Tibetan
ིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་ལྟ་བུའོ། །འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་དཀར་པོ་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་བྱེད་པས་ཞིང་ལྟ་བུའོ། །ཉེས་པར་བྱས་པ་ཐམས་ཅད་སྲེག་པས། སྲེག་པའི་བསྐལ་པའི་མེ་ལྟ་བུའོ། །མི་ དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། སའི་འོག་ལྟ་བུའོ། །དོན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྒྲུབ་པས་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུའི་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུའོ། །བསམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པས་ བུམ་པ་བཟང་པོ་ལྟ་བུའོ། །འཁོར་བའི་ཆུ་ལ་རྒྱུ་བ་འདོན་པས་ལྕགས་ཀྱུ་ལྟ་བུའོ། །ལྷ་དང་མི་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མཆོད་རྟེན་ལྟ་བུ་སྟེ། མདོར་ན་སངས་རྒྱས་ ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་ཕན་ཡོན་ཡང་དེ་སྙེད་ཡོད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ སྤྱོད་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་འདི་ལས་བྱུང་སྟེ། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདི་ལས་སྐྱེས་སོ། །ཞེས་སོགས་རྒྱས་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། 1-766 དེ་བཞིན་དུ། དབུ་མ་སྙིང་པོ་ལས་ཀྱང་། བྱམས་པ་དང་ནི་སྙིང་རྗེ་དང་། །ཤེས་རབ་ཆེན་པོས་བརྒྱན་པ་ཡི། །སངས་རྒྱས་ས་བོན་བྱང་ཆུབ་སེམས། །དེ་ཕྱིར་མཁས་པས་དེ་མི་བཏང་། །ཞེས་སོ། །སེམས་ བསྐྱེད་དེའི་ངོ་བོ་ཡང་། མངོན་རྟོགས་རྒྱན་ལས། སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་གཞན་དོན་ཕྱིར། །ཡང་དག་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད། །ཅེས་པ་ལྟར། ཆེད་དུ་བྱ་བ་གཞན་དོན་དུ་ཐོབ་བྱ་རྫོགས་བྱང་དོན་དུ་གཉེར་ བའི་བསམ་པ་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པའོ། །འདི་ལ་དབྱེ་སྒོ་མང་དུ་ཡོད་ཀྱང་། སྐབས་སུ་བབ་པ་ནི་སྨོན་སེམས་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཀུན་རྫོབ་སེམས་བསྐྱེད་ཡིན་ལ། འདི་ལ་ཡང་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུའི་ སེམས་བསྐྱེད། མཉན་པ་ལྟ་བུའི་སེམས་བསྐྱེད། ལུག་རྫི་ལྟ་བུའི་སེམས་བསྐྱེད་རྣམས་ལས། འདིར་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་མ་སྟེ། འདི་ནི་དང་པོར་རང་ཉིད་ཡལ་བར་དོར་ནས། གཞན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་ འཕང་ལ་འགོད་པར་འདོད་པ་རླབས་པོ་ཆེའི་སེམས་བསྐྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཡང་། ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཐོག་མ་ཁོ་ནར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ བྱང་ཆུབ་པར་འཚལ་བར་བགྱི་སྟེ། བདག་ཉིད་ནི་མ་ལགས་སོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ཇི་ལྟར་བསྒོམ་པའི་ཚུལ་ཡང་། མར་གྱུར་པའི་འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱ་མཚོར་ལྷུང་བཞིན་དུ། རང་ཉིད་ཞི་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ནི་ཁྲེལ་མེད་པ་སྟེ། 1-767 སློབ་སྤྲིངས་ལས། ཉེ་དུ་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོའི་ཁོངས་སུ་ཆུད་གྱུར་པ། །ཀློང་གི་ནང་དུ་ལྷུང་བ་ལྟ་བུར་སྣང་བཞིན་དུ། །སྐྱེ་ཤི་འཕོ
Chinese
'善男子，菩提心犹如一切佛法的种子。'因为能使一切众生的善法增长，所以犹如田地。'因为能焚烧一切罪业，所以犹如劫末之火。'因为能使一切不善之法耗尽，所以犹如地下。'因为能圆满成办一切利益，所以犹如如意宝王。'因为能圆满一切愿望，所以犹如贤瓶。'因为能从轮回之水中取出漂流之物，所以犹如铁钩。'犹如天、人、非天等世间的佛塔一般。总之，所有佛陀的法和佛陀的功德，有多少，菩提心的功德和利益也有多少。'为什么呢？因为一切菩萨的行持的坛城都由此产生，过去、未来和现在出现的一切菩萨也由此而生。'等等，经中广说。 同样，《中观心要》中也说：'慈悲与智慧，庄严之菩提心，乃佛之种子，智者不应舍。'菩提心的体性，如《现观庄严论》所说：'为利他之故，欲求圆满菩提心。'如同为了他人的利益而努力获得圆满菩提的意乐和相应的行为。虽然对此有很多分类，但此处主要讨论的是以愿菩提心为主的世俗菩提心。对此也有如国王般的发心、如船夫般的发心、如牧羊人般的发心等。此处要修习的是最后一种，因为这是首先舍弃自己，而希望将他人安置于佛果的伟大的发心。如《正法集》中所说：'世尊，菩萨最初发心时，愿一切众生皆得菩提，而非自身。' 那么，如何修习呢？想到无量如母有情沉溺于痛苦的海洋中，自己却只求寂静，这是无耻的。如《劝发增上意乐经》中说：'亲友沉溺轮回海，如堕深渊不见底，生死流转苦难当。'
