Tibetan
འི་སེམས་བསྐྱེད་ཡིན་ཏེ། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱིས་ཉམས་དཀའ་བའི་ཕྱིར། རྒྱན་ལས། གྲོགས་སྟོབས་རྒྱུ་སྟོབས་རྩ་བའི་སྟོབས། །ཐོས་སྟོབས་དགེ་བ་གོམས་པ་ལས། །མི་བརྟན་པ་དང་བརྟན་འབྱུང་བ། །གཞན་གྱིས་བསྟན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་བཤད། །ཅེས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། སྒྲ་བཤད། ས་མཚམས་དང་བཞི། དང་པོ་ནི། ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་མཉམ་བཞག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་སེམས་བསྐྱེད། གཉིས་པ་ལ། འབད་རྩོལ་གྱི་མཚན་མ་དང་བཅས་པ། དེ་མེད་པའི། སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་དོན་དམ་སེམས་བསྐྱེད་དང་གསུམ། གསུམ་པ་ནི། གྲངས་མེད་གཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་བརྒྱ་ཡན་ཆད་ལ་བསྙེན་བཀུར་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དམ་པ། དེ་ཙམ་དུ་ཚོགས་གཉིས་རྒྱ་ཆེན་པོ་གསོག་པ་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པ་དམ་པ། ཆོས་ཀྱི་བདག་ མེད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པ་དམ་པ་སྟེ་དམ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། རྒྱན་ལས། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རབ་མཉེས་བྱས། །བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་རབ་བསགས། །ཆོས་ལ་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ནི། །སྐྱེས་ཕྱིར་དེ་ནི་དམ་པར་འདོད། །ཅེས་སོ། །བཞི་པ་ནི། ས་དང་པོ་ནས་ཐོབ་སྟེ། རྒྱན་ལས། ཆོས་དང་སེམས་ཅན་རྣམས་དང་ནི། །དེ་ཡི་བྱ་བ་སངས་རྒྱས་ཉིད། །མཆོག་ལ་སེམས་མཉམ་རྙེད་པའི་ཕྱིར། །དེ་ཡི་རབ་དགའ་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་ལ་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། ཁྱད་ཆོས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། རྗེ་བཙུན་འཇམ་དབྱངས་ནས་ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་སོགས་ལ་བརྒྱུད་པ་བསླབ་བཏུས་དང་སྤྱོད་འཇུག་ཏུ་བཀོད་པའི་ཕྱག་སྲོལ་ཟབ་མོ་ལྟ་བའི་སེམས་བསྐྱེད་དབུ་མ་ལུགས་སུ་གྲགས་པ་དང་། རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་ནས་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ལ་བརྒྱུད་པ་བྱང་ས་དང་སྡོམ་པ་ཉི་ཤུ་པ་སོགས་སུ་བཀོད་པའི་ཕྱག་སྲོལ་རྒྱ་ཆེན་སྤྱོད་པའི་སེམས་བསྐྱེད་སེམས་ཙམ་ལུགས་སུ་གྲགས་པ་གཉིས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། གང་ལ་བླང་བའི་ཡུལ། གང་གིས་ལེན་པའི་གང་ཟག །ཇི་ལྟར་ལེན་པའི་ཆོ་ག །བསླབ་བྱའི་ཁྱད་པར་དང་བཞི། དང་པོ་ནི། སྤྱོད་འཇུག་ལས། རྟག་པར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི། །ཐེག་ཆེན་དོན་ལ་མཁས་པ་དང་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག །སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་མི་བཏང་ངོ་། །ཞེས་གསུངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སློབ་དཔོན་ནམ། རྟེན་གྱི་དྲུང་དུ་བླངས་པས་ཀྱང་སྐྱེ་བར་བཤད་ཅིང་། འོན་ཀྱང་སེམས་ཙམ་ལུགས་ལ་ཉམས་ན་ཕྱིར་གསོ་བའི་ཡུལ་སློབ་དཔོན་རང་ལ་བརྟེན་དགོས་པར་བཤད་དོ། །གཉིས་པ་
Chinese
是发心，因为与不顺品难以衰退。如《庄严经论》中说：友力、因力、根本力，闻力、善根串习力，从不稳固而生稳固，说是他人所示的发心。第二，有体性、分类、词义解释、界限四种。第一是：现量证悟法性的等持，成为无分别自性的发心。第二，有勤作的相状，无勤作的相状，断除障碍的胜义发心三种。第三是：于一俱胝以上的百位佛陀承侍供养，是为摄持殊胜；于彼如是积聚广大二资粮，是为随行殊胜；现量证悟法无我的智慧证悟殊胜，因此具有三种殊胜，故如是说。如《庄严经论》中说：圆满佛陀极欢喜，福德智慧资粮极积，于法无分别之智慧，生故彼是名殊胜。第四是：从初地获得。如《庄严经论》中说：法与有情众生，以及彼之事业佛陀，于胜义心平等获得故，彼之极喜地尤为殊胜。第三，总的来说，以及分别宣说特点两种。第一是：从至尊文殊到龙树父子等传承，在《学集论》和《入行论》中安立的甚深行派见的发心，被称为中观宗；从至尊弥勒到无著兄弟传承，在《瑜伽师地论》和《二十颂》等中安立的广大的行派发心，被称为唯识宗。第二，有于何者受持之对境，由何者受持之补特伽罗，如何受持之仪轨，所学之差别四种。第一是：《入行论》中说：恒常善知识，精通大乘义，菩萨律仪胜，纵为命亦舍。说是具有功德的阿阇黎，或者于所依处前受持亦可生起，然而唯识宗中，若已退失，则说必须依赖阿阇黎自身才能恢复。第二
