Tibetan
་ཚེ་སྟེ། གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་མཉམ་བཞག་ལས་ལངས་ནས། འདོད་པའི་སྤྲུལ་སེམས་ལུང་མ་བསྟན་དང་གཟུགས་ཀྱི་སྤྲུལ་སེམས་ལུང་མ་བསྟན་གཉིས་ཁོ་ན་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའི་ཕྱིར་རོ། 1-948 སྤྲུལ་པ་ལས་ལྡང་བའི་ཚེ་ནི། འདོད་གཟུགས་ཀྱི་སྤྲུལ་སེམས་ལུང་མ་བསྟན་གཉིས་པོ་ལས་ལྡང་བའི་ཚེ་སྟེ། སྤྲུལ་སེམས་དེ་ལས་ལངས་པའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་གཟུགས་ཀྱི་མཉམ་བཞག་ཁོ་ན་འབྱུང་བ་ལྟ་ བུའི་ཕྱིར་ཏེ། སྤྲུལ་པ་ལས་ལངས་ནས་བསམ་གཏན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉིང་འཚམས་སྦྱོར་བའི་ཚེ་ནི། འཆི་སྲིད་ནས་བར་སྲིད་དུའམ་སྐྱེ་སྲིད་དུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཚེ་སྟེ། འཆི་སེམས་ དེ་ལ་དགེ་བའི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་གསུམ་ཆར་ཡོད་ཅིར། འཆི་སེམས་དགེ་བ་དེ་ལ་སྐྱེས་ཐོབ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ལ། འཆི་སེམས་ལུང་མ་བསྟན་དེ་ལ། སྒྲིབ་མ་སྒྲིབ་གཉིས་ཆར་ཡོད་པའི་མ་སྒྲིབ་ པ་དེ་ལ། རྣམ་སྨིན་སྐྱེས་དང་། སྤྱོད་ལམ་པ་གཉིས་ཡོད་དོ། །སྐྱེ་སེམས་ཞེས་པ་བར་སྲིད་དང་སྐྱེ་སྲིད་དུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱར་མ་ཐག་པའི་སེམས་དེ་ལ་ནི་ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཅིང་། དེ་ལ་སྒྲིབ་ལུང་བསྟན་པ་དང་མི་དགེ་བ་གཉིས་ཡོད་དེ། སྐྱེ་བའི་སྲིད་པ་ཉོན་མོངས་ཅན། །ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཆི་སེམས་དགེ་བ་ལ་གནས་ནས། གོང་འོག་རང་ས་གསུམ་ཆར་དུ་སྐྱེ་ བ་ཡོད་ཀྱང་། འཆི་སེམས་ཉོན་མོངས་ལ་གནས་ནས། གོང་མར་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་ནི་མེད་དེ། ཉོན་མོངས་ཅན་ལས་གོང་མ་ཡིན། ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེང་སང་ལས་ཉོན་གྱི་འཆི་འཕོ་ཁ་མ་ལ། 1-949 སྲིད་པའི་རྟེན་འབྲེལ་རྒྱུན་ལྡན་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཅིང་། དེ་ལ་དགེ་མི་དགེ་གང་རུང་ལ་གནས་པས་ཁྱབ་ཅེས་ཁས་ལེན་པ་ནི་འདིར་མི་རུང་སྟེ། དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཡང་འཆི་སྲིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ དང་། ལུང་མ་བསྟན་གྱི་འཆི་སེམས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་མེད་རྣམ་གཉིས་ལ་གནས་ནས་ལས་ཉོན་གྱི་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ནི་མེད་དེ། ཟག་མེད་ལམ་ནི་སྲིད་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ། །སྙོམས་འཇུག་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་གཟིར་བའི་ཚེ། ཞེས་པ་ནི། སྙོམས་འཇུག་ཉོན་མོངས་ཅན་ལས་ལྡང་བའི་ཚེ་ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ལས་ལངས་ནས་དགེ་བ་ཁོ་ན་འབྱུང་གི། གཞན་གཉིས་མངོན་དུ་མི་ འགྱུར་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་སྙོམས་འཇུག་ཉོན་མོངས་ཅན་ལས་ལངས་ནས། འདོད་པའི་ཚེ་དགེ་བ་སྐྱེས་ཐོབ་དང་སྦྱོར་བྱུང་གང་རུང་མངོན་དུ་འགྱུར་ཞིང་། གཟུགས་མེད་ཀྱི་སྙོམས་འཇུག་ཉོན་མོངས་ཅན་ལས་ལངས་ནས་གཟུགས་ ཀྱི་དགེ་བ་སྦྱོར་བྱུང་ཁོ་ན་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དེ་དག་ངེས་པར་བྱས་ནས་རིམ་བཞིན་སེམས་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་སེམས་དུ་འབྱུང་དཔྱད་པར་བྱ་ཡི་ཉོན་ཅིག འདོད་པའི་དགེ་ བའི་སེམས་ལས་ནི་མཇུག་ཐོགས་སུ་འདོད་པའི་དགེ་སོགས་བཞི། གཟུགས་ཀྱི་དགེ་བ། ཟག་མེད་ག
Chinese
