Tibetan
ན་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཐ་དད་ཡིན་ཏེ་མེ་སྲེག་ཞིང་ཚ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། བུད་ཤིང་ནི་ཚ་ཞིང་སྲེག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ལ་སྲ་བ་དང་སྤྱད་ཆ་སྣ་ཚོགས་སུ་རུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་དེ་གཉིས་ཐ་དད་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། མེ་མེད་པར་བུད་ཤིང་རྐྱང་པ་དང་། བུད་ཤིང་མེད་པ་ཡང་མེ་ལྕེ་ང་གིས་རྒྱང་རིང་པོར་བཅད་པ་དང་། ལྕགས་དང་རྡོ་བ་གཙུབ་པ་སོགས་ལས་ཀྱང་མེ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཙུག་ལག་གི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་། མེ་ནི་འབྱུང་བ་བཞིའི་ཡ་གྱལ་དང་། བུད་ཤིང་ནི་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་སྟེ། ཆུས་སྡུད་ཅིང་སས་སྲ་བ་དང་། རླུང་གི་གཡོ་བའི་ཁམས་ལས་གཙོ་ཆེར་གྲུབ་པའོ། །དེ་ལྟར་བུད་ཤིང་མེ་བཞིན་གཅིག་པ་དང་གཞན་གཉིས་སུ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མིན་ཞེས་པ་དེ་མི་རུང་སྟེ་དེ་གཉིས་དངོས་པོའི་རྫས་ཐ་དད་པ་གཉིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ནི་ཕྱི་རོལ་མུ་སྟེགས་པ་དག་གིས་ཞེ་འདོད་ཀྱི་བདག་བཀག་པ་ནི། མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ན་རེ། བདག་ཡོད་དེ་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ་པོ་དང་། དེ་བཞིན་སྒྲ་ཉན་པ་དང་། དྲི་སྣོམ་པ་དང་། རོ་མྱོང་བ་དང་། རེག་བྱ་ཚོར་བ་དང་ཆོས་རྣམ་པར་རིག་པ་པོ་དེ་བདག་ཡིན་ལ། ལས་དགེ་སྡིག་བྱེད་པ་པོ་དང་། རྣམ་སྨིན་ནམ་ཡུལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཟ་བ་པོ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འཆིང་བ་སྙིང་སྟོབས་དང་རྡུལ་དང་མུན་པ་གསུམ་ལས་གྲོལ་ པ་པོའི་བདག་ཅི་སྟེ་མེད་ཅེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་མེད་ཀྱང་ལྟ་བ་པོ་ནས་གྲོལ་བ་པོའི་བར་དུ་ཡོད་རུང་གི། བདག་གིས་ལྟ་བ་སོགས་ཀྱི་བྱ་བ་ཅི་ཡང་མི་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་མི་བྱེད་ཅེ་ན། དབང་པོ་དང་ཡུལ་གྱི་གྲོགས་སུ་བདག་དེ་མེད་ན་ལྟ་བ་སོགས་མི་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡིན་པའམ། བདག་གིས་མཐུས་དབང་པོ་སོགས་རྐྱེན་རྣམས་བསྐུལ་ནས་གཟོད་ལྟ་བ་སོགས་བྱེད་པའི་བདག་པོའམ་རྗེ་བོ་ལྟ་བུ་གང་ཡིན། དང་པོ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། མིག་སོགས་དབང་པོ་དང་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་གྱི་རྐྱེན་གཉིས་ཡོད་ན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་མིག་ཤེས་སོགས་རྣམ་ཤེས་དྲུག་པོ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་རྐྱེན་གཞན་མི་དགོས་ལ། དེ་གཉིས་མ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པར་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་བདག་ནི་རྣམ་ཤེས་དེ་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་གཉིས་ཁོ་ནས་ཡིད་བྱེད་མ་ཉམས་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་ནུས་པ་ལ་རྒྱུ་གཞན་བདག་མི་དགོས་པས་དེ་འདྲའི་རྒྱུ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་བུད་ཤིང་གིས་མེ་བསྐྱེད་པ་ལ་ཆུ་མི་དགོས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ་པོ་ནི་མིག་གི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་པ་སོགས་གྲོལ་བ་པོའི་བར་དུ་རྣམ་ཤེས་རྣམས་ལ་ལྟ་བ་པོ་སོགས་སུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། བདག་ནི་ལྟ་བ་པོ་ནས་གྲོལ་བ་པོའི་བར་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་ཤེས་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་བདག་ལྟ་བ་པོ་སོགས་དང་གྲོལ་བ་པོ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་གལ་ཏེ་ཡུལ་དབང་ཤེས་གསུམ་ཚོགས་ནས་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་བདག་གི་མཐུས་ཡིན་གྱི་བདག་མེད་ན་དེ་ལྟར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བདག་དེ་དེ་ལྟར་འདོད་དགུར་དབང་བྱེད་པའི་ མཐུ་དང་ལྡན་པ་རང་དབང་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་བདག་པོ་ཉིད་ཅིག་ཡིན་ན་ནི། བདེ་བ་རྙེད་པ་དེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བར་རྟག་ཏུ་བདེ་བར་བྱེད་རིགས་ན་ཡང་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པ་དང་། མི་འདོད་པ་སྡུག་བསྔལ་ནམ་ཡང་འབྱུང་བར་མི་བྱེད་པར་རིགས་ན་ཡང་། བདེ་བ་མི་ཉམས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་མི་འབྱུང་བའི་སེམས་ཅན་སུ་ཡང་མེད་པས་བདག་རང་དབང་ཅན་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དབང་པོ་དང་ཡུལ་ཕྲད་པ་ཡང་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་འདོད་མི་འདོད་སྣ་ཚོགས་སུ་འབྱུང་ཞིང་རྐྱེན་ཚོགས་པའི་དབང་གིས་བདེ་སྡུག་སྣ་ཚོགས་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི་བདག་གི་འདོད་པའམ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་ནི་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པས་བདག་ནི་ལྟ་བ་པོ་ནས་གྲོལ་བ་པོའི་བར་དུ་མི་འགྱུར་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །བདག་ཡོད་པ་སྨྲ་བ་ལ་སྐྱོན་གཞན་ཡང་ཡོད་དེ། བདག་རྫས་སུ་ཡོད་ན་བདག་དེའི་ལས་དང་དེའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་འདི་དང་འདི་ལྟ་བུ་ཞེས་བསྒྲུབ་དགོས་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་གི་དབང་པོ་དང་མིག་ཤེས་ཀྱི་ལས་ནི་གཟུགས་ལ་ལྟ་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པའོ། །མིག་དབང་གི་གཟུགས་དྭང་བ་མིག་ཤེས་ནི་སྔོན་པོ་སོགས་ཤེས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ་བདག་དེའི་ལས་དང་མཚན་ཉིད་འདི་ཞེས་བརྗོད་དགོས་ན། བདག་དེ་ནི་རྫས་སུ་མེད་པས་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་དང་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ཚད་མས་དམིགས་མི་སྲིད་པ་ཡིན་པས་དེའི་ལས་དང་མཚན་ཉིད་ཡང་དག་པར་བརྗོད་མི་ནུས་ལ། ཕུང་པོའི་ལས་དང་མཚན་ཉིད་དེའི་ཆོས་སུ་བརྗོད་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་གྲུབ་མཐའ་ངན་པ་རིགས་པའི་གནོད་པ་བརྒྱ་ཕྲག་གིས་བསྣུན་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་ངལ་བ་ལྷུར་ལེན་པའི་ཉེས་པ་ཡོད་པས་སོ། །སྐྱོན་ གཞན་ཡང་། གལ་ཏེ་གང་ཟག་གི་བདག་ཡོད་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དེ་གཟིགས་དགོས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ནི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཡིན་པས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གང་ཟག་གི་བདག་གཟིགས་ཏེ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་གང་ཟག་དང་། འཕགས་པའི་གང་ཟག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར
Chinese
就自体而言，二者是不同的，火具有燃烧和热的性质，而木柴不具有热和燃烧的性质，却具有坚硬和适用于各种用途的性质，因此性质不同。世间也看到二者是不同的，没有火只有木柴，没有木柴，火焰也相隔遥远，从摩擦铁和石头等也能看到火。从论典的角度来说，火是四大种之一，而木柴是从四大种转化而来，由水凝聚，由土坚硬，主要由风的运动的界构成。因此，说木柴像火一样，既是一又异是不行的，因为二者是物质的两种不同实体。现在驳斥外道自在论者的我：外道们说：有我，即观看色法者，同样，听声音者，嗅气味者，尝味道者，感受触觉者，以及辨别诸法者，此即是我。为什么没有造作善恶业者，享受异熟或境的享用者，以及从系缚众生的勇气、尘埃和黑暗三者中解脱者的我呢？那不是那样的，即使没有我，从观看者到解脱者之间可以存在，但我什么也不做，比如观看等。如何不做呢？如果作为感官和境的助伴的我，是若无则不能生起观看等的因，或者是我以威力驱使感官等诸因，然后才进行观看等的主人或君主，是哪一种呢？不是第一种情况，因为如果存在眼等感官和色等境的两种因，依靠它们就能生起眼识等六识。对此不需要其他因，并且没有发现由不是这二者的其他因所生起，因此我不是生起该识的因，因为仅仅是那二者就能生起意念不减弱的识，不需要其他因我，因此那样的因是无意义的。例如，木柴生火不需要水一样。
English
In terms of their own nature, they are different. Fire has the characteristics of burning and being hot, while wood does not have the characteristics of being hot and burning, but rather of being hard and suitable for various uses, thus their natures are different. In the world, too, these two are seen as different; there is wood without fire, and flames are far apart without wood. Fire is also seen from rubbing iron and stone, etc. From the perspective of treatises, fire is one of the four elements, while wood is transformed from the elements, solidified by water, hardened by earth, and mainly composed of the element of wind's movement. Therefore, it is not permissible to say that wood is like fire, both one and different, because they are two different entities of matter. Now, refuting the self as asserted by externalist Tirthikas: The Tirthikas say: There is a self, that is, the one who sees forms, similarly, the one who hears sounds, the one who smells odors, the one who tastes flavors, the one who feels tactile sensations, and the one who distinguishes dharmas, that is the self. Why is there no self who performs virtuous and non-virtuous actions, who enjoys the ripening of karma or the enjoyment of objects, and who is liberated from the three bonds of courage, dust, and darkness that bind sentient beings? That is not so, even without a self, there can be someone from the seer to the liberator, but the self does not do anything, such as seeing. How does it not do? Is the self, as a companion to the senses and objects, a