Tibetan
ར། འདིར་བསྟན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ཐ་མར་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྤྱིར་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆུང་ངུ་ལ་ཚེ་འདི་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཙམ་ཡང་ཡོད་ཀྱང༌། འདི་ནི་མངོན་མཐོའི་ཐབས་མ་ནོར་བ་ལ་ཞུགས་དགོས་པས། འདིར་བསྟན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ཆུང་ངུ་ལ་གཅིག་ཉིད་ལས་དབྱེ་བ་གཞན་མི་བྱེད་དོ། །སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་ལམ་མཐའ་དག་གི་རྩ་བ་བཤེས་གཉེན་བསྟེན་ཚུལ་ཡིན་ཏེ། དེས་མཉེས་པར་བྱས་ན་དལ་འབྱོར་ལ་སྙིང་པོ་ལེན་འདོད་སྐྱེ་ཞིང༌། དལ་བའི་རྟེན་ལ་སྙིང་པོ་ལེན་འདོད་དམ་ཆོས་སྒྲུབ་འདོད་ཀྱི་བློ་མ་སྐྱེས་བར་སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་ ལམ་གང་ཡང་ཉམས་སུ་ལེན་པ་མི་འོང་བས། བཤེས་གཉེན་བསྟེན་པ་དང༌། དལ་འབྱོར་གྱི་ཆོས་སྐོར་གཉིས་གསུམ་ཀའི་སྔོན་འགྲོ་ཡིན་པས། ཁྲིད་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ན་བཤེས་གཉེན་བསྟེན་ཚུལ་སོགས་གོ་རིམ་ངེས་ཅན་དུ་བྱའོ། །དེ་ཡང་སྐྱེས་བུ་ཆུང་ངུའི་བསམ་པ་སྐྱེ་བ་ལ། མི་རྟག་པ་དང༌། ངན་སོང་གསུམ་གྱི་ཉེས་དམིགས་བསམ་པ་དང༌། སྦྱོར་བ་སྒྲུབ་པ་ལ། སྐྱབས་འགྲོ་དང༌། ལས་འབྲས་བསམ་ནས་མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་བསླབ་དགོས་པས། འདིར་བསྟན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ཆུང་ངུའི་ལམ་གྱི་དངོས་གཞི་ལ་དམིགས་སྐོར་བཞི་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ་སྐྱེས་བུ་འབྲིང་གི་མཚན་ཉིད་ནི། མནར་མེད་ནས་སྲིད་རྩེའི་བར་གྱི་འཁོར་བ་མཐའ་དག་གི་སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་མཚན་དུ་མའི་སྒོ་ནས་བསམས་པས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་རྒྱལ་སོགས་ཀྱི་བདེ་བ་ལའང་རྨི་ལམ་དུ་ཡང་འདོད་པ་མེད་པས། སྲིད་པའི་བདེ་བ་མཐའ་དག་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ཤིང་ཞེན་པ་ལོག་པ་བསམ་པའི་ཁྱད་པར། བསམ་པ་དེས་ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ། སྒོ་གསུམ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ལས་ལས་ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སོ་ཐར་རིས་བདུན་གང་རུང་གི་བརྟུལ་ཞུགས་ལ་ཡང་དག་པར་གནས་པ་སྦྱོར་བའི་ཁྱད་པར། བསམ་སྦྱོར་དེ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་གང་ཞིག །རང་ཉིད་སྡུག་ཀུན་ཉེ་བར་ཞི་བའི་མྱང་འདས་ཙམ་དོན་དུ་གཉེར་བ་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་སྟེ། ཁྱད་པར་དེ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ནི་དམ་ཆོས་མ་ནོར་བར་གྲུབ་པའི་ལམ་ལ་ཞུགས་པས། འདིར་བསྟན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ཡིན་ཞིང༌། སྲིད་པ་མཐའ་དག་ལས་ཡིད་འབྱུང་བས་ཆུང་ངུ་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་དང༌། འགྲོ་བའི་དོན་གྱི་ཁུར་འཁུར་བའི་ལྷག་བསམ་དང་མི་ལྡན་པས་ཆེན་པོ་ལས་དམན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ནི་འབྲིང་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་སྐྱེས་བུ་འབྲིང་ལ་དབྱེ་ན། ཐེག་པའི་སྒོ་ནས་ཉན་ཐོས་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པ་གཉིས།
Chinese
ར། 这里的补特伽罗应当理解为下士。一般来说，小士仅仅有追求现世利益的想法，但这里必须进入不错误的增上生道，因此，这里所说的下士，除了唯一性之外，不做其他区分。三士道的所有根本是依止善知识之理，因为善知识令我们欢喜，就会生起想从暇满中取精要的意乐，如果未生起想从暇满所依中取精要或者修法的意乐，那么三士道任何一个都无法修持，因此，依止善知识和暇满法类二者是三者的前行，所以在修习引导时，要对依止善知识之理等按一定的顺序进行。此外，生起下士夫之意乐，需要思维无常和三恶趣之过患，在修习加行时，需要皈依，思维业果，从而学习断除十不善业之律仪，因此，这里所说的下士道之正行有四种所缘境。第二，中士夫的特征是，从无间地狱到有顶天之间的所有轮回之痛苦，通过多种理由进行思维，因此对于转轮王等的安乐，即使在梦中也不生起贪求之心，对于一切有寂之安乐背过身去，生起厌离之心是思想上的差别。由该思想所引发，身语意三门远离罪恶不善之业，安住于具有解脱戒七众中任何一种戒律的禁行是行为上的差别。任何具有思想和行为这二者的所依补特伽罗，仅仅追求自身一切痛苦寂灭之涅槃是果上的差别。具有这三种差别，就是进入了不错误的殊胜正法道，因此是这里所说的中士夫，因为对一切有寂生起厌离心，所以比下士夫殊胜，因为不具备荷负利益有情之重担的增上意乐，所以比大士夫低劣。因此，称之为中士夫。这里实际所说的中士夫如果进行分类，从乘的角度来说，有声闻乘和独觉乘两种。