当从色界的等持中起身时，只会生起欲界的无记化身心和色界的无记化身心。 当从化身中起身时，是从欲界和色界的无记化身心中起身。从化身心起身之后，只会生起色界的等持。这是因为从化身中起身之后，会进入禅定。 相续连接之时，是从临终到中阴或投生之际。临终心有善、不善、无记三种。临终的善心必然是与生俱来的。临终的无记心，有染污和不染污两种，不染污的无记心有异熟生和行为两种。 所谓生心，是指中阴和投生之际，刚刚相续连接的心，必然是烦恼的。它有染污和不善两种。因为经中说：‘投生的有是烦恼的。’ 临终心安住于善，可以在上、下、本位三处投生。但临终心安住于烦恼，则无法投生到更高的境界。因为经中说：‘从烦恼中无法生起更高的境界。’ 因此，现在临终时，业和烦恼的死亡转移，必然是相续的缘起。如果有人认为临终时必然安住于善或不善，这是不合理的。因为阿罗汉也有临终，也有无记的临终心。 安住于两种无漏法，则没有业和烦恼的死亡转移和投生。因为无漏道是有的对治。 ‘被烦恼的等持所困扰之时’，是指从烦恼的等持中起身之时。从烦恼的等持中起身之后，只会生起善心，其他两种不会显现。从色界的烦恼等持中起身之后，欲界的善心，无论是与生俱来还是修所成，都会显现。从无色界的烦恼等持中起身之后，只会显现色界的修所成善心。 在确定了这些道理之后，应当依次观察十二种心是如何随之生起的。从欲界的善心中，会依次生起欲界的善等四种心，色界的善心，无漏的...
English
When arising from the equipoise of the Form Realm, only the undeclared mind of manifestation of the Desire Realm and the undeclared mind of manifestation of the Form Realm arise. When arising from manifestation, it is when arising from the two undeclared minds of manifestation of the Desire and Form Realms. After arising from that mind of manifestation, only the equipoise of the Form Realm arises. This is because after arising from manifestation, one enters into meditative concentration. At the time of linking, it is the time of linking from the death state to the intermediate state or the birth state. The dying mind has all three: virtuous, non-virtuous, and undeclared. The virtuous dying mind is necessarily innate. The undeclared dying mind has both obscured and unobscured aspects. The unobscured aspect has both resultant and behavioral aspects. The 'birth mind' refers to the mind that has just linked in the intermediate state and the birth state, which is necessarily afflicted. It has both obscured and undeclared aspects, as it is said, 'The existence of birth is afflicted.' While abiding in a virtuous dying mind, one can be born in any of the three realms: higher, lower, or one's own realm. However, while abiding in an afflicted dying mind, one cannot take birth in a higher realm, as it is said, 'From affliction, there is no higher realm.' Therefore, it is not permissible to assert that at the time of death, the transference of death due to karma and affliction is necessarily a continuous dependent arising, and that it is necessarily abiding in either virtue or non-virtue. This is because even an Arhat has death, and there is also an undeclared dying mind. There is no transference of death or birth due to karma and affliction while abiding in the two uncontaminated states, because the uncontaminated path is the antidote to existence. The phrase 'when afflicted by an afflicted absorption' means when arising from an afflicted absorption. After arising from that, only virtue arises; the other two do not manifest. After arising from an afflicted absorption of the Form Realm, either innate or acquired virtue of the Desire Realm manifests. After arising from an afflicted absorption of the Formless Realm, only acquired virtue of the Form Realm manifests. Having ascertained these meanings, one should carefully examine how the twelve minds arise in sequence. From a virtuous mind of the Desire Realm, the four minds of the Desire Realm, such as virtue, arise in sequence, as well as the virtuous mind of the Form Realm, the uncontaminated... --------------------------------------------------------------------------------
Tibetan
