Tibetan
་རྡེའུ་དང་ཤིང་བུ་སོགས་དེ་ལ་རྟ་གླང་སོགས་དེ་མེད་པ། དེ་བཞིན་དུ་ནི་གཟུང་འཛིན་གཉིས་ཡེ་ནས་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ནི་དོན་དམ་པའམ་གནས་ལུགས་ཏེ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཡིན་པས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་དོ། །ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མའི་རྫས་སྔགས་ཀྱི་མཐུས་རྟ་གླང་སོགས་དེ་ནི་དམིགས་པར་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་ནི་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འདོད་དོ། །སྒྱུ་མའི་སྔགས་ཀྱིས་བསླད་པའི་འཁྲུལ་སྣང་རྟ་གླང་སོགས་ཀྱི་སྣང་བ་དེ་མེད་ན་ནི་དེ་དང་དེར་སྣང་བ་ཡི་རྒྱུ་རྡེའུ་དང་ཤིང་བུ་སོགས་དངོས་གསལ་བར་དམིགས་པ་ཇི་ལྟ་བ། དེ་བཞིན་དུ་ནམ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་བག་ཆགས་སྤངས་ཏེ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་ནི་གཞན་དུ་གྱུར་ན་རྟ་གླང་ གི་སྣང་བ་མེད་པ་བཞིན་དུ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་མི་དམིགས་པ་ཡོངས་གྲུབ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཉམ་བཞག་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དམིགས་སོ། །དེ་ཡི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྡེའུ་དང་ཤིང་བུ་དངོས་མཐོང་བ་དང་འདྲ་བར། གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་རྒྱུ་ཡང་དག་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་གཞན་དབང་ཉིད་དམིགས་ཏེ་ཁམས་གསུམ་སེམས་ཙམ་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པ་སྒྱུ་མའི་རྫས་སྔགས་ཀྱིས་མིག་མ་བསླད་པ་རྣམས་ལ་སྒྱུ་མའི་རྟ་གླང་སོགས་མི་སྣང་གི་དེ་ཡི་རྒྱུ་རྡེའུ་ཤིང་བུ་ཙམ་ལ་ཤེས་པ་འདོད་དགུར་ཏེ་མ་འཁྲུལ་བར་སྤྱོད་པ་དེ་བཞིན་འཁྲུལ་པའི་གཉེན་པོའི་ལམ་ཐོབ་པའི་སྡོམ་བརྩོན་མ་འཁྲུལ་བ་རྣམས་གཉིས་འཛིན་གྱི་འཁྲུལ་སྣང་གནས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་པའི་གཞན་དབང་ལ་དགྱེས་དགུར་སྤྱོད་ཅེས་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་མཐོང་ནས་ཆགས་ཞེན་དང་འཇིགས་པ་སོགས་མེད་པར་རང་དབང་དུ་སྤྱོད་པའི་དོན་ཏོ། །སྒྱུ་མའི་རྟ་གླང་སོགས་དེ་ཡི་རྣམ་པ་སྣང་བ་ཙམ་ནི་རྒྱུ་རྡེའུ་དང་ཤིང་བུ་ལྟ་བུ་དེ་ལ་ཡོད་ཀྱང་། རྟ་གླང་སོགས་དེ་ཡི་དངོས་པོ་རང་མཚན་པ་དེ་ལ་གཏན་ནས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ། དེ་ལྟར་སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་ལ། སྣང་ཙམ་ཡོད་པས་མེད་པར་མི་བརྗོད་ཅིང་། སྣང་བ་བཞིན་དུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དེ་དེའི་ཕྱིར་ཡོད་པར་ཡང་མི་བརྗོད་དོ། །ཡོད་མེད་གཉིས་ཡིན་དང་གཉིས་མིན་གྱི་ཆོས་མི་སྲིད་པས་གང་རུང་དུ་ཅིས་ཀྱང་འདོད་དགོས་སོ་སྙམ་ན། སྒྱུ་མར་སྣང་བ་དེ་ལ་སྣང་བ་ཙམ་ཡོད་པ་ནི་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་ན་རྟ་གླང་སོགས་སུ་མ་སྣང་བས་རྫུན་པར་བཞག་ཏུའང་མེད་དེ་གཞི་མེད་པས་ སོ། །སྣང་བ་དེ་དང་དེའི་དངོས་པོར་མེད་
Chinese
石头和树枝等上面没有马和牛等。同样，本来就没有能取和所取的法性是胜义谛或实相，即诸法的不颠倒的自性，因此被认为是圆成实。如幻术之物凭借咒语的力量显现为马和牛等，同样，显现为能取和所取的一切都被认为是世俗谛。如果由幻术咒语所迷惑的幻觉，即马和牛等的显现不存在，那么显现为彼等的因，即石头和树枝等事物如何能清晰地显现呢？同样，当舍弃了能取和所取的习气，阿赖耶识的体性转变时，就像没有马和牛的显现一样，能取和所取不显现的圆成实，唯有通过等持的智慧才能证悟。从那之后获得的智慧，就像亲眼见到石头和树枝一样，能取和所取显现的因，即非真实的遍计所执，仅仅是观待他性，从而证悟三界唯是心。就像世间人没有被幻术之物和咒语迷惑的人，不会看到幻术的马和牛等，只会认识到它们的因，即石头和树枝，从而随心所欲地、不迷惑地行事一样，获得了对治迷惑之道的精进者，不迷惑的人，能取所取的迷惑显现已经转变，从而随心所欲地享用清净的观待他性，这意味着像见到幻术一样，没有贪恋和恐惧等，从而自由自在地行事。幻术的马和牛等，仅仅是显现的形象，就像因，即石头和树枝一样存在，但是马和牛等的实有自相却根本不存在。因此，对于幻术、梦等，因为仅仅有显现，所以不能说没有，但却说成是如显现般不存在，因此也不能说是存在。如果认为有和无、亦有亦无的法是不可能的，无论如何也必须承认其中之一，那么，幻术中显现的仅仅是显现，这不是没有，如果没有显现，就不会显现为马和牛等，也就无法安立为虚假，因为没有基础。显现和它的事物不存在
