Chinese
寻伺喜乐心一境， 具足五支初静虑。 籍彼近分能成就静虑实住。其中，寻、伺二者是能对治支；喜、乐二者是功德支；心一境性是住分支。具足此五支，即是初静虑之体相。 于此，俱具寻伺二者是寻常之实住；无寻而有伺是殊胜之实住。 其次，第二静虑有二：一、近分；二、其之实住。 第一、 彼自具过第二无过失， 相智作意近分胜。 以初静虑之殊胜实住为基础，以六种作意等观察“第一是自体有过的，第二是无过失具功德的”的善知其相作意等，结合毗钵舍那（胜观）而修习，当止观双运生起之时，获得第二静虑之实住，即是近分之殊胜。 第二、[阐释第二静虑之实住]： 实住极清净等四支。 第二之实住，具足极清净等四支。其中，内极清净是能对治支；由等持所生之喜、乐二者是功德支；等持是住分之支。 此中之内极清净，是指自地之正念、正知、舍心三者。由于内心的寻思完全断除，故名为内极清净。 再次，第三静虑有二：一、近分；二、其之实住。 第一、(179b) 如是近分作意胜观， 次第审察。 谓此，如是近分心住以及以作意观察之殊胜胜观，次第审察故，第三、第四静虑得以成就。此乃总说第三、第四之根本偈。为方便理解，在此分别阐释：以六种作意等观察“第二静虑之殊胜奢摩他、第二静虑之有过失、第三静虑之具功德”等。
English
Investigation, analysis, joy, bliss, one-pointedness of mind; Possessing five factors is the first Dhyana. Through those preparatory stages, the actual Dhyana is accomplished. Among them, investigation and analysis are factors of antidote; joy and bliss are factors of benefit; one-pointedness of mind is a factor of abiding. Possessing these five factors is the characteristic of the first Dhyana. In this, the actual Dhyana possessing both investigation and analysis is the ordinary actual Dhyana; being without investigation but with analysis is the special actual Dhyana. Second, the second Dhyana has two parts: 1. its preparatory stage; 2. its actual stage. First, Itself flawed, the second without flaw; Knowing characteristics, mental application, is the superior preparatory stage. Taking the special actual stage of the first Dhyana as the basis, by meditating in conjunction with Vipassana (insight) which examines with the six types of mental application such as clearly knowing the characteristics that “the first itself is flawed and the second is flawless and meritorious,” when calm abiding and insight arise in union, the attainment of the actual stage of the second Dhyana is the special preparatory stage. Second, [Explanation of the actual stage of the second Dhyana]: The actual stage possesses profound joy and so on, four factors. The actual stage of the second Dhyana possesses four factors: inner profound joy, and so on. Among them, inner profound joy is a factor of antidote; joy and bliss arisen from Samadhi are factors of benefit; Samadhi is a factor of abiding. The inner profound joy here refers to the three (factors) of mindfulness, introspection, and equanimity of one's own level. Furthermore, because inner investigation is completely abandoned, it is called inner profound joy. Third, the third Dhyana has two parts: 1. its preparatory stage; 2. its actual stage. First, (179b) Similarly, the preparatory stage, mental application, and insight, Gradually analyze. It means that in this way, the preparatory stage, mental abiding, and the special insight that examines with mental application, gradually analyze, thereby accomplishing the third and fourth Dhyanas. This is explained by generally including the fundamental verses of the third and fourth. For ease of understanding, if explained separately here: by examining with the six types of mental application the “special calm abiding of the second Dhyana, the flawed aspect of the second Dhyana, and the meritorious aspect of the third Dhyana,” and so on.
