Tibetan
་བྱ། །ཞེས་དང་། ཆོས་མཆོག་མྱ་ངན་འདས་པ་ལས་ལྷག་པའི་ཆོས་ཞིག་ཡོད་ན་དེ་ཡང་སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ལུང་གི་དོན་དེ་བཞིན་དུ། རིགས་པས་དཔྱད་ན་ཡང་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་ངོ་བོ་སྟོང་པ་ཡིན་པའི་གནད་ཀྱིས་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དུ་རུང་བ། ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པ། དུས་ཇི་སྲིད་དུ་རྟག་པ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ པ། ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པར་རིས་མེད་དུ་འཆར་བ་ཡིན་གྱི། རང་གི་ངོ་བོ་མི་སྟོང་པར་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ལ་ཆོས་གཞན་གྱི་ཆོས་ཉིད་དུ་རུང་བ་སོགས་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མི་སྲིད་ཅིང་དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་ཚད་མས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་གྲུབ་འབྲས་སུ་ཡང་མི་བཏུབ་སྟེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དུ་དཔྱོད་པའི་ལག་རྗེས་ལ་བདེན་གྲུབ་གཅིག་འགྲུབ་པ་ནི་སྣང་བ་ལས་མུན་པ་ལྟར་གནས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་སྙད་དཔྱོད་པའི་ཚད་མས་ཀྱང་བདེན་གྲུབ་མི་འགྲུབ་སྟེ། དེའི་ངོར་བདེན་པར་གྲུབ་ཀྱང་དེ་ཙམ་གྱིས་ཆོས་དེ་མི་སྟོང་པར་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་འགྲུབ་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མ་གཉིས་ཀྱིས་སྒྲུབ་མ་ནུས་པར་གྱུར་པ་ལ་སྒྲུབ་བྱེད་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་གི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་དེ་སྒྲུབ་པ་དོན་མེད་ཀྱི་ངལ་བར་ཟད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་གི་དབྱིངས་ཕྱོགས་མ་གོ་བ་དག་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་མེད་དགག་ཙམ་ལ་རིགས་དང་ཆོས་དབྱིངས་དང་སྟོང་ཉིད་དུ་བཟུང་ནས་ཡོན་ཏན་ཡེ་ལྡན་དུ་སྨྲ་བའི་གཞུང་ལ་འགལ་བ་སྒྲུབ་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་མི་རུང་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མདོ་ལས། ཆོས་འདོད་མ་ཡིན་རྙེད་པ་དོན་གཉེར་བ། །བསྡམས་པ་མིན་དག་བྱང་ཆུབ་སློབ་བོ་ཞེས། །སྨྲ་འགྱུར་ཁ་ཅིག་ཕྱི་མའི་དུས་འབྱུང་སྟེ། །སྨྲ་ལ་དགའ་ཞིང་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞེས་སྨྲ། །ཞེས་དང་། སྟོང་ཉིད་མ་སྐྱེས་སུས་ཀྱང་བྱས་མ་ཡིན། །མ་མཐོང་འོང་བ་མ་ཡིན་འཕོ་མིན་ན། །དམིགས་གནས་བདག་ ཅག་སྟོང་ཉིད་ལེགས་བསླབས་ཞེས། །འཛེར་བ་དེ་དག་ཆོས་ཀྱི་རྐུན་པོ་ཡིན། །ཞེས་དང་། མེད་པའི་ཆོས་ལ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ན། །བྱིས་པ་གང་ཡིན་གཡོ་བ་དེ་ཡིས་བཅིངས། །ཞེས་དང་། སྡུད་པ་ལས། ཕུང་འདི་སྟོང་ཞེས་རྟོགས་ནའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི། །མཚན་མ་ལ་སྤྱོད་སྐྱེ་མེད་གནས་ལ་དད་མ་ཡིན། །ཞེས་དང་། ཏིང་འཛིན་རྒྱལ་པོ་ལས། ཡོད་དང་མེད་ཅེས་བྱ་བ་གཉིས་ཀ་མཐའ། །གཙང་དང་མི་གཙང་འདི་ཡང་མཐའ་ཡིན་ཏེ། །དེ་ཕྱིར་གཉིས་ཀའི་མཐའ་ནི་རབ་སྤངས་ནས། །མཁས་པ་དབུས་ལའང་གནས་པ་ཡོང་མི་བྱེད། །ཅེས་དང་། སོར་ཕྲེང་ལ་ཕན་པའི་མདོ་ལས། ཀྱེ་མ་འཇིག་རྟེན་ན་དམ་པའི་ཆོས་འཇིག་པའི་སྐྱེས་བུ་གཉིས་ཡོད་དེ། གང་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་དང་། གང་འཇིག་རྟེན་ན་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་འདི་གཉིས