English
Stones and branches, etc., do not have horses and cows, etc. Likewise, the nature of phenomena that is originally without the duality of grasper and grasped is the ultimate truth or reality, that is, the non-inverted nature of all phenomena, and is therefore considered to be the perfectly established. Just as illusory objects appear as horses and cows, etc. through the power of mantras, so all appearances of grasper and grasped are considered to be conventional truths. If the illusory appearances of horses and cows, etc., which are deluded by illusory mantras, do not exist, then how can the causes of their appearance, such as stones and branches, etc., be clearly perceived? Similarly, when the habitual tendencies of grasper and grasped are abandoned and the nature of the alaya consciousness is transformed, just as there is no appearance of horses and cows, the perfectly established reality in which grasper and grasped do not appear is realized only through the wisdom of meditative equipoise. The wisdom gained after that is like seeing stones and branches directly. The cause of the appearance of grasper and grasped, which is the unreal conceptualization, is merely dependent on others, and thus one realizes that the three realms are only mind. Just as ordinary people who are not deluded by illusory objects and mantras do not see illusory horses and cows, etc., but only recognize their causes, such as stones and branches, and thus act as they please without being deluded, so those who have gained the path of antidote to delusion, the diligent ones who are not deluded, the deluded appearances of grasper and grasped have been transformed, and thus they enjoy the pure dependent nature as they please, which means that like seeing an illusion, there is no attachment or fear, etc., and thus they act freely. The illusory horses and cows, etc., are merely appearances of forms, like the causes, such as stones and branches, but the real self-character of horses and cows, etc., does not exist at all. Therefore, for illusions, dreams, etc., because there is only appearance, one cannot say that they do not exist, but one says that they do not exist as they appear, and therefore one cannot say that they exist either. If one thinks that it is impossible for phenomena to be both existent and non-existent, or neither existent nor non-existent, and that one must admit one of them in any case, then the appearance in illusion is merely an appearance, which is not non-existent, because if it did not appear, it would not appear as horses and cows, etc., and it could not be established as false, because there is no basis. The appearance and its objects do not exist.
Tibetan
པ་ནི་ནམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ཡོད་ན་རྫུན་པར་མི་འགྲུབ་སྟེ་རྟ་གླང་དངོས་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་དག་གི་སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོད་མེད་གཉིས་གཞི་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པའམ་འགལ་མེད་དུའང་བརྗོད་དེ་སྣང་སྟོང་ཉིས་ཚོགས་ཡིན་པ། དེ་བཞིན་གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཙམ་ནི་གཞན་དབང་དེ་ལ་ཡོད་ཀྱང་། དེའི་དངོས་པོ་སྣང་བ་ལྟར་གཉིས་སུ་གྲུབ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལ། སྣང་བ་ཙམ་ཡོད་པ་དང་། སྣང་བ་ལྟར་གྲུབ་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ན་དེ་ལ་དེར་སྣང་བ་ཙམ་ཡོད་པ་ནི་མེད་པ་མ་ཡིན་ལ། སྣང་བ་ལྟར་གྱི་དོན་གཟུགས་སོགས་སུ་གྲུབ་པ་མེད་པ་དེ་ནི་ནམ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ནི། དེའི་སྟེང་དུ་བཤད་མ་ཐག་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཡོད་མེད་གཉིས་གང་རུང་རེའི་ཕྱོགས་སུ་མ་ལྷུང་བར་གཉིས་ཀ་ཚོགས་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའང་སྒྱུ་མའི་དཔེ་ལ་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཁྱད་མེད་པར་སྣང་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་སྣང་བ་ལྟར་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་དབུ་མའི་ལམ་སྟེ་ཀུན་བརྟགས་ཡོད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་། སྣང་བའི་གཞི་གཞན་དབང་མེད་པར་སྐུར་པ་ཡི་མཐའ་རྣམས་དགག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དབུས་མཐའ་རྣམ་འབྱེད་ལས། ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་ཡོད། །དེ་ལ་གཉིས་པོ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་སོགས་དང་། དེ་ནི་དབུ་མའི་ལམ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། དེ་ལྟར་རྟོགས་ན་གཟུང་འཛིན་གྱི་ཆོས་རྣམས་སྣང་ཡང་རང་བཞིན་མ་གྲུབ་པ་སྒྱུ་མ་ལྟར་ཤེས་ནས་འཁོར་བ་ལ་མི་འཇིགས་ཤིང་། མྱང་འདས་ལ་མི་ཞེན་པའི་ཕྱིར་ན་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་འཇིགས་ནས་མྱུར་དུ་ཞི་བར་མྱང་འདས་ཚོལ་བ་ཐེག་པ་དམན་པས་ཞི་བདེར་འགྲོ་བ་དག་ཞི་མཐའ་ལ་འཇུག་པ་དགག་པར་བྱ་ཕྱིར་མཐའ་གཉིས་བྲལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་ལྟར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་ཀྱང་གཉིས་སུ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་དང་། འཁྲུལ་བ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང་གཟུགས་ཅན་མིན་པའི་རྣམ་པར་རིག་པར་འདོད་དེ། འཁྲུལ་བའི་རྒྱུ་ནི་སེམས་ལས་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་གཟུགས་དབང་པོ་ལྔ་དང་ཡུལ་ལྔའི་རྣམ་པར་ཤར་བའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡིན་ཏེ། རྨི་ལམ་ན་རང་གི་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་རྟ་གླང་དང་བུད་མེད་སོགས་ཀྱི་གཟུགས་སྣང་བ་དེ་རྣམས་རང་གི་རྣམ་རིག་ཉིད་གཟུང་ཆར་སྣང་བ་ཡིན་ཡང་དེ་མི་ཤེས་པར་ཤེས་པ་ལས་གཞན་པའི་གཟུང
Chinese
本性是任何时候都不存在的，如果它存在，就不会成为虚假的，就像真实的马和牛一样。因此，对于幻象的显现等等，有和无两者在同一个基础上没有差别或没有矛盾地表达，即是显现和空性的双运。同样，仅仅显现为二元性在其他自性中是存在的，但是，它的事物如显现般成立的二元性是不存在的。因此，对于外境的色、声等等，仅仅是显现存在，而如显现般成立是不存在的。为什么呢？因为在那里仅仅显现存在不是不存在，而如显现般的意义，即成立为色等是不存在的，它不是任何时候都成立的，就像二月亮一样。因此，对于色等，不堕入其上所说的有和无的任何一方，而是两者聚集没有差别，也像幻象的比喻一样表达。这样，虽然有存在和不存在没有差别地显现，但却显示了如显现般不存在，这就是中观之道，是为了遮止遍计所执执着为有，以及否定显现的基础其他自性的边见。如《中边分别论》中说：“非真遍计有，于彼二俱非。”等等，这就是中观之道。如是说。 如果这样理解，那么所取和能取的法显现却无自性，像幻象一样了知，就不会害怕轮回，也不会执着于涅槃。因此，为了遮止因害怕轮回的痛苦而迅速寻求寂灭涅槃的小乘行者进入寂灭的边见，以远离二边的形式这样认为。虽然能取和所取是无二的，但二取迷乱的原因，以及迷乱，认为是色的形态的意识和非色的形态的意识。迷乱的原因是显现为与心不同的色，即五根和五境的形态显现的识，就像在梦中，自己的根的行境中显现的马、牛和女人等的色，那些都是自己的识显现为所取，但不了解这一点，认为是与能知不同的所取。
