Tibetan
ཡེ་ཤེས་ཐོག་མར་ཐོབ་པ་དེའི་ཚེ་དགའ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྔོན་བས་འཕགས་པ་ཐོབ་པས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། བྱང་ཆུབ་ལ་ཡང་ཉེ་བ་དང་། །སེམས་ཅན་དོན་གྲུབ་མཐོང་བ་ལ། །རབ་ཏུ་དགའ་བ་སྐྱེས་གྱུར་ཏེ། །དེ་ཕྱིར་རབ་དགའ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཞེས་སོ། །དབྱེ་ན་བདེན་པ་བཞིའི་རིམ་པས་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་གི་རང་བཞིན་ཅན་རྣམས་སོ། །ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་ལ་ལྔ་ལས། དང་པོ་གཉེན་པོའི་ཁྱད་པར་ནི་ཆོས་བཟོད་བཞི་ནི་མཐོང་སྤངས་ཀྱི་ས་བོན་རྩ་བ་ནས་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་བར་ཆད་མེད་ལམ་མོ། །ཆོས་ཤེས་བཞི་ནི་རྟེན་གཉེན་པོ་རྣམ་གྲོལ་གྱི་ལམ་མོ། །རྗེས་བཟོད་བཞི་དང་རྗེས་ཤེས་བཞི་ནི་ཐག་བསྲིང་གི་གཉེན་པོ་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་མོ། །དེའང་སྡུག་བསྔལ་ ལ་ཆོས་ཤེས་པ། ཀུན་འབྱུང་། འགོག་པ། ལམ་བཞིའི་ཆོས་ཤེས་པ་བཞི། བློ་རྫས་གཅིག་གི་ངོ་བོ་བདེན་བཞིའི་ལྡོག་པ་ལ་ལྟོས་ནས་བཞིར་བཞག་པ་བཞིན་དུ། དེ་དག་གི་རྗེས་བཟོད་དང་། རྗེས་སུ་ཤེས་པའང་མཐུན་ནོ། །སྤངས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་ངོ་བོ་དང་། རྣམ་གྲངས་གཉིས་ལས། ངོ་བོ་ནི་རང་གི་ངོ་སྐལ་དུ་གྱུར་ཚད་ཀྱི་མཐོང་སྤངས་ཉོན་སྒྲིབ་དང་ཤེས་སྒྲིབ་གཉིས་ཀྱི་ཆ་ལས་གྲོལ་བ་སྟེ། དབུས་མཐའ་ལས། ཉོན་མོངས་པ་ཡི་སྒྲིབ་པ་དང་། །ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་སུ་བསྟན། །དེར་ནི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་དེ། །དེ་ཟད་ནས་ནི་གྲོལ་བར་འདོད། །ཅེས་སོ། །དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ནི། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། སེར་སྣ་ལ་སོགས་རྣམ་རྟོག་གང་། །ཉོན་མོངས་པ་ཡི་སྒྲིབ་པར་འདོད། །འཁོར་གསུམ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་། །དེ་ནི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པར་འདོད། །ཅེས་པས། སེམས་རབ་ཏུ་མ་ཞི་བར་བྱེད་པ་གང་མི་དགེ་བའམ། སྒྲིབ་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ངོ་བོ་སེར་སྣ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཉོན་སྒྲིབ་ཡིན་ལ། འཁོར་གསུམ་ལ་བདེན་ཞེན་དང་མ་བྲལ་བ་གང་དགེ་བ་ཟག་བཅས་སམ་མ་བསྒྲིབས་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ངོ་བོ་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་ནི་ཤེས་སྒྲིབ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ལས་ཉོན་སྒྲིབ་ཀུན་བཏགས་རྣམས་ནི་མཐོང་སྤངས་ཡིན་ལ། ལྷན་སྐྱེས་ནི་སྒོམ་སྤངས་ཡིན་ནོ། །ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་རགས་པ་རྣམས་ནི་མཐོང་སྤངས་ཡིན་ལ། ཕྲ་བ་རྣམས་ནི་སྒོམ་སྤངས་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་རྣམ་གྲངས་ ལ་གསུམ་སྟེ། མཐོང་སྤངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། ཇི་ལྟར་སྤོང་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི་ཀུན་བཏགས་གང་ཞིག་མཐོང་ལམ་གྱི་གནོད་བྱར་གྱུར་པའོ། །དབྱེ་བ་ལ་གསུམ་ལས། ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་དྲུག་སྟེ། ལྟ་བ། འདོ
Chinese
当最初获得智慧时，由于获得了比以前更大的喜悦，所以称为极喜。如《经庄严论》中所说： “对于接近菩提，以及见到众生利益成就，生起极大喜悦，因此称为极喜。” 分类来说，是按四谛的次第，具有十六刹那的自性。 特别的法有五种，第一，对治的差别是，四种法忍是断除见断种子的根本的无间道。四种法智是所依对治解脱道。四种后忍和四种后智是延长距离的对治差别道。 也就是对于苦有法智，集、灭、道四种的法智四种。如同一个智慧体性的本体，依赖于四谛的差别而安立为四种一样，它们的后忍和后智也是相同的。 断除的差别有本体和种类两种。本体是解脱了属于自己份额的见断烦恼障和所知障两者的部分。如《中边论》中所说：“烦恼的障碍和所知障，显示为两种。在那里是一切障碍，断尽之后就认为是解脱。” 它们的本体是，如《宝性论》中所说：“悭吝等分别念，认为是烦恼的障碍。对于三轮分别念，认为是所知障。” 因此，凡是使心不能调伏的任何不善，或者是不属于无记的本体，悭吝等是烦恼障。凡是对三轮没有脱离实执的任何有漏善，或者是不属于不覆无记的本体，能取所取的分别，境和有境是所知障。 其中，烦恼障的遍计所执是见断，俱生的是修断。所知障的能取所取的粗大分别念是见断，微细的是修断。 第二，种类有三种：见断的定义、分类、如何断除。第一是任何遍计所执成为见道的损害。分类有三种，从本体方面分类有六种：见、贪
