Tibetan
གཉིས་པ་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བསྡུ་ནི། ངོ་བོ་བརྒྱད་དྲུག་གསུམ་མམ་གཉིས་སུ་འདུ། ། སྡུག་བསྔལ་ལ་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་བ་དང་། ན་བ་དང་། འཆི་བ་སྟེ། ནང་ལ་བརྟེན་པའི་སྡུག་བསྔལ་བཞི་དང༌། མི་སྡུག་པ་དང་ཕྲད་པ་དང༌། སྡུག་པ་དང་བྲལ་བ་དང༌། གང་འདོད་པ་བཙལ་གྱིས་མ་རྙེད་པ་སྟེ། ཕྱི་ལ་བརྟེན་པའི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་དང༌། ཆོས་མངོན་པ་ལས། མདོར་ན། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །ཞེས་པ་ལྟར། ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གཅིག་སྟེ་བརྒྱད་དོ། ། དེ་དག་ཀྱང་བསྡུ་ན། རྒ་ནད་འཆི་གསུམ་ན་ཚོད་དང་ཁམས་དང་སྲོག་འགྱུར་བ་ཡིན་པས་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་(༢༢༥བ)གཅིག་ཏུ་བགྲང་བ་དང༌། ལྷག་ལྔ་སྟེ་དྲུག་གོ། ། དེའང་བསྡུ་ན། སྡུག་བསྔལ་བརྒྱད་ཀྱི་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི་བཞི་དང་། མི་སྡུག་པ་དང་ཕྲད་པ་ལྔ། སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ། སྡུག་པ་དང་བྲལ་བ་དང་འདོད་པ་བཙལ་གྱིས་མི་རྙེད་པ་གཉིས་བདེ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ཆོས་འགྱུར་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ། གནས་ངན་ལེན་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་བདེ་སྡུག་ལས་མ་གྲོལ་ཞིང་མི་རྟག་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་འབྲེལ་ཏེ་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་མ་ཡིན་པས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཏེ། དེ་གསུམ་དུ་འདུའོ།། དེ་ལས་ཀྱང་བསྡུ་ན། བརྒྱད་ཀྱི་དང་པོ་བདུན་ནི་རྟོགས་པར་སླ་བས་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པས་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་དུ་རིག་ཅིང་དེའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པར་སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། མཛོད་འགྲེལ་ལས། བྱིས་པ་ལག་མཐིལ་འདྲ་བ་ཡིས། ། འདུ་བྱེད་སྡུག་བསྔལ་སྤུ་མི་རྟོགས། ། འཕགས་པ་མིག་དང་འདྲ་བ་ཡིས། ། དེ་ཡིས་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ཀྱང་འབྱུང༌། ། ཞེས་པ་ལྟར། བརྒྱད་པ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་པས་རྟོགས་པར་དཀའ་ལ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་པས་སྡུག་བསྔལ་དུ་རིག་ཅིང་དེའི་ཡུལ་ཡིན་པས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པར་སྡུག་བསྔལ་བ་སྟེ་དེ་གཉིས་སུ་འདུའོ། ། ན༢ གཉིས་པ་སྤང་བྱ་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ལ་གཉིས། པ༡ མདོར་བསྟན། པ༢ རྒྱས་བཤད་དོ། ། པ༡ དང་པོ་ནི། ཉོན་མོངས་ཟག་བཅས་ལས་རྣམས་ཀུན་འབྱུང་བདེན། ། ཆོས་མངོན་པ་ལས། ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་ལས་སོ
Chinese
第二，从自性方面进行分类和归纳： 自性可归纳为八、六、三或二种。 如果从自性方面对苦进行分类，有生、老、病、死，这四种依于内在的苦； 遇到不喜爱的事物，与喜爱的事物分离，以及求之不得，这三种依于外在的苦； 如《俱舍论》中所说：“总而言之，五取蕴即是苦。” 像这样，作为一切（苦）之因的遍行苦有一，故为八种。 它们也可以归纳：老、病、死这三种，因年龄、元素（体质）和生命的变化，可算作一种坏苦（225b）；再加上剩余的五种，一共是六种。 再进一步归纳：八苦中的生、老、病、死这四种，以及遇到不喜爱的事物，这五种，因为它们是自性即感受痛苦的法，所以是苦苦。与喜爱的事物分离和求之不得这两种，因为它们是感受乐受的法，但乐受是无常变化的自性，所以是坏苦。遍行苦，即五取蕴，它们未解脱于苦乐，与无常性相随而成就，并非真实的安乐，所以是行苦。这三种苦。 再进一步归纳：八苦中的前七种，由于容易理解，世间凡夫的认知也能将其视为苦，是其对象，因此是世俗谛的苦； 如《俱舍论释》中所说： 愚者掌心般， 不知行苦毫。 圣者眼目般， 由此甚厌离。 像这样，第八种苦（遍行苦）世间凡夫难以理解，却被出世间的智慧视为苦，是其对象，因此是胜义谛的苦。这二种苦。 2. 第二，所断的集谛，有二：1. 略说；2. 广说。 1. 第一： 烦恼有漏业，皆是集谛。 《俱舍论》中说：何为集谛？烦恼以及由烦恼所引发的业。
English
Second, a classification and condensation based on nature: The nature condenses into eight, six, three, or two. If one classifies suffering based on its nature, there are birth, old age, sickness, and death; these are the four inner sufferings. Meeting what is disliked, separation from what is liked, and not obtaining what is desired; these are the three outer sufferings. As stated in the Abhidharma: "In short, the five aggregates of clinging are suffering." In this way, there is one all-pervasive compositional suffering, which is the cause of all, thus making eight. When these are further condensed, old age, sickness, and death, because they are changes in age, elements, and life, are