Tibetan
ས་བྱའི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་མེད་ན། །བེམ་པོ་རྣམས་དང་ཁྱད་ཅི་ཡོད། །ཡང་ན་སྟོང་པ་ཕྱམ་ཆད་དུ། །འདི་ཉིད་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །ཞེས་པ་དང་། སྒྲོན་མ་སྣང་བྱེད་ལས། དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཆ་མེད་ན། །ཕྱི་རོལ་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་དང་། །ཁྱད་པར་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་མིན། །དེ་ཕྱིར་གཞི་ནས་ཡེ་ཤེས་ཁྱབ། །ཡེ་ཤེས་མེད་ན་ཆད་པ་དང་། །ཁྱད་པར་ཅི་ཡང་ཡོད་མི་འགྱུར། །རགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོད་གྱུར་ན། །འོན་ཏེ་བརྟག་པ་ཉིད་དང་མཉམ། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་ཡང་དག་པའི་ལུགས་ལ། ཀ་དག་རང་ངོ་ལ་གང་དུའང་མ་གྲུབ་པས་ཡོད་མེད་ཀྱི་མཐའ་ལས་འདས་པས་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་སུ་གྲུབ་མ་གྲུབ་མེད་པ་ཤེལ་གོང་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ངང་ངམ་དབྱིངས་སམ་ཆ་ལ་འཆར་གཞིའི་ཆ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་ཡེ་ཤེས་སུམ་བརྩེགས་སུ་གནས་པ་ཤེལ་གྱི་ནང་འོད་དེ་དངོས་སུ་མཐོང་ཡུལ་ན་མེད་ཀྱང་། འཆར་གཞིར་གནས་པ་བཞིན་ནོ། །ཡེ་ཤེས་གསུམ་པོ་དེ་ཡོད་པས་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་གནས་སུ་གྱུར་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས་མ་གཡོས་བཞིན་དུ་གཟུགས་སྐུ་འཕྲིན་ལས་དང་བཅས་པ་གདུལ་བྱ་ལ་སྣང་ནུས་པའི་ནུས་པའང་གནད་དེ་ལས་བྱུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་སངས་རྒྱས་ནས་ནི་ཆོས་ སྐུར་རོ་གཅིག །དེ་ལ་ནི་ཡེ་ཤེས་མེད་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཚད་མེད་པ་གཏན་ནས་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། སྡུད་པ་ལས། ཡེ་ཤེས་མེད་ན་ཡོན་ཏན་འཕེལ་མེད་བྱང་ཆུབ་དང་། །རྒྱ་མཚོ་འདྲ་བའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར། །ཅེས་སོ། །དེའང་ཡེ་ཤེས་མེད་ཅེས་གསུངས་པ་རྣམས་ནི་ངོ་བོ་གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ལྡོག་པ་ཡིན་ལ། ཡེ་ཤེས་ཡོད་པར་གསུངས་པ་རྣམས་རང་བཞིན་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་ཆ་ལ་བརྗོད་པ་སྟེ། འགལ་བ་མེད་པས་ཀ་དག་དང་ལྷུན་གྲུབ་གཉིས་སུ་མེད་པའོ། །གཉིས་པ་རང་བཞིན་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ནི། དབྱིངས་ཀ་དག་གི་ཆོས་སྐུའི་ངང་ན་ཡེ་ཤེས་ལྷུན་གྲུབ་ཕྲ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཡང་། གཞི་འཛིན་པའི་ཡེ་ཤེས་གསུམ་དངོས་སུ་ཕྲ་བར་གནས་ལ། དེའི་ཆ་ལས་མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་དང་། ཤེས་བྱ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་འཆར་གཞིའི་ཆ་དངོས་སུ་མ་ཤར་ཙམ་དུ་ཡོད་པའོ། །ཐལ་འགྱུར་ལས། དེ་ཡང་སེམས་ཉིད་སྨིན་པའི་ཚེ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་གཞི་གནས་ཏེ། །ཀ་ནས་དག་པས་དྲི་མ་ཟད། །ངོ་བོ་ཡེ་ནས་འཁྲུལ་པ་མེད། །འཆར་བྱེད་མ་འགགས་ལྷུན་གྲུབ་བོ། །ཞེས་སོ། །དེའང་ཀ་དག་གི་དབྱིངས་ན་ལྷུན་གྲུབ་གནས་པ་དེས་ངོ་བོ་རང་བཞིན་ཐུགས་རྗེའི་ཆ་ཕྲ་བ་དངོས་སུ་སྣང་ལ། གཞི་གནས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་ག
Chinese
如果本地智慧无有二元，那么和物质之物有什么区别？或者完全变成空无，这岂不是唯一的转变？如是说。《明灯能显》中说：如果智慧没有部分，那么和外面的虚空有什么区别？实际上并没有什么差别。因此，从根本上智慧是遍布的。如果没有智慧，就会变成断灭，也不会有什么差别。如果存在粗糙的智慧，那么就和分别念相同。如是说。第三，在真实的正道中，本来清净在自性上任何地方都没有成立，因此超越了有和无的边际，如同水晶球一样，没有成立为色身和智慧。在其状态、界限或部分中，存在着极其微细的显现部分的智慧三重结构，虽然像水晶内部的光芒一样，在实际可见的范围内不存在，但却像存在于显现基础中一样。因为存在着这三种智慧，所以成为了所有色身和智慧的来源，并且在不离开法身的同时，具有能够向所化众生显现色身和事业的能力，关键就在于此。如果不是这样，那么成佛之后就会成为法身一味一体。因为法身没有智慧，所以利益众生和佛陀无量功德将会完全消失。如《摄经》所说：如果没有智慧，功德就不会增长，也不会有菩提，如同大海般的佛法也会消失。如是说。所以，所说的没有智慧，是指在任何地方都没有成立的否定方面。而所说的有智慧，是指自性任运自成的方面。因为没有矛盾，所以本来清净和任运自成是无二的。第二，详细解释自性增长：在本来清净的法身界限中，智慧任运自成以微细的自性存在。作为基础的三个智慧真实地以微细的方式存在，并且从那一部分中，存在着执着相的五种智慧，以及知识所知的智慧，它们存在于显现基础的部分，只是还没有真正显现出来。《总集经》中说：当心性成熟时，它就安住在法身上，从一开始就是清净的，所以没有污垢，自性本来就没有错乱，显现的作用不会停止，是任运自成的。如是说。也就是说，在本来清净的界限中，任运自成存在，因此，本体、自性、大悲的部分会以微细的方式真实显现。作为基础的智慧，
