Tibetan
ཕན་ཚུན་ཕན་གདགས་བྱ་དང་འདོགས་བྱེད་གང་ཡང་མ་ ཡིན་ན། འགལ་འབྲེལ་གང་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཐ་དད་ཙམ་དུ་འཇོག་པ་ནི། ཚད་མ་རིགས་པའི་གཏེར་གྱི་དགོངས་དོན་བླ་ན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་གཏེར་ལས། ཐ་དད་ཕན་གནོད་འབྲེལ་དང་འགལ། ། གཉིས་ཀ་མིན་ན་ཐ་དད་ཙམ། །ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་དངོས་བཤད་པ་ལ། མཚན་ཉིད་དང་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ་ནི། ཁྱོད་ཆོས་དེ་དང་འགལ་བ་གང་ཞིག ཁྱོད་དང་ཆོས་དེ་གཅིག་པ་བཀག་པའི་ཐ་དད་ཡིན་པ་དེ། 2-664 ཁྱོད་ཆོས་དེ་དང་ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན། གཉིས་པ་དབྱེ་ན། ཕན་ཚུན་སྤངས་པའི་དངོས་འགལ་དང་ཕན་ཚུན་སྤངས་པའི་བརྒྱུད་འགལ་གཉིས། དང་པོ་ནི། ཁྱོད་ཡོད་པ་གང་ཞིག ཁྱོད་ ཀྱིས་ཁྱོད་མ་ཡིན་པ་འགོག་ནུས་པ་དེ། ཁྱོད་ཁྱོད་མ་ཡིན་པ་དང་ཕན་ཚུན་སྤངས་པའི་དངོས་འགལ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན། མཚན་གཞི་ནི། བྱས་པ་དེ། བྱས་པ་མིན་པ་དང་དངོས་འགལ་ཡིན་ པ་ལྟ་བུ་སྟེ། གཞི་གྲུབ་ན་ཁྱོད་ཁྱོད་མིན་པ་དང་ཕན་ཚུན་སྤངས་པའི་དངོས་འགལ་ཡིན་པས་ཁྱབ་བོ། །གཉིས་པ་ནི། ཁྱོད་ཡོད་པ་གང་ཞིག ཁྱོད་ཀྱིས་ཁྱོད་མིན་པའི་ཁྱབ་བྱེད་འགོག་ནུས་པ་ དེ། ཁྱོད་ཁྱོད་མ་ཡིན་པའི་ཁྱབ་བྱེད་དང་ཕན་ཚུན་སྤངས་པའི་རྒྱུད་འགལ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །མཚན་གཞི་ནི། བྱས་པ་དེ་རྟག་པ་དང་བརྒྱུད་འགལ་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་ལ་བྱེད་དོ། །གཉིས་ པ་སྒྲའི་བརྗོད་རིགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ། ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ། ཚད་མས་གནོད་འགལ། ཐ་དད་གཞི་མཐུན་མི་སྲིད་པའི་འགལ་བ་དང་བཞི། དང་པོ་གཉིས་བཤད་ཟིན། གསུམ་པ་ ནི། གྲུབ་ཙམ་ནས་དམར་པོར་ངེས་པ་དེ། དམར་པོར་འགྱུར་བ་ཕྱིས་འབྱུང་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པ་དང་ཚད་མས་གནོད་འགལ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །བཞི་པ་ནི། ཀ་བུམ་དང་། སྔོ་སེར་སོགས་ལྟ་བུ་སྟེ། 2-665 ཕན་ཚུན་སྤངས་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི་ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་དངོས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་པའི་གཏེར་ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དེ་དག་ལ་དོགས་པ་འདི་ལྟར་གཅོད་དགོས་ཏེ། ཆོས་དེ་དང་འགལ་བ་ ཡིན་ན། ཆོས་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་དང་། ཆོས་དེ་དང་ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་གང་རུང་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། ཆོས་དེ་དང་ཚད་མས་གནོད་འགལ་ཡིན་ན། ཆོས་དེ་དང་ཕན་ཚུན་སྤངས་ འག་ཡིན་པས་ཁྱབ། ཆོས་དེ་དང་ཐ་དད་གཞི་མཐུན་མ་སྲིད་པ་ཙམ་གྱིས་ཆོས་དེ་དང་འགལ་བའི་གོ་མི་ཆོད་པའི་ཕྱིར། རྟགས་དང་པོ་དེར་ཐལ། ཚད་མས་གནོད་འགལ་ལ་བརྟེན་པའི་རྟགས་ཡིན་ ན། ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་ལ་བརྟེན་པའི་རྟགས་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཚད་མས་གནོད་པའི་འགལ་བ་སྤང་། །ཁྱབ་བྱེད་འགལ་བ་དམིགས་པར་འདུས། །ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། ཡོད་ པ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་བདག་སྐྱེ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་དང་། བདག་སྐྱེ་
Chinese
如果彼此之间既不是施加利益也不是造成损害，而是仅仅作为互不相干的独立存在，这便是《量理宝藏论》（Tshad ma rigs pa'i gter）的至高见解。如《理宝藏论》所说：‘互异与利害相关联，或相违，若非二者即仅为互异。’ 第三，关于相互排斥的对立（phan tshun spang 'gal dngos）的阐述，包括定义和分类两方面。首先是定义：‘你（khyod）与该法（chos de）相反的事物，并且是遮止了你与该法同一性的互异，这便是你与该法相互排斥的对立的定义。’ 其次是分类：分为相互排斥的直接对立（phan tshun spangs pa'i dngos 'gal）和相互排斥的间接对立（phan tshun spangs pa'i brgyud 'gal）两种。第一种是：‘你的存在（khyod yod pa）能够排除你的非存在（khyod ma yin pa），这便是你与你的非存在相互排斥的直接对立的定义。’例如：‘所作（byas pa）’与‘非所作（byas pa min pa）’是直接对立的。如果基础成立，则普遍成立你与你的非存在是相互排斥的直接对立。 第二种是：‘你的存在能够排除你的非存在的遍及因（khyod min pa'i khyab byed），这便是你与你的非存在的遍及因相互排斥的间接对立的定义。’例如：‘所作’与‘常（rtag pa）’是间接对立。 第二，从声音表达方式的角度进行分类，分为：俱不并存的对立（lhan cig mi gnas 'gal）、相互排斥的对立、通过量（Tshad ma）妨害的对立（Tshad mas gnod 'gal）、以及不容许在同一基础上存在差异的对立（tha dad gzhi mthun mi srid pa'i 'gal ba）四种。前两种已经阐述完毕。第三种是：‘仅仅通过成立就能确定为红色（dmar po）的事物，与依赖于后来出现的导致变为红色的条件（dmar por 'gyur ba phyis 'byung rkyen la ltos pa）的事物，是通过量妨害的对立。’ 第四种是：如柱子和瓶子（ka bum）以及蓝色和黄色（sngo ser）等，仅仅是相互排斥，而不是真正的相互排斥的对立。正如《理宝藏论》所说。 对于这些要点，需要这样消除疑惑：如果与该法对立，那么必然是与该法俱不并存的对立，或者与该法相互排斥的对立。如果与该法是通过量妨害的对立，那么必然与该法是相互排斥的对立。仅仅是与该法不容许在同一基础上存在差异，并不能构成与该法对立。第一个论证的理由是：如果是依赖于通过量妨害的对立的理由，那么必然是依赖于相互排斥的对立的理由。因为：‘通过量妨害的对立包含在排除遍及因的对立之中。’如果承认根本，那么，‘存在’作为所立宗，你与自生（bdag skye）是俱不并存的对立，并且自生