counted as one suffering of change (225b); the remaining five make six. When these are further condensed: Among the eight sufferings, birth, old age, sickness, death, these four, and meeting what is disliked, this fifth one, are sufferings of suffering, because their very nature is to experience suffering. Separation from what is liked and not obtaining what is desired, these two, are sufferings of change, because they are phenomena that experience pleasant feelings, but those pleasant feelings are by nature impermanent. The all-pervasive compositional suffering, which are the five aggregates of clinging, are not liberated from happiness and suffering, are established in conjunction with impermanence, and are not truly pleasant, therefore they are sufferings of conditioning. These three are condensed. When these are further condensed: The first seven of the eight, being easy to understand, are recognized as suffering even by worldly minds and are their objects; therefore, they are conventional sufferings in conventional truth. As stated in the Abhidharmakośa-bhāṣya: Just as a childish palm, Does not perceive the subtle compositional suffering. Just as the eye of a noble one, Is extremely disgusted by it. In this way, the eighth (all-pervasive compositional suffering) is difficult for worldly people to understand, but is perceived as suffering by transcendent wisdom and is its object; therefore, it is ultimate suffering in ultimate truth. These two are condensed. 2. Second, the truth of the origin of suffering (that which is to be abandoned), has two parts: 1. Brief explanation; 2. Extensive explanation. 1. The first is: Afflictions and contaminated actions are the truth of origin. In the Abhidharma it is said: What is the truth of origin? It is afflictions and actions that arise due to afflictions.
Tibetan
། །ཞེས་ཏེ། ཆགས་སོགས་ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་དང་དེས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་ལས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་ལས་སྡུག་བསྔལ་བ་ཀུན་འབྱུང་བའི་གཞིར་གྱུར་བའི་ཕྱིར་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། ། པ༢ གཉིས་པ་ལ་གཉིས། ཕ༡ ཉོན་མོངས་ཀུན་འབྱུང་དང༌། (༢༢༦ན) ཕ༢ ལས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་ངོ༌། ། ཕ༡ དང་པོ་ལ་གསུམ། བ༡ འབྱུང་རྒྱུ། བ༢ ངོ་བོ། བ༣ རབ་དབྱེའོ། ། བ༡ དང་པོ་ནི། ཕྲ་རྒྱས་ཡུལ་དམིགས་ཚུལ་མིན་ཡིད་བྱེད་རྒྱུ། ། དེའང་མཛོད་ལས། ཕྲ་རྒྱས་སྤངས་པར་མ་གྱུར་དང༌། ། ཡུལ་ནི་ཉེ་བར་གྱུར་པ་དང༌། ། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་ཡིད་བྱེད་ལས། ། ཉོན་མོངས་རྒྱུ་ནི་ཚང་བ་ཡིན། ། ཞེས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་གང་ཡིན་ཀྱང་རྒྱུའི་རྐྱེན་རིགས་ཕྲ་མོ་ལས་རྣམ་སྨིན་རྒྱས་འགྱུར་གྱི་ཕྲ་རྒྱས་ཏེ་ས་བོན་མ་སྤངས་པ་དང༌། དམིགས་པའི་རྐྱེན་ཡུལ་སྡུག་མི་སྡུག་སོགས་ཉེ་བར་གྱུར་བ་དང༌། བདག་པོའི་རྐྱེན་ཡུལ་དེ་དག་ལའང་མི་སྡུག་པ་ལ་སྡུག་པར་འཛིན་པ་སོགས་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གསུམ་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། བ༢ གཉིས་པ་ངོ་བོ་ནི། སེམས་བྱུང་རབ་ཏུ་མ་ཞིའི་མཚན་ཉིད་ཅན། ། སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་གང་ཞིག་འབྱུང་བ་ན་རྣམ་གཡེང་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་རྒོད་པ་དང་རྨུགས་པ་དང་བག་མེད་པ་དང་འཛེམ་པ་མེད་པ་རྣམས་ལས་གང་ཡང་རུང་བས་རབ་ཏུ་མ་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དུ་འབྱུང་བ་སྟེ། བྱེད་ལས་ནི་དེ་བྱུང་བས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་རབ་ཏུ་མ་ཞི་བར་བྱེད་པའོ། ། བ༣ གསུམ་པ་རབ་དབྱེ་ནི། རྩ་ཉོན་ཉེ་ཉོན་ལྟ་བའི་ཀུན་སློང་གིས། ། ཞེས་རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དྲུག །དེའི་ལྟ་བ་ལ་ལྔར་དབྱེ་བས་བཅུ། རྩ་ཉོན་ལྟར་ཉོན་མོངས་པར་མི་བྱེད་ཀྱང་དེ་དང་ཉེ་བར་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པའི་དོན་ཅན་གྱི་ཉེ་ཉོན་ཉི་ཤུ་སྟེ། དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་གོང་དུ་སྨོས་པ་ལྟར་རོ། ། སྤྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་ཡིན་ཀྱང་འཁོར་བའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོའི་རྩ་བར་གྱུར་བ་ནི་མ་རིག་པའོ། ། འོ་ན་ཆོས་མངོན་པ་སོགས་ལས་ཀུན་འབྱུང་སྲེད་པ་ལ་བཤད་པ་ཅི་ཞེ་ན། སྲེད་པ་ནི་ཡང་སྲིད་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འཕེན་པར་བྱེད་པ་དང༌། འཁོར་བར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་དུ་བཤད་དེ། (༢༢༦བ) རྣམ་འགྲེལ་ལས། མི་ཤེས་སྲེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཀྱང༌། ། མ་བརྗོ
