Tibetan
བྱས་པ་ལས་ བྱུང་བའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གཏུམ་མོ་རྣམ་རྟོག་གི་གཉེན་པོར་གསུངས་པས་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་རྟོག་གི་དངོས་གཉེན་བྱེད་ཀྱི་དྲོད་ཙམ་གྱིས་དེ་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡེ་ཤེས་དེའང་མི་རྟོག་པ་དང་བདེ་བ་དང་གསལ་བའི་ཆ་གསུམ་དུ་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། གཏུམ་མོའི་འབར་སྣང་གིས་རླུང་རྒྱུ་བ་དང་དབང་པོ་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་བཀག་པས་དེ་དག་ལ་འཕྲོ་བའི་རྣམ་རྟོག་མེད་པར་བྱས་ནས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལ་གནས་པ་དང༌། བདེ་བའི་ཡེ་ཤེས་ནི། གཏུམ་མོ་འབར་བས་བྱང་སེམས་ཞུ་བའི་དགའ་བས་མཚོན་པའི་བདེ་བའི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པ་དང༌། གསལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ནི། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་ཐམས་ཅད་དབུ་མར་དག་པས་བདེ་སྟོང་ངམ་གསལ་སྟོང་ཟུང་འཇུག་གི་ཡེ་ཤེས་སེམས་དམིགས་ཀྱི་རིམ་པ་སྣང་གསུམ་འཇུག་ལྡོག་གི་ཚུལ་གྱིས་འཆར་བའོ། །གསུམ་པ་འབྲས་དུས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་ནི། དུས་འཁོར་ལས། ཡེ་ཤེས་མེ་ལྕེ་རབ་ཏུ་རྒྱས་པ་དེ་ནི་བདུད་ཚོགས་ཡུལ་དང་བཅས་པ་མཐའ་དག་སྲེག་བྱེད་ཅིང༌། ཞེས་བདུད་དཔུང་འཇོམས་པ་སོགས་ཀྱི་བྱེད་ལས་ཅན་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བཤད་དོ། །གཉིས་པ་དེའི་ལག་ལེན་ཁྱད་པར་དུ་བཤད་པ་ལ་གཉིས། སྟེང་སྒོ་རྣམ་གྲོལ། འོག་སྒོ་བདེ་ཆེན་གྱི་ལམ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ལ་རང་ལུས་སྟེང་སྒོ་རྣམ་གྲོལ་ལམ། །ལུས་དང་དུས་དང་ཡུལ་གནད་ལྡན་པས་བསྒོམ། །བདེ་དྲོད་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་བོགས་འདོན་བཅས། །དེ་ལྟར་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་བདེ་སྟོང་གི་ཡེ་ཤེས་སྒྲུབ་པ་ལ། ཐོག་མར་རང་ལུས་ཐབས་ལྡན་ལ་བརྟེན་པའི་སྟེང་སྒོ་རྣམ་གྲོལ་གྱི་ལམ་ཉམས་སུ་ལེན་དགོས་ཏེ། དེའང་བཀའ་དཔེ་ཕྱེ་མ་ལས། དེ་ལ་གནད་ནི་རྣམ་གསུམ་སྟེ། ལུས་དང་དུས་དང་ཡུལ་ཀྱང་ངོ༌། །ཞེས་པ་ལྟར། བཅའ་བ་ལུས་ཀྱི་ གནད། ཉམས་ལེན་དུས་ཀྱི་གནད། དམིགས་པ་ཡུལ་གྱི་གནད་གསུམ་དང་ལྡན་པས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དེའི་དང་པོ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཆོས་དྲུག་ལྡན་ཡིན་ལ། གཉིས་པ་ནི་མཉམ་རྒྱུའི་དུས་ལ་སོགས་པ་དང༌། གསུམ་པ་ལ་མ་ཟིན་པ་ཟིན་བྱེད། ཟིན་པ་བརྟན་བྱེད། བརྟན་པ་བོགས་འདོན་གསུམ་དུ་ཡོད་པའི། དང་པོ་ལའང་སྣང་བརྙན་གྱི་སྐུ་སྒྲུབ་པ། རིགས་ལྡན་གྱི་གཞི་བཟུང་བ། གསང་གསུམ་གྱི་འགྲོས་སྒྱུར་པ། ཆུ་ཟླའི་གར་སྒྱུར་བ་བཞིས་བསྙེན་པའི་རྣལ་འབྱོར་མཐར་དབྱུང༌། གཉིས་པ་ལ་ལུས་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་སྦ་བ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་ཞི་བ་དང་དྲག་པོའི་ཙཎྜ་ལཱིའི་ཕྲིན་ལས་སྐུལ་བས་སྒྲུབ་པ་ཚད་ལ་དབབ། གསུམ་པ་ལ་འཕེལ་སྦྱོར། སྒྱུར་སྦྱོར། ཕྲན་སྦྱོར། མཆོག་ལ་སྦྱོར་བའི་སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་འཇུག་དག་བྱ་གཞི། དག་བྱེད་ལམ། དག་པ་འབྲས་བུ། དབྱེར་མེད་དོན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གསང་ཆེན་ཟབ་མོ་ཙཎྜ་ལཱིའི་རང་ཞལ་སྟོན་པའི་ངོ་སྤྲོད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཕྱོགས་མེད་དུ་བསྐོར། ཆོས་མ་ལུས་པའི་རྣལ་འབྱོར་སྣང་བ་ཟབ་མོ་ཙཎྜ་ལཱིའི་ངོ་བོར་ལམ་དང་འབྲས་བུའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པ་ལ་མཁས་པས་ཀུན་སྣང་གི་ཡེ་ཤེས་ཅིག་ཆོད་དུ་བསྡུས་ཏེ་བསྒོམ་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། གཞན་ལུས་བཙལ་དང་སྙོམས་འཇུག་བདེ་སྦྱོར་རོ། །སྟེང་སྒོ་རྣམ་གྲོལ་གྱི་ལམ་ལ་བརྟན་པ་ཐོབ་པའི་གང་ཟག་གིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བོགས་འདོན་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་གཞན་ལུས་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལའང༌། སྡོམ་འབྱུང་ལས། དེ་ནས་རྣལ་འབྱོར་མའི་མཚན་ཉིད། །དགེ་བ་ཡང་དག་རབ་བཤད་བྱ། །མཁའ་འགྲོ་མ་ནི་པདྨ་ཅན། །ལཱ་མ་ཧསྟི་ནཱི་ཉིད་འགྱུར། །ཁཎྜ་རོ་ཧི་ཤངྑི་ནཱི། །གཟུགས་ཅན་ཙི་ཏྲ་ནཱི་ཉིད་འགྱུར། །རིགས་ནི་བཞི་པོའི་ རང་དངོས་སུ། །མཁས་པ་ཡིས་ནི་བརྟག་པར་བྱ། །ཞེས་མདོར་བསྟན་རྗེས་སོ་སོའི་ལུས་དང་བསམ་པ་དང་རྩ་བཙལ་ཚུལ་སོགས་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ལྟར་རིགས་ལྡན་ཕྱི་ནང་གསང་བའི་ལེགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཅན་བརྟགས་འགུགས་མི་སྣང་བའི་ཐབས་ཀྱིས་བཙལ་ལ། བསླབ་པ་དང་དབང་གིས་རྒྱུད་སྨིན་ཅིང་སྡོམ་དང་དམ་ཚིག་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་ལ། སྙོམས་འཇུག་བདེ་བར་སྦྱོར་བའི་དུས་སུ་གཉིས་ཀའི་ལུས་རྟེན་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཤིང་གསང་རྩ་བཙལ། དབབ་བཟུང་ཟློག་དགྲམ་གྱི་སྦྱོར་བས་བདེ་ཆེན་གྱི་ཡེ་ཤེས་མཐར་ཐུག་པ་བསྐྱེད་པའོ། །གསུམ་པ་དེ་དག་གི་ཡོན་ཏན་ནི། རྟགས་བཅུ་ཡོན་ཏན་སྣང་སྟོང་བདེ་སྟོང་རྣམས། །འགྲུབ་བྱེད་ཉིད་དོ། །ཞེས་པ་སྟེ། ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་ནས་གཏུམ་མོ་བསྒོམས་པའི་ཕན་ཡོན་གནས་སྐབས་སུ་རྟགས་བཅུ་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་སོགས་འབྱུང་བའི་བཅུ་ནི་དུ་བ་སྨིག་རྒྱུ་སོགས་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་ལྟར་ཡིན་ལ། བརྒྱད་ནི། བདུད་རྩིའི་ཆུ་རྒྱུན་ལས། ཡོན་ཏན་བརྒྱད་འཆར་བ་ནི། སའི་ཡོན་ཏན་ལུས་བརྗིད་བག་མངའ་ཆེ་བ། ཆུའི་ཡོན་ཏན་ལུས་སྣུམ་པ། མེའི་ཡོན་ཏན་བཀྲག་ཆེ་བ། རླུང་གི་ལུས་ཡང་བ། ཟླ་བའི་གྲིབ་མ་གཞན་གྱིས་མི་མཐོང་བ། ཉི་མའི་གཟུགས་མི་སྣང་བ། ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་སྟོན་ཀའི་དུས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་ཉིན་མཚན་མེད་མིག་ཕྱེ་བཙུམ་མེད་པར་འབྱུང་བའོ། །ཞེས་དང༌། ཐ་མ་ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་སོན་པའི་ཡོན
Chinese
那是由修习而生起的智慧。因为说拙火是分别念的对治，所以智慧才能真正对治分别念，仅凭暖热是无法做到的。而智慧也有不分别、安乐和明clearness三种性质。其中，不分别的智慧是：拙火的光芒阻止了风的流动和感官对境的执取，从而使它们不再产生分别念，安住于不分别之中；安乐的智慧是：拙火燃烧，生起以菩提心融化之喜乐为代表的安乐智慧；明clearness的智慧是：由于能所二取的分别念全部在中脉中清净，因此显现乐空或明空双运的智慧，以心专注于次第，以三现、入、返的方式显现。第三是果时的拙火。时轮金刚中说：智慧的火焰极其旺盛，能够焚烧包括对境在内的一切魔众。像这样，具有摧毁魔军等作用的是分别思索的智慧。第二是关于其修习的特殊讲解，分为两部分：上门解脱和下门大乐之道。第一部分是：因此，要修习自身上门解脱之道，通过具备身体、时间和地点这三个要点来修习，并提升安乐、暖热和不分别的智慧。像这样，通过脉、气、明点的瑜伽来成就乐空的智慧。首先，必须修习依赖于自身方便的上门解脱之道。正如《教言集》中所说：其中要点有三种，即身体、时间和地点。因此，要通过具备安住身体的要点、修习时间的要点和专注地点的要点这三个要点来修习。其中第一个要点是具备六种禅定之法，第二个要点是共同运行的时间等等，第三个要点分为未把握的把握、已把握的稳固和稳固的提升三种。第一个要点又分为成就幻身、确立种姓之基、转变三密的运行、转变水月之舞这四种，从而完成近修的瑜伽。第二个要点是具备将身体、脉、气、明点融入智慧轮的四种，以及寂静和忿怒的拙火事业。
English