English
It is bodhicitta, because it is difficult to degenerate due to unfavorable factors. As stated in the Ornament: The power of friends, the power of causes, the power of roots, The power of hearing, the power of virtuous habits, From the unstable arises the stable, It is said to be the bodhicitta shown by others. Secondly, there are four aspects: nature, classification, etymology, and boundaries. The first is: the bodhicitta that has become the nature of non-conceptual equipoise, directly realizing the nature of reality. Secondly, there are three types: with the characteristics of effort, without the characteristics of effort, and the ultimate bodhicitta that has eliminated obscurations. Thirdly, it is excellent to hold in reverence and serve hundreds of Buddhas or more in one incalculable period; it is excellent to subsequently accumulate vast amounts of the two accumulations in that way; it is excellent to realize the wisdom that directly realizes the selflessness of phenomena, therefore it is said to have three excellences. As stated in the Ornament: The perfect Buddha is greatly pleased, The accumulations of merit and wisdom are greatly accumulated, The wisdom of non-conceptualization of phenomena, Because it is born, it is considered excellent. Fourthly, it is obtained from the first bhumi. As stated in the Ornament: Dharma and sentient beings, And the activity of the Buddha, Because of finding equality of mind in the supreme, Its Joyful One is especially excellent. Thirdly, there are two aspects: general presentation and specific explanation of characteristics. The first is: from the venerable Manjushri to Nagarjuna and his sons, the profound practice of the view of bodhicitta established in the Compendium of Trainings and the Guide to the Bodhisattva's Way of Life, known as the Madhyamaka school; from the venerable Maitreya to the brothers Asanga, the vast practice of the conduct of bodhicitta established in the Bodhisattva Grounds and the Twenty Verses, known as the Mind-Only school. Secondly, there are four aspects: the object to be taken, the person who takes it, the ritual of how to take it, and the difference in what is to be learned. The first is: As stated in the Guide to the Bodhisattva's Way of Life: Always a virtuous friend, Skilled in the meaning of the Great Vehicle, The supreme conduct of a bodhisattva, Will not be abandoned even for life. It is said that an acharya with qualities, or taking it in front of a support, can also arise, but in the Mind-Only school, if it has degenerated, it is said that it must rely on the acharya himself to recover. Secondly
Tibetan
