Tibetan
བཟོ་ན། ཅོང་ཞི། མཁར་གོང་ཚལ། བསྲེས་པས་འགྲུབ་བོ། །གཞན་ཡང་དེ་འདྲའི་རིགས་སྣ་ཚོགས་སོ། །རིན་ཆེན་དངོས་མིན་ཡང་རྣམ་པ་ཆ་འདྲའི་རྡོ་ལས་བྱས་པའི་བཟོ་ཡི་སྐོར་ལ། ཤེལ་བཟོ་ལ། ཤེལ་བུམ་བྱ་ན། བྱེ་མའི་སྙིགས་སུམ་གཉིས། རྫས་སུམ་ཆ་བྱས་ནས་དེ་གཉིས་བསྲེས། སོལ་ཕྱེ་སུམ་གཉིས་བ་ལང་གི་ལྕི་བ་སུམ་ཆ་བཏབ་པའི་འདག་པ་ལ་བུམ་པའི་གཟུགས་རང་གང་འདོད་བཅོས། དེ་ལ་སྤྲ་ཚིལ་སྲབ་འཐུག་རན་པ་བྱས་པའི་སྟེང་རི་མོ་གང་འདོད་བྲི། དེའི་ཕྱི་ནས་གོང་གི་འདག་ས་ཞོ་ཙམ་བྱུག །དེའི་ཕྱི་ལ་ཡང་གར་ཙམ་བྱུག །ཕྱོགས་བཞི་ནས་ལྕགས་བྲིས་བསྡམ་ཞབས་སུ་བླུག་ཁ་གཞན་དང་མཐུན་པར་ བྱས་ལ་སྐམ་ནས་བསྲེག་པས་སྤྲ་ཚིལ་མེད་པར་བྱ། དེ་ནས་ཤེལ་ཕྱེ་ཞིབ་བཏགས་དཔྱད་སུམ་གཉིས། ཟེ་ཚྭ་སུམ་ཆ་བཅས་ཀོང་བུར་བླུགས་ཏེ་བཞུས་དམར་ལྷང་གིས་གྱུར་པ་དང་ཚ་བླུག་བྱའོ། །དེ་ནས་ཆང་རྒོད་བྱུག་སྟེ་ཕྱིས་པས་ཤེལ་བུམ་ལེགས་པོ་འོང་། ཡང་ཤེལ་ལོ་རྡོ་དང་ཟེ་ཚྭ་བཟང་པོ་སོལ་མེར་བཞུས། དེའི་ཁ་དོག་གང་འདོད་ཚོན་གྱིས་བསྒྱུར། སྤར་དང་བླུག་ཐབས་གོང་བཞིན་བྱའོ། །མུ་མེན་མཐིང་བུམ་བྱ་ན། ཤེལ་སུམ་ཉིས་རྡོ་མཐིང་སུམ་ཆ་ཞིབ་བཏགས་ལ་ཚྭ་སྣ་གོང་ལྟར་བྱ་བ་སོགས་འདྲའོ། །དཀར་ཡོལ་བྱ་ན། ཞིག་པ་ཟེར་བ་འདུག །ཞིག་དཀར་འཚེར་ནག་ནོག་མེད་པ་དཀར་དང་འཇམ་པོ་དེ་རྒྱུ་ཡིན་ལ། དེ་ནས་མཁར་གོང་དཀར་ཙེ་རེ་བ་ཞིབ་བཏགས་དྲུག་ཆ་བཏང་སྟེ་འོ་མས་སྦྲུ་ཞིང་འདམ་འཐག་མར་འདྲ་བ་བྱ། འདི་དུས་ལག་པ་བཀྲུ་བ་སོགས་ནག་དྲི་མེད་པའི་གཙང་སྦྲ་ཐོན་པར་བྱ། དེ་ནས་རྫས་ལས་དཀར་ཡོལ་གཟུགས་ཇི་འདོད་བཅོས་འཐག་བཅག་དང་འཇམ་དབུར་བྱ། དེའི་རྒྱབ་ནས་རྫས་འདམ་དེ་སྲབ་མཐུག་རན་པའི་སྐྱོ་མས་གཡོག་འཐག་བཅག་དང་འཇམ་དབུར་བྱ། དེ་ནས་སྤར་འདོན་དགོས་པས་གྲིས་དྲས་ལ་རླན་གྱིས་དྲས་ཁ་འབྱོར་བར་བཅག་ནན་བྱ། དང་པོ་རློན་དུས་ས་དུས་ཏི་ཙ་དཀར་པོ་ཚ་ལ་དཀར་པོ་འདྲ། དེ་ཕྲལ་བག་ནེ་གཉེར་བྱ་དགོས་པར་འདུག ཞིབ་བཏགས་སིང་པོ་སྦྱར་བས་ཕྱི་ནང་ཁྱབ་པར་བྱུག་ཐབ་ཏུ་སོལ་མེ་ལ་རླུང་མ་ཕོག་པར་བསྲེག་པས་ལེགས་པར་འོང་ངོ་། །ཤེལ་ལེབ་དྲ་དགོས་ན་གང་འདོད་པར་ཚྭ་ཆུས་རི་མོ་བྲིས་ལ་དེ་སྟེང་ལྕགས་བསྲེག་གིས་བྲིས་བསྣུན་པས་འགྲུབ། དགུན་དུས་ཡིན་ན་ཤེལ་ལྕི་བས་གཡོགས་དྲ་མཚམས་རི་མོ་བཏོད་ དེ་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀར་ལྕི་བ་བསལ། དེ་ནས་འཁེང་བཅུག་པས་ལེགས་པར་འཁེང་ཚེ་ལག་པས་བཀྱག་པས་རི་མོའི་མཚམས་ནས་ཆད་པར་འདུག །ཤེལ་གྱི་ཡོ་བྱད་ཆག་པོ་རྣམས
Chinese