English
Intrinsic nature never exists; if it did, it wouldn't be false, just like real horses and cows. Therefore, for the appearances of illusions, etc., the presence and absence of both are expressed as being without distinction or contradiction on the same basis, that is, the union of appearance and emptiness. Similarly, merely appearing as duality exists in other-powered nature, but its entity, established as dual as it appears, does not exist. Thus, for external forms, sounds, etc., it is said that only appearance exists, and that being established as it appears does not exist. Why? Because the mere appearance that exists there is not non-existent, and the meaning as it appears, that is, being established as form, etc., does not exist; it is not established as ever existing, just like the appearance of two moons. Therefore, for forms, etc., without falling into either side of the presence or absence mentioned above, both are gathered without distinction, and it is expressed like the example of an illusion. In this way, although there is mere appearance without distinction between existence and non-existence, it is shown that it does not exist as it appears, which is the Middle Way, to refute the extremes of imputing existence to the totally fabricated and denying the basis of appearance, other-powered nature. As it is said in the Differentiation of the Middle and the Extremes: "The untrue totally fabricated exists; in it, both are not." and so on, and this is the Middle Way. As it is said. If one understands in this way, then the phenomena of grasper and grasped appear but are without inherent existence, knowing them to be like illusions, one will not fear samsara and will not be attached to nirvana. Therefore, in order to prevent those who, fearing the suffering of samsara, quickly seek the peace of nirvana, the Hinayana practitioners who go to peace, from entering the extreme of peace, it is asserted in this way, in a manner that is free from the two extremes. Although grasper and grasped are non-dual, the cause of confusion into duality, and the confusion, are considered to be the consciousness in the form of form and the consciousness in the form of non-form. The cause of confusion is the consciousness that appears in the form of the five senses and the five objects, which appear as if they are different from the mind. For example, in a dream, the forms of horses, cows, women, etc., that appear in the realm of one's own senses, are one's own consciousness appearing as the grasped, but without knowing this, one considers them to be grasped that are different from the knower.