Tibetan
པ་ཤ་སྟག་ཡིན་ལ། འདི་ཉིད་མ་ཐོབ་ན་ཐར་པ་ལྟ་ཅི་མཐོ་རིས་ཀྱི་བདེ་འབྲས་ཕྲ་མོ་ཙམ་ཡང་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་གཞན་མེད་དེ། ཙནྡྲ་གོ་མིས། བདེ་གཤེགས་ལམ་བརྟེན་འགྲོ་བ་འདྲེན་པར་ཆས་གྱུར་ཅིང་། །སེམས་ཀྱི་སྟོབས་ཆེན་མི་ཡིས་རྙེད་པ་གང་ཡིན་པའི། །ལམ་ དེ་ལྷ་དང་ཀླུ་ཡིས་མི་རྙེད་ལྷ་མིན་དང་། །མཁའ་ལྡིང་རིག་འཛིན་མིའམ་ཅི་དང་ལྟོ་འཕྱེས་མིན། །མི་ཡི་དངོས་པོ་ཤིན་ཏུ་རྙེད་དཀའ་རྙེད་གྱུར་ནས། །དོན་དུ་བརྣག་པ་གང་ཡིན་དེ་ནི་བརྟུན་ཏེ་སྒྲུབས། །ཞེས་དང་། སློབ་དཔོན་ཆེན་པོས། རྙེད་དཀའི་དལ་འབྱོར་མི་ལུས་རིན་ཆེན་འདི། །རྒྱུ་རྐྱེན་དཔེ་གྲངས་གང་ལ་བརྟག་དཔྱད་ཀྱང་། །ངེས་པར་དཀའ་སྟེ་རྒྱལ་ཀུན་འདིར་བརྟེན་འདས། །དེ་ཕྱིར་དལ་འབྱོར་རྙེད་དཀའ་བསམ་པ་ལ། །ཕོངས་པས་གཏེར་རྙེད་བཞིན་དུ་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད། །ཉིན་མཚན་མི་དལ་དམ་ཆོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས། དེ་ལྟར་དལ་འབྱོར་གྱི་ཆོས་བཅོ་བརྒྱད་ཚང་བའི་མི་ལུས་རིན་པོ་ཆེ་འདི་ཉིད་དགོས་འདོད་འབྱུང་བའི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དང་འདྲའོ། །རྙེད་པར་དཀའ་བ་ནི་ཉིན་མོའི་སྐར་མ་དང་འདྲའོ། །སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ལས་གསོག་པས་མི་གཙང་བའི་སྣོད་དང་འདྲའོ། །འཇིག་པར་སླ་བ་ནམ་སྨད་ཀྱི་མེ་ཏོག་དང་འདྲའོ། །འདིར་ཡར་འགྲོ་མར་འགྲོའི་སོ་མཚམས་བྱེད་པས་ལམ་ཁ་བྲག་དང་འདྲའོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་མཐའ་དག་གི་རྟེན་བྱེད་པས་ཞིང་ས་གཤིན་པོ་དང་འདྲའོ། །མཐོ་རིས་དང་ཐར་པར་འཛེགས་པའི་ཐེམ་སྐས་དང་འདྲའོ། །འཁོར་བ་དང་ངན་སོང་དུ་ལྟུང་བར་བྱེད་པའི་གཅོང་རྡོ་དང་འདྲའོ། །དེས་ན་རང་ཅག་རྣམས་ཀྱིས་ད་རེས་དབུལ་པོས་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་རྙེད་པ་ལྟར་འདོད་དོན་ཁྱད་པར་ཅན་བསྒྲུབ་ཏུ་རུང་བའི་རྟེན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལན་གཅིག་ཐོབ་པའི་དུས་འདིར། སྔར་མདོ་མེད་དུ་དུས་དུ་ཙམ་ཞིག་ཐལ། ད་ནི་ཅི་ནས་ཀྱང་ཆུད་ཟོས་དང་སྟོང་ལོག་ཏུ་མི་བཏང་བར་བརྩོན་འགྲུས་བསྐལ་ཆེན་གྱི་མེ་སྦར་བ་ལྟ་བུས་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དམ་པའི་ཆོས་ལ་བཀོལ་བར་བྱ་དགོས་ཏེ། དེའང་འོ་སྐོལ་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་འདིའི་བྱ་བྱེད་སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་ནི་ཟིན་ཚར་དུས་མེད་ཅིང་མདོ་དོན་ཆུང་། འཆི་དུས་ཕན་ཆད་རྒྱུན་ཆགས་སུ་འབྱུང་བའི་ཕན་པ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཁོ་ན་མ་གཏོགས་གཞན་གང་ཡང་མེད་སྙམ་དུ་ཚེ་འདིའི་བློ་ཁྲིད་འཁོར་འདབ་གཉེན་འདུན་ལོངས་སྤྱོད་སོགས་གང་ལའང་མི་ཆགས་པར་ཐར་པའི་ལམ་སྣ་ཟིན་པའི་ཐབས་ཁོ་ན་ལ་འབད་དགོས། གལ་ཏེ་མ་འབད་ན་དེད་དཔོན
Chinese
完全是这样。如果没有得到这个，不要说解脱，就连获得天界微小的安乐果实也没有其他方法。旃扎·果弥说：依靠善逝之道，成为引导众生的工具，凡是心力强大之人所能获得的道路，天和龙都无法获得，阿修罗和，飞天持明、人非人以及腹行类也不能获得。人的身体极其难得，一旦获得，就应当坚持不懈地努力实现其意义。正如大学者所说：难得的闲暇圆满珍宝人身，无论从原因、条件、比喻、数量哪个方面进行考察，都必然是难以获得的，诸佛皆依此而证得涅槃。因此，对于闲暇圆满的难得，应当像穷人获得宝藏一样生起欢喜，日夜不懈地修持正法。如是说。因此，具备十八种圆满功德的珍贵人身，如同能满足愿望的如意宝珠。难以获得如同白天的星星。积累罪恶不善之业，如同不净的容器。容易坏灭如同秋天的花朵。在此，作为向上和向下之分界，如同路口的岩石。作为一切善根的基础，如同肥沃的田地。如同攀登天界和解脱的阶梯。如同堕入轮回和恶趣的磨石。因此，我们现在就像穷人得到如意宝珠一样，在这个能够成办特殊愿望的圆满所依的难得机会，过去已经毫无意义地流逝了多少时间啊！现在无论如何也不能让它白白浪费，要像用勤奋点燃大劫之火一样，身语意三门都用来修持正法。而且，我们今生的所作所为和行为习惯，都是没有止境且意义不大的。唯有正法才能带来直至死亡的持续利益，除此之外别无他物。要这样想，不要执着于今生的亲友眷属和享受等，而要努力寻求获得解脱之道的唯一方法。如果不是这样努力，那么船夫
