Tibetan
རྣམ་པ་འདི་བཞི་ནི། ས་བདུན་པ་ནས་བཅུ་པའི་བར་གྱི་ས་བཞི་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ས་རྣམས་སུ་ཇི་ལྟར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནི། ས་དང་པོར་ཆོས་ཉིད་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ན་ཟག་མེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཀུན་གྱི་རྟེན་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱས་ནས་འདིར། ས་གཉིས་པར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་དག་པར་སྦྱོང་ངོ་། །ས་གཉིས་པ་དེ་ཡི་འོག་ཏུ་ས་གསུམ་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། བཞི་པ་ལྔ་པ་དྲུག་པ་གསུམ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བ་གོང་བཞིན་ནོ། །ས་དེ་དག་ལས་གཞན་པ་ས་བདུན་པ་བརྒྱད་པ་དགུ་པ་བཅུ་པ་བཞི་པོ་དག་ལ་ནི། སྒྲིབ་པ་རྣམ་པ་བཞི་ལས་གྲོལ་བའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕུང་པོ་སྦྱངས་ཏེ། ས་བདུན་པ་ལ་སོགས་པ་བཞི་པོ་ལ་མཚན་ མེད་པ་དང་། འདུ་བྱེད་མེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། གཟུངས་ཏིང་འཛིན་ཐོབ་པ་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་བཞི་བཤད་མ་ཐག་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཐོབ་པ་ལ་གེགས་སུ་གྱུར་པ་ནི་མཚན་མ་ཕྲ་མོ་འབྱུང་བ་དང་། འབད་རྩོལ་དང་། སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཡང་དག་རིག་པ་མ་ཐོབ་པ་དང་། གཟུངས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབང་མ་ཐོབ་པ་བཞི་པོའོ། །རིམ་པ་ལྟར་ས་བདུན་པ་སོགས་བཞི་པོ་ཐོབ་པ་ན། མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྒྲིབ་པ་དེ་དག་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ནས་མཚན་མ་ཕྲ་མོ་ཡང་མི་འབྱུང་བ་སོགས་ཡིན་པས་དེ་བཞི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕུང་པོ་སྦྱོང་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་རྡོར་ཏིང་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱིས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཕྲ་བ་གཉིས་སྣང་འཁྲུལ་པའི་བག་ཆགས་བཅོམ་པས། ཤེས་བྱའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པའི་སྒྲིབ་པ་ལས་ཀྱང་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ས་བདུན་པ་ནས་བཅུ་པའི་བར་དུ་རྣམ་གྲོལ་གྱི་ཕུང་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་སྦྱངས་བར་བཞག་གོ། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ནི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་བརྟགས་འགོག་འདུས་མ་བྱས་ཡིན་ན་དེ་ཕུང་པོར་ཇི་ལྟར་འཇོག་རིགས་ཞེས་བརྒལ་བ་ལ་བི་མུཀྟི་ཞེས་པ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་སྟེ། སྒྲ་འདི་སྤངས་པ་དང་། མོས་པའི་མཚན་ཉིད་གཉིས་ལ་འཇུག་པས་སྐབས་འདིར་མོས་པ་ལ་འཇུག་པས་དེ་ཉིད་ཕུང་པོར་བཞག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འགྲེལ་པར་གསུངས། འདུ་བྱེད་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ཡང་། ཡེ་ཤེས་བྱ་རྩོལ་མེད་པ་ ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡོད་པས་སྤང་བྱ་ཟད་པའི་མེད་དགག་ཆད་སྟོང་དང་མི་འདྲ་བས་སྒྲིབ་པ་ལས་གྲོལ་བའི་ཡེ
Chinese
这四种情况是，完全依赖于第七地到第十地之间的四个地。第四，无漏的五蕴如何在各地上运用的方式是：在第一地彻底证悟法性时，由于无漏的蕴是一切的基础，因此要这样证悟。在此，在第二地清净地修习戒蕴。在第二地之后，在第三地修习禅定，第四、第五、第六这三地如前一样修习慧蕴。除了这些地之外，在第七地、第八地、第九地、第十地这四个地上，修习从四种障碍中解脱出来的解脱蕴。对于第七地等这四个地来说，获得无相、无功用、成熟有情和获得陀罗尼禅定这四种果位，障碍在于出现细微的相、努力、没有获得成熟有情的正确智慧，以及没有获得陀罗尼和禅定的自在。按照次第，获得第七地等四地时，从不相顺的障碍中解脱出来，也不会出现细微的相等等，因此这四个是修习解脱蕴。在佛地，金刚喻定无间道摧毁了所知障的细微二取迷乱习气，因此为了从对所知一切法产生障碍的障碍中解脱出来，修习解脱的智慧蕴。因此，在第七地到第十地之间修习解脱蕴，在佛地修习解脱的智慧蕴。解脱是断除障碍的择灭非为，如果这样，那怎么能安立为蕴呢？对于这样的辩驳，毕穆克底（藏文：རྣམ་པར་གྲོལ་བ་，梵文天城体：विमुक्ति，梵文罗马拟音：vimukti，汉语字面意思：解脱）是指解脱，这个词有断除和信解两种含义，这里是指信解，因此将它安立为蕴，经论中是这样说的。虽然从一切功用行中解脱出来，但由于存在无勤任运的智慧，因此与断除所断的无遮断空不同，是从障碍中解脱出来的智
English
These four aspects are based on the four grounds from the seventh to the tenth bhūmi. Fourth, how the five uncontaminated aggregates are practiced on the bhūmis is as follows: When the nature of reality is fully realized on the first bhūmi, it is understood that the uncontaminated aggregates are the basis of everything. Here, on the second bhūmi, the aggregate of discipline is purified. After the second bhūmi, on the third bhūmi, samādhi is practiced, and on the fourth, fifth, and sixth bhūmis, the aggregate of wisdom is practiced as before. Other than these bhūmis, on the four bhūmis of the seventh, eighth, ninth, and tenth, the