English
RA. The individual indicated here should be understood as the lowest type. Generally, the small individual may only have the intention to pursue the interests of this life, but here, it is necessary to enter the path of higher rebirth without error. Therefore, no other distinction is made for the small individual mentioned here other than uniqueness. The root of all paths of the three types of individuals is the way to rely on a spiritual friend. By pleasing the spiritual friend, the desire to extract the essence from leisure and opportunity arises. If the mind of wanting to extract the essence from the basis of leisure or wanting to practice Dharma does not arise, then none of the three types of individuals can be practiced. Therefore, relying on a spiritual friend and the Dharma related to leisure and opportunity are the preliminaries for all three. Therefore, when practicing the instructions, the order of relying on a spiritual friend, etc., should be followed in a certain order. Furthermore, to generate the thought of a small individual, one needs to contemplate impermanence and the faults of the three lower realms. In practicing the application, one needs to take refuge and contemplate the law of karma, and then train in the discipline of abandoning the ten non-virtuous actions. Therefore, the actual practice of the path of the small individual mentioned here has four objects of focus. Secondly, the characteristic of the intermediate individual is that, having contemplated the suffering of all samsara from Avici hell to the peak of existence through various reasons, there is no desire even in dreams for the happiness of a universal monarch, etc. Turning one's back on all the happiness of existence and turning away from attachment is the difference in thought. Being motivated by that thought, abiding correctly in the conduct of any of the seven classes of individual liberation vows, which are characterized by turning away from sinful and non-virtuous actions of body, speech, and mind, is the difference in action. Any individual who possesses both thought and action, seeking only nirvana, the complete pacification of all suffering, is the difference in result. Possessing these three differences means entering the path of the undefiled supreme Dharma. Therefore, it is the intermediate individual mentioned here. Because of turning away from all existence, it is superior to the small individual, and because it does not possess the higher intention of bearing the burden of benefiting sentient beings, it is inferior to the great individual. Therefore, it is called the intermediate individual. If the intermediate individual actually mentioned here is classified, from the perspective of vehicle, there are two types: the Hearer vehicle and the Solitary Realizer vehicle.