ནི། དབུ་མ་ལུགས་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་བྱང་ཆུབ་དོན་གཉེར་གྱི་བསམ་པ་དངོས་སུ་སྐྱེ་རུང་ཐམས་ཅད་ལ་སྐྱེ་ཞིང་། སེམས་ཙམ་ལུགས་ལ་སོ་ཐར་རིགས་བདུན་གང་རུང་སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་པས་གླིང་གསུམ་གྱི་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་མ་གཏོགས་འགྲོ་བ་གཞན་ལ་དངོས་སུ་མི་སྐྱེའོ། །གསུམ་པ་ལ། སྦྱོར་བ། དངོས་གཞི། རྗེས་ཀྱི་ཆོ་གའི་ཁྱད་པར་དང་གསུམ། དང་པོ་ནི། དབུ་མ་ལུགས་ལ་གསོལ་བཏབ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱིས་ཡན་ལག་བདུན་པ་དང་། སེམས་ ཙམ་ལུགས་ལ་ཕྱག་མཆོད་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་བཤད། གཉིས་པ་ལ་དབུ་མའི་ལུགས་ལྟར་ན། གཞན་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་དོན་གཉེར་གྱི་བསམ་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ལྡན་པས། བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོར་མཆིས་ཀྱི་བར། ཞེས་སོགས་ཀྱིས་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་ཞིང་། ཇི་ལྟར་སྔོན་གྱི་སོགས་ལན་གསུམ་གྱིས་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །སེམས་ཙམ་ལུགས་ལྟར་ན། འཇམ་དབྱངས་ས་པཎ་གྱིས། དེས་ན་སེམས་ཙམ་པ་ཡི་ལུགས། །གལ་ཏེ་སེམས་བསྐྱེད་དེ་འདོད་ན། །ཐོག་མར་སོ་སོར་ཐར་པ་ལོངས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་སློབ། །དད་ཅིང་སྒྲུབ་པར་ནུས་གྱུར་ན། །ཕྱི་ནས་སེམས་བསྐྱེད་སྡོམ་པ་ལོངས། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །གསུམ་པ་ལ། སེམས་ཙམ་ལུགས་ལ། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་སྲས་བཅས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་མཁྱེན་པར་གསོལ་བ་ཙམ་བཤད། དབུ་མའི་ལུགས་ལ་རང་དགའ་བ་བསྒོམ་པ་དང་། གཞན་དགའ་བ་བསྒོམ་པ་གཉིས་བཤད། བཞི་པ་ནི། འོག་ཏུ་འཆད་དོ། །བཞི་པ་ལ། རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུའི། རྫི་བོ་ལྟ་བུའི། མཉན་པ་ལྟ་བུའི་སེམས་བསྐྱེད་དང་གསུམ། དང་པོ་ནི། ཐོག་མར་རང་ཉིད་སངས་རྒྱས་ནས་དེའི་རྗེས་སུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྒྲོལ་འདོད་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། ཐོག་མར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་བཀོད་ནས་རང་ཉིད་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པའོ། །གསུམ་པ་ནི། རང་དང་སེམས་ཅན་གཞན་ལྷན་ཅིག་ཏུའོ། །ལྔ་པ་ལ། ཚོགས་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་གསུམ། སྦྱོར་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པ་གཅིག །མཐོང་སྒོམ་གྱིས་བསྡུས་པ་བཅུ། ཁྱད་པར་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པ་ལྔ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སས་བསྡུས་པ་གསུམ་སྟེ། ཉེར་གཉིས་སོ། །དང་པོ་ནི། ས་ལྟ་བུས་མཚོན་པའི་འདུན་པ་དང་། མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད། གསེར་ལྟ་བུས་མཚོན་པའི་བསམ་པ། ཟླ་བ་ཚེས་པ་ལྟ་བུས་མཚོན་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད། གཉིས་པ་ནི། མེ་ལྟ་བུས་མཚོན་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། གསུམ་པ་ནི། གཏེར་ཆེན་པོ། རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་ཁུངས། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ། རྡོ་རྗེ། རིའི
Chinese