aggregate of liberation is practiced, which is liberation from the four obscurations. For the four bhūmis, starting with the seventh, the obstacles to attaining the four fruits of signlessness, effortlessness, maturing sentient beings, and attaining dhāraṇī and samādhi are the arising of subtle signs, effort, not attaining the correct wisdom of maturing sentient beings, and not attaining mastery over dhāraṇī and samādhi. In sequence, when the four bhūmis, starting with the seventh, are attained, one is liberated from the opposing obscurations, and subtle signs and so on do not arise. Therefore, these four are the practice of the aggregate of liberation. On the buddha bhūmi, the vajra-like samādhi, the uninterrupted path, destroys the subtle dualistic habitual tendencies of the obscuration of knowledge. Therefore, in order to be liberated from the obscuration that obstructs all knowable phenomena, the aggregate of liberating wisdom is practiced. Thus, the aggregate of liberation is practiced from the seventh to the tenth bhūmi, and the aggregate of liberating wisdom is practiced on the buddha bhūmi. Liberation is the cessation of obscurations, which is a non-compounded cessation through analysis. If so, how can it be established as an aggregate? In response to this objection, *vimukti* (藏文：རྣམ་པར་གྲོལ་བ་，梵文天城体：विमुक्ति，梵文罗马拟音：vimukti，汉语字面意思：解脱) means liberation. This word has two meanings: abandonment and conviction. Here, it refers to conviction, so it is established as an aggregate, as stated in the commentaries. Although one is liberated from all intentional actions, because there is effortless, spontaneously present wisdom, it is different from the nihilistic emptiness of the exhaustion of what is to be abandoned. It is the wisdom that is liberated from obscurations.
Tibetan
་ཤེས་ཉིད་ཀྱི་སྤང་བའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་ནས་ཕུང་པོར་རུང་ངོ་། །ལྔ་པ་ཡོན་ཏན་གྲུབ་པ་དང་མ་གྲུབ་པའི་ཚུལ་རྣམ་པར་བཞག་པ་ནི། མོས་སྤྱོད་ཀྱི་ས་དང་ས་བཅུ་སྟེ་བཅུ་གཅིག་ཡོད་པའི་ས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ནི། མ་གྲུབ་པ་དང་གྲུབ་པ་ཡིས་གཉིས་སུ་འདུ་བར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། གང་ཞེ་ན་མོས་སྤྱོད་ཀྱི་ས་ལ་ནི་ས་ཡི་མིང་བཏགས་ཀྱང་འཕགས་པའི་སར་མ་ཆུད་པས་ས་མ་གྲུབ་པའམ། མ་གྲུབ་པའི་ས་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་མ་རྟོགས་པས་བདེན་པ་མཐོང་བར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་དང་པོ་ཡན་ཆད་གྲུབ་པ་དག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་མཐོང་བས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འཕགས་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་ཅིང་ས་སོ་སོའི་རྟོགས་བྱ་ཡང་མངོན་དུ་བྱས་ནས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲུབ་པས་ས་བཅུ་པོ་དེ་དག་ཀྱང་ཡོན་ཏན་ཆེ་ཆུང་ལ་ལྟོས་ནས་མ་གྲུབ་པ་དང་གྲུབ་པ་དག་ཏུ་ཡང་འདོད་དེ། མ་དག་ས་བདུན་རྣམས་འབད་རྩོལ་དང་བཅས་པས་མཚན་མ་མེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པས་མ་གྲུབ་པ་དང་། དག་པའི་ས་གསུམ་ནི་མཚན་མེད་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་རྩོལ་མེད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ཡི་ས་ཞེས་བྱའོ། །འཕགས་པའི་ས་དང་ས་དེ་དག་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བྱེད་པ་ནི། འདི་ལྟར་ས་རེ་རེ་བཞིན་དུ། ས་དེའི་ཡོན་ཏན་གང་ཡིན་པ་དང་། སའི་སྤང་བྱ་སྐྱོན་གང་ཡིན་པ་དང་། ས་དེར་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བཞག་པ་བཞིན་དུ། དེ་སེམས་ལ་གསལ་བར་སྣང་ལ། ས་གོང་མའི་ཡོན་ཏན་ཅི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དང་། དེས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དག་ཀྱང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བཞག་པ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ས་དང་པོ་འགྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ།ས་དང་པོའི་ཡོན་ཏན་དང་དེས་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དག་ཀྱང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ། ས་དེ་ལ་ཡོད་པའི་ས་གཉིས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་རྒྱུའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་རྣམ་གཞག་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །ས་དང་པོའི་ཡོན་ཏན་ཡིད་བྱེད་ཀྱང་། མདོ་ལས། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལ་སེམས་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ་སྤྱད་པ། ཚོགས་ཤིན་ཏུ་བསགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །ས་དང་པོ་པ་དེ་ས་གཉིས་པ་འཐོབ་པར་བྱ་བའི་རྒྱུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་དང་པོ་ལ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་བར་བྱས་པ་དེ་ས་གཉིས་པ་ལ་མངོན་པར་མོས་པ་ཡིན་ཏེ་དེའི་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་བཅུ་འབྱུང་ངོ་། །བཅུ་གང་ཞེ་ན་འདི
