Tibetan
མཐུན་པ། སྣ་ཚོགས་པ། རྒྱུ་འབྲས་སོ་སོར་ངེས་པ་རྣམས་སོ། ། དེའང་དཔེར་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་བྱེད་པ་པོ་མེད་པར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཞེས་སོགས་གོ་བར་བྱའོ།། ཏ༤ བཞི་པ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སོ་སོའི་ངོས་འཛིན་ནི། མ་རིག་རིག་པའི་འགལ་ཟླ་ཆོས་གསུམ་ལྡན། ། དབྱེ་སྒོ་(༢༡༢བ)མང་ཡང་ཉོན་མོངས་ལྡན་མིན་གཉིས། ། རྩ་བ་བདག་ཏུ་རྨོངས་པ་ཉོན་ཡིད་འཁོར། ། ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་མ་མ་རིག་པའི་ངོ་བོ་རིག་པའི་འགལ་ཟླའམ། མི་མཐུན་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པ། ཤེས་པ་གང་ཞིག་རང་གི་ཡུལ་ལ་དམིགས་པ་དང༌། ཡུལ་དེའི་རྣམ་པ་ཤིན་ཏུ་མི་གསལ་བ་དང༌། དེ་ཉིད་སེམས་རྒྱུད་རབ་ཏུ་མ་ཞི་བ་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བའི་སྒོར་གྱུར་པ་སྟེ་ཁྱད་ཆོས་གསུམ་དང་ལྡན་པའོ། ། དེ་ལ་དབྱེ་སྒོ་མང་ཡང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པ་དང༌། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མ་རིག་པ་གཉིས། སྔ་མ་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱུ་ཐར་པ་ལ་སྒྲིབ་བྱེད་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ། ཕྱི་མ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་སྒྲིབ་བྱེད་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའོ། ། དེའི་ལུགས་འདིའི་རྩ་བ་མ་རིག་པ་དངོས་ནི་བདག་ཏུ་རྨོངས་པ་ཞེས་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་འཁོར་དུ་ཡོད་པ་དེ་ཡིན་ནོ། ། འགའ་ཞིག་འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་ལ་ངོས་འཛིན་པ་ནི་རྣམ་པ་གསལ་བའི་ཕྱོགས་ནས་སྨོས་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ།། འདུ་བྱེད་བསོད་ནམས་ཡིན་མིན་མི་གཡོའི་ལས། ། རྣམ་ཤེས་ཀུན་གཞི་ཆགས་བཅས་རྒྱུ་འབྲས་གཉིས། ། མིང་བཞི་མངལ་གྱི་སྐབས་ལྔ་གཟུགས་ཡིན་ཏེ། ། དབང་པོ་དྲུག་གསལ་སྐྱེ་མཆེད་ངོ་བོ་ཡིན། ། ཡན་ལག་གཉིས་པ་འདུ་བྱེད་ནི། བསོད་ནམས་ཀྱི་ལས། བསོད་ནམས་མིན་པའི་ལས། མི་གཡོ་བའི་ལས་རྣམས་སོ། ། དང་པོ་ནི། འདོད་ཁམས་ཀྱི་ལས་དགེ་བ། གཉིས་པ་ནི། འདོད་ཁམས་ཀྱི་མི་དགེ་བ། གསུམ་པ་ནི། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཏེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། ། ཡན་ལག་གསུམ་པ་རྣམ་ཤེས་ནི། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྟེང་དུ་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་བཞག་པས་རྣམ་ཤེས་དེ་ཉིད་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་ཆ་ཡིན་ལ། དེ་ལའང་རྒྱུ་དུས་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་དང༌། འབྲས་བུའི་དུས་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་གཉིས་སུ་ཡོད་དོ། ། ཡན་ལག་བཞི་པའི་མིང་གཟུགས་ནི། མིང་ཞེས་པ་མིང་བཞིའི་ཕུང་པོ་ཡིན་ལ། དེའང་ཚོར་བ་སོགས་ཕུང་པོ་ཕྱི་མ་བཞིའོ། ། དེ་རྣམས་(༢༡༣ན)ལ་མིང་གཞིའི་ཕུང་པོར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང༌། གཟུགས་ཕུང་ནི་དབང་ཤེས་ལྔའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པས་ན་མིང་ལ་བརྟེན་ནས་རྟོགས་མི་དགོས་ལ། ཕུང་པོ་ཕྱི་མ་བཞི་ནི་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ལ་ཡོད་པ་མིང་ལ་བརྟེན་ནས་རྟོགས་དགོས་པ་ཡིན་ནོ། ། ནུར་ནུར་པོ་དང༌། མེར་མེར་པོ་དང༌། གོར་གོར་པོ་དང༌། ཁྲང་འགྱུར་དང༌། རྐང་ལག་རྣམ་པར་འགྱུས་པ་སྟེ། མངལ་གྱི་གནས་སྐབས་ལྔ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡིན་ནོ། ། ཡན་ལག་ལྔ་པ་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ནི། མངལ་གནས་ལྔའི་རྗེས་སུ་དབང་པོ་དྲུག་གསལ་བར་འདོད་པ་ཉིད་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། ། རེག་པ་བཙས་ནས་ཡུལ་དབང་ཤེས་གསུམ་ཕྲད། ། ཚོར་བ་དེར་བརྟེན་ཆགས་སྡང་བར་མ་མྱོང༌། ། འདོད་སྲེད་ཉེར་སྤྱོད་ཡོངས་བཟུང་སྲེད་པ་སྟེ། ། ཡན་ལག་དྲུག་པ་རེག་པ་ནི། མངལ་ནས་ཕྱིར་བཙས་ཏེ་ཡུལ་དང༌། དབང་པོ་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་འདུས་པའི་རེག་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ཞིང༌། དེའང་རེག་པ་དངོས་ནི། རྣམ་ཤེས་ཡུལ་དང་ཕྲད་པ་ལས་ཡུལ་ངེས་ཤེས་པར་འགྱུར་བའི་ཆ་ཞིག་འབྱུང་བ་དེའོ། ། ཡན་ལག་བདུན་པ་ཚོར་བ་ནི། རེག་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་བར་མ་གསུམ་མྱོང་བ་ཡིན་ཏེ། མིག་དབང་དང༌། ཡུལ་གཟུགས་ཡིད་འོང༌། མིག་ཤེས་གསུམ་འདུས་པ་ལས་ཐོག་མར་མིག་ཤེས་ཀྱིས་ཡུལ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་རེག་པ་འབྱུང༌། དེའི་རྗེས་སུ་རེག་པས་ཡོངས་སུ་མྱོང་བའི་ཚོར་བ་བདེ་བར་འབྱུང་བས་མཚོན་ནོ། །དབང་ཤེས་དྲུག་ལ་ཚོར་བ་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་ཡིད་ཉེ་བར་རྒྱུ་བ་བཅོ་བརྒྱད་ཅེས་བྱའོ། ། ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་སྲེད་པ་ནི། ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་བཏང་སྙོམས་གསུམ་ལ་སྲེད་ཅིང་ཞེན་པ་ཡིན་ལ། དེའང་བདེ་བ་ལ་མི་འབྲལ་བ་སྲེད་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་འབྲལ་འདོད་ཀྱི་སྲེད་པ་དང༌། བཏང་སྙོམས་ལ་མི་འབྲལ་བར་འདོད་པའི་སྲེད་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཞིང༌། (༢༡༣བ) ཡང་སྲེད་པ་ལ། འདོད་པའི་སྲེད་པ་དང༌། སྲིད་པའི་སྲེད་པ་དང་། འཇིག་པའི་སྲེད་པ་དང་གསུམ། དང་པོ་འདོད་ཁམས། གཉིས་པ་ཁམས་གོང་མ་གཉིས། གསུམ་པ་ཉེར་སྤྱོད་ཡོངས་སུ་བཟུང་བར་སྲེད་པའོ།། འདོད་དང་སྲིད་ལྟ་བདག་སྨྲའི་ཉེར་ལེན་གྱིས། ། ཡང་སྲིད་འགྲུབ་བྱེད་ལས་སྟོབས་ལྡན་གྱུར་པས། ། ཉིང་མཚམས་སྦྱར་ཏེ་སྐྱེ་བ་ཐོབ་ནས་བརྩམས། ། སྐད་ཅིག་རྒྱུན་འགྱུར་སྲོག་འགག་རྒ་ཤིའོ། ། ཡན་ལག་དགུ་པ་ལེན་པ་ནི། དེ་ལྟར་སྲིད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ལེན་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན། བཟའ་བཏུང་ལོངས་སྤྱོད་སོགས་ཡུལ་ཡིད་འོང་གི་རྣམ་པ་ལ་སྲེད་ཅིང་ཞེ
Chinese
相应、种种、因果各自决定。 \t\t\t其中，例如，一切法无作者，依缘而生等等，应如是理解。 \t\t\t丁四、十二支各自的认定： \t\t\t无明是明的对立面，具足三种特法。 \t\t\t虽有多种分类，但唯有烦恼和非烦恼二种。(212b) \t\t\t根本是我执愚痴，在烦恼意之眷属中。 \t\t\t十二支的第一支“无明”的自性，是与“明”相对立，或者说是其不顺的方面。它是一种识，缘取自己的境，其境的影像极其不清晰，并且其心续极其不安，成为产生烦恼的门户，具足这三种特法。 \t\t\t虽有多种分类，但可分为烦恼无明和非烦恼无明两种。前者是轮回之因，障碍解脱的烦恼障；后者是障碍一切智的所知障。 \t\t\t根据此宗派，真正的根本无明，是“我执愚痴”，它存在于烦恼意（末那识）的眷属中。 \t\t\t有些人将其认定为“坏聚见”，这只是从其显现清晰的方面而言。 \t\t\t行是福、非福、不动业。 \t\t\t识是阿赖耶，与执著相伴，分因果二种。 \t\t\t名色是胎中的五种位，即是形体。 \t\t\t六根明显，处是其自性。 \t\t\t第二支“行”，是福业、非福业、不动业。 \t\t\t第一种是欲界的善业。 \t\t\t第二种是欲界的不善业。 \t\t\t第三种是成就上二界（色界、无色界）的业，即是等持（禅定）。 \t\t\t第三支“识”，是阿赖耶识之上，由业的习气完全安置，从而使识完全转变的部分。它也有因时识和果时识两种。 \t\t\t第四支“名色”中，“名”是指四种名蕴，即受、想等后四蕴。 \t\t\t将它们(213a)安立为名蕴的原因是，色蕴是五识的对。
