Tibetan
ཨ་ལས་ཨའོ། །ཞེས་སོགས་རྟགས་རྟགས་སུ་སྒྲུབ་པའི་རྐྱེན་ཏེ། མིང་ལས་རང་དང་འབྲེལ་བ་ཡི། །མིང་གཞན་སྒྲུབ་པ་དེ་ཕན་ཏེ། །ཞེས་མིང་མིང་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཕན་དང་། ཨཱ་ཡི་སོགས་རྟགས་བྱིངས་སུ་སྒྲུབ་པའི་རྐྱེན། སི་སོགས་རྟགས་ཚིག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་རྐྱེན་དང་བདུན་ཡོད་ལ། དེ་ལས་ཀྱང་སི་སོགས་དང་ཏི་སོགས་ནི་རྐྱེན་དང་། རྣམ་དབྱེའི་གཞི་མཐུན་ཏེ། སྔ་མས་མིང་ཚིག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་དོན་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱི་མས་བྱིངས་ཚིག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་དུས་དང་དོན་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་རྣམ་འགྱུར་ནི། དཔང་ལོས། རང་བཞིན་རྐྱེན་དང་འབྲེལ་བའམ། །ཡི་གེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་བ་ཡི། །བསྒྱུར་དང་དབྱེ་བ་རྣམ་འགྱུར་ཏེ། །ཞེས་པས། མིང་ལེ། ཀུན་བཤད། ཀྲྀར྄་རྣམས་སུ་བཤད་པའི་བསྒྱུར་བ་དང་དབྱི་བ་རྣམས་ནི་རང་བཞིན་རྐྱེན་དང་འབྲེལ་བའི་རྣམ་འགྱུར་ཡིན་ལ། མཚམས་སྦྱོར་ལས་བཤད་པའི་བསྒྱུར་དབྱི་རྣམས་ནི་ཡི་གེ་ཙམ་དང་འབྲེལ་བའི་རྣམ་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་སྟོན་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱང་། ཨིནྡྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། བི་ཤ་ལི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། ཤ་ཀོ་ཊ་ཡ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། པཱ་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། སུ་མནྟ་བྷ་དྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། པ་རཉྫ་ལེ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། མ་ནུ་ཛེནྡྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། ཞེས་པ་ཎི་པའི་འགྲེལ་བར་གྲགས་ལ། རྒྱ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་སྤྱི་ལ་གྲགས་པར། པ་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། འཇམ་དཔལ་གྱི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། ཀ་ལཱ་པ་དང་། ཙནྡྲ་པ། དབྱངས་ཅན་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་རྣམས་ལས་ཨིནྡྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་མ་གཏོགས་བོད་དུ་འགྱུར་ཞིང་། ཁྱད་པར་ཀ་ཙན་྄གཉིས་ནི་གངས་ཅན་གྱི་རྨོངས་མུན་སེལ་བ་ལ་ཉི་ཟླ་ཟུང་འབྲེལ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སྒྲ་རིག་པ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བའི་ཁུངས་ལ་བཞི་ལས། དང་པོ་འཕགས་པས་གསུང་ཚུལ་ནི། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སོ་སོར་ཡང་དག་རིག་པ་བཞིའི་ནང་ནས་གསུམ་པ་ངེས་ཚིག་འཆད་པའི་དུས་དང་། རྔ་བོ་ཆེའི་མདོར། རང་བཞིན་རྐྱེན་རྣམ་འགྱུར་རྣམས་དང་། དེ་དག་གི་ཉེར་མཁོའི་མིང་དང་ཆ་ལག་ཀྱང་མཚོན་ཏེ་གསུངས་ཤིང་། བྱང་སེམས་འཕགས་པས་གསུངས་པ་ནི། དུས་འཁོར་འགྲེལ་ཆེན་ལས། འཇམ་དཔལ་གྱིས་རང་གི་ལུང་སྟོན་པ་ལས་བྲིས་པ་ཞེས་འཇམ་དཔལ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་བསྟན་པ་དང་། པ་ཎི་པ་དང་དབྱངས་ཅན་མ་གཉིས་ཀྱང་བྱང་འཕགས་ཀྱིས་གསུངས་པར་བགྲངས་ན་ལེགས་ཏེ། སྔ་མ་ནི་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས་བྲམ་ཟེ་པཱ་ཎི་པ་ལ་གསུངས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱི་མ་འཕགས་མ་དབྱངས་ཅན་མས་ཨ་ནུ་བྷཱུ་ཏི་ལ་དངོས་སུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལྷའི་ཡུལ་དུ་དར་ཚུལ་ནི། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་དུ་སརྦ་ཛྙཱ་ཞེས་པའི་སྒྲ་མཁན་མཁས་པ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། དེས་སྒྲའི་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