English
'Noble son, the mind of enlightenment is like the seed of all the Buddha's teachings.' Because it causes all the white dharmas of beings to increase, it is like a field. 'Because it burns all misdeeds, it is like the fire of the kalpa of destruction.' Because it exhausts all non-virtuous dharmas, it is like the earth below. 'Because it accomplishes all purposes, it is like the king of wish-fulfilling jewels.' Because it perfects all thoughts, it is like a good vase. 'Because it extracts what flows in the water of samsara, it is like a hook.' It is like a stupa of the world with gods, humans, and asuras. In short, all the Buddha's teachings and all the Buddha's qualities, as many as there are, so many are the qualities and benefits of the mind of enlightenment.' Why is that? Because all the mandalas of the conduct of Bodhisattvas arise from this, and all the Bodhisattvas who have appeared in the past, future, and present are also born from this.' And so on, it is extensively taught. Similarly, in the *Madhyamaka-hrdaya* it is said: 'Love and compassion, adorned with great wisdom, the seed of the Buddha, the mind of enlightenment, therefore the wise do not abandon it.' The nature of generating the mind is also from the *Abhisamayalankara*: 'The generation of the mind is for the sake of others, desiring perfect and complete enlightenment.' As it is, the purpose is to seek complete enlightenment for the benefit of others, along with the corresponding thought. Although there are many divisions of this, what is relevant here is the conventional mind generation, which is mainly the aspiration mind. There are also mind generations like a king, mind generations like a ferryman, and mind generations like a shepherd. Here, what is to be meditated upon is the latter, because this is the great mind generation that first abandons oneself and desires to place others in the state of Buddhahood. Thus, in the *Dharma Samuccaya* it says: 'Bhagavan, the Bodhisattva initially aspires that all sentient beings attain enlightenment, but not himself.' How then to meditate on it? Thinking that limitless beings who have been our mothers are sinking in the ocean of suffering, while oneself seeking only peace is shameless. As it says in the *Letter of Encouragement*: 'Relatives are caught in the ocean of samsara, appearing as if fallen into a bottomless abyss, the cycle of birth and death is full of suffering.' --------------------------------------------------------------------------------
Tibetan