Tibetan
བསྒོམ་བྱའི་སྒོ་ནས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་དང༌། རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལུགས་འབྱུང་ལྡོག་ཏུ་བསྒོམ་པ་གཉིས། ནང་ཚན་གྱི་སྒོ་ནས་ རང་དོན་དུ་ཐར་པ་དོན་གཉེར་གྱི་བློས། དགེ་བཅུའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སློབ་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་འབྲིང་གི་ཆུང་ངུ༌། བསམ་པ་དེ་ལྡན་གྱིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་བསྒོམ་པ་འབྲིང་གི་འབྲིང༌། བསམ་པ་དེ་དང་ལྡན་པ་གང་ཞིག །གཉིས་སྟོང་གི་བདག་མེད་བསྒོམ་པ་འབྲིང་གི་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འཕགས་མཆོག་ཀླུ་སྒྲུབ་དང་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བས་ནི། བསྒོམ་བྱ་བདག་མེད་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་གསུམ་དུ་དབྱེར་ཡོད་དེ། གང་ཟག་རྫས་ཡོད་ཀྱིས་སྟོང་བ་ཙམ་གྱིས་བདག་མེད་དང༌། རྡུལ་ཕྲན་ཆ་མེད་བསགས་པའི་ཕྱི་རོལ་དོན་གྱིས་སྟོང་བ་གཟུང་བ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་དང༌། གང་ཟག་དང་ཆོས་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཙམ་ལས། རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པས་སྟོང་པའི་བདག་མེད་ཕྲ་མོ་རྟོགས་ཤིང་བསྒོམ་པའི་ཐེག་དམན་གྱི་གང་ཟག་གསུམ་བཞག་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་བུ་འབྲིང་གི་ལམ་གྱི་དངོས་གཞི་ནི། སྲིད་པའི་བདེ་ལ་རྒྱབ་ཕྱོགས་ཤིང༌། །ཞེས་པས་སྡུག་བདེན་དང༌། སྡིག་པའི་ལས་ལས། ཞེས་པས་ཀུན་འབྱུང་དང༌། རང་ཞི་ཙམ་དོན་གཉེར། ཞེས་པས་འགོག་བདེན་དང༌། ལྡོག་བདག་ཉིད། ཅེས་པས་ལམ་བདེན་བསྟན། ཞེས་ཤ་ར་བས་གསུངས་པ་ལྟར། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་ལམ་ནི། ཐར་འདོད་རྣམས་ཀྱིས་བསྒོམ་བྱའི་གཙོ་བོ་དང༌། སྐྱེས་བུ་འབྲིང་གི་ལམ་གྱི་གཞུང་ཤིང་ཡིན་ཏེ། རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱང་དེ་ཉིད་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར། །དེ་ཡང་ཐར་པ་དོན་གཉེར་གྱིས་གཏན་ལ་དབབ་བྱ་ཀུན་བྱང་གཉིས་སུ་ངེས་ཏེ། དང་པོ་ལ་རྒྱུ་འཆིང་བྱེད་ཀུན་འབྱུང་དང༌། འབྲས་བུ་བཅིངས་པ་སྡུག་བདེན་གཉིས་སུ་ངེས་ཤིང༌། ཕྱི་མ་ལ་ཐོབ་བྱ་འགོག་བདེན་དང༌། འཐོབ་བྱེད་ལམ་བདེན་གཉིས་སུ་ངེས་པའི་ཕྱིར། གོ་རིམ་ཡང་སྡུག་བདེན་ཐོག་མར་གསུངས་པ་ལྟར། ཐར་འདོད་རྣམས་ཀྱིས་དང་པོར་འཁོར་བ་སྤྱི་དང༌། སོ་སོའི་ཉེས་དམིགས་ལེགས་པར་བསམ་ཏེ། ཐར་འདོད་ཀྱི་བློ་བཅོས་མིན་བསྐྱེད། འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་བསམ་པས་ཡིད་སྐྱོ་བ་ན། འཁོར་ བ་འདི་ཅིའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་སྙམ་དུ་བསམས་པས། ཉོན་མོངས་པ་དང༌། ཟག་བཅས་ཀྱི་ལས་ལས་འཁོར་བ་འགྲུབ་པར་མཐོང་ནས། ཀུན་འབྱུང་སྤོང་འདོད་སྐྱེ་བས། དེའི་འོག་ཏུ་ཀུན་འབྱུང་འཁོར་བའི་འཇུག་རིམ་སྒོམ། ཀུན་འབྱུང་གི་གཙོ་བོ་མ་རིག་པ་ནི། ཡུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཞུགས
Chinese
通过修习的方式，对四圣谛和十二缘起进行顺逆修习。从内在方面来说，为了自身利益而追求解脱，学习十善戒是中士道的下品。具备这种想法的人修习四圣谛是中品的中品。具备这种想法的人，修习二空的无我是中品的上品。因此，追随圣者龙树和吉祥月称的人，也可以通过修习三种无我的方式进行区分：仅仅是人我空，即人没有实体；以及外境空，即微尘不可分割的聚合之外没有实体，这是所取的法无我；以及人与法仅仅是分别念的假立，自性空性的微细无我，证悟并修习这些的是小乘的三种补特伽罗。中士道的基础是：背离轮回的安乐，这表明了苦谛；从罪恶的业中，这表明了集谛；仅仅追求自身的寂静，这表明了灭谛；以及还灭的自性，这表明了道谛。正如夏惹瓦所说，四圣谛的道路是追求解脱者修习的主要内容，也是中士道的基础，因为十二缘起也包含在其中。此外，追求解脱的人需要确定取舍之处，即集和净两种。前者需要确定导致束缚的因——集谛，以及被束缚的果——苦谛。后者需要确定所要获得的——灭谛，以及获得的方法——道谛。顺序也如先说苦谛一样，追求解脱的人首先要很好地思考轮回的总体和各自的过患，从而生起真实的解脱之心。当思维轮回的痛苦而感到厌倦时，就会思考轮回的因是什么。因此，当看到轮回是由烦恼和有漏的业造成的，就会生起想要断除集谛的想法。之后，修习集谛轮回的次第。集谛的主要因素是无明，即对境的实相颠倒执著。