English
If there is neither mutual benefit nor harm, but merely the establishment of distinct entities independent of each other, this is the supreme view of 'A Treasury of Reasoning' (Tshad ma rigs pa'i gter). As stated in 'A Treasury of Reasoning': 'Difference is related to benefit and harm, or contradiction; if neither, then merely difference.' Thirdly, regarding the explanation of mutually exclusive opposition (phan tshun spang 'gal dngos), there are two aspects: definition and classification. First, the definition: 'Whatever contradicts that phenomenon (chos de), and is a difference that precludes the identity of you (khyod) and that phenomenon, is the definition of mutually exclusive opposition between you and that phenomenon.' Secondly, the classification: There are two types: mutually exclusive direct opposition (phan tshun spangs pa'i dngos 'gal) and mutually exclusive indirect opposition (phan tshun spangs pa'i brgyud 'gal). The first is: 'Whatever your existence (khyod yod pa) is capable of excluding your non-existence (khyod ma yin pa), is the definition of mutually exclusive direct opposition between you and your non-existence.' For example, 'what is made (byas pa)' and 'what is not made (byas pa min pa)' are directly opposed. If the basis is established, then it is universally true that you and your non-existence are mutually exclusive direct opposites. The second is: 'Whatever your existence is capable of excluding the pervasive cause (khyab byed) of your non-existence, is the definition of mutually exclusive indirect opposition between you and the pervasive cause of your non-existence.' For example, 'what is made' and 'permanent (rtag pa)' are indirectly opposed. Secondly, classifying from the perspective of modes of expression, there are four types: mutually exclusive co-existence (lhan cig mi gnas 'gal), mutually exclusive opposition, opposition refuted by valid cognition (Tshad mas gnod 'gal), and opposition where difference on the same basis is impossible (tha dad gzhi mthun mi srid pa'i 'gal ba). The first two have already been explained. The third is: 'That which is determined to be red (dmar po) merely upon its establishment, and that which depends on later arising conditions that cause it to become red (dmar por 'gyur ba phyis 'byung rkyen la ltos pa), are opposites refuted by valid cognition.' The fourth is: such as a pillar and a vase (ka bum), and blue and yellow (sngo ser), etc., which are merely mutually exclusive, but not truly mutually exclusive opposites. As stated in 'A Treasury of Reasoning'. Regarding these points, doubts should be resolved as follows: If it is opposed to that phenomenon, then it must be either mutually exclusive co-existence with that phenomenon, or mutually exclusive opposition with that phenomenon. If it is opposition refuted by valid cognition with that phenomenon, then it must be mutually exclusive opposition with that phenomenon. Merely being incompatible with difference on the same basis with that phenomenon