Tibetan
་ལྷག་མཐོང་དང་སྦྱར་ཏེ་བསྒོམས་པས་ཞི་ལྷག་ཟུང་འབྲེལ་དུ་སྐྱེས་པ་ན་བསམ་གཏན་གསུམ་པའི་དངོས་གཞི་འཐོབ་བོ། ། མ༢ གཉིས་པ་[བསམ་གཏན་གསུམ་པའི་དངོས་གཞི་བཤད་པ་]ནི། གསུམ་པར་དྲན་སོགས་ཡན་ལག་ལྔ། ། བསམ་གཏན་གསུམ་པའི་དངོས་གཞི་ཡན་ལག་ལྔ་ལྡན་ཏེ། དྲན་པ་ཤེས་བཞིན་བཏང་སྙོམས་གསུམ་གཉེན་པོའི་ཡན་ལག །དགའ་བ་སྤངས་པའི་བདེ་བ་ཕན་ཡོན་གྱི་ཡན་ལག །ཏིང་ངེ་འཛིན་གནས་ཀྱི་ཡན་ལག་གོ། ། བ༤ བཞི་པ་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། མ༡ ཉེར་བསྡོགས་དང༌། མ༢ དེའི་དངོས་གཞིའོ། ། མ༡ དང་པོ་ནི། བསམ་གཏན་གསུམ་པའི་ཞི་གནས་ཁྱད་པར་ཅན་དང༌། བསམ་གཏན་གསུམ་པ་སྐྱོན་ཅན་དང་། བཞི་པ་ཡོན་ཏན་ཅན་དུ་ཡིད་བྱེད་དྲུག་གིས་དཔྱོད་པའི་ལྷག་མཐོང་དང་སྦྱར་ཏེ་བསྒོམས་པས་ཞི་ལྷག་ཟུང་འབྲེལ་དུ་སྐྱེས་པ་ན་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་དངོས་གཞི་འཐོབ་བོ། ། མ༢ གཉིས་པ་དེའི་དངོས་གཞི་ནི། བཞི་པར་ཡན་ལག་བཞི་ལྡན་སྐྱོན་བརྒྱད་དག ། བསམ་གཏན་བཞི་པའི་དངོས་གཞི་ཡན་ལག་བཞི་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དྲན་པ་ཡང་དག་དང་བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་གཉིས་གཉེན་པོའི་ཡན་ལག །ཚོར་བ་བཏང་སྙོམས་ཕན་ཡོན་གྱི་ཡན་ལག །ཏིང་ངེ་འཛིན་གནས་ཀྱི་ཡན་ལག་གོ། ། འདིར་དྲན་པ་ཡང་དག་ཅེས་པ་ནི། བསམ་གཏན་གྱི་སྐྱོན་བརྒྱད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡིན་ཏེ།(༡༧༩བ) དེའང་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ལྟོས་པའི་རྟོག་དཔྱོད་མེ་ལྟ་བུ་གཉིས། གཉིས་པ་ལ་ལྟོས་པའི་དབང་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་དུ་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་གཉིས། གསུམ་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ཡིད་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་དུ་བྱུང་བའི་ཡིད་བདེ་མི་བདེ་གཉིས། བཞི་པ་ལ་ལྟོས་པའི་དབུགས་དབྱུང་རྔུབ་གཉིས་ཏེ། དེ་བརྒྱད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པའོ། ། ཕ༢ གཉིས་པ་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་བསམ་གཏན་བཤད་པ་ནི། འབྲས་བུ་སོ་སོའི་དངོས་གཞི་ཆུང་འབྲིང་ཆེས། ། སོ་སོའི་གནས་ལ་རྣམ་སྨིན་འབྲས་སོགས་མྱོང༌། ། སྙོམས་འཇུག་དེ་དག་གི་འབྲས་བུ་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོའི་དངོས་གཞི་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་གསུམ་བསྒོམས་པ་ལས་བསམ་གཏན་དང་པོའི་གནས་གཞན་ཚངས་རིས་སོགས་གསུམ་ཐོབ་པ་ནས། བསམ་གཏན་བཞི་པའི་དངོས་གཞི་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་གསུམ་བསྒོམས་པ་ལས་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་གནས་གཞན་སྤྲིན་མེད་སོགས་གསུམ་ཐོབ་པའི་བར་སོ་སོའི་དངོས་གཞི་ཆུང་འབྲིང་ཆེན་པོ་མཐར་ཕྱིན་པ་ལས། སོ་སོའི་གནས་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་སོགས་མྱོང་སྟེ། དེའང་གནས་གཞན་དེ་དང་དེར་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ནི་རྣ
Chinese
观修与胜观结合，止观双运生起之时，即证得第三禅定之正行。 第二，[宣说第三禅定之正行]。 第三禅定具足五支，谓念等。 第三禅定之正行具足五支：念、正知、行舍三者是能治（对治品）之支；远离喜乐之乐是功德之支；等持是住处之支。 第四，第四禅定有二：一、近行，二、其正行。 第一，以六种作意观察第三禅定之殊胜止、第三禅定之过患，以及第四禅定之功德，再与胜观结合而修习，止观双运生起之时，即证得第四禅定之正行。 第二，其正行。 第四禅定具足四支，远离八过。 第四禅定之正行具足四支：正念、正舍二者是能治（对治品）之支；舍受是功德之支；等持是住处之支。 此处所谓“正念”，是指彻底清净禅定之八过。（179b）即：与第一禅定相关的寻、伺二火；与第二禅定相关的由根识所生的乐受、苦受二者；与第三禅定相关的由意识所生的意乐、不意乐二者；与第四禅定相关的出息、入息二者，由此八者而彻底清净。 第二，宣说生果之禅定。 各自之正行有小、中、大。 于各自境地感受异熟果等。 彼等等至之果，是从修习第一禅定之正行小、中、大三种，证得第一禅定之其他境地如梵众天等三处，直至修习第四禅定之正行小、中、大三种，证得第四禅定之其他境地如无云天等三处，各自之正行小、中、大究竟圆满之时，于各自境地感受异熟果等。彼等生于彼等其他境地所显现之色相，乃是......