English
Through the method of meditation, one meditates on the Four Noble Truths and the Twelve Links of Dependent Origination in both forward and reverse order. From the internal aspect, with the mind seeking liberation for one's own benefit, learning the ten virtuous actions is the lowest of the middling person. Meditating on the Four Noble Truths with that intention is the middling of the middling. Whoever possesses that intention and meditates on the selflessness of the two emptinesses is the great one of the middling. Therefore, those who follow the noble Nagarjuna and glorious Chandrakirti can also be distinguished into three through the meditation on the three selflessnesses: the selflessness of the person, which is merely the emptiness of a substantial self; the selflessness of phenomena, which is the emptiness of external objects that are aggregates of indivisible particles; and the subtle selflessness, which is the emptiness of inherent existence, where persons and phenomena are merely imputed by conceptual thought. Those who realize and meditate on these are the three types of individuals of the Lesser Vehicle. The actual basis of the path of the middling person is: "Turning one's back on the happiness of existence," which indicates the Truth of Suffering; "From sinful actions," which indicates the Truth of Origin; "Seeking only one's own peace," which indicates the Truth of Cessation; and "The nature of cessation itself," which indicates the Truth of the Path. As Sharawa said, the path of the Four Noble Truths is the main object of meditation for those who desire liberation and is the foundation of the path of the middling person, because the Twelve Links of Dependent Origination are also included within it. Furthermore, those who seek liberation need to determine what to adopt and abandon, namely the two categories of accumulation and purification. The former requires determining the cause that binds, which is the Truth of Origin, and the result that is bound, which is the Truth of Suffering. The latter requires determining what is to be attained, which is the Truth of Cessation, and the method of attainment, which is the Truth of the Path. The order is also as the Truth of Suffering is spoken of first, those who seek liberation should first contemplate well the general and specific faults of samsara, thereby generating a genuine mind of liberation. When one becomes weary from contemplating the suffering of samsara, one will think about what the cause of samsara is. Therefore, when one sees that samsara is accomplished by afflictions and contaminated actions, one will generate the desire to abandon the Truth of Origin. After that, one meditates on the order of engagement of the Truth of Origin in samsara. The main factor of the Truth of Origin is ignorance, which is the inverted engagement with the nature of objects.