་བྱས་པ་ལྷའི་ཡུལ་དུ་དར་ཞེས་གྲགས། དེ་ལ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་བསླབ། དེས་སྒྲ་མཁན་ཕུར་བུ་ལ་བཤད་ནས། ཕུར་བུ་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་དུ་བསྐོས་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཕུར་བུ་ང་རྒྱལ་ཆེ་བས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟེན་དཀའ་བ་ན། བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་ཆུ་བུམ་ལས་ཀུ་ཤའི་རྩེས་ཐིགས་པ་བླངས་ཏེ། སྒྲ་ཡི་བསྟན་བཅོས་རྒྱ་མཚོ་ཙམ། །ཁོ་བོས་ཤེས་པ་བུམ་གང་ཙམ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་པ་ཆུ་ཐིགས་ཙམ། །ཞེས་སྨྲས་པས་ཕུར་བུ་ཡིད་ཆད་དེ་སྒྲ་མི་སྟོན་༼པར་༽དམ་བཅས་ན། དབང་པོས། རང་གིས་ཇི་ཙམ་ཤེས་པ་སྟོན་ཅིག་ཅེས་བསྒོས་པས་རང་སྦྱོང་བའི་ཆེད་དུ་དུས་གཉན་བཞི་བསྲུངས་ནས་ལྷ་གཞན་ལ་བསྟན་པས་སྒྲ་མཁན་ནམ་ལྷའི་བླ་མ་ཞེས་གྲགས་སོ། །གསུམ་པ་རྒྱ་གར་དུ་དར་ཚུལ་ནི། པཱ་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་འཇིག་རྟེན་དུ་མ་ཕེབས་གོང་དུ་སྒྲ་སྦྱོར་དུམ་ཀ་བསགས་ནས་སྦྱོང་བ་ལས་གཅིག་ཏུ་བསྡེབས་པའི་བསྟན་བཅོས་མེད་པར་གྲགས། དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་པཱ་ཎིས་ས་སྟེང་གི་སྒྲ་མཁན་ཐམས་ཅད་ལ་རིག་པ་བསླབ། ཁྱད་པར་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་བསྒྲུབ་པས་གྲུབ་སྟེ། འཕགས་པས་ཡི་གེ་བསྡུ་བ་གསུངས་པ་ཙམ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་ཡོད་པའི་སྒྲའི་གནས་ཐམས་ཅད་ཁོང་དུ་ཆུད་དེ། པཱ་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་ཞེས་ཤོ་ལོ་ཀ་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ཡོད་པར་གྲགས། དེའི་འོག་ཏུ་གཞོན་ནུ་ཀཱརྟི་ཀས་བྲམ་ཟེ་པཔྟ་ཝརྨ་ལ་བསྟན་པ་ཀཱ་ལ་པ་དང་། སློབ་དཔོན་ཙནྡྲ་གོ་མིས་པཱ་ཎི་པའི་དོན་འགྲེལ་དུ་ཙནྡྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་མཛད། དེ་རྗེས་མཁས་པ་སྒོ་དྲུག་དང་དུས་མཚུངས་པར་སྒྲ་དབྱངས་ལྷ་མོས་ཨ་ནུ་བྷུ་ཏི་ལ་དབྱངས་ཅན་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ་བོད་དུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། ཤོང་དཔང་གཉིས་ཀྱིས་ཀ་ཙན་དང་། ཆོས་སྐྱོང་བཟང་པོས་འཇམ་དཔལ་གྱི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ། ཇོ་ནང་ལོ་ཙཱ་ཕྱི་མས་དབྱངས་ཅན་མ། འདར་ལོས་དེ་ལ་འགྱུར་བཅོས་དང་པཱ་ཎི་པ་ལ་གཞི་འགྱུར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། ། ཚད་མ་རིག་པ། ༈ རིག་གནས་བཞི་པ་ཚད་མ་རིག་པ་ནི། ཀུན་ལས་བཏུས་ལས། མངོན་སུམ་དང་ནི་རྗེས་སུ་དཔག། ལྟར་སྣང་བཅས་པ་བདག་རིག་བྱེད། །སྒྲུབ་པ་དང་ནི་སུན་འབྱིན་ངག། ལྟར་སྣང་བཅས་པ་གཞན་རྟོགས་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་རྟོག་གེའི་ཚིག་དོན་བརྒྱད་དེ། མངོན་སུམ། རྗེས་དཔགསྒྲུབ་ངགཐལ་འགྱུར་བཞི་པོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་། ཡང་དག་དང་ལྟར་སྣང་གཉིས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ
Chinese
ཨ་ལས་ཨའོ། །等等，是作为将标志转变为标志的助缘。从名称中产生与其自身相关的，其他名称，那是利益。将名称转变为名称，那是利益。ཨཱ་ཡི་等等，是作为将标志转变为词干的助缘。སི་等等，是作为将标志转变为词的助缘，共有七种。其中，སི་等等和ཏི་等等是助缘，也是变格的基础。前者通过将名称转变为词的方式来区分意义，后者通过将词干转变为词的方式来区分时间和意义。第三个是变异。དཔང་ལོས་说：“与自性助缘相关联，或者仅仅与字母相关联，转换和区分是变异。”因此，在མིང་ལེ、ཀུན་བཤད、ཀྲྀར྄་等中所说的转换和区分是与自性助缘相关的变异。从མཚམས་སྦྱོར་中所说的转换和区分是仅仅与字母相关的变异。那些显示它们的论典是：ཨིནྡྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ།，བི་ཤ་ལི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ།，ཤ་ཀོ་ཊ་ཡ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ།，པཱ་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ།，སུ་མནྟ་བྷ་དྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ།，པ་རཉྫ་ལེ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ།，མ་ནུ་ཛེནྡྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ།，这些被认为是波你尼的注释。