Tibetan
་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་གཉིད་ལས་མ་གཡོས་བཞིན། །སྣང་བའི་དུས་ནས་རང་བཞིན་མེད་པ་ལྟར། །སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ངང་། །ཇི་བཞིན་མ་གཡོས་དངོས་པོ་མཚན་མ་མེད། །རྨི་ལམ་གྱི་ཡུལ་དང་མི་ལ་སོགས་པ་གཉིད་ཀྱི་ངང་ལས་མ་གཡོས་པ་ལྟར། འགྲོ་དྲུག་རང་སྣང་གི་ཆོས་སོ་ཅོག་རིག་པའི་དབྱིངས་ལས་མ་གཡོས་ཤིང་། སྐུ་གསུམ་དག་སྣང་གི་ཆོས་སོ་ཅོག་ཀྱང་རིག་པ་གཟུང་འཛིན་ལས་གྲོལ་བའི་དབྱིངས་ལས་གཞན་དུ་གཡོས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། སྐུ་གསུམ་ཐུག་འཕྲད་ལས། འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་སྐྱེ་གནས་བཞི་པོ་ཡང་། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནས་སྐྱེས་ཤིང་དབྱིངས་སུ་འགྲོ། །གཟུང་འཛིན་ཡུལ་སེམས་ཐ་དད་སྣང་བ་ཡང་། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་གཟུང་ཞིང་དབྱིངས་ལ་འཛིན། །དབྱིངས་ཉིད་ངང་ལ་གཟུང་དང་འཛིན་པ་མེད། །དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མཁྱེན་ཚད་ཀྱང་། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ ལས་ཤར་ཞིང་དབྱིངས་སུ་མཁྱེན། །མཁྱེན་པ་མ་འགགས་ཤེས་བྱ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། །སྐུ་གསུམ་ཐུག་འཕྲད་རང་ཤར་རང་གྲོལ་ཀློང་། །ཞེས་སོ། །ཕྱི་ཡུལ་དུ་སྣང་ཡང་དོན་ལ་སེམས་དང་གཞན་དུ་གྲུབ་པ་མེད་པ་ནི། དེ་ལྟར་ཆོས་རྣམས་སེམས་ལ་སྣང་ན་ཡང་། །སེམས་མིན་སེམས་ལས་གཞན་ཡང་མ་ཡིན་པས། །མེད་པ་གསལ་སྣང་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་དུ། །ད་ལྟ་ཉིད་ནས་སྨྲ་བསམ་བརྗོད་ལས་འདས། །དེ་ཕྱིར་སེམས་ལ་སྣང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀུན། །སྣང་དུས་ཉིད་ནས་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱ། །གཟུགས་སོགས་ཡུལ་ལྔར་སྣང་བ་དང་སྣོད་བཅུད་རང་ངོར་སྣང་བའི་ཆོས་འདི་དག་སེམས་ལ་སྣང་བས་གཞན་མ་ཡིན་ལ། གཞན་ལྟར་སྣང་ཡང་རྨི་ལམ་དང་སྒྱུ་མ་ལྟར་རང་བཞིན་མེད་པས་གཞན་དུ་མ་གྲུབ་ཅིང་། སེམས་སུའང་མ་གྲུབ་པ་སྒྱུ་མའི་དཔེ་བརྒྱད་ལྟར། མེད་པ་གསལ་སྣང་གི་སྟོང་གཟུགས་སུ་རྡུལ་ཕྲན་ཆ་མེད་དང་ཆ་ཡོད་དུ་བརྟགས་པས་ཆོས་བདག་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དེ། སེམས་ཉིད་རང་སྣང་གི་རྣམ་པ་ལས། སྟོང་པ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་དབྱིངས་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ། ཀུན་བྱེད་ལས། ཡན་ལག་ཆོས་ཀྱི་དབང་གིས་སྙིང་པོའི་ཡུལ་ཚོལ་ཞིང་། །རྣམ་པ་ཅིར་ཡང་མི་རྟོག་ཐབས་ཀྱིས་དེ་ལ་རོལ། །སྙིང་པོ་རང་བཞིན་འབྱུང་བས་ཆོས་སྐུ་གཞན་ན་མེད། །རྡུལ་ཕྲན་གཅིག་ལ་རྩིས་ཤིང་ཕྱོགས་ཆ་ཀུན་དང་བྲལ། །མི་གནས་དོན་ཉིད་ལེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རང་འབྱུང་སྟེ། ། མངོན་སུམ་ཀུན་ལ་མི་རྟོག་ཡངས་པའི་སྙིང་པོ་ལ། །རྣམ་དག་ལམ་དེར་ཞུགས་ན་མཉམ་པའི་རྒྱལ་པོ་ཐོབ། །མི་འགྱུར་འགྱུར་བ་མེད་པས་ཆགས་པའི་གནས་མེད་དེ། །དེ་བཞིན་གཟུང་བའི་ཡུལ་མེད་སེམས་ཀྱི་གནས་ཀྱང་མེད། །ཅེས་སོ། །འོ་ན་ཐམས་ཅད་སེམས་སུ་བཤད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། འདིར་ཁྱད་པར་གསལ་བར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་པ། སྤྱིར་སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སུ་བཤད་པ་ན། རིག་པ་གཅིག་གི་ངང་ལས་མ་གཡོས་པར་ཆོས་མཐུན་པ་དང་། རིག་པའི་རོལ་པ་དང་རྩལ་དང་རྒྱན་དུ་རང་སྣང་བ་ལ་དགོངས་ནས་སེམས་སུ་བཏགས་ཏེ། ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ལ་ཉི་མར་བཏགས་ནས་དེང་རྩེའི་ཉི་མ་ལ་སྡོད་ཅེས་པ་ལྟ་བུའོ། །དངོས་ལ་གནོད་བྱེད་ལ་གཉིས་ལས། རིག་པ་ནི་སེམས་ལ་ཁ་དོག་དང་ཕྱོགས་ཆ་སྣང་བར་ཐལ་ཏེ་སྣང་བ་ལ་ཁ་དོག་དང་ཕྱོགས་ཆ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། སེམས་ཕྱིར་ཐལ། སྣང་བ་ནང་དུ་ཐལ་བས་ཕན་ཚུན་འཆོལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། རང་ཤི་དུས་སྣོད་བཅུད་དུས་གཅིག་འཆི་བར་ཐལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཧ་ཅང་ཐལ་བའི་རིགས་པས་གནོད་དོ། །ལུང་གིས་ཀྱང་གནོད་དེ། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་ཐུགས་ཀྱི་མེ་ལོང་ལས། སྣང་བ་སེམས་སུ་འདོད་པ་ང་ལས་གོལ་བ་ཡིན། །ཅེས་དང་། རིག་པ་རང་ཤར་ལས། ཅི་ཕྱིར་སྣ་ཚོགས་སེམས་སུ་འདོད། །ཐམས་ཅད་འབྱུང་བས་སྣ་ཚོགས་སེམས། །སངས་རྒྱས་འབྲས་བུ་འབྱུང་འགྱུར་རམ། ། སེམས་ཅན་སངས་མི་རྒྱ་བར་རིགས། །དཔེར་ན་སོལ་བ་ནག་པོ་ལ། །བྱི་དོར་བྱས་ཀྱང་དཀར་པོ་མེད། །དེ་ཕྱིར་སེམས་ཅན་འཁྲུལ་པ་ལ། །སྒོམ་སྒྲུབ་བྱས་ཀྱང་སངས་མི་རྒྱ། །ཞེས་པ་དང་། ངེས་དོན་འདུས་པའི་རྒྱུད་ལས། ངེས་དོན་མ་མཐོང་གླེན་པ་རྣམས། །སྣང་བ་རང་གི་སེམས་ཡིན་ཟེར། །ར་གན་གསེར་དུ་བྱེད་པ་བཞིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིར་དེང་སང་རྫོགས་ཆེན་ཤེས་པར་རློམ་པ་དང་ཐུན་མོང་པའི་ཐེག་པ་ཁ་ཅིག་སྣང་བ་རང་གི་སེམས་སུ་འདོད་པ་ཕྱོགས་མ་ཕྱེད་པ་ནོར་བ་རྔམས་པོ་ཆེར་སྨྲ་བས་ཏེ། སེམས་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་མི་གཅིག་སྟེ། སེམས་ནི་ཁམས་གསུམ་པའི་གློ་བུར་བའི་དྲི་མ་ཚོགས་བརྒྱད་སེམས་བྱུང་དང་བཅས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་རིག་པ་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་དངོས་པོ་དང་མཚན་མ་མེད་པ་འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབྱིངས་སོ། །འདིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྩལ་ལ་མ་རོལ་པར་སྣང་སྲིད་ཤར་བས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་འབྲས་མིང་རྒྱུ་ལ་བཏགས་པ་ཙམ་ལས། འཁོར་འདས་སུ་སྣང་བ་དེ་རིག་པའི་རྩལ་དུ་ཤེས་པར་བྱས་ལ། རིག་པ་ཉིད་འཁོར་འདས་གང་དུའང་མ་གྲུབ་ལ་འཆར་གཞི་མ་འགགས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཡུལ་སྣང་མེད་པ་གསལ་སྣང་སེམས་དང་སེམས་ལས་གཞན་དུའང་མ་གྲུབ་པ་སྟོང་གསལ་གཞི་མེད་ཡེ་དག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ། གྲོལ་
Chinese
未曾动摇而显现之义： 犹如梦境未从睡眠中醒来， 显现之时即无自性一般， 显现世间、轮回涅槃菩提心之自性， 如是未曾动摇，无有事物与相状。 犹如梦境之境与人等未从睡眠中醒来一般， 六道众生自显现之诸法，未曾动摇于觉性之界中， 三身清净显现之诸法，亦未曾动摇于觉性离于能取所取之界外， 丝毫也不曾动摇。 三身相遇时说： 六道众生四生处， 从法界生，融入法界中。 能取所取境心之种种显现， 于法界中取，于法界中执。 界性之中无有能取与所取。 三世诸佛之智慧， 从法界中生，于法界中知。 智慧无碍，所知为法界。 三身相遇，自生自解脱之虚空。 如是说。 外境显现，然实则与心及他者无有成立，如是诸法显现于心， 非心，亦非心之外， 无有而光明显现，如幻之自性， 即便当下亦超越言说思议。 是故显现于心之诸法， 当知显现之时即无有。 色等五境之显现，以及器情显现为自性之诸法，以显现于心故，非他者， 虽显现为他者，然如梦幻般无有自性，故非他者所成，亦非心所成，如幻化八喻一般， 无有而光明显现之空色，以分析微尘有分与无分，故无有法我，即是平等性。 心性即是自显现之相， 当知空性不变之界， 俱生者说： 以支分法之力量，寻觅心之体性境， 不以任何相分别，以方便而享用之。 体性自性生，法身不在他处。 于一微尘计数，且远离一切方分。 不住之义即是善妙之智慧自生， 于一切现前不分别广大之心性中， 若入清净道，则获得平等之王位。 不变，无有变异，故无有贪著之处。
English