English
Compatible, various, and cause and effect are each distinct. \t\t\tAmong these, for example, all phenomena arise interdependently without a creator, and so on, should be understood. \t\t\tD.4. Identification of each of the twelve links: \t\t\tIgnorance is the opposite of wisdom, endowed with three characteristics. \t\t\tAlthough there are many classifications, there are only two: afflicted and non-afflicted. \t\t\tThe root is the delusion of self, existing in the retinue of the afflicted mind. \t\t\tThe nature of the first of the twelve links, "ignorance," is the opposite of "wisdom," or its uncongenial aspect. It is a consciousness that apprehends its own object, but the image of that object is extremely unclear, and its mental continuum is extremely unsettled, becoming the gateway for the generation of afflictions, thus possessing these three characteristics. \t\t\tAlthough there are many classifications, there are two types: afflicted ignorance and non-afflicted ignorance. The former is the cause of cyclic existence, the affliction obscuration that hinders liberation; the latter is the knowledge obscuration that hinders omniscience. \t\t\tAccording to this system, the actual root ignorance is "delusion of self," which exists in the retinue of the afflicted mind (manas). \t\t\tSome identify it with "view of the perishable collection," but this is merely stated from the aspect of its clear manifestation. \t\t\tFormations are meritorious, non-meritorious, and unmoving karma. \t\t\tConsciousness is alaya, accompanied by attachment, and has two types: cause and effect. \t\t\tName-and-form refers to the five stages in the womb, which are the physical form. \t\t\tThe six sense faculties are clear, and the sense bases are their nature. \t\t\tThe second link, "formations," consists of meritorious karma, non-meritorious karma, and unmoving karma. \t\t\tThe first is virtuous karma of the desire realm. \t\t\tThe second is non-virtuous karma of the desire realm. \t\t\tThe third is the karma that achieves the upper two realms (form realm and formless realm), which is samadhi (meditation). \t\t\tThe third link, "consciousness," is the part where the imprints of karma are fully deposited upon the alaya-consciousness, causing the consciousness itself to be fully transformed. It also has two types: consciousness at the time of cause, and consciousness at the time of effect. \t\t\tIn the fourth link, "name-and-form," "name" refers to the four name aggregates, namely, feeling, perception, and so forth, the latter four aggregates. \t\t\tThe reason for establishing these (213a) as the name aggregates is that the form aggregate is the object of the five sense consciousnesses.