English
It is exactly like that. If you do not obtain this, let alone liberation, there is no other way to even achieve the slightest fruit of happiness in the heavenly realms. Chandragomin says: Relying on the path of the Sugata, becoming an instrument to guide beings, whatever path is obtained by those with great mental strength, is not obtained by gods and nagas, nor by asuras, vidyadharas, kinnaras, or those who crawl on their bellies. The human body is extremely difficult to obtain, and once obtained, one should persevere and strive to realize its meaning. As the great teacher said: This precious human body with leisure and endowments, which is difficult to obtain, no matter which aspect you examine, whether it be cause, condition, analogy, or number, it is certainly difficult to obtain, and all Buddhas rely on it to attain nirvana. Therefore, regarding the difficulty of obtaining leisure and endowments, one should generate joy like a poor person finding a treasure, and practice the sacred Dharma day and night without laziness. Thus it is said. Therefore, this precious human body, complete with the eighteen qualities of leisure and endowment, is like a wish-fulfilling jewel that grants all desires. It is as difficult to obtain as a star in the daytime. Accumulating sinful and non-virtuous actions is like an impure vessel. It is as easily destroyed as an autumn flower. Here, as a boundary between going up and going down, it is like a rock at a crossroads. As the basis of all roots of virtue, it is like fertile land. It is like a ladder to climb to the heavenly realms and liberation. It is like a millstone that causes one to fall into samsara and the lower realms. Therefore, we should now, like a poor person obtaining a wish-fulfilling jewel, in this rare opportunity to accomplish special wishes with a perfect basis, how much time has already passed meaninglessly! Now, by all means, we must not let it be wasted, but like igniting the fire of a great kalpa with diligence, we must use our body, speech, and mind to practice the sacred Dharma. Moreover, all our actions and habits in this life are endless and of little meaning. Only the sacred Dharma can bring continuous benefit until death, and nothing else. Thinking in this way, do not be attached to relatives, friends, and enjoyments in this life, but strive to find the only way to obtain liberation. If you do not strive in this way, then the boatman