制作时，混合钟乳石、石灰华。此外还有各种各样的类似物品。关于并非真正珍贵，而是用形状相似的石头制成的工艺品，关于玻璃工艺品，如果要做玻璃瓶，用沙子的残渣三分之二，材料三分之一混合。煤粉三分之二，牛粪三分之一加入的黏土，做成自己想要的瓶子形状。在其上涂抹厚薄适中的蜂蜡，在上面画上自己想要的图案。在其外面涂抹少量上述黏土。在其外面再涂抹厚一点。从四个方向用铁丝捆扎，底部做成倒入的口子，使其与其他部分相符，干燥后燃烧，使蜂蜡消失。然后将研磨精细的玻璃粉末三分之二，芒硝三分之一放入坩埚中熔化，变成鲜红色时，进行热灌注。然后涂抹烈性酒擦拭，就能得到精美的玻璃瓶。另外，将优质的玻璃矿石和芒硝用煤火熔化。将其颜色用自己想要的颜色改变。翻模和灌注的方法与上述相同。如果要做青金石蓝色瓶子，将玻璃三分之二，青金石石粉三分之一研磨精细，盐的种类与上述相同等等类似。如果要做瓷器，似乎叫做“ཞིག་པ” （zhig pa）。没有瑕疵的洁白、光滑的“ཞིག་”（zhig）就是材料。然后将磨细的六份石灰华白色粉末加入，用牛奶搅拌，制成像黄油一样稠厚的泥浆。此时，要彻底清洁双手等，做到没有污垢。然后用这种材料制作成想要的瓷器形状，进行捶打和打磨。在其背面，用这种材料泥浆，用厚薄适中的刷子涂抹，进行捶打和打磨。然后需要翻模取出，用刀切割，趁湿将切割处压紧。最初潮湿时，像白色芥末一样的白色“ཏི་ཙ”（ti tsa）土。之后似乎需要进行“བག་ནེ”（bag ne）处理。用磨细的胶水涂抹内外，在炉子中用煤火燃烧，不要吹风，就能制作精良。如果需要制作玻璃窗，用盐水在想要的地方画上图案，然后在上面用烧红的铁丝描绘，就能完成。如果是冬天，用沉重的玻璃覆盖，制作窗格图案的间隔。 将内外两面的重物去除。然后放入水中冷却，如果冷却良好，用手敲击，图案的间隔处就会断裂。破碎的玻璃器具等
English
For crafting, mix stalactite and travertine. Additionally, there are various similar items. Regarding crafts made from stones resembling precious materials, but not actually precious, for glass crafts, if making a glass bottle, use two-thirds of sand residue and one-third of material mixed together. Add two-thirds coal powder and one-third cow dung to the clay, shaping it into the desired bottle form. Apply a layer of beeswax, thin or thick as needed, and draw the desired patterns on it. Apply a thin layer of the aforementioned clay to the outside. Apply a thicker layer to the outside again. Bind it from four directions with iron wire, making the bottom into a pouring spout that matches the other parts. Dry and then burn it to remove the beeswax. Then, put finely ground glass powder (two-thirds) and mirabilite (one-third) into a crucible, melt it until it turns bright red, and then pour it hot. Then, apply strong alcohol and wipe it clean to get a fine glass bottle. Also, melt high-quality glass ore and mirabilite in a coal fire. Change its color with the desired dye. The method of molding and pouring is the same as above. If making a lapis lazuli blue bottle, finely grind two-thirds glass and one-third lapis lazuli stone powder, use the same kind of salt as above, and so on, similarly. If making porcelain, it seems to be called "ཞིག་པ" (zhig pa). The flawless, white, and smooth "ཞིག་" (zhig) is the material. Then, add six parts of finely ground white travertine powder, mix it with milk, and make a mud that is as thick as butter. At this time, thoroughly clean hands and so on, ensuring there is no dirt. Then, use this material to make the desired porcelain shape, hammering and polishing it. On the back, apply this material mud with a brush of appropriate thickness, hammering and polishing it. Then, it needs to be molded and removed, cut with a knife, and press the cut edges together while wet. Initially, when wet, use white "ཏི་ཙ" (ti tsa) earth, which is like white mustard. Afterwards, it seems that "བག་ནེ" (bag ne) treatment is needed. Apply finely ground glue to the inside and outside, and burn it in a furnace with a coal fire, without wind, to make it well. If you need to make a glass window, draw patterns on the desired area with salt water, and then trace over it with a red-hot iron wire to complete it. If it is winter, cover it with heavy glass, creating intervals for the window pane patterns. Remove the heavy objects from both the inside and outside. Then, put it in water to cool. If it cools well, tap it with your hand, and the intervals of the pattern will break. Broken glass utensils, etc.
Tibetan
་སླར་གཞུག་པས་ཆོག །འཇུ་བྱེད་ཟེ་ཚྭ་ཡིན་འདུག །སྤྱིར་མི་བཞུ་བའི་རིན་ཆེན་རིགས་ཀྱི་བཟོ་ལ། དྲ་བརྡར་འདུག་བརྐོས་ཀྱི་རིགས་ཡིན་པས་དེ་དག་མཐོང་གོམས་ལས་རྟོགས་ཀྱི་ཡི་གེར་འབྲི་བ་དགོས་པ་མེད་དོ། །རིན་པོ་ཆེ་དྲ་གཤག་བརྡར་འབུག་བྱེད་པ་ལ་རབ་ཕ་ལམ་བཟང་པོ། མ་རྙེད་ན་དེའི་རིགས་རྡོ་ཀོ་རན་ཛའི་ཕྱེ་མས་བྱ་སྟེ། ཀོ་རཉྫ་བཏགས་པའི་ཕྱེ་མ་ཕྲ་མོར་དྲ་ན་ཞིབ་པ། སྦོམ་པར་གཤག་ན་ཅུང་རྩིང་བྱས་ལ། ཟངས་གྲིའི་སོ་ལ་ན་བྱུག་པས་བླངས་ནས་གང་འདོད་དུ་སོག་ལེས་ཤིང་ལྟར་དྲ། རླན་མ་བྲལ་བར་རྡོ་ཕྱེ་རིམ་པས་བླངས་ནས་དྲ་དགོས་ཏེ། གཅོད་པ་རྡོ་ཕྱེ་དེ་ཟངས་ལ་ཟུག་ནས་འཐོགས་པ་ན་གྱིས་མི་འཐོར་བ་ཡིན། འབུག་པའི་ཚེ་ཟངས་ཀྱི་གསེར་འབུག་རྩེར་བྱུག་པས་དེ་ལྟར་བྱ། རིན་པོ་ཆེ་གང་ལ་ཡང་གཅོད་བྱེད་ཀྱིས་མི་ཚུགས་པར་འདྲེད་པ་ལ། རིན་པོ་ཆེ་དེར་གང་འདོད་ཙམ་གྱི་སྒྲོ་སེར་སྲབ་མོ་སྤྱིན་གྱིས་སྦྱར་ནས་བསྐམ། དགོས་དམིགས་སུ་དྲ་ལོབ་བྱས་ནས་དྲས་ན་བདེའོ། །མིག་ཡངས་པོར་གཤོང་དགོས་ན་ཟངས་སྐུད་གོ་ཕྱེས་སྦག་པས་བྱ། བརྡར་དགོས་ན་ལྕགས་ཐུར་གྱི་རྩེ་ལ་བརྡར་བྱ་དེ་འབེར་གྱིས་སྦྱར་ནས་གོ་བརྡར་ལ་བརྡར་བས་འགྲུབ་བོ། །ཕ་ལམ་མི་ལོན་ཀྱང་ར་ཐུག་ལུག་ཐུག་གི་རྭས་བརྡར་ཚུལ་འཛུད། གསེར་སོགས་བཞུ་བའི་རིན་ཆེན་རིགས་ཀྱི་བཟོ་ལ། བཞུ་བརྡུང་བྱེད་པ་མ གར་དང་། བཞུ་བླུག་བྱེད་པ་བླུག་གི་བཟོ་ གཉིས་གཙོ་བོ་ཡིན་ལ། དེ་དག་ནི་མཐོང་བརྒྱུད་དང་། ལག་གོམས་ལ་བརྟེན་ནས་རྟོགས་དགོས་པས་ཡི་གེར་འབྲི་བའི་ངལ་བ་དོན་མེད་ལ། འོན་ཀྱང་བཟོ་རིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནད་ཀྱི་མན་ངག་དང་། ཐབས་ཀྱིས་ཚུལ་ལེགས་པོ་ཡོད་ན་ཡི་གེ་འབྲི་འོས་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །བླུག་ཀོང་གི་རྒྱུ་ནི་ཞིག་དཀར་པོ་ཅོང་ཞིའི་མདོག་འདྲ་བ་གསེབ་ནས་རྡོ་རྒྱུས་འབྱུང་བ་དང་། གཞན་ནག་པོ་མཐིང་འོད་འཚེར་བ་སོགས་རྡོ་རིགས་དེ་བས་བྱ། མ་རྙེད་ན་སྤྱིན་ཕུལ་གང་། སོལ་ཕྱེ་དེ་མཉམ་རྟ་བྲུན་ཆར་ཟོས་ཕུལ་ཕྱེད་རྣམས་བསྲེས་ནས་ཞིབ་བཏགས་གང་འདོད་གཟུགས་དང་འཚམས་པའི་ཤིང་གི་ནང་རྫོང་བརྒྱབ་མཉམ་ཞིང་འཐས་པར་བཅོས། སྐམ་ནས་རྒྱབ་ཏུ་བྱེ་མ་དང་ཚྭ་བསྲེས་ལྡེ་གུ་ཞོ་ཙམ་བྱུག་ནས་སོལ་མེར་བསྲེག འཇུ་ཆེ་ནས་སྐྱོན་བྱུང་ན་སོལ་བ་བསྲེ། སྣ་ཐུང་ཞིང་ཞུན་དུ་མ་སོང་བས་མཁྲེགས་པོ་མ་བྱུང་ན། ར་ལུག་གི་རིལ་མ་དང་རྟ་བྲུན་བསྣན། རིམ་པས་བསྲོས་ལ་དལ་བུས་བསྲེག ཕྱི་ནང་ཕྱོགས་བསྒྱུར་ཏེ་རིམ་པས་བསྲེག་ནས་དཀར་སིང་དུ་འགྲོ་ངེས
Chinese
放回去就可以了。熔化用的是硼砂。一般来说，对于不熔化的宝石类制作，因为是网格打磨、凹雕之类的，那些从见识习惯中就能明白，没有必要写成文字。宝石进行网格切割、打磨、雕刻，最好的是上等金刚石。如果没有找到，就用那样的刚玉石粉来做。磨细刚玉石粉，网格就细致；磨粗，切割就稍微粗糙。用铜刀的刀刃涂上那样的东西取下来，随意像锯木头一样切割。不要失去湿度，依次取石粉来切割。切割时，石粉扎在铜上，拿起时就不会散落。雕刻的时候，在铜的雕刻尖端涂上，就这样做。对于任何切割器都无法固定而滑动的宝石，在那宝石上用胶水粘上想要的薄薄的黄色羽毛，使其干燥。为了需要的目的，做成网格状切割就容易了。如果需要挖宽大的孔，就用铜丝锥子来做。如果需要打磨，就把要打磨的东西用锡焊在铁锥的尖端，用砂轮打磨就能完成。即使没有金刚石，也可以用山羊角、绵羊角来磨。对于熔化黄金等宝石类的制作，熔化捶打的铁匠和熔化浇铸的浇铸工两种是主要的。那些需要依靠见闻和手艺来明白，所以写成文字是没有意义的。但是，如果所有制作工艺都有关键的诀窍和方法，那么写成文字也是应该的。浇铸模具的材料是白色，像钟乳石的颜色一样，从缝隙中产生石筋的石头，或者用其他黑色、闪耀蓝色光芒等的石头来做。如果没有找到，就把一份胶泥，一份煤粉，与等量的马粪雨淋灰混合，磨细，根据想要的形状，在木头里挖空，做成平整且粘稠的。干燥后，在背面涂上混合了沙子和盐的糌粑粥，放在煤火上烧。如果熔化过多而出现问题，就掺入煤。如果太短且没有熔化，没有变硬，就加入山羊、绵羊的粪球和马粪。依次加热，慢慢烧。内外方向转换，依次烧，一定会变成白色透明的。
English
It's okay to put it back. The flux is borax. Generally, for the making of non-melting gems, since it involves grid grinding, intaglio carving, etc., those can be understood from seeing and habit, so there is no need to write them down. For grid cutting, grinding, and carving of gems, the best is high-quality diamond. If not found, then use that kind of corundum stone