Tibetan
ཞེས་སོགས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། ། གཉིས་པ་བདུད་ཚར་གཅོད་པ་ནི། བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། བདག་ལ་སྨན་པ། ཆོས་ལ་སྨན། ཉན་པ་པོ་ནད་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པ་སྟེ་འདུ་ཤེས་ལྔ་བསྐྱེད་ལ། དཔག་ཚད་བརྒྱ་ཚུན་ཆད་དུ་བདུད་རིས་ཀྱི་ལྷ་འོང་བར་མི་ནུས་པའི་སྔགས་བསྒྲག་པར་གསུངས་པ་བཞིན་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། གསུམ་པ་ཀུན་སྤྱོད་དག་པར་བྱ་བ་ནི། ལུས་ཉལ་བ་དང༌། (༡༣བ)བསྙེས་པ་དང༌། རྐང་བརྐྱངས་ལ་སོགས་པ་སྤངས་ཏེ་ཤཱཀྱའི་རྒྱལ་པོས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའི་ཚུལ་དུ་བྱ། ངག་སྒྲ་མང་པོ་དང༌། ཟློས་པ་དང༌། སྐད་གདངས་ཞན་པ་དང༌། སྒྲ་གསང་མཐོ་དམན་ལ་སོགས་པ་སྤངས་ཏེ་དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་གསལ་ལ་དག་པར་བཤད། ཡིད་ཆགས་སྡང་སྤངས་ཏེ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ལྷའི་ཏིང་འཛིན་སོགས་སྐབས་དང་བསྟུན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཕན་བདེ་ལ་འགོད་པར་འདོད་པའི་བསམ་པས་ཆོས་ཀྱི་ཆར་དབབ་བོ་སྙམ་པར་བྱའོ། ། ཇ༢ གཉིས་པ་[སློབ་མའི་བྱ་བ་]ནི། ཡོན་དབུལ་སྤྱོད་ལམ་བསྟེན་ཞིང་དགའ་བ་བསྒོམ། ། སློབ་མའི་བྱ་བ་གསུམ་ལས། དང་པོ་དག་པའི་ཡོན་དབུལ་བ་ནི། གནས་ལྔ་ས་ལ་འདུད་པའི་ཕྱག་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས། ཡིད་དུ་འོང་བའི་སྐུ་ཡོན་དང༌། རྒྱ་ཆེན་པོར་དམིགས་པའི་མཎྜལ་ཕུལ། གཉིས་པ་གུས་པའི་སྤྱོད་ལམ་བསྟེན་པ་ནི། སྐྱེས་རབས་ལས། རབ་ཏུ་དམའ་བའི་སྟན་ལ་འདུག ། དུལ་བའི་དཔལ་ནི་རྣམ་པར་བསྐྱེད། ། དགའ་དང་ལྡན་པའི་མིག་གིས་བལྟ། ། ཚིག་ནི་བདུད་རྩི་འཐུང་བ་བཞིན། ། དྲི་མེད་རབ་ཏུ་དང་བའི་ཡིད། ། གུས་པས་བསྐྱེད་དེ་རྩེ་གཅིག་བཏུད། ། ནད་པས་སྨན་པའི་ཚིག་ཉན་བཞིན། ། རིམ་གྲོ་བསྐྱེད་དེ་ཆོས་ཉོན་ཅིག ། ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཉལ་བ་དང༌། བསྙེས་པ་དང༌སློབ་དཔོན་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་ལ་སོགས་པ་སྤངས་ཏེ། ཙོག་པུའམ་པུས་མོ་བཙུགས་ཏེ། གུས་པའི་སྤྱོད་ལམ་དང་ལྡན་པས་ངག་སྨྲ་བ་བཅད་དེ། ཡིད་རྩེ་གཅིག་པས་ཉན་ནོ། གསུམ་པ་མཐུན་པའི་རྐྱེན་ཚོགས་པ་ལ་དགའ་བ་བསྒོམ་པ་ནི། གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལས། སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་བ་བརྒྱ་ལམ་ཡིན། ། མི་ཡི་ལུས་ནི་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ། ། ཀྱེ་མ་དད་པ་དང་ནི་ཆོས་ཉན་པ། ། འདི་འདྲ་འཇིག་རྟེན་ན་ནི་ཤིན་ཏུ་དཀོན། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྐྱེན་དེ་དག་ཚོགས་ནས་ཆོས་ཉ
Chinese
如此等等，广为宣说。 第二，断除魔障：在《海意请问经》中说：对于我而言是医者，对于法而言是药，听者是病人，如来是圣者，法的存在是长久住世，生起这五种想，并且要念诵在百由旬（*yojana*）之内，魔类天众不能靠近的咒语，如是所说而行。 第三，净化行为：舍弃身体卧倒、(13b)倚靠、伸腿等行为，应以释迦牟尼佛转*法轮*的方式而行。舍弃言语多声、重复、音调微弱、音高低沉等，应以具足的音韵支分清晰而纯净地宣讲。舍弃意念的贪嗔，根据情况修习空性、本尊等三摩地。怀着愿一切众生安乐的善愿，如同降下法雨般地思惟。 2. 第二，[弟子的行为]： 供养财物，奉行仪轨，修习欢喜。 弟子的三种行为中：第一，供养清净的财物：先行五体投地的大礼拜，供养令人欢喜的财物，以及广大观想的曼荼罗。第二，奉行恭敬的行为：在《本生传》中说： 坐于极低座， 培养谦逊德。 以喜悦之眼看， 言语如饮甘露。 无垢极净心， 恭敬而生起，一心一意地专注。 如病人听医言， 恭敬而生起，听闻佛法。 如此所说，卧倒，倚靠、背对上师等行为，蹲坐或跪坐，具足恭敬的行为，停止言语，一心一意地听闻。第三，修习欢喜于汇集善缘：在《不可思议秘密经》中说： 佛陀出现世间实属稀有， 人身难得甚为稀。 唉，具足信心听闻法， 如此殊胜世间极稀有。 如此所说，汇集这些缘分，听闻佛法... (藏文原文在此处突然中断)