does not constitute opposition to that phenomenon. The reason for the first argument is: if it is a reason relying on opposition refuted by valid cognition, then it must be a reason relying on mutually exclusive opposition. Because: 'Opposition refuted by valid cognition is included in the opposition that excludes the pervasive cause.' If the root is accepted, then, 'existence' as the subject, you and self-arising (bdag skye) are mutually exclusive co-existence, and self-arising --------------------------------------------------------------------------------
Tibetan
དང་ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་གང་རུང་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་བདག་སྐྱེ་དང་འགལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་ཁས། རྟགས་དེར་ཐལ། ཁྱོད་བདག་སྐྱེ་ལ་གནོད་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན་དེར་ཐལ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། འགལ་དེ་ཆོས་ལ་ཐ་དད་དམ། །ཐ་དད་མེད་ལ་རབ་སྦྱོར་ཏེ། །ཁ་བ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ལ། །མེ་དང་སྐྱེ་བ་ཡོད་གནོད་བཞིན། ། 2-666 ཞེས་པའི་གཞུང་དོན་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཁྱོད་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་དང་། ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་གང་རུང་གང་ཞིག ཕྱི་མ་མིན་ པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་ཁྱོད་དངོས་པོ་ཡིན་པར་ཐལ་ལོ། །དང་པོ་དངོས། ཕྱི་མ་མ་གྲུབ་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་དང་བདག་སྐྱེ་གཉིས་གཅིག་པ་བཀག་པའི་ཐ་དད་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་དེ་དང་ཕན་ ཚུན་སྤང་འགལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཁྱོད་དང་། བདག་སྐྱེ་གཉིས་དངོས་མེད་ཡིན་པར་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་ཟེར་ན། རྩ་བར་མ་ཁྱབ་ཟེར་བ་ལས་འོས་མེད་དེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ པའི་ཚེ་ན་གཞན་ཡང་ཉོན་ཅིག བུམ་པ་ཚད་མས་མ་དམིགས་པ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་བུམ་པ་ཡོད་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་བུམ་པས་དག་པའི་ས་ཕྱོགས་སུ་བུམ་པ་མེད་པར་གྱུར་ པའི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་པ་གང་ཞིག བུམ་པ་ཡོད་པ་དེ་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་དགག་བྱའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་དེ་ དང་འགལ་བ་གང་ཞིག ཁྱོད་དེ་དང་ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་སོང་། དང་པོ་དངོས། འདོད་ན། ཁྱོད་དངོས་པོར་ཐལ་ལོ། །ཕྱི་མ་མ་གྲུབ་ན། ཁྱོད་དང་བུམ་པ་ཡོད་པ་གཉིས་གཅིག་པ་བཀག་པའི་ཐ་དད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། 2-667 དེར་ཐལ། ཁྱོད་དང་ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཁྱོད་དང་དེ་གཉིས་ཀ་དངོས་མེད་དུ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རྩ་བ་དེ་ལ་མ་ཁྱབ་ཟེར་ནའང་མི་ཐར་ཏེ། འོ་ན་ བུམ་པ་ཚད་མས་མ་དམིགས་པ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་བུམ་པས་དག་པའི་ས་ཕྱོགས་སུ་བུམ་པ་ཡོད་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་བུམ་པས་དག་པའི་ས་ཕྱོགས་སུ་བུམ་པ་དང་གནོད་བྱེད་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཁྱོད་དེ་འགོག་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཁྱོད་བུམ་པས་དག་པའི་ས་ཕྱོགས་སུ་བུམ་པ་མེད་པར་སྒྲུབ་པའི་རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གོང་དུ་འདོད་ ན། ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་དེ་དང་འགལ་བ་གང་ཞིག ཁྱོད་དེ་དང་ཕན་ཚུན་སྤང་འགལ་མིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་གསལ་སྔར་བཞིན་བྱས་པས། གར་ཡང་སོང་བ་མེད་དོ། །གཞན་ཡང་། ཁྱོད་རྟག་པ་དང་དངོས་འགལ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་རྟག་པ་དང་འགལ་བ་གང་ཞིག ཁྱོད་ཡིན་ན་རྟག་པ་མ་ཡིན་དགོས། རྟག་པ་ཡིན་ན། ཁྱོད་མ་ཡིན་དགོས། རྟག་པ་མ་ཡིན་ན་ཁྱོད་ཡིན་ དགོས། ཁྱོད་མ་ཡིན་ན་ར
Chinese
