，这完全是没有区分法称的真实意图，因为所谓“他者排除”是意识的运作方式，而在物质事物中不存在他者排除。第二部分，显现的境不应是他者排除，如果成立，则会陷入显现相同的困境。第一部分，不存在的原因是，被称为事物中的他者排除实际上是自相。这会变成显现的境，而消除概念境的作用则会丧失。第二部分，如果排除存在于事物中，那么无概念的执持方式的显现也应同样存在于事物中。如果认为显现存在于事物中，那么一切事物都应在其自身上显现，这样一来，仅仅因为事物存在就应显现，从而导致盲人相续中断。第三部分，关于各自的分类，分为有声识的他者排除和无声识的他者排除两种。第一部分包括定义、分类和各自的含义三个方面。第一，事物的他者排除的定义是，仅仅通过意识中抓住事物本身，就能断除无事物无法发挥作用的情况。因此，所有关于存在的语词概念都具有区分性的对象。第二，事物中的他者排除可以分为两种：一种是确定为显现的，通过在显现中排除而进入；另一种是确定为隐蔽的，通过不显现的境来区分。第三部分包括确定为显现的显现和他者排除，以及确定为隐蔽的隐蔽的他者排除两种。第一，对于根识来说，瓶子自身特征的显现是显而易见的。在此基础上，会贴上蓝色、非蓝色、常、非常等标签，并通过概念来区分是否正确，从而产生许多后续的确定性。通过语词和概念进行区分，因此，通过他者排除的方式，会成为区分各个反体之境。对于无概念来说，境虽然显而易见，但随后会通过概念来确定；而对于不显现的境，则仅仅通过概念来分析。无论这两种情况中的哪一种，概念本身并不具有自义自相，而是相似的。在任何情况下，概念的境都是排除。第二部分包括本体和分类两种。第一，事物自身的特征
English
There are four types: sound and other-exclusion of mind. The second part includes two types: commitment and the reasons for fulfilling that commitment. The first part, if refuting other-exclusion in things, some Tibetans believe that other-exclusion in things refers to material objects, which is completely failing to distinguish Dharmakirti's true intention, because the so-called "other-exclusion" is the way consciousness operates, and there is no other-exclusion in material things. The second part, the appearing object should not be other-exclusion, and if it is established, it will fall into the predicament of appearing the same. The first part, the reason for its non-existence is that what is called other-exclusion in things is actually self-characteristic. This will become the appearing object, and the function of eliminating conceptual objects will be lost. The second part, if exclusion exists in things, then the appearance of the way of holding without concepts should also exist in things in the same way. If it is believed that appearance exists in things, then all things should appear on themselves, and in that case, merely because things exist, they should appear, thus leading to the interruption of the blind continuum. The third part, regarding the respective classifications, is divided into two types: other-exclusion of sound consciousness and other-exclusion of non-sound consciousness. The first part includes three aspects: definition, classification, and respective meanings. First, the definition of other-exclusion of things is that merely by grasping the thing itself in consciousness, it can cut off the situation where non-things cannot function. Therefore, all verbal concepts about existence have discriminating objects. Second, other-exclusion in things can be divided into two types: one is determined as manifest, entering through exclusion in appearance; the other is determined as hidden, distinguishing through the object of non-appearance. The third part includes two types: appearance and other-exclusion determined as manifest, and hidden and other-exclusion determined as hidden. First, for root consciousness, the appearance of the pot's own characteristics is obvious. On this basis, labels such as blue, non-blue, permanent, impermanent, etc., will be attached, and concepts will be used to distinguish whether it is correct, thus generating many subsequent certainties. Distinguishing through words and concepts, therefore, through the way of other-exclusion, it will become the object of distinguishing various opposites. For non-concepts, although the object is obvious, it will be determined by concepts afterwards; and for non-appearing objects, it will only be analyzed through concepts. In either of these two cases, the concept itself does not have self-meaning and self-characteristic, but is similar. In any case, the object of the concept is exclusion. The second part includes two types: entity and classification. First, the characteristics of things themselves