Tibetan
་རྒྱ་མཚོའི་གླིང་ནས་སྟོང་ལོག་བྱེད་ པ་བས་ཀྱང་ཆེས་བླུན་ཏེ། སྲོག་མ་ཆད་ཀྱང་རོ། འདྲེས་མ་ཁྱེར་ཀྱང་སྨྱོན་པ། དབུགས་མ་བྲལ་ཀྱང་བེམ་པོ་དང་ངེས་པར་འདྲ་སྟེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། དལ་འབྱོར་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ། །ཞེས་དང་། འདི་འདྲའི་དལ་བ་རྙེད་གྱུར་ནས། །བདག་གིས་དགེ་གོམས་མ་བྱས་ན། །འདི་ལས་བསླུས་པ་གཞན་མེད་དེ། །འདི་ལས་རྨོངས་པའང་གཞན་མེད་དོ། །ཞེས་དང་། སློབ་དཔོན་ཆེན་པོས། ཡང་ཡང་རྙེད་དཀའ་ཨུ་དུམ་ཝ་ར་འདྲ། །རྙེད་པ་དོན་ལྡན་ཡིན་བཞིན་ནོར་བུ་འདྲ། །ད་རེས་ཕུན་ཚོགས་རྐྱེན་ཀུན་འབྱོར་སྐབས་འདིར། །བརྩོན་འགྲུས་དྲག་པོས་སྲིད་ལས་བརྒལ་བར་མཛོད། །ཅེས་དང་། ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། ཁོམ་ལྡན་མི་ཡི་འགྲོ་བ་རྙེད་གྱུར་ནས། །ཡང་དག་དམ་པའི་ཆོས་དང་མཇལ་དུས་འདིར། །བདེ་འགྲོ་ཐར་པའི་སྐས་ལ་མ་འཛེགས་ན། །ཕྱིས་ནས་དལ་འབྱོར་ལུས་རྙེད་ཤིན་ཏུ་དཀའ། །ཞེས་དང་། གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། འཇིག་རྟེན་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་བརྒྱ་ལམ་སྟེ། །མི་ཡི་ལུས་འདི་ཚོགས་འདིས་རྙེད་པ་ཡིན། །ཨེ་མ་དད་པ་དང་ནི་ཆོས་ཉན་པ། །འདི་འདྲ་བསྐལ་པ་བརྒྱར་ཡང་རྙེད་པར་དཀའ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་པས་ན། གྲུ་ཡོད་དུས་ཆུ་བོའི་ཕ་རོལ་དུ་བརྒལ་དགོས། དཔའ་བོའི་དཔུང་ཚོགས་དུས་དགྲ་སྡེ་འདུལ་དགོས། ཆུ་ལུད་དྲོད་གཤེར་འཛོམ་དུས་ས་བོན་ལ་ཅི་ཐེབས་བྱེད་དགོས་པ་བཞིན་དུ། ད་རེས་ལམ་སྒྲུབ་པའི་མཐུན་རྐྱེན་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་དུས་འདིར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་མདོ་མེད་དུ་མ་སོང་བར་སྐྱེ་བ་གཏན་གྱི་སོ་ནམ་རང་འགོ་འདོན་པའི་འདུན་གྲོས་སུ་དམ་པའི་ཆོས་གཤའ་མ་ཞིག་རང་མི་བྱེད་རེ་ཤེ་སྙམ་དུ་དྲག་ཏུ་བསམ་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་འཆི་བ་མི་རྟག་པའི་ཁྲིད་ནི། དལ་འབྱོར་ལ་སྙིང་པོ་ལེན་པ་དེའང་སང་བྱེད་གནངས་བྱེད་སྙམ་དུ་ལེ་ལོ་དང་ཕྱི་བཤོལ་གྱི་དབང་དུ་མ་སོང་བར་སྡར་མའི་པང་དུ་སྦྲུལ་ཞུགས་པའམ། སྒེག་མོའི་མགོ་ལ་མེ་ཤོར་བ་བཟློག་པ་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་དྲག་པོས་འཕྲལ་རང་དུ་ཉམས་སུ་བླང་དགོས། དེའི་རྒྱུ་མཚན་འཆི་བའི་རྐྱེན་མང་། གསོན་པའི་རྐྱེན་ཉུང་ཟད་ཅིག་ཡིན། ཤི་རྐྱེན་དེའང་འདིས་བྱེད་དང་འདིས་མི་བྱེད་བྱ་བ་ཞིག་མེད་དེ། འགའ་ཞིག་ནི་ གཅན་གཟན་ཁྱི་ལ་སོགས་པས་རྨུགས་ཏེ་འཆི་བའང་ཡོད། འགའ་ཞིག་ནི་མཐུན་རྐྱེན་སྒྲུབ་ཏུ་ཕྱིན་པས་མཛོ་གཡག་རྭ་ཅན་ལ་སོགས་པས་བརྡུངས་ཏེ་འཆི་བའང་ཡོད། འགའ་ཞིག་ནི་རྟ་ལ་སོགས་པར་ཞོན་ཏེ་དེས་བསྐྱུར་ནས
Chinese
比从海洋的岛屿空手而归还要愚蠢。即使没断气，也如同僵尸；即使没被鬼附身，也如同疯子；即使没断气，也和尸体无异。如《入行论》所说：“此闲暇实难得。”又说：“既得此闲暇，我若不修善，无有较此愚，亦无过此痴。”又如大学者所说：“再三难得如优昙花，获得有意义犹如如意宝。如今圆满一切顺缘之际，当以猛烈精进超越轮回。”又如全知者所说：“既得闲暇人身，又值遇真正殊胜之法时，若不登上解脱的阶梯，以后再得闲暇人身实为难得。”又如《秘密不可思议经》所说：“世间佛陀出现有百条路，此人身乃由众缘所成。唉玛！信仰和听法，如此之类百劫也难得。”正如以上所说，有船时就要渡过河流，英雄的军队在时就要征服敌军，水、肥料、温度、湿度具足时就要播种一样，如今修道的顺缘一切圆满的此时，不要让一切行为毫无意义，为了来世和究竟的农业，希望大家都能发起修持纯正佛法的意愿。第二，关于死亡无常的引导：对闲暇人身取精要，也不要心想明天做、后天做，而被懒惰和拖延所左右，要像毒蛇进入懦夫的怀抱，或者像美女头上着火一样，以猛烈的精进立即修持。原因是死亡的因缘多，生存的因缘少之又少。而且死亡的因缘也不是说这个会死，那个不会死，没有这样的事。有些人是被野兽、狗等咬死，有些人是为了寻找顺缘，被牦牛、犏牛等角顶死，有些人是骑马等被摔死。