在汉藏学者中普遍知名的有：པཱ་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ།，འཇམ་དཔལ་གྱི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ།，ཀ་ལཱ་པ་和ཙནྡྲ་པ།，དབྱངས་ཅན་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་。除了ཨིནྡྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་之外，其他的都被翻译成了藏文。特别是ཀ་ཙན་྄二者，对于消除雪域的愚昧黑暗，就像日月结合一样。如此，关于声明学如何产生的来源有四种：第一，圣者宣说的方式是，导师佛陀在四种个别正智中的第三种——解释词义的时候，以及在《大鼓经》中，也象征性地宣说了自性、助缘、变异等，以及它们的必要名称和组成部分。菩萨圣者宣说的方式是，在《时轮大疏》中，提到འཇམ་དཔལ་གྱིས་རང་གི་ལུང་སྟོན་པ་ལས་བྲིས་པ་，即宣说了《妙吉祥声明论》。如果将波你尼和妙音天女也算作是圣者宣说的，那就更好了。前者是圣观世音菩萨对婆罗门波你尼宣说的，后者是圣妙音天女直接对阿努布提宣说的缘
English
A las A'o, etc., are the conditions for proving signs as signs. From the name arises that which is related to itself, another name, that is beneficial. Transforming a name into a name, that is beneficial. A'yi, etc., are the conditions for proving signs as stems. Si, etc., are the conditions for proving signs as words, there are seven in total. Among them, Si, etc., and Ti, etc., are both conditions and the basis of declension. The former distinguishes meanings by transforming names into words, and the latter distinguishes time and meanings by transforming stems into words. The third is transformation. Pang Lo said, "Connected with natural conditions, or merely connected with letters, transformation and distinction are variations." Therefore, the transformations and distinctions mentioned in Ming Le, Kun She, and Krir are variations related to natural conditions. The transformations and distinctions mentioned in Mtshams Sbyor are variations related only to letters. The scriptures that show them are: Indra Vyakarana, Vishali Vyakarana, Shakota Ya Vyakarana, Pāṇini Vyakarana, Sumanta Bhadra Vyakarana, Parañjale Vyakarana, Manujendra Vyakarana, which are said to be commentaries on Pāṇini. Among the scholars of both China and Tibet, the well-known ones are: Pāṇini Vyakarana, Jampal Gyivyakarana, Kalapa, Candra Pa, and Dbyangs Can Vyakarana. Except for Indra Vyakarana, the others have been translated into Tibetan. In particular, Ka-tsan, the two, are like the union of the sun and moon in dispelling the darkness of ignorance in the Land of Snows. Thus, there are four sources for how grammar arose: First, the way the Blessed One spoke was that the Teacher, the Buddha, at the time of explaining the third of the four individual correct knowledges—the explanation of terms—and in the Sutra of the Great Drum, also symbolically spoke of nature, conditions, transformations, etc., and their necessary names and components. The way the Bodhisattva spoke was that in the Great Commentary on the Kalachakra, it was mentioned that 'Jampal Gyis Rang Gi Lung Ston Pa Las Bris Pa,' which means the exposition of the Manjushri Vyakarana. It would be better if Pāṇini and Saraswati were also counted as spoken by the Blessed Ones. The former was spoken by the Blessed Avalokiteśvara to the Brahmin Pāṇini, and the latter was directly spoken by the Blessed Saraswati to Anubhuti.