English
Through meditation combined with insight, when calm abiding and insight arise in union, one attains the actual [state of] the third meditative absorption (dhyāna). Second, [expounding on the actual state of the third meditative absorption]. The third [dhyāna] has five factors, such as mindfulness. The actual state of the third meditative absorption is endowed with five factors: mindfulness, clear comprehension, and equanimity are the three antidote factors; the bliss that has abandoned joy is the factor of qualities; concentration is the factor of abiding. Fourth, the fourth meditative absorption has two [parts]: 1. The access [state], and 2. Its actual state. First, through meditating, combined with insight, which is a discernment cultivated by six kinds of mental engagement, contemplating the special calm abiding of the third meditative absorption, the faults of the third meditative absorption, and the qualities of the fourth meditative absorption, when calm abiding and insight arise in union, one attains the actual [state of] the fourth meditative absorption. Second, its actual state. The fourth [dhyāna] has four factors and is free from eight faults. The actual state of the fourth meditative absorption is endowed with four factors: correct mindfulness and correct equanimity are the two antidote factors; the feeling of equanimity is the factor of qualities; concentration is the factor of abiding. Here, "correct mindfulness" means being thoroughly purified of the eight faults of meditative absorption. (179b) These are: the two fire-like faults of investigation and analysis related to the first meditative absorption; the two feelings of pleasure and suffering arising within the retinue of the sensory consciousness related to the second meditative absorption; the two mental pleasantness and unpleasantness arising within the retinue of the mental consciousness related to the third meditative absorption; and the two of exhalation and inhalation related to the fourth meditative absorption. It is thoroughly purified by these eight. Second, expounding on the meditative absorptions that give rise to results. Their respective actual states are small, medium, and great. In their respective abodes, ripening results, etc., are experienced. The results of these equipoises are as follows: from cultivating the small, medium, and great actual states of the first meditative absorption, one attains the three other abodes of the first meditative absorption, such as the Brahma-retinue heavens. Then, by cultivating the small, medium, and great actual states of the fourth meditative absorption, one attains the three other abodes of the fourth meditative absorption, such as the Cloudless heavens. Thus, by fully accomplishing the small, medium, and great actual states of each, one experiences ripening results, etc., in their respective abodes. Moreover, the forms that appear when born in those respective other abodes are...