་ནི་དམ་པའི་ཆོས་འཇིག་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ཁས་འབུབས་པའོ་ཞེས་དང་། ལྟ་བ་ཀུན་འབྱིན་བྱེད་ཀྱི་གཉེན་པོ་སྟོང་ཉིད་ལ་དངོས་དངོས་མེད་དུ་ཞེན་ན་གསོར་མི་རུང་བའི་ལྟ་བར་གསུངས་པ་དང་། སྟོང་མི་སྟོང་གང་ཡང་དམིགས་པ་ལས་མ་འདས་ལ་དེ་ཀུན་སྤང་དགོས་པར་མདོ་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ལས་ཡང་ཡང་གསུངས་སོ། །རིགས་པས་བརྟགས་ན་ཡང་བདེན་གྲུབ་བཅད་ཙམ་གྱི་མེད་དགག་གི་ལྡོག་ཆ་དེ་དགག་བྱ་བཅད་པ་འཛིན་པའི་རྟོག་བཅས་ཀྱིས་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་གནས་ལུགས་སྒྲོ་འདོགས་བྲལ་བའི་ཕྱོགས་སུ་མ་ཕྱིན་པར་གཏིང་རྙེད་སླ་བའི་ཕྱིར་འདིར་མང་དུ་བརྗོད་མི་དགོས་སོ། །བདེན་ སྟོང་མེད་དགག་གི་ཆ་ཙམ་ཆོས་དབྱིངས་དང་གནས་ལུགས་མཚན་ཉིད་པ་མིན་ཡང་། ལས་དང་པོ་པས་དེ་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ་ཙམ་དུ་ཡིད་ལ་བྱ་བར་འོས་པ་ཡིན་ཅིང་། མདོ་ལས། འཇམ་དཔལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ལ་ལས་ལྷའི་ལོ་སྟོང་དུ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཅི་དགོས་པ་བྱིན་པ་བས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་ཞིག་ཐ་ན་སེ་གོལ་གཏོགས་པ་སྲིད་དུ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པའོ། །འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་སྟོང་པའོ། །འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་མེད་པའོ་སྙམ་དུ་དཔྱོད་ན་དེ་དེ་བས་བསོད་ནམས་ཆེས་གྲངས་མེད་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །གསུམ་པ་ནི། གཞི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཉི་མ་སྤྲིན་དང་བྲལ་བ་ལྟར་ཇི་བཞིན་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་རྟག་མི་རྟག་གང་ཡིན་སྙམ་ན་མདོ་རྣམས་ལས་རྣམ་མཁྱེན་ཉིད་རེས་རྟག་པར་ཡང་གསུངས། རེས་མི་རྟག་པར་ཡང་གསུངས་མོད་ཀྱི་དེའི་དོན་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། གནས་ཡོངས་སུ་མ་གྱུར་པའི་གདུལ་བྱ་གཞན་གྱི་བསམ་ངོ་དང་བསྟུན་ཏེ་རྣམ་མཁྱེན་མི་རྟག་ཅེས་ལུང་ལས་གསུངས་ཤིང་། རིགས་པ་ཡང་རྣམ་འགྲེལ་ལས། ཚད་མ་རྟག་པ་ཉིད་ཡོད་མིན། །དངོས་ཡོད་རྟོགས་པ་ཚད་ཕྱིར་དང་། །ཤེས་བྱ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི། །དེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་སྟོང་ཉིད་གོམས་པ་ལ་ སོགས་ལམ་གྱི་རྒྱུ་ལས་རྣམ་མཁྱེན་འབྱུང་གི་རྒྱུ་མེད་དུ་འབྱུང་བ་མི་རིགས་པ་དང་། དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་སུམ་པའི་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཚད་མ་སྟེ་མི་བསླུ་བའི་བློ་ཡིན་ན་རྟག་པ་ཞིག་མེད་
Chinese
云云。且如，若有胜于正法涅槃之法，彼亦如幻如梦。如是等等经文之义，以理分析，亦以如来藏自性空性之要，堪为心之法性。周遍一切境，时至何在而恒常，不可思议，功德一切显现无别。若自性不空，成立为真实，堪为他法之法性等，一切皆不可能，亦不成为胜义谛观察之量所成立之结果。以观察一切法无实之手印，而成立一真实成立，如从光明中生黑暗，是不存在之故。以世俗观察之量，亦不成立真实成立。于彼面前虽成立为真实，然仅此不能使法不空，一切皆不能成立之故。二量不能成立者，以能立随逐虚空之花，故成立彼是徒劳之辛劳。第二，未解显空双运之界者，执著名相之胜义谛无遮止，为种姓与法界与空性，而于功德本具之论典立违，是极不应理。如《智慧手印三摩地经》云：不欲求法，而求证得，非为禁缚，乃学菩提。有说者，未来时将出现，喜好言说，且说一切皆空。又云：空性不生，无人所作，不见未来，不移转，若我等善学空性之标的处所。彼等叫嚣者，是法之盗贼。又云：于无有之法而作意者，凡是孩童，皆为动摇所系缚。又《摄颂》云：菩萨虽知此蕴为空，然亦行于相，不信无生处。又《三摩地王经》云：有与无，二者皆是边，净与不净，此亦是边。是故善舍二边已，智者亦不应住于中。又《饶益指鬘经》
English