ས་པས་ངོ་མ་ཤེས་པ་དེ་བོར་ནས། །གལ་ཏེ་གཅིག་ཐར་ བྱེད་ན་དེ་ལས་ཁྲེལ་བོར་མེད། །ཅེས་པ་ལྟར་རོ། །དེའི་ཕྱིར། རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་ལས། ཇི་སྲིད་སེམས་ཅན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་། །གང་དུ་མ་གྲོལ་དེ་སྲིད་དུ། །དེ་ཕྱིར་བླ་ན་མེད་པ་ཡི། །བྱང་ ཆུབ་ཐོབ་ཀྱང་གནས་གྱུར་ཅིག །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སེམས་ཅན་གཅིག་གི་ཆེད་དུ་ཡང་། རང་གི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་ཡལ་བར་བོར་ནས་གནས་པ་ལྟ་བུ། གཞན་དོན་སྒྲུབ་པའི་ཁུར་འཁྱེར་བར་ནུས་པའི་ལྷག་ བསམ་དང་ལྡན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བའི་མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པ་སུའི་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་གང་གི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་མ་འཁྲུགས་ པའོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ནས་བསྒྲུབ་བྱ་གཞན་དོན་དེ་ལ་ཡང་མང་དུ་ཡོད་པ་ལས། སྤྱིར་ནི་ཇི་ལྟར་འཚམས་པར་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་མོད་ཀྱི། མཐར་ཐུག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན། མངོན་མཐོ་ཙམ་ ནི་མཐའ་མི་བཙན་ཞིང་། སྡུག་བསྔལ་ལས་མ་འདས་པ་དང་། དམན་པའི་བྱང་ཆུབ་དག་ཀྱང་རང་དོན་མ་རྫོགས། གཞན་དོན་མི་འགྲུབ། མཐར་ཐེག་ཆེན་དུ་འཇུག་དགོས་ཤིང་། དེའི་ཚེ་ཡང་སྔོན་དམན་པའི་ལམ་ལ་གོམས་པའི་དབང་གིས་རྟོགས་པ་བུལ་བ་སོགས། 1-768 ཉེས་པ་དུ་མ་ཡོད་པས་བསྒྲུབ་བྱའི་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྒྲིབ་གཉིས་མ་ལུས་པ་སྤངས་ཤིང་། སྐུ་གཉིས་ཀྱི་གོ་འཕང་ལ་གནས་ནས། དོན་གཉིས་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་འབྱུང་བ། སངས་རྒྱས་ཁོ་ ན་ཡིན་པས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་རིན་པོ་ཆེ་ཐོབ་ན་ཅི་མ་རུང་། ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག ཐོབ་པར་བྱའོ། །ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་མཁྱེན་སྙམ་ དུ་སྒོ་གསུམ་འཇུག་པ་གཅིག་དྲིལ་དུ་བྱའོ། །དེ་ནས་དེའི་ཆེད་དུ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་། འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ། སྒྲིབ་གཉིས་ཀྱི་དྲི་མ། མདོར་ན་མཐོ་རིས་དང་། ཐར་པ་དང་། ཐམས་ ཅད་མཁྱེན་པ་འཐོབ་པའི་གེགས་སུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད། ས་བོན་དང་བཅས། བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་བདག་གི་རྒྱུད་ལ་སྨིན་པར་གྱུར་ཅིག ཅེས་སོགས་པ་སྒོ་སྣ་ཚོགས། རྣམ་གྲངས་སྣ་ཚོགས། ཐབས་སྣ་ ཚོགས་ཀྱིས་ལེན་པ་བསྒོམ། ཡུལ་དེ་དག་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ནས། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པར་བསྒོམ་ཞིང་། དམིགས་ཐུན་གྱི་གྲངས་བཟུང་བར་བྱའོ། ། དེ་ལྟ་བུའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ ལན་རེ་བསྒོམ་པ་ལ་ཡང་། ཚད་མེད་པའི་བསོད་ནམས་འབྱུང་བར་གསུངས་ཏེ། དཔལ་སྦྱིན་གྱིས་ཞུས་པ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་གང་། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་གཟུགས་མཆིས་ན། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ནི་ཀུན་བཀང་སྟེ། ། 1-769 དེ་ནི་དེ་བས་ལྷག་པར་འགྱུར། །གངྒཱའི་བྱེ་མའི་གྲངས་སྙེད་ཀྱི། །སངས་རྒྱས་ཞིང་རྣམས་མི་གང་གིས། །རིན་ཆེན་དག་གིས་ཀུན་བཀང་སྟེ། །འཇིག་རྟེན་མགོན
Chinese
如同‘如果舍弃了本不该拥有的东西，而仅仅是为了获得解脱，那将是最无耻的’一样。因此，《宝鬘论》中说：‘只要还有一个众生，没有获得解脱，为了他们，即使获得了无上的菩提，也愿意停留在轮回中。’就像这样，为了一个众生，甚至可以舍弃自己的菩提而停留，要具备能够承担起成办他利重任的崇高发心。如《如来秘密经》中说：‘世尊，谁发起了菩提心？’佛回答说：‘大国王，是谁的殊胜发心没有动摇。’ 接下来，所要成办的利他之事有很多，一般来说，如何相应就成办什么，但从究竟的角度来说，仅仅是人天善趣并不稳固，无法脱离痛苦；小乘的菩提也无法圆满自利，不能成办他利，最终必须进入大乘。即使进入大乘，由于先前习惯于小乘的道路，证悟也会迟缓等，有很多过失，因此不是主要的成办目标。所以，要断除一切二障，安住于二身的果位，任运成就二利，唯有佛陀才能做到。如果一切众生都能获得圆满佛陀的珍贵果位，那该多好啊！愿他们都能获得！一定要让他们获得！为了让他们获得，上师三宝请垂念！’这样身语意三门合一地祈祷。 然后，为了这个目标，观想一切众生的因——烦恼，果——痛苦，二障的垢染，总之，所有成为获得人天善趣、解脱和一切智的障碍，连同种子和习气，都在我身上成熟。’像这样，通过各种门径、各种方式、各种方法来接受，观想这些对境远离一切过患，具足一切圆满，并念诵一定的数量。仅仅修习一次这样的菩提心，也会产生无量的福德，如《胜施请问经》中说：‘菩提心的福德，如果它有形体，充满整个虚空，也比不上它。’‘如果有人用恒河沙数佛刹的珍宝充满，世间怙主’