The meaning of showing without moving: Just as a dream does not awaken from sleep, Just as it has no nature from the time of appearance, The nature of appearance, existence, samsara, nirvana, and bodhicitta, As it is, it does not move, there are no things or signs. Just as the dream world and people do not move from sleep, All the phenomena of the six realms' self-appearance do not move from the realm of awareness. All the phenomena of the three bodies' pure appearance also do not move from the realm of awareness, which is free from grasping and clinging. There is not the slightest movement elsewhere. In the meeting of the three bodies, it says: The six types of beings and the four birthplaces, They are born from the realm of Dharma and go into the realm. Grasping, clinging, object, and mind appear as different, They grasp in the realm of Dharma and cling in the realm. In the nature of the realm itself, there is no grasping or clinging. The knowledge of the Buddhas of the three times also Arises from the realm of Dharma and knows in the realm. Knowledge is unceasing, and the object of knowledge is the realm of Dharma. The meeting of the three bodies is the space of self-arising and self-liberation. So it is said. Although it appears as an external object, in reality, it is not established as mind or other. Thus, although all phenomena appear in the mind, Since it is not the mind and not other than the mind, In the nature of illusion, which is empty and clear, From this moment on, it transcends speech, thought, and expression. Therefore, all phenomena that appear in the mind, Know that they are non-existent from the moment they appear. The appearance of the five objects, such as form, and the phenomena of the vessel and essence appearing as self-nature are not other because they appear in the mind. Although they appear as other, they have no nature like dreams and illusions, so they are not established as other, nor are they established as mind, like the eight examples of illusion. In the empty form of non-existence and clear appearance, by examining indivisible and divisible atoms, there is no self of phenomena, which is equality. Mind itself is the aspect of self-appearance, Know the unchanging realm of emptiness. The All-Creating King says: By the power of the branch Dharma, seek the essence of the heart's object, Do not conceptualize in any way, and enjoy it with skillful means. The essence of nature arises, and the Dharmakaya is not elsewhere. Count one atom and be free from all directions and parts. The meaning of non-abiding is the self-arising of perfect wisdom. In the heart essence of non-conceptual vastness for all manifest, If you enter that pure path, you will attain the king of equality. Unchanging, without change, there is no place for attachment.