ཉིས། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ཀྱི་སྒྲིབ་ལུང་མ་བསྟན་གཉིས་དང་དགུ་འབྱུང་སྟེ། རྒྱུན་གྱི་ཚེ་འདོད་པའི་དགེ་བ་དང་། 1-950 ས་མཚུངས་ཚེ་འདོད་པའི་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་མ་བསྟན་གཉིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཚེ་གཟུགས་ཀྱི་དགེ་བ་དང་ཟག་མེད་རྣམ་གཉིས་ཀྱང་འབྱུང་སྟེ། འདོད་པའི་དགེ་བ་སྦྱོར་བྱུང་ གིས་དྲངས་ནས་གཟུགས་ཀྱི་མཉམ་བཞག་ཟག་བཅས་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་། དེས་དྲངས་ནས་ཟག་མེད་སློབ་མི་སློབ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཚེ། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ ཀྱི་སྒྲིབ་ལུང་མ་བསྟན་གཉིས་འབྱུང་སྟེ། འདོད་པའི་འཆི་སེམས་དགེ་བ་ལ་གནས་ནས་གོང་མ་གཉིས་སུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱར་མ་ཐག་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་པའི་དགེ་ བ་སྦྱོར་བྱུང་གིས་དྲངས་ནས་སྙོམས་པར་འཇུག་ཚུལ་ལ། ཁ་ཅིག་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཉེར་བསྡོགས་མི་ལྕོགས་མེད་ཙམ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཡོད་ཅེས་དང་། ཁ་ཅིག་དངོས་གཞི་ལའང་འཇུག་ནུས་ཞེས་དང་། ཁ་གཅིག་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལའང་འཇུག་ནུས་ཞེས་དང་། ཁ་གཅིག་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ཡན་ཆད་ལ་སྙོམས་འཇུག་མི་ནུས་ཏེ། སས་བར་དུ་ཆོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བཞེད་པ་མང་དུ་ཡོད་པར་གྲགས་སོ། ། འོ་ན་འདོད་པའི་དགེ་བས་དྲངས་ནས་གཟུགས་ཀྱི་མཉམ་བཞག་ལ་འཇུག་པ་བཞིན། གཟུགས་མེད་ཀྱི་མཉམ་བཞག་ལའང་འཇུག་ནུས་དགོས་པས་སེམས་བཅུ་ཡང་འབྱུང་བར་ཐལ་ལོ་སྙམ་ན། མི་མཚུངས་ཏེ་གཟུགས་མེད་ཁམས་ནི། 1-951 འདོད་པ་ལས་རིང་བ་བཞིས་རིང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཟུགས་ཀྱི་རྟེན་གྱིས་འདོད་པའི་སྤྲུལ་སེམས་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ལྟར། གཟུགས་མེད་པས་འདོད་པའི་ཆོས་གང་ཡང་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པས་རྟེན་རིང་བ་ དང་། གཟུགས་མེད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་འདོད་པ་ལ་མི་དམིགས་པས་དམིགས་པ་རིང་བ་དང་། དེས་འདོད་པ་ལ་རགས་སོགས་སུ་མི་ལྟ་བས་རྣམ་པ་རིང་བ་དང་། གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཤེས་པས་འདོད་ཉོན་གྱི་ གཉེན་པོ་མི་བྱེད་པས་གཉེན་པོ་རིང་བ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རང་འགྲེལ་ལས། གཟུགས་མེད་པ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ནས་རིང་བ་ཉིད་བཞིས་རིང་བ་ཡིན་ཏེ། རྟེན་དང་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་ དང་། གཉེན་པོ་རིང་བ་ཉིད་དག་གིས་སོ། །དེ་ལ་རྟེན་རིང་བ་ཉིད་ནི། སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་གྱི་རྟེན་ཉིད་དུ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་རིང་བ་ཉིད་ ནི། འདོད་པའི་ཁམས་རགས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དག་ཏུ་རྣམ་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ནི་དམིགས་པ་རིང་བ་ཉིད་ཀྱང་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། བསམ་གཏན་བཞི་པ་ཁོ་ན་ལ་རགས་ པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དག་ཏུ་དམིགས་སོ། །གཉེན་པོ་རིང་བ་ཉིད་ནི། འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བ་ལ་དེ་མངོན་དུ་འགྱུར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་པས་སོ།
Chinese
二者，色界和无色界的有覆无记两种，以及九种生起的情况：通常情况下，欲界的善法和与地相同的欲界的不善法以及无记两种会生起。因为入定时，色界的善法和两种无漏法也会生起。因为欲界的善法由加行所引，而进入色界的有漏等持。并且由其所引，也会进入无漏的有学和无学之等持。连接相续时，上二界（色界和无色界）的有覆无记两种会生起。因为欲界的临终心处于善的状态，刚一连接上二界的相续，那个识就是无记的。欲界的善法由加行所引而进入等持的方式，有些人说只能进入初禅的近分定，有些人说也能进入根本定，有些人说也能进入二禅，有些人说二禅以上就不能进入等持了，因为地有间隔。据说有许多这样的观点。 那么，如同欲界的善法所引而进入色界的等持一样，也应该能进入无色界的等持，这样就会出现十种心，这样想可以吗？不相同，因为无色界比欲界远四种。如同色界的所依能使欲界的化身心显现一样，无色界不会使欲界的任何法显现，因此所依远。并且无色界的心不缘于欲界，因此所缘远。它不将欲界视为粗等，因此行相远。并且无色界的识不对治欲界的烦恼，因此对治也远。如《自释》中所说：‘无色界远离欲界有四种远离，即所依、所缘、行相和对治的远离。其中所依的远离是，等持的相似之处不可能立即成为近取因的所依。行相的远离是，它不会以欲界的粗等行相来显现。因此，也说明了所缘的远离，它只缘于四禅的粗等行相。对治的远离是，未离欲界贪欲者不可能使之显现。’