Etc. Moreover, if there is a dharma superior to the supreme dharma of nirvana, that too is like an illusion or a dream. Like the meaning of such scriptures, even when analyzed with reason, it is suitable as the dharma-nature of the mind due to the essence of the Tathagatagarbha being emptiness. It pervades all realms, is constant for as long as it exists, is inconceivable, and all qualities appear without distinction. If its own nature is not empty and it is established as true, it cannot possibly be suitable as the dharma-nature of other dharmas, etc., and it cannot be the result established by the valid cognition that examines the ultimate truth. Establishing one truly established thing as the result of examining all dharmas as devoid of truth is like darkness arising from light, which is impossible. Even the valid cognition that examines conventionalities does not establish true establishment. Even if it is established as true in its presence, that alone cannot make the dharma non-empty, because it cannot be established in any way. For something that cannot be established by the two valid cognitions, the effort to establish it by following the flower in the sky is just a meaningless labor. Secondly, those who do not understand the realm of the union of appearance and emptiness, holding the mere negation of nominal ultimate truth as lineage, dharmadhatu, and emptiness, and establishing contradictions in the treatises that speak of inherent qualities, is extremely unreasonable. As the Sutra of the Samadhi of the Wisdom Handprint says: "Not desiring dharma, but seeking attainment, not bound, but learning bodhi." Some speakers will appear in the future, delighting in speech, and saying that all is empty. And: "Emptiness is unborn, unmade by anyone, unseen in the future, not moving. If we have well learned the target of emptiness, those who clamor are thieves of the dharma." And: "Those who conceive of non-existent dharmas, all children are bound by agitation." Also, the Compendium says: "Even if a Bodhisattva knows that this aggregate is empty, he still engages in signs and does not believe in the unborn place." Also, the King of Samadhi Sutra says: "Existing and non-existing, both are extremes. Pure and impure, this is also an extreme. Therefore, having abandoned both extremes, the wise should not dwell in the middle either." Also, the Sutra Benefiting Angulimala
Chinese
经部中说： 呜呼！世间有二种人会破坏圣法，即是哪二种人呢？就是那些极度执着于空性见解的人，以及那些在世间主张有我的人，这二种人会破坏圣法，并且颠覆圣法。又说，空性是生出一切见解的对治法，如果执着于空性为实有或非实有，那就会变成无法医治的见解。无论空与不空，都未超出所缘境，经和论中屡次说到必须舍弃这一切。即使以理智来分析，仅仅是断除真实成立的无遮，那也只是以执着于所破的分别念来假立，并未进入远离增益损减的实相，因为很容易理解，所以在此无需多说。虽然仅仅是真实空性的无遮分，并非法界与实相的体性，但对于初学者来说，将之视为进入实相之门是合适的。经中说： 文殊，如果菩萨在天界的一千年里，随心所欲地供养三宝，不如另一位菩萨，哪怕只是弹指一瞬间，思惟一切和合事物皆是无常，一切和合事物皆是痛苦，一切和合事物皆是空性，一切和合事物皆是无我，这样所累积的福德更为无量无边。就像经中所说的那样。第三，如果认为如来藏自性光明犹如无云晴空般显现的，一切种智的智慧是常还是无常呢？经部中有的说一切种智是常，有的说一切种智是无常，但其含义是这样的：为了顺应尚未完全调伏的其他所化众生的想法，经典中说一切种智是无常。理智方面，在《释量论》中说： 衡量常有不应理，以是能量知实事，所知无常之体性，故彼亦定无常性。意思是说，一切种智是从发菩提心和串习空性等道之因产生的，没有原因而产生是不合理的。而且，因为一切种智是对一切法现量的量，如果是量，也就是不欺骗的智慧，那就不可能是常有的。