That is the wisdom arising from practice. Because it is said that Tummo is the antidote to conceptual thought, wisdom can truly counteract conceptual thought, and warmth alone cannot do it. And wisdom also has three aspects: non-discrimination, bliss, and clarity. Among them, the wisdom of non-discrimination is: the radiance of Tummo prevents the flow of wind and the attachment of the senses to objects, thereby preventing them from generating conceptual thoughts and abiding in non-discrimination; the wisdom of bliss is: Tummo burns, generating the wisdom of bliss, represented by the joy of melting Bodhicitta; the wisdom of clarity is: because all conceptual thoughts of subject and object are purified in the central channel, the wisdom of bliss-emptiness or clarity-emptiness union manifests, with the mind focused on the sequence, manifesting in the manner of the three appearances, entry, and return. The third is the Tummo of the fruition stage. The Kalachakra says: The flames of wisdom are extremely vigorous, capable of burning all the hosts of demons, including their objects. Like this, the wisdom that has the function of destroying the armies of demons and so on is the wisdom of discriminating thought. The second is the special explanation of its practice, divided into two parts: the upper gate liberation and the lower gate path of great bliss. The first part is: Therefore, one must practice the upper gate liberation path of one's own body, practicing by possessing the three key points of body, time, and place, and enhancing the wisdom of bliss, heat, and non-discrimination. Like this, through the yoga of channels, winds, and bindus, one accomplishes the wisdom of bliss-emptiness. First, one must practice the upper gate liberation path that relies on one's own skillful body. As it is said in the 'Collection of Instructions': Among them, there are three key points, namely body, time, and place. Therefore, one must practice by possessing the three key points of establishing the body, practicing the time, and focusing on the place. Among them, the first key point is possessing the six dharmas of meditation, the second key point is the time of co-emergence and so on, and the third key point is divided into three: grasping what has not been grasped, stabilizing what has been grasped, and enhancing what has been stabilized. The first key point is further divided into four: accomplishing the illusory body, establishing the basis of the lineage, transforming the movement of the three secrets, and transforming the dance of the water moon, thereby completing the yoga of approach. The second key point is possessing the four ways of concealing the body, channels, winds, and bindus in the wheel of wisdom, and the activities of peaceful and wrathful Chandali.