English
When wisdom is first attained, it is called "Utmost Joy" because of attaining a joy that is greater than before. As stated in the Ornament of the Sutras: "For approaching enlightenment, and seeing the accomplishment of beings' benefit, great joy arises, therefore it is called Utmost Joy." In terms of classification, it is the nature of sixteen moments in the order of the Four Truths. There are five special qualities. First, the special quality of the antidote is that the four forbearance of Dharma are the uninterrupted path that eradicates the seeds of what is to be abandoned by seeing from the root. The four knowledges of Dharma are the path of liberation, the antidote of reliance. The four subsequent forbearances and the four subsequent knowledges are the special paths of antidote that lengthen the distance. That is, there is the knowledge of Dharma regarding suffering, and the four knowledges of Dharma regarding the origin, cessation, and path. Just as the essence of a single mental substance is established as four by relying on the distinctions of the Four Truths, so too are their subsequent forbearances and subsequent knowledges similar. The special quality of abandonment has two aspects: essence and types. The essence is liberation from the portions of the afflictive obscurations and cognitive obscurations to be abandoned by seeing, which have become one's own share. As stated in the Middle Extremes: "The obscuration of afflictions and the obscuration of knowledge are shown as two. There, all obscurations are such that, when they are exhausted, it is considered liberation." Their essence is, as stated in the Treatise on the Lineage of the Buddha: "Whatever discursive thoughts such as miserliness are considered the obscuration of afflictions. Whatever discursive thoughts about the three spheres are considered the obscuration of knowledge." Therefore, whatever non-virtue that does not thoroughly pacify the mind, or the essence of what is not indicated as obscured, such as miserliness, is the afflictive obscuration. Whatever contaminated virtue that has not separated from the clinging to truth in the three spheres, or the essence of the unlabelled and unobscured, the conceptualization of grasping and the grasped, the object and the subject, is the cognitive obscuration. Among these, the imputed afflictive obscurations are to be abandoned by seeing, and the innate ones are to be abandoned by meditation. The gross conceptualizations of grasping and the grasped of the cognitive obscurations are to be abandoned by seeing, and the subtle ones are to be abandoned by meditation. Second, there are three types: the definition of what is to be abandoned by seeing, the classification, and how to abandon them. The first is any imputed thing that becomes an obstacle to the path of seeing. There are three types of classification. Classifying in terms of essence, there are six: view, attachment.