English
It is more foolish than returning empty-handed from an island in the ocean. Even if one hasn't stopped breathing, it's like being a zombie; even if one isn't possessed by a ghost, it's like being insane; even if one hasn't stopped breathing, it's definitely like a corpse. As it says in the Bodhicharyavatara: "This leisure is extremely difficult to find." And: "Having found such leisure, if I do not cultivate virtue, there is no greater deception than this, and no greater ignorance than this." And as the great scholar said: "Again and again, it's as difficult to find as the Udumbara flower; finding it meaningful is like a wish-fulfilling jewel. Now, at this time when all the perfect conditions are met, strive with fierce diligence to transcend existence." And as the Omniscient One said: "Having found the leisure of human existence, and at this time encountering the true and supreme Dharma, if you do not ascend the ladder of liberation, it will be extremely difficult to find leisure and human form later." And as it says in the Secret Inconceivable Sutra: "The appearance of Buddhas in the world has a hundred paths; this human body is obtained through this collection [of causes]. Alas! Faith and listening to the Dharma, such things are difficult to find even in a hundred eons." As it is said above, when there is a boat, one must cross the river; when there is an army of heroes, one must subdue the enemy; when water, fertilizer, warmth, and moisture are complete, one must sow seeds. Now, at this time when all the favorable conditions for practicing the path are fully present, do not let all actions be meaningless, and in order to initiate the agriculture of future lives and ultimate benefit, may we all strongly consider practicing the genuine Dharma. Second, the instruction on the impermanence of death: Taking the essence of leisure should not be dominated by laziness and procrastination, thinking of doing it tomorrow or the day after tomorrow. Like a snake entering the lap of a coward, or like preventing a fire on the head of a beauty, one must immediately practice with fierce diligence. The reason is that the causes of death are many, and the causes of life are few. And the causes of death are not such that this one will die and that one will not; there is no such thing. Some die from being bitten by wild animals, dogs, etc.; some, while going to gather favorable conditions, are gored to death by yaks, dzos, etc.; some are thrown from riding horses, etc.