English
It is like saying, 'If one abandons what one does not know, and if one is liberated, there is no shame in that.' Therefore, in the 'Precious Garland' it says: 'As long as there is a sentient being, wherever they are not liberated, for that reason, even if one attains the unsurpassed Bodhi, may one remain in samsara.' Like this, even for the sake of one sentient being, one can abandon one's own Bodhi and remain, one should have the noble intention to be able to bear the burden of accomplishing the benefit of others. As it is said in the 'Secret Sutra of the Tathagata': 'Bhagavan, who has generated the mind of Bodhi?' The Buddha replied: 'Great King, whose supreme intention is unwavering.' Then, there are many other things to be accomplished for the benefit of others, and in general, whatever is appropriate should be accomplished, but from the ultimate point of view, merely high status is not stable and does not transcend suffering, and the inferior Bodhi does not perfect one's own benefit and does not accomplish the benefit of others. Ultimately, one must enter the Great Vehicle, and even then, due to the influence of being accustomed to the inferior path, realization is slow, and there are many faults, so it is not the main object to be accomplished. Therefore, having abandoned all the two obscurations and abiding in the state of the two Kayas, the two benefits are spontaneously accomplished, only the Buddha can do this. How wonderful it would be if all sentient beings could attain the precious state of perfect Buddhahood! May they attain it! They must attain it! May they attain it, Lama Konchog Khyen! (Teachers, Buddhas, Dharma, please be aware)' Thus, the three doors of body, speech, and mind should be unified. Then, for that purpose, visualize that the cause of all sentient beings—afflictions, the result—suffering, the stains of the two obscurations, in short, all that hinders the attainment of higher realms, liberation, and omniscience, together with their seeds and habitual tendencies, may they ripen on my being.' Like this, through various doors, various aspects, and various methods, one should meditate on taking on these sufferings. Meditate on those objects being free from all faults and endowed with all perfections, and count the number of sessions. Even meditating once on such a mind of Bodhi is said to generate immeasurable merit, as it is said in the 'Request of Glorious Giving': 'The merit of the mind of Bodhi, if it had a form, filling all of space, it would be even greater than that.' 'If someone were to fill Buddha-fields as numerous as the sands of the Ganges with jewels, the Lord of the World' --------------------------------------------------------------------------------