Chinese
因为在感知范围中已成为现前，所以无需通过名称来理解；而其余的四个蕴（受、想、行、识）是依仗他因存在的，需要通过名称来理解。 如同凝酪、膜疱、凝肉、坚肉、支节，这五种胎中阶段是色蕴的支分。 第五支——六处：在胎中五阶段之后，六根（眼、耳、鼻、舌、身、意）显现，这便是六处的本体。 触支生起后，境、根、识三者和合， 依此感受，贪嗔中庸之境皆现。 爱欲执取，遍行贪爱是为爱。 第六支——触，是指从母胎出生后，境（所缘）、根（根识）和识（了别）三者和合而生起触。其中，触的真实义是，识与境相触后，对境产生确定了知的部分。 第七支——受，是依触而感受苦、乐、不苦不乐三种受。例如，眼根、可爱境（色）和眼识三者和合，最初由眼识对境产生完全的触，之后依触而生起快乐的感受。六识（眼、耳、鼻、舌、身、意）依三受（苦、乐、不苦不乐）的分类，称之为十八意近行（十八意行）。 第八支——爱，是对苦、乐、舍（不苦不乐）三种受产生贪爱和执着。其中，对乐是渴望不分离的爱；对苦是渴望分离的爱；对舍是渴望不分离的爱。(213b) 又，爱有三种：欲爱、有爱、无有爱（坏爱）。 第一种是欲界；第二种是上二界（色界、无色界）；第三种是对遍行（近取）的执着和贪爱。 由贪欲、有、见、我执之近取， 令后有得以成就，业力强大故， 结生后即得投生，自此开始， 刹那变迁，命终衰老而死亡。 第九支——取，是依彼有（有爱）而生取。例如，对饮食、受用等可爱境相贪爱执着...
English
Because it has become manifest in the sphere of experience, there is no need to understand it through its name; whereas the latter four aggregates (feeling, perception, volitional formations, consciousness) exist by means of other causes and must be understood through their names. Like the speck, the embryonic lump, the firm lump, the development of limbs, and the fully formed limbs, these five stages in the womb are constituents of form (rūpa). The fifth limb, the six sense spheres: after the five stages in the womb, the six sense faculties (eyes, ears, nose, tongue, body, mind) become clearly manifest, which is the very essence of the sense spheres. Upon contact's birth, object, faculty, and consciousness meet, Based on that, feeling, attachment, aversion, and indifference are experienced. Desire, craving, and appropriation are grasping. The sixth limb, contact, means that after being born from the womb, contact arises from the coming together of the object, the faculty, and consciousness. Specifically, genuine contact is that aspect which arises when consciousness meets an object, leading to a definite knowing of the object. The seventh limb, feeling, is the experience of three kinds of feelings—pleasant, unpleasant, and neutral—based on contact. For example, when the eye faculty, a pleasing visual object, and eye consciousness come together, eye consciousness first generates complete contact with the object, and subsequently, a pleasant feeling arises through that contact. The six consciousnesses, categorized by the three feelings, are called the eighteen mental applications (eighteen modes of mental activity). The eighth limb, craving, is the longing for and attachment to the three feelings: pleasant, unpleasant, and neutral. Specifically, for pleasure, it is the craving not to be separated from it; for suffering, it is the craving to be separated from it; and for neutrality, it is the craving not to be separated from it. (213b) Furthermore, craving has three types: craving for sensual pleasures, craving for existence, and craving for non-existence (or annihilation). The first is the desire realm; the second is the two upper realms (form realm and formless realm); the third is the craving for thorough appropriation (or grasping). By grasping of desire, existence, views, and self-assertion, Future existences are accomplished, due to powerful karma, Rebirth is connected, and existence is obtained, thenceforth, Momentary change continues, life ceases, and old age and death follow. The ninth limb, grasping, means that grasping arises based on existence. For example, craving and attachment to pleasing forms of objects such as food, drink, and enjoyments...