Tibetan
ད་ཆགས། ཁོང་ཁྲོ། ང་རྒྱལ། མ་རིག་པ། ཐེ་ཚོམ་མོ། །ལོག་པར་འཇུག་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ། མཐར་འཛིན་པའི་ལྟ་བ། ལོག་པར་ལྟ་བ། ལྟ་བ་ལ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའི་ལྟ་བ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའི་ལྟ་བ་སྟེ་ལྔ་དང་། འདོད་ཆགས། ཁོང་ཁྲོ། ང་རྒྱལ། མ་རིག་པ། ཐེ་ཚོམ་སྟེ་ལྟ་མིན་ལྔ་སྟེ་བཅུའོ། །དམིགས་པ་དང་ཁམས་དང་ལོག་པར་འཇུག་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་མཐོང་སྤངས་བརྒྱ་བཅུ་གཉིས་སོ། །དེའང་ལྟ་བ་ལྔས་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་སོགས་པ་བཞི་ལ་ཞུགས་པ་ན། ལྟ་མིན་ལྔས་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་ཞུགས་ཏེ་བཅུ་བཅུ་ཡོད་པས་བཞི་བཅུ། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་བདེན་པ་བཞི་ལ། ཁོང་ཁྲོ་མ་གཏོགས་པ་དགུ་དགུ་འཇུག་པས། བསམ་གཏན་གྱི་སའི་བདེན་པ་བཞི་ལ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག །གཟུགས་མེད་ཀྱི་བདེན་པ་བཞི་ལ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་རྣམས་བསྡོམས་པས་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་ཡོད་པ་ནི། ཀུན་ལས་བཏུས་ལས། ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་ནི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་རིས་ཞེས་སོ། །ཇི་ལྟར་སྤོང་བའི་ཚུལ་ནི་མཐོང་སྤངས་ཀྱི་ས་བོན་མགོ་ནོན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་ནི་ངེས་འབྱེད་ཆ་ མཐུན་གྱིས་སྤོང་ལ། རྩ་འདོན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་ནི་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ལ་སོགས་པས་སྤོང་ངོ་། །དེའང་བདེན་པ་བཞིའི་ཆོས་ཤེས་པས་བཟོད་པའི་དངོས་རྒྱུ་དང་དུས་མཉམ་དུ་ཚོགས་པའི་མཐོང་སྤངས་ཀྱི་ས་བོན་གྱིས་ཉེར་ལེན་གྱི་རྒྱུ་བྱས། དངོས་རྒྱུ་དེས་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་བྱས་ནས། ཆོས་བཟོད་དང་དུས་མཉམ་པའི་ས་བོན་རབས་ཆད་པོ་སྐྱེད། དེ་ལ་འཇིག་བྱེད་གཞན་མི་དགོས་པར་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པས་ན། སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ལ། ཆོས་ཤེས་ཀྱི་མཐོང་སྤངས་ཀྱི་ས་བོན་ལས་གྲོལ་བའི་གནས་འགྱུར་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་བཟོད་བཞི་དང་། རྗེས་ཤེས་བཞི་ནི་རང་རང་གི་སྤང་བྱ་ཆེས་ཕྲའི་གཉེན་པོ་མཐོང་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་སྔ་མ་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སྐྱེས་པ། ས་བོན་ལས་གྲོལ་བ་སྤང་བྱ་ཐག་སྲིང་བྱེད་ཡིན་ནོ། །དེའང་བདེན་བཞི་སོ་སོའི་སྐད་ཅིག་དང་དེའི་སྤང་བྱ་ལ་ལྟོས་ནས་དྲི་མ་རིམ་པའི་གཉེན་པོ་བྱེད་ལ། ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་བར་ཆད་མེད་པ་དང་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གཉིས་ཆོས་བཟོད་དུ་བྱུང་དུས་མ་མཐོང་མཐོང་ཕྱིར་མཐོང་བའི་ལམ་ཞེས་བཞག་གོ། །དེ་དག་གི་སྤང་བྱ་ནུས་ལྡན་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བརྒྱུད་རྒྱུ་ཕྲད་པས་མགོ་མནན། ནུས་མེད་དང་དངོས་རྒྱུ་ཕྲད་པས་ཉམས་དམན། ཡེ་ཤེས་དངོས་སྐྱེ་དུས་སྤང་བྱ་
Chinese
贪，嗔，慢，无明，疑。从邪行之门分类，有坏聚见，边执见，邪见，见取见，戒禁取见五种，以及贪，嗔，慢，无明，疑五种非见，共十种。从所缘、界和邪行之门分类，有见断一百一十二种。也就是，五见进入欲界苦谛等四谛时，五种非见随之进入，各有十种，共四十种。在上方二界的四谛中，除了嗔之外，各有九种进入。禅定地的四谛中有三十六种，无色界的四谛中也有三十六种，总共一百一十二种。《摄类学》中说：一百一十二种烦恼是见所断的烦恼之类。如何断除的方法是，以见断的种子以压伏的方式，用决择分来断除；以根除的方式，用知法忍等来断除。也就是，四谛的知法忍的直接因和同时，集合的见断的种子作为近取因，直接因作为俱生缘，产生与法忍同时的种子断绝者。对此不需要其他的破坏者，刹那间就坏灭，因此在第二个刹那，就获得了从知法忍的见断的种子中解脱的转依。四种后忍和四种后智，是各自所断的最细微的对治，生于前二见道的智慧之后，从种子中解脱，是断除的究竟。也就是，对于四谛各自的刹那和其所断，作为次第垢染的对治，对于智慧的生起，作为无间道和解脱道二者，在法忍生起时，因为未见而见，所以安立为见道。这些所断与有能力的，与智慧的传承相遇而被压伏，与无能力的，与直接因相遇而衰损，在智慧真正生起时被断除。