condition without which seeing, etc., cannot arise, or is it a master or lord who, through the power of the self, urges the senses and other conditions, and then performs seeing, etc.? It is not the first case, because if there are two conditions, such as the eye and other senses, and forms and other objects, then relying on them, the six consciousnesses, such as eye consciousness, can arise. No other condition is needed for this, and it has not been observed that it is produced by another condition that is not these two, therefore the self is not the cause of the arising of that consciousness, because only those two can generate consciousness without diminishing attention, and no other cause, the self, is needed, therefore such a cause is meaningless. For example, just as wood does not need water to generate fire.
Chinese
因此，由于将眼识视为观色者，乃至解脱者，因此将诸识称为观者等。我从观者到解脱者之间不会改变，因为除了识之外，没有发现作为观者等的我和解脱者。第二，如果说，从境、根、识三者聚合而产生的观等，也是我的力量所致，如果没有我，就不会如此。如果那个我，是如此随心所欲地行使权力的、具有力量的、成为自在的自主者，那么获得快乐就不会变成无常，而应该恒常快乐，但事实并非如此。不希望的痛苦也应该永远不会发生，但事实上，没有不失去快乐和不产生痛苦的众生，因此应该知道我不是自在者。根与境相遇，也是由业力所致，产生各种希望与不希望，并且由因缘聚合的力量，产生各种苦乐，而不是由我的意愿或加持所致，因此应该理解我从观者到解脱者之间不会改变。主张有我，还有其他过失。如果我作为实有存在，那么就必须证明那个我的作用和它的特征是这样的。例如，眼根和眼识的作用是进行观色的行为。眼根的形象是清澈的，眼识是了知蓝色等，就像这样必须说出那个我的作用和特征。因为那个我不是实有，所以像石女的儿子和兔子的角一样，不可能被量度所证知，因此无法正确地说出它的作用和特征。将蕴的作用和特征说成是它的法，那是颠倒的恶见，会受到成百上千的理智损害，因此会有白费力气的过失。还有其他过失。如果存在人我，那么佛陀必须见到它，因为佛陀是通达一切所知者。佛陀见到了人我，因此说凡夫之人与圣者之人。
English
Therefore, since consciousnesses are referred to as observers, etc., from the eye consciousness being the one who sees form, up to the liberator, it is because of this. I do not change from the observer to the liberator, because apart from consciousness itself, the self as the observer, etc., and the liberator are not found. Secondly, if it is said that seeing, etc., which arises from the aggregation of object, faculty, and consciousness, is also due to my power, and if there were no self, it would not be so. If that self were such a master who has the power to control desires in this way and has become independent, then the attainment of happiness would not become impermanent, but it would be reasonable to always be happy, but it is not so. It would also be reasonable that unwanted suffering would never occur, but since there is no sentient being who does not lose happiness and does not experience suffering, it should be known that the self is not independent. The meeting of the senses and objects also occurs in various ways, desired and undesired, due to the power of karma, and various kinds of happiness and suffering arise due to the power of the aggregation of conditions, but not by my will or blessing, so it should be understood that the self does not change from the observer to the liberator. There are other faults in asserting the existence of a self. If the self exists as a substance, then it must be proven that the function and characteristics of that self are such and such. For example, the function of the eye faculty and eye consciousness is to perform the act of seeing form. The form of the eye faculty is clear, and the eye consciousness is knowing blue, etc., just as it is necessary to state the function and characteristics of that self. Since that self is not a substance, it cannot be perceived by valid cognition like the son of a barren woman or the horns of a rabbit, so its function and characteristics cannot be truly stated. To state the function and characteristics of the aggregates as its dharma is a perverse view, which is subject to hundreds of logical harms, so there is the fault of taking on effort in vain. There are other faults as well. If there were a self of a person, then the Buddha must have seen it, because the Buddha has comprehended all knowable things. The Buddha saw the self of a person, and therefore said that there are ordinary persons and noble persons.