Chinese
就这样吧！第二，在天界传播的情况是：在三十三天，出现了一位名叫萨尔瓦吉尼亚（藏文：སརྦ་ཛྙཱ།，梵文天城体：सर्वज्ञ，梵文罗马拟音：sarvajña，汉语字面意思：一切智）的声明家，他创作了一部伟大的声明论典，据说在天界广为流传。因陀罗向他学习。他向声明家普尔布讲述，普尔布被任命为诸神的导师。当时，普尔布非常傲慢，诸神难以亲近。因陀罗从水瓶中用吉祥草的尖端取了一滴水，说道：声明的论典如大海般浩瀚，我知道的如一瓶水，你所知的如一滴水。普尔布因此灰心丧气，发誓不再传授声明。因陀罗命令道：展示你所知道的。为了自我修习，他守护了四个时节，并向其他神祇展示，因此被称为声明家或天界上师。第三，在印度传播的情况是：在波你尼声明论（藏文：པཱ་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་）未降世之前，据说只是收集声明的片段进行学习，没有将之汇集成一部完整的论典。之后，婆罗门波你尼向地上所有的声明家传授了知识。特别是，他通过修持圣观世音菩萨获得了成就。据说，圣者仅仅说了收集文字，就掌握了三界中所有的声明知识。波你尼声明论（藏文：པཱ་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་）据说有两千五百颂。之后，青年卡尔提卡向婆罗门帕普塔瓦尔玛展示了卡拉帕，导师旃陀罗果米为了解释波你尼的意义，创作了旃陀罗声明论（藏文：ཙནྡྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་）。此后，与六贤同时期的声明女神向阿努布提讲述了妙音声明论（藏文：དབྱངས་ཅན་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་）。第四，在西藏翻译的情况是：香和邦二人翻译了卡赞，曲炯桑布翻译了妙吉祥声明论（藏文：འཇམ་དཔལ་གྱི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་），觉囊译师后期翻译了妙音母，阿达洛对它进行了修改，并以波你尼为基础进行了翻译。
English
So be it! Second, regarding the spread in the heavenly realm: In the Thirty-Three Heavens, there arose a scholar of grammar named Sarvajña (藏文：སརྦ་ཛྙཱ།，梵文天城体：सर्वज्ञ，梵文罗马拟音：sarvajña，汉语字面意思：All-Knowing), who composed a great treatise on grammar, which is said to have spread widely in the heavenly realm. Indra learned from him. He explained it to the grammarian Purbu, and Purbu was appointed as the teacher of the gods. At that time, Purbu was very arrogant, making it difficult for the gods to approach him. Indra then took a drop of water from a water pot with the tip of a kusha grass and said: The treatise on grammar is as vast as the ocean, what I know is like a pot of water, and what you know is like a drop of water. Purbu became discouraged and vowed not to teach grammar anymore. Indra commanded: Show what you know. In order to practice on his own, he observed the four periods and showed it to other gods, and thus he was known as a grammarian or the supreme teacher of the gods. Third, regarding the spread in India: Before Pāṇini's Vyākaraṇa (藏文：པཱ་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་) appeared in the world, it is said that people only collected fragments of grammar and studied them, without compiling them into a complete treatise. Later, the Brahmin Pāṇini taught knowledge to all the grammarians on earth. In particular, he attained accomplishment by practicing the noble Avalokiteśvara. It is said that the noble one merely spoke of collecting letters, and he mastered all the knowledge of grammar in the three realms. Pāṇini's Vyākaraṇa (藏文：པཱ་ཎི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་) is said to have two thousand five hundred verses. After that, the youth Kārtika showed the Kalāpa to the Brahmin Papta Varma, and the teacher Chandra Gomi, in order to explain the meaning of Pāṇini, composed the Chandra Vyākaraṇa (藏文：ཙནྡྲ་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་). After that, the goddess of grammar, contemporaneous with the Six Sages, spoke the Sarasvata Vyākaraṇa (藏文：དབྱངས་ཅན་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་) to Anubhuti. Fourth, regarding the translation in Tibet: Shong and Pang translated the Kātantra, Chökyong Sangpo translated the Mañjuśrī Vyākaraṇa (藏文：འཇམ་དཔལ་གྱི་བྱཱ་ཀ་ར་ཎ་), the later Jönang translator translated the Sarasvati, and Adarlo revised it and translated it based on Pāṇini.