English
Attachment, anger, pride, ignorance, doubt. Classified by way of wrong engagement, there are five: view of the aggregates, extreme view, wrong view, view of holding views as supreme, and view of holding moral discipline and asceticism as supreme, and five non-views: attachment, anger, pride, ignorance, and doubt, totaling ten. Classified by object, realm, and way of wrong engagement, there are one hundred and twelve to be abandoned by seeing. That is, when the five views enter the four truths, such as the truth of suffering in the desire realm, the five non-views follow accordingly, each having ten, totaling forty. In the four truths of the two upper realms, except for anger, nine each enter. There are thirty-six in the four truths of the meditation realm, and thirty-six in the four truths of the formless realm, totaling one hundred and twelve. The Compendium of Topics states: "The one hundred and twelve afflictions are the category of afflictions to be abandoned by seeing." The method of abandoning them is that the seeds of what is to be abandoned by seeing are abandoned by the preparatory practices in the manner of suppression, and by the knowledge of dharma and forbearance, etc., in the manner of eradication. That is, the seeds of what is to be abandoned by seeing, which are assembled simultaneously with the direct cause of the knowledge of dharma and forbearance of the four truths, act as the appropriating cause, and the direct cause acts as the co-emergent condition, producing the cessation of the seeds simultaneous with the dharma forbearance. Since no other destroyer is needed for this, it is destroyed in an instant, and therefore, in the second instant, the transformation of the basis of liberation from the seeds of what is to be abandoned by seeing of the knowledge of dharma is attained. The four subsequent forbearances and the four subsequent knowledges are the antidote to the subtlest objects to be abandoned, born after the first two wisdoms of the path of seeing, and liberation from the seeds is what separates the objects to be abandoned. That is, in relation to the instants of each of the four truths and what is to be abandoned, they act as antidotes to the gradual defilements, and in relation to the arising of wisdom, the two paths of the uninterrupted path and the liberation path, when dharma forbearance arises, because what was unseen is seen, it is established as the path of seeing. These objects to be abandoned are suppressed when they encounter the capable and the lineage of wisdom, and diminished when they encounter the incapable and the direct cause, and are abandoned when actual wisdom arises.