English
And so on, as extensively taught. Second, on subduing Māras: In the Sūtra Requested by Jñānasāgara, it is stated: For myself, it is a physician; for the Dharma, it is medicine; the listener is a patient; the Tathāgata is a holy person; and the Dharma's way endures for a long time—generate these five perceptions, and one must recite mantras such that within one hundred *yojanas*, the gods of the Māra realm cannot approach, as taught, one should act. Third, on purifying one's conduct: Abandoning bodily actions such as lying down, (13b) leaning, stretching one's legs, and so forth, one should act in the manner of Śākyamuni turning the Wheel of Dharma. Abandoning excessive speech, repetition, weak vocal tones, high or low pitches, and so forth, one should explain clearly and purely with perfect vocal components. Abandoning mental attachment and hatred, one should, according to the occasion, practice *śūnyatā* (emptiness) and deity *samādhi* (meditative absorption). With the thought of wishing to establish all sentient beings in benefit and happiness, one should contemplate it as if raining Dharma. 2. Second, [the actions of a student]: Offering gifts, observing proper conduct, and cultivating joy. Among the three actions of a student: First, offering pure gifts: Preceding with prostrations, touching the ground with five parts of the body, offer pleasing gifts and a greatly visualized maṇḍala. Second, observing respectful conduct: In the *Jātakamālā* (Stories of Previous Lives), it is stated: Sit upon a very low seat, Clearly cultivate the glory of humility. Gaze with joyful eyes, Words are like drinking nectar. With an immaculate, utterly clear mind, Generate reverence and single-pointedly attend. Like a patient listening to a doctor's words, Generate respect and listen to the Dharma. As taught, abandoning actions such as lying down, leaning, turning one's back on the guru, and so forth, sitting cross-legged or kneeling, endowed with respectful conduct, ceasing speech, one-pointedly listens. Third, cultivating joy in the gathering of conducive conditions: In the *Guhyācintya Sūtra* (Sūtra of Inconceivable Secrets), it is stated: The appearance of Buddhas in the world is rare, A human body is extremely difficult to obtain. Alas, faith and listening to the Dharma, Such as this is exceedingly rare in the world. As taught, having gathered these conditions, listening to the Dharma... (The original Tibetan text abruptly ends here)
Tibetan