Chinese
如此，一切贪等烦恼，以及由彼等所引发、具有漏染的业，此等是作为一切苦之集起的所依，故称之为集谛。 第二分有二：一、烦恼之集起；二、业之集起。(226a) 第一分有三：一、生起之因；二、自性；三、分类。 第一分是： 随眠、境、非理作意为因。 《俱舍论》中云： 随眠若未断除， 境复现于近前， 非理作意生起， 烦恼之因具足。 如此，任何烦恼，其生起之因缘，是其细微种类之随眠（即种子），尚未断除；所缘缘是可爱、不可爱等境现于近前；增上缘是对彼等境，如于不可爱执为可爱等，非理作意。烦恼由此三者而生。 第二分，其自性是： 心所非寂静之体性。 任何心所法在生起时，皆以散乱、颠倒、掉举、昏沉、放逸、无惭中任一非寂静的体性而生起。其作用是，由其生起，令心续处于非寂静状态。 第三分，其分类是： 以根本烦恼、随烦恼、见而引发。 如此，有六根本烦恼。将其见分为五，则有十（根本烦恼）。有二十随烦恼，它们虽不像根本烦恼那样是烦恼，但却具有接近烦恼、引发烦恼之义。它们的体性如上所述。 一般而言，一切烦恼皆是苦之集起因，但轮回（Samsara）的主要根本因是无明。 那么，为何在《阿毗达磨》等论典中，将集起说为“爱”（贪爱）呢？因为爱能够立即引发后有（来生），是连接轮回的主要原因，故如此宣说。(226b) 《量理宝藏论》中云： 无明虽是爱之因， 未宣说…… (原文未完)
English
Thus, all afflictions such as attachment, etc., and the karmas with defilements that arise due to being instigated by them, these are the foundation for the arising of all suffering, and therefore are called the Truth of the Origin of Suffering (Samudaya-satya). Part 2 has two: 1. The origin of afflictions; 2. The origin of karma. (226a) The first (sub-part) has three: 1. Causes of arising; 2. Nature; 3. Classification. The first (sub-part) is: Latent defilement, object, and improper mental application are the causes. Also, from the Abhidharmakośa: When latent defilement is not abandoned, And the object has drawn near, And there is improper mental application, These are the complete causes of affliction. Thus, for any affliction, its causal condition is the unabandoned *phra rgyas* (latent defilement), the subtle predisposition from which fruition expands, i.e., the seed is not abandoned. Its objective condition is the proximity of agreeable or disagreeable objects, etc. Its dominating condition is improper mental application towards those objects, such as perceiving the disagreeable as agreeable. From these three, afflictions arise. The second (sub-part), its nature, is: Characterized by the non-pacification of mental factors. When any mental factor arises, it does so with the characteristic of non-pacification due to any of the following: distraction, perverted views, agitation, dullness, heedlessness, or lack of conscientiousness. Its function is that upon its arising, it causes the mental continuum to be non-pacified. The third (sub-part), its classification, is: By means of root afflictions, secondary afflictions, and views. Thus, there are six root afflictions. When its views are divided into five, there are ten (root afflictions). There are twenty secondary afflictions, which, although not afflictions in the same way as the root afflictions, have the nature of being close to afflictions, causing them to be afflicted. Their characteristics are as mentioned above. Generally, although all afflictions are the causes of the arising of suffering (Samudaya), the principal root cause of cyclic existence (saṃsāra) is ignorance (avidyā). So then, why is craving (tṛṣṇā) stated as the origin in the Abhidharma, etc.? Because craving immediately projects future existences (rebirths) and is the principal cause for connecting to cyclic existence (saṃsāra), it is taught in that way. (226b) From the Pramāṇavārttika: Although ignorance is the cause of craving, It is not stated... (text incomplete)