English
Secondly, there are two types of obscured and unspecified (有覆无记) from the form and formless realms, and nine occurrences: Usually, the virtuous dharmas of the desire realm, the non-virtuous dharmas of the desire realm that are the same as the earth, and the two unspecified ones arise. Because when entering samadhi, the virtuous dharmas of the form realm and the two types of uncontaminated dharmas also arise. Because the virtuous dharmas of the desire realm are led by effort and enter the contaminated samadhi of the form realm. And led by that, there is also entering into the uncontaminated learning and non-learning samadhi. When connecting the continuum, the two types of obscured and unspecified of the upper two realms (form and formless realms) arise. Because the dying mind of the desire realm is in a virtuous state, and as soon as it connects to the continuum of the upper two realms, that consciousness is unspecified. The way the virtuous dharmas of the desire realm are led by effort to enter samadhi, some say that they can only enter the near attainment of the first dhyana, some say that they can also enter the main attainment, some say that they can also enter the second dhyana, and some say that they cannot enter samadhi beyond the second dhyana, because the earth is separated. It is said that there are many such views. Then, just as the virtuous dharmas of the desire realm lead to entering the samadhi of the form realm, it should also be possible to enter the samadhi of the formless realm, so there would be ten minds, is that right? It is not the same, because the formless realm is four times farther than the desire realm. Just as the support of the form realm can manifest the emanation mind of the desire realm, the formless realm does not manifest any dharma of the desire realm, so the support is far. And the mind of the formless realm does not focus on the desire realm, so the object is far. It does not regard the desire realm as coarse, etc., so the aspect is far. And the consciousness of the formless realm does not counteract the afflictions of the desire realm, so the antidote is also far. As it says in the 'Self-Commentary': 'The formless realm is far from the desire realm by four distances, namely the distance of support, object, aspect, and antidote. Among them, the distance of support is that the similarity of samadhi cannot immediately become the support of the immediate cause. The distance of aspect is that it does not manifest in the coarse aspects of the desire realm, etc. Therefore, it also explains the distance of object, it only focuses on the coarse aspects of the four dhyanas. The distance of antidote is that it is impossible for those who have not separated from the desire realm to manifest it.' --------------------------------------------------------------------------------