ན་དུ་ཡོད་པ་ལ་དགའ་(༡༤ན)ཞིང་སྤྲོ་བ་དང་བཅས་པས་ཉན་ནོ། ། ཆ༢ གཉིས་པ་དངོས་གཞི་ལ་གསུམ། ཇ༡ སློབ་དཔོན་གྱིས་ལེགས་པར་བཤད། ཇ༢ སློབ་མས་གུས་པས་ཉན། ཇ༣ གཉིས་ཀས་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལྡན་དུ་བྱ་བའོ། ། ཇ༡ དང་པོ་ལ་གསུམ། ཉ༡ འཆད་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད། ཉ༢ གང་ལ་བརྟེན་ནས་བཤད་ཐབས། ཉ༣ ཇི་ལྟར་འཆད་པའི་ཚུལ་ལོ། ། ཉ༡ དེའི་དང་པོ་ལའང་གསུམ། ཏ༡ མཁས་པའི་ཤེས་རབ། ཏ༢ བརྩེ་བའི་བསམ་པ། ཏ༣ སྦྱོར་བ་བཟོད་པ་ལྡན་པའོ། ། ཏ༡ དང་པོ་ནི། དངོས་གཞིར་མཁས་པ་གསུམ་དང༌། ཞེས་པ་སྟེ། དམ་ཆོས་འཆད་པའི་དངོས་གཞིར་འཆད་པ་པོའི་མཚན་ཉིད་བརྒྱད་ཀྱི་ཐོག་མར་མཁས་པ་གསུམ་ནི། བཤད་བྱ། འཆད་བྱེད། ཀུན་སྤྱོད་ལ་མཁས་པའོ། ། དང་པོ་ནི། ཤེས་བྱའམ་སྡེ་སྣོད་ཀུན་ལ་མཁས་ནའང་ལེགས་མོད་ཀྱི་འདིར་གང་འཆད་པ་དེའི་ཚིག་དོན་ལུང་རིག་མན་ངག་དང་ལྡན་པས་མཁས་པ་ཞིག་དགོས་ཏེ། དེས་གདུལ་བྱའི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་ནུས་པས་སོ། ། གཉིས་པ་ནི། རྗོད་བྱེད་ཀྱི་བརྡ་དག་པ་དང༌། གང་ནས་བཤད་ཀྱང་འབྲེལ། ཇི་ཙམ་བཤད་ཀྱང་རན། ཇི་ལྟར་བཤད་ཀྱང་འཐད་པ་གསུམ་གྱི་ངག་འབྲེལ། གཞན་དགའ་བར་ནུས་པའི་དབྱངས་སྙན་པ་དང་གསུམ་མོ། ། ཡང་ན། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། ངག་ཚིག་ཤིན་ཏུ་རིགས་པ་དང༌། ། བསྟན་དང་རྣམ་འབྱེད་ཐེ་ཚོམ་གཅོད། ། ལན་མང་བྱེད་དང་ལྡན་པ་ནི། ། མགོ་སྨོས་རྣམ་སྤྲོས་གོ་རྣམས་ལ། ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་པ་ནི། ། འཁོར་གསུམ་གྱིས་ནི་དག་པ་སྟེ། ། འདི་ནི་ཉེས་པ་བརྒྱད་དག་དང༌། ། བྲལ་བ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱ། ། ལེ་ལོ་དང་ནི་མི་གོ་དང༌། ། སྐབས་མི་འབྱེད་དང་མ་ངེས་དང༌། ། ཐེ་ཚོམ་དག་ནི་མི་གཅོད་དང༌། ། དེ་དང་བྲལ་བར་བསྟན་མི་བྱེད། ། སྐྱོ་བ་དང་ནི་སེར་སྣ་ཉིད། ། འདི་དག་གཏམ་གྱི་ཉེས་པར་འདོད། ། དེ་དག་མེད་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི། ། བཤད་པ་བླ་ན་མེད་པར་འགྱུར། ། ཞེས་(༡༤བ)གཏམ་གྱི་ཉེས་པ་བརྒྱད་དང་བྲལ་བས་འཁོར་གསུམ་དག་པའི་བཤད་པའམ། རྣམ་བཤད་རིགས་པར། བརྗོད་པའི་སྐྱོན་བཅུ་གཅིག་གི་གཉེན་པོར་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་རྣམ་པ་ཉི་ཤུ་དང་ལྡན་པར་འཆད་པར་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། གསུམ་པ་ནི། སྒོ་གསུམ་དགེ་བ་ཀུན་གྱིས་བཀུར་བར་འོས་པས་རང་གི་ཀུན་སྤྱོད་ལ་མཁས་པ་དང༌། གདུལ་བྱའི་ཀུན་སྤྱོད་ལ་མཁས་པ་ནི་དབང་པོ་དང་ཁམས་དང་བག་ལ་ཉལ་ཤེས་པས་དེ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་བཤད་པས་དོན
Chinese
喜悦于此，生起欢喜心而听闻。(14a) 第二章：正行有三。一、导师善说。二、弟子恭敬听闻。三、师徒俱行具足六度。 第一节：第一部分有三。一、讲说者的特相。二、所依之讲说方法。三、如何讲说之方式。 第一小节：其第一部分亦有三。一、智者的智慧。二、慈悲的心念。三、行持具足忍辱。 第一、此即是： 正行中三智者， 此处说，在讲说正法的正行中，讲说者八种特相之首先，三智者是：善巧所说、善巧能说、善巧行为。 第一、虽然对一切所知或三藏都通达是最好的，但在此处，必须是对所要讲说的内容，其词义、教证、理证、教授等都具足而善巧的人，因为这样才能断除所化弟子的疑惑。 第二、指能说之言语清净，无论从何处讲说都相关联，无论讲说多少都适度，无论如何讲说都符合道理，具足此三者之言语关联；以及具足能令他人欢喜之美妙音声，此为三。 又者，《大乘庄严经论》中说： 言语词句极合理， 教说辨析断疑惑， 多次宣说具备者， 首要广说皆明了。 诸佛所说法教者， 三轮清净是其性， 此离八过当应知。 懈怠以及不明了， 不得时机不定决， 疑惑不能断除者， 不示离彼之法义。 厌倦以及悭吝心， 此等皆为语之过。 因离彼过故佛陀， 所说之法无上殊。 如此，(14b)远离语之八过，故说为三轮清净之讲说。 在《辨中边论释》中，亦说为宣讲具足二十种法相之讲说，以对治言语之十一种过失。 第三、是指以身语意三门之善行，为一切所尊敬，故善巧于自身之行为；以及善巧于所化弟子之行为，即是了知其根器、性情、习气，从而讲说与之相应之法义。
English