powder. Grind fine corundum stone powder, the grid will be fine; grind coarse, the cutting will be slightly rough. Apply that kind of thing to the edge of a copper knife, take it off, and cut it as desired like sawing wood. Without losing moisture, take stone powder in layers and cut. When cutting, the stone powder sticks to the copper, and when picked up, it will not scatter. When carving, apply it to the tip of the copper carving tool, and do it like that. For any gem that cannot be fixed by a cutter and slips, glue a thin yellow feather of the desired size to that gem and let it dry. For the purpose of need, it is easy to cut it into a grid shape. If you need to dig wide holes, use a copper awl. If you need to grind, solder the object to be ground to the tip of an iron cone and grind it on a grinding wheel. Even without diamond, you can grind with goat horn or sheep horn. For the making of melting gems such as gold, the blacksmith who melts and hammers and the caster who melts and casts are the two main ones. Those need to be understood by relying on seeing and hearing and craftsmanship, so it is meaningless to write them down. However, if all manufacturing processes have key secrets and methods, then it is also appropriate to write them down. The material of the casting mold is white, like the color of stalactites, stone tendons that emerge from the cracks, or other stones that are black and shine with blue light. If not found, mix one part of clay, one part of coal powder, with an equal amount of horse dung rain ash, grind finely, hollow out the inside of the wood according to the desired shape, and make it flat and sticky. After drying, apply a mixture of sand and salt to the back, like tsampa porridge, and burn it on a coal fire. If too much melting causes problems, add coal. If it is too short and has not melted, and has not hardened, add goat and sheep dung balls and horse dung. Heat gradually and burn slowly. Change the inner and outer directions, burn gradually, and it will definitely become white and transparent.