并且是相互排斥或相违中的一种，因为你与自生相违。遍（周遍性）成立。理由如下： 因为你对自生构成损害。如果不成立，理由如下：如《释量论》所说：‘相违于法是异体，非异体则为结合。如无冰雪欲证火，或如生有即是害。’ 因为成立上述论典的意义。如果承认，那么你就是互不相容的相违，因为你与它互不相容相违，并且是相互排斥相违中的一种，不是后者。如果承认，那么你就是实有。第一种情况是实有。如果后一种情况不成立，那么，作为所立宗，你与自生二者是被排除的异体，因为你与它是相互排斥相违的。不能承认，因为你和自生二者在非实有上是相同的。’如果这样说，除了说根本不周遍之外别无选择，如果不是这样，那么再听着：瓶子的量未现，作为所立宗，你与瓶子存在相违，因为你是清净处没有瓶子的真实征相，瓶子存在是成立它的遮遣法。如果承认，那么，作为所立宗，你就是互不相容的相违，因为你与它是相违的，你与它不是相互排斥相违的。周遍性成立。第一种情况是实有。如果承认，那么你就是实有。如果后一种情况不成立，因为你和瓶子存在二者是被排除的异体。 理由如下：因为你和它是相互排斥相违的。不能承认，因为你和它二者都是非实有。如果说根本不周遍，也无法摆脱，那么，瓶子的量未现，作为所立宗，你与清净处瓶子存在相违，因为你对清净处瓶子构成损害，因为你是遮遣它的真实征相，因为你是成立清净处没有瓶子的真实征相。如果像前面一样承认，那么就是互不相容的相违，因为你与它是相违的，你与它不是相互排斥相违的。像之前一样清楚地说明理由，无论如何都无法摆脱。此外， 你与常法是直接相违的，因为你与常法是相违的，如果你是，那么常法就不是；如果常法是，那么你就不是；如果常法不是，那么你就是；如果你不是，那么常法就是。
English
And it is either mutually exclusive or contradictory, because you contradict self-origination. The pervasion is established. The reason is as follows: Because you harm self-origination. If it is not established, the reason is as follows: As stated in the *Pramanavarttika*: 'Contradiction to a dharma is a different entity, non-different entities are combined. Like trying to prove fire without snow, or like birth having harm.' Because the meaning of the above scripture is established. If you admit, then you are an incompatible contradiction, because you are incompatible with it, and it is one of the mutually exclusive contradictions, not the latter. If you admit, then you are real. The first case is real. If the latter case is not established, then, as the subject, you and self-origination are different entities that are excluded, because you are mutually exclusive contradictions with it. It cannot be admitted, because you and self-origination are the same in non-reality.' If you say so, there is no choice but to say that the root is not pervasive, if not, then listen again: The measure of the pot is not apparent, as the subject, you contradict the existence of the pot, because you are the true sign of the absence of the pot in the clean place, and the existence of the pot is the dharma to be negated to establish it. If you admit, then, as the subject, you are an incompatible contradiction, because you contradict it, and you are not a mutually exclusive contradiction with it. The pervasion is established. The first case is real. If you admit, then you are real. If the latter case is not established, because you and the existence of the pot are different entities that are excluded. The reason is as follows: Because you and it are mutually exclusive contradictions. It cannot be admitted, because you and it are both non-real. If you say that the root is not pervasive, you cannot escape, then, the measure of the pot is not apparent, as the subject, you contradict the existence of the pot in the clean place, because you harm the pot in the clean place, because you are the true sign of negating it, because you are the true sign of establishing the absence of the pot in the clean place. If you admit as before, then it is an incompatible contradiction, because you contradict it, and you are not a mutually exclusive contradiction with it. The reason is clearly stated as before, and there is no escape anywhere. Furthermore, You are directly contradictory to permanence, because you are contradictory to permanence, if you are, then permanence is not; if permanence is, then you are not; if permanence is not, then you are; if you are not, then permanence is. --------------------------------------------------------------------------------