Listen with joy and delight in this. (14a) Chapter 2: The main body has three parts. 1. The master teaches well. 2. The disciples listen respectfully. 3. Both master and disciple practice the six perfections. Section 1: The first part has three. 1. The characteristics of the speaker. 2. The method of teaching based on what. 3. The manner of how to teach. Subsection 1: Its first part also has three. 1. The wisdom of the wise. 2. A compassionate mind. 3. The practice endowed with patience. Firstly, this means: The three skillful ones in the main body, Here it is said that, as the foremost among the eight characteristics of the speaker in the context of teaching the sacred Dharma, the three skillful ones are: skill in what is to be taught, skill in how to teach, and skill in conduct. Firstly, although it is excellent to be skilled in all knowables or the Tripitaka, here it is necessary to have a speaker who is skillful in the words, meanings, scriptural citations, reasoning, and oral instructions of what is to be taught, because only then can they dispel the doubts of the trainees. Secondly, this refers to pure expressive language, where the speech is coherent regardless of where one speaks from, appropriate no matter how much one speaks, and reasonable no matter how one speaks – these three interconnected aspects of speech; and possessing a sweet voice capable of delighting others, these are the three. Furthermore, in the *Sutra-alamkara* (Ornament for the Sutras), it is said: Language and words are very rational, Teaching and analysis dispel doubts, One who engages in it many times, For those who understand the initial extensive explanation. The teachings of the Buddhas, Are purified by the three circles, This should be known as being free from the eight faults. Laziness and incomprehension, Not discerning the proper occasion and uncertainty, Not dispelling doubts, Not demonstrating freedom from these. Weariness and stinginess, These are considered faults of speech. Because these are absent, the Buddhas' Teaching becomes unsurpassed. Thus, (14b) being free from the eight faults of speech, it is taught as a teaching purified by the three circles. In the *Vyakhyayukti* (Method of Exposition), it is also said that one should teach endowed with twenty types of Dharma discourses as an antidote to the eleven faults of expression. Thirdly, this refers to being skilled in one's own conduct, being worthy of respect by all through the virtuous deeds of body, speech, and mind; and being skilled in the conduct of the trainees, which means understanding their faculties, dispositions, and latent tendencies, and thereby teaching the Dharma in accordance with these.