Chinese
如是，所取的对境无有，心的处所也无有。如是说。那么，一切不是都说为心吗？答：此处清楚地分开了来显示。一般来说，将显现、有、轮回、涅槃、菩提心说为心时，是指未从一个觉性之状态中移动，与法相符，以及觉性的游舞、能力和庄严而自显现，因此安立为心，犹如将太阳的光芒安立为太阳，然后说待在今日之顶端一样。对实有造成损害的有两种，一是，觉性成为心，则心应显现颜色和方位，因为显现具有颜色和方位；二是，心应向外，显现应向内，因此彼此混淆，以及自己死亡时，外器内情同时死亡等等，以非常过分的理证来损害。经文也造成损害，如《普贤王如来心镜》中说：认为显现是心，是背离我的。以及《觉性自显》中说：为何将万象安立为心？一切由生起而有万象心。佛陀果位也将会生起吗？有情将不能成佛。譬如黑色的煤炭，即使清洗也不会变白。因此，对于迷惑的有情，即使修行也不会成佛。以及《真实义总集续》中说：未见真实义的愚笨者们，说显现是自己的心。如同将铜变为黄金一样。如是说。如今，自认为懂得大圆满的人和一些共同乘的人，认为显现是自己的心，没有区分方向，说出了极大的错误。心和菩提心也不是一回事，心是三界中暂时的垢染，八识及其心所。菩提心是觉性自生的智慧，无有事物和相状，是轮回涅槃一切之界。此处，未游舞于菩提心的能力，而是显现有，因此说菩提心，只是将果之名安立于因之上。要知道显现为轮回涅槃是觉性的能力，要知道觉性本身未成立为轮回涅槃，且显现之基未曾停止。要知道无有对境显现，明朗显现非心也非心之外所成立，空明无基本来清净，从而解脱。
English
Thus, there is no object to be grasped, and there is no place for the mind. So it is said. Then, isn't everything said to be mind? Answer: Here, it is clearly distinguished and shown. Generally, when appearance, existence, samsara, nirvana, and bodhicitta are said to be mind, it refers to not moving from the state of one awareness, being in accordance with the Dharma, and the self-appearance as the play, ability, and adornment of awareness, therefore it is established as mind, just like establishing the sun's rays as the sun, and then saying to stay at the top of today. There are two things that harm reality. First, if awareness becomes mind, then mind should manifest colors and directions, because appearance has colors and directions; second, mind should be outward, and appearance should be inward, therefore they become confused with each other, and when oneself dies, the outer vessel and inner sentient beings die at the same time, etc., which are harmed by very excessive reasoning. The scriptures also cause harm, as it is said in the 《Mirror of the Mind of Samantabhadra》: To think that appearance is mind is to deviate from me. And in 《Self-Arisen Awareness》 it says: Why do you establish all phenomena as mind? All phenomena are mind because of arising. Will the fruit of Buddhahood also arise? Sentient beings will not be able to attain Buddhahood. For example, black charcoal, even if cleaned, will not turn white. Therefore, for deluded sentient beings, even if they practice meditation, they will not attain Buddhahood. And in the 《Definitive Meaning Gathering Sutra》 it says: Foolish ones who have not seen the definitive meaning say that appearance is their own mind, like turning copper into gold. So it is said. Nowadays, those who pretend to know Dzogchen and some common vehicles think that appearance is their own mind, and without distinguishing directions, they speak of great errors. Mind and bodhicitta are not the same thing. Mind is the temporary defilement of the three realms, the eight consciousnesses and their mental factors. Bodhicitta is the self-arisen wisdom of awareness, without things and characteristics, and is the realm of all samsara and nirvana. Here, without playing with the ability of bodhicitta, appearances and existences arise, therefore it is called bodhicitta, only establishing the name of the result on the cause. Know that appearing as samsara and nirvana is the ability of awareness, and know that awareness itself is not established as samsara or nirvana, and the basis of manifestation has never stopped. Know that the absence of object appearance, the clear appearance is not established as mind or other than mind, empty-clear, without a basis, primordially pure, and thereby liberated.