Chinese
通过训练使修行达到顶峰。第三是增进结合、转化结合、细微结合、与至上结合的伟大修行，正确地进入清净的基础，清净的方法，清净的果实，无别的意义之法全部，无遗地转动显现大秘密深奥拙火自性的介绍之轮。精通于将所有法的瑜伽显现，深奥拙火的自性，道和果的法全部汇集，将一切显现的智慧唯一彻底地汇集而修习。第二是寻找其他身体和等入乐结合。对于在上门解脱道上获得稳固的人来说，为了增进智慧的助缘，依赖其他身体的事业手印，对此，《集经》中说：此后瑜伽母的特征，善妙功德详细说，空行母具有莲花，变为拉玛哈斯蒂尼（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），变为坎达罗希香奇尼（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），具有形象变为姿扎尼（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），四种姓的自性，智者应当观察。如是简略地指示后，各自的身体和想法以及寻找脉等方法详细地出现，如是寻找具备种姓，内外秘密的良好功德者，以观察引诱不显现的方法寻找，以教授和灌顶成熟相续，戒律和誓言完全清净者，在等入乐结合之时，加持两者的身体作为所依，寻找秘密脉，通过降、持、返、散的结合，生起究竟的大乐智慧。第三，这些的功德是：征相十种功德，显空、乐空等，是成办者。意思是说，身体上击中要害而修习拙火的利益，暂时出现征相十种功德八种等，十种是烟、阳焰等普遍周知的，八种是：甘露水流中说：八种功德显现是：地的功德身体庄严威势大，水的功德身体油润，火的功德光彩大，风的功德身体轻盈，月亮的影子他人不能见，太阳的形象不显现，虚空的功德如秋季的虚空一样，没有白天黑夜，没有睁眼闭眼地出现。以及，最终一切都圆满的功德。
English
Through training, the practice reaches its peak. The third is the great practice of increasing union, transforming union, subtle union, and union with the supreme, correctly entering the basis of purification, the method of purification, and the fruit of purification. All the non-dual meaning of the Dharma is to turn the wheel of introduction that reveals the self-face of the great secret profound Caṇḍālī without exception. Being skilled in gathering all the yoga appearances of the Dharma, the nature of the profound Caṇḍālī, all the Dharmas of the path and the fruit, and practicing by gathering all the wisdom of appearance into one, completely. The second is to seek other bodies and the union of bliss in equanimity. For those who have gained stability on the path of liberation through the upper gate, relying on the karma mudrā of other bodies as a limb to enhance wisdom, regarding this, the *Compendium of Vows* says: Thereafter, the characteristics of a yoginī, the virtuous and excellent qualities will be explained in detail. The ḍākinī possesses a lotus, and becomes Lāmahastinī (藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思), becomes Khaṇḍarohiśaṅkhinī (藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思), possessing form becomes Citrāṇī (藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思), the nature of the four castes, the wise should examine. After briefly indicating this, the methods of seeking each body, mind, and channels appear in detail. Thus, seek those who possess lineage, inner and outer secret good qualities, by observing and attracting with invisible methods. Ripen the continuum with teachings and empowerments, and those whose vows and commitments are completely pure. At the time of uniting in bliss in equanimity, bless both bodies as supports and seek the secret channels. Through the union of descending, holding, reversing, and scattering, generate the ultimate wisdom of great bliss. Third, the qualities of these are: the ten signs, qualities, appearance and emptiness, bliss and emptiness, etc., are the accomplisher. This means that the benefit of practicing tummo by striking the vital points on the body is that temporarily the ten signs, eight qualities, etc., appear. The ten are like the well-known smoke, mirage, etc. The eight are: In the stream of nectar it says: The eight qualities that appear are: the quality of earth is that the body is majestic and powerful, the quality of water is that the body is oily, the quality of fire is that the radiance is great, the quality of wind is that the body is light, the shadow of the moon is not seen by others, the form of the sun is invisible, the quality of space is like the autumn sky, appearing without day or night, without opening or closing the eyes. And, the quality of ultimately perfecting everything.