English
It is said in the Sutra: Alas! There are two kinds of people in the world who destroy the Holy Dharma, namely, those who are extremely attached to the view of emptiness, and those who assert self in the world. These two destroy the Holy Dharma and overturn the Holy Dharma. It is also said that emptiness is the antidote to all views. If one clings to emptiness as real or unreal, it will become an incurable view. Whether empty or not empty, it does not go beyond the object of focus. The sutras and treatises repeatedly say that all of this must be abandoned. Even if analyzed with reason, merely cutting off the non-affirming negation of true establishment is only a fabrication with the discriminating mind that clings to the object to be negated. It has not entered the reality of being free from addition and subtraction. Because it is easy to understand, there is no need to say more here. Although merely the non-affirming negation aspect of true emptiness is not the nature of the Dharmadhatu and reality, it is appropriate for beginners to regard it as the gateway to entering reality. The Sutra says: Manjushri, if a Bodhisattva offers whatever is needed to the Three Jewels for a thousand years in the heavenly realms, it is not as good as another Bodhisattva who, even for a finger-snap, contemplates that all compounded things are impermanent, all compounded things are suffering, all compounded things are empty, and all compounded things are selfless. The merit accumulated in this way is immeasurable and boundless. It is just as the Sutra says. Third, if one thinks that the wisdom of omniscient knowledge, which is the Tathagatagarbha nature of luminosity manifested like a cloudless sky, is permanent or impermanent, some sutras say that omniscient knowledge is permanent, and some say that omniscient knowledge is impermanent, but the meaning is this: In order to comply with the thoughts of other disciples who have not yet been completely tamed, the scriptures say that omniscient knowledge is impermanent. In terms of reason, it is said in the Commentary on Valid Cognition: Measurement of permanence is not reasonable, because it is the energy to know reality. The nature of what is known is impermanent, therefore it must also be impermanent. This means that omniscient knowledge arises from the causes of the path, such as generating the mind of enlightenment and familiarizing oneself with emptiness. It is unreasonable for it to arise without a cause. Moreover, because omniscient knowledge is the direct measure of all dharmas, if it is a measure, that is, a non-deceptive wisdom, then it cannot be permanent.