关于中观宗的生起菩提心，凡是能够真正生起希求菩提之心者，都能生起。唯识宗则必须先具备七种别解脱戒中的任何一种，因此，除了三大洲的男女之外，其他众生无法真正生起。第三，分为加行、正行、后行仪轨三种差别。第一，中观宗主张先祈请，再进行七支供养；唯识宗则认为只需顶礼供养即可。第二，按照中观宗的观点，具备为利他而希求菩提之心的特殊发心，以“乃至菩提果，皈依诸如来”等语句皈依，并以“如昔诸善逝”等重复三次来生起菩提心。按照唯识宗的观点，嘉样萨班说：“因此唯识宗，如果想要生起菩提心，首先获得别解脱，学习菩萨藏，如果能够信奉并修行，之后再受菩提心戒。”就像这样。第三，唯识宗认为只需在十方诸佛菩萨面前祈请知晓即可。中观宗则分为观修自利和他利两种。第四，将在下文阐述。第四，分为国王般的、牧童般的、船夫般的菩提心三种。第一，首先自己成佛，然后希望救度一切众生的菩提心。第二，首先将一切众生安置于佛的果位，然后希望自己成佛。第三，自己和众生一起。第五，分为资粮道所摄的三种菩提心，加行道所摄的一种，见道和修道所摄的十种，特殊道所摄的五种，佛地所摄的三种，共计二十二种。第一，以土地象征的意乐和相应的菩提心，以黄金象征的胜解，以新月象征的增上意乐和相应的菩提心。第二，以火象征的加行。第三，大宝藏，珍宝的来源，大海，金刚，山。
English
Regarding the arising of Bodhicitta in the Madhyamaka school, it arises in all who are capable of genuinely generating the aspiration for enlightenment. The Vijnanavada school, however, requires the prior possession of any of the seven types of individual liberation vows, thus, other beings besides men and women of the three continents cannot genuinely generate it. Thirdly, there are three distinctions: the preliminary practice, the main practice, and the subsequent ritual. Firstly, the Madhyamaka school asserts that one should first make supplications and then perform the seven-branch offering, while the Vijnanavada school considers mere prostration and offering sufficient. Secondly, according to the Madhyamaka view, possessing a special aspiration to seek enlightenment for the sake of others, one takes refuge with phrases such as "Until I reach the heart of enlightenment, I take refuge," and generates Bodhicitta by repeating "Just as the Sugatas of the past" three times. According to the Vijnanavada school, Jamyang Sakya Pandita said: "Therefore, in the Vijnanavada school, if one wishes to generate Bodhicitta, first obtain individual liberation, study the Bodhisattva Pitaka, and if one can believe and practice, then take the Bodhicitta vows later." It is like that. Thirdly, the Vijnanavada school states that it is sufficient to request awareness before the Buddhas and Bodhisattvas of the ten directions. The Madhyamaka school distinguishes between meditating for one's own benefit and meditating for the benefit of others. Fourthly, it will be explained below. Fourthly, there are three types of Bodhicitta: king-like, shepherd-like, and ferryman-like. Firstly, the Bodhicitta that wishes to first become a Buddha oneself and then liberate all sentient beings. Secondly, the wish to first place all sentient beings on the level of Buddhahood and then attain enlightenment oneself. Thirdly, oneself and other sentient beings together. Fifthly, there are three types of Bodhicitta included in the path of accumulation, one included in the path of preparation, ten included in the paths of seeing and meditation, five included in the path of distinction, and three included in the Buddha ground, totaling twenty-two. Firstly, the aspiration symbolized by earth and the corresponding Bodhicitta, the resolve symbolized by gold, the increased aspiration symbolized by the waxing moon and the corresponding Bodhicitta. Secondly, the practice symbolized by fire. Thirdly, a great treasure, the source of jewels, the great ocean, a vajra, a mountain.