Chinese
从知性的断除功德方面来说，是可以作为蕴的。 第五，对功德成就与未成就之理进行辨别：所有具有十地和随信行地共十一地的地，应当了知它们可以归纳为成就与未成就两种。哪两种呢？随信行地虽然安立了“地”的名称，但并未包含在圣者地中，因此是未成就的地，或者称为未成就的地，因为没有证悟法界周遍行的体性，所以没有成就见真谛。初地以上应当了知为成就的地，因为见到了法性的真谛，成就了超离世间的圣者，并且也现前了各自地的所证悟之故。因此，这十地也根据功德的大小，可以认为是未成就和成就。不清净的七地由于需要努力，无相瑜伽不是自然成就，所以是未成就的地。清净的三地是无相瑜伽，无需勤作自然成就，所以称为成就的地。使圣者地和这些地成为成就之性的方法是：像这样，对于每一地，该地的功德是什么，该地所断除的过患是什么，以及在该地所修持的法是什么，按照如何进行辨别。 对此在心中清晰显现，以及上地的功德是什么，以及由此所获得的法是什么，也如实地忆念，这称为如实忆念。例如，为了成就初地，也忆念初地的功德和所修持之法，也忆念存在于该地，能够获得二地的因之法，这就是辨别忆念。即使忆念初地的功德，如经中所说：“诸位佛子，于此众生积累了极大的善根，行持了积累极大的资粮等。”初地者忆念能够获得二地的因是：“诸位佛子，如是菩萨对初地进行了精勤修习，他对二地生起了胜妙的意乐，因此生起了十种心之思念。”这十种是什么呢？即是：
English
From the aspect of the qualities of abandonment of knowledge, it can be considered as a skandha. Fifth, distinguishing the manner of accomplishment and non-accomplishment of qualities: All the grounds, which include the ground of adhimukticarya and the ten grounds, making eleven in total, should be understood as being categorized into two: non-accomplishment and accomplishment. What are they? The ground of adhimukticarya, although given the name "ground," is not included in the ground of the noble ones, so it is a non-accomplished ground, or called a non-accomplished ground, because it has not realized the characteristic of the dharmadhatu pervading everywhere, and therefore has not accomplished seeing the truth. The first ground and above should be understood as accomplished grounds, because they have seen the truth of the nature of reality, have accomplished being noble ones who have transcended the world, and have also manifested the objects of realization of each ground. Therefore, these ten grounds are also considered as non-accomplished and accomplished depending on the magnitude of their qualities. The seven impure grounds are non-accomplished because they require effort and the signless yoga is not spontaneously accomplished. The three pure grounds are called accomplished grounds because the signless yoga is spontaneously accomplished without effort. The way to make the noble grounds and those grounds accomplished is as follows: For each ground, what are the qualities of that ground, what are the faults to be abandoned of that ground, and what are the dharmas to be cultivated on that ground, according to how they are distinguished. This appears clearly in the mind, and also contemplating what the qualities of the higher ground are, and what dharmas are attained by it, as they have been distinguished, is called contemplating as it has been distinguished. For example, to accomplish the first ground, one also contemplates the qualities of the first ground and the dharmas to be cultivated by it, and also contemplates the dharmas of the cause for attaining the second ground that exists on that ground, this is distinguishing contemplation. Even if one contemplates the qualities of the first ground, as it is said in the sutra: "O sons of the Victorious Ones, beings on this ground have practiced accumulating vast roots of virtue, accumulating vast collections, and so forth." The one on the first ground contemplating the cause for attaining the second ground is: "O sons of the Victorious Ones, thus, a Bodhisattva who has diligently trained on the first ground is manifestly inclined towards the second ground, and thus ten thoughts of mind arise in him." What are these ten?