English
If primordial wisdom is non-dual, what difference is there from material objects? Or does it simply become utter emptiness, is this the only transformation? So it is said. In "The Lamp That Illuminates": If wisdom has no part, what difference is there from the empty outer sky? There is indeed no difference. Therefore, wisdom pervades from the ground up. If there is no wisdom, there is annihilation, and there will be no difference. If coarse wisdom exists, then it is the same as examination. So it is said. Third, in the authentic way, primordial purity is not established anywhere in its own nature, so it transcends the extremes of existence and non-existence, like a crystal ball, there is no establishment or non-establishment as form and wisdom. In its state or space or part, the three-tiered wisdom of the extremely subtle part of manifestation abides, like the light inside a crystal, although it is not actually visible, it is like abiding in the basis of manifestation. Because these three wisdoms exist, they become the source of all form and wisdom, and without moving from the Dharmakaya, the ability to manifest the Rupakaya and activities to those to be tamed also arises from that key point. If it were not so, then after becoming a Buddha, one would become one taste in the Dharmakaya. Because there is no wisdom in that, the benefit of sentient beings and the immeasurable qualities of the Buddha would completely disappear. As it says in the Condensed Sutra: If there is no wisdom, there is no increase of qualities, no enlightenment, and the Buddha's teachings, like an ocean, will also disappear. So it is said. Those who say that there is no wisdom are the opposite of that which is not established anywhere in its essence. Those who say that there is wisdom speak of the aspect of self-arisen nature. Because there is no contradiction, primordial purity and self-arisenness are non-dual. Second, explaining the expansion of nature: In the realm of the Dharmakaya of primordial purity, wisdom self-arisen abides as a subtle nature. The three wisdoms that hold the ground actually abide subtly, and from that part, the five wisdoms that hold characteristics, and the wisdom that knows knowable objects, exist in the part of the manifestation ground, just before they actually arise. In the Consequence Scripture: When the mind itself ripens, it abides in the basis of the Dharmakaya, it is pure from the beginning, so there is no impurity, the essence is never confused, the manifesting activity does not cease, it is self-arisen. So it is said. That is, in the realm of primordial purity, self-arisenness exists, therefore, the subtle aspects of essence, nature, and compassion actually appear. The wisdom that is the basis of
Tibetan
སུམ་གྱིས་ཡེ་ཤེས་གཞན་གཉིས་ཀྱི་འཆར་གཞི་བྱེད་པ་ནི། ཡང་དེ་ཉིད་ལས། དེ་ལྟར་གྲོལ་བའི་སེམས་ཉིད་ལ། །ཐུགས་རྗེ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །གཞི་ལ་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། ། རང་བཞིན་ཤུགས་ཀྱི་འཆར་གཞི་བྱེད། །མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། །རྐྱེན་གྱིས་དག་པ་སྨིན་པར་བྱེད། །ཤེས་དང་ཤེས་བྱའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། །མོས་གུས་ཅན་ལ་དངོས་གྲུབ་སྟེར། །ཅེས་སོ། །གཞི་གནས་ཀྱི་གསུམ་པོ་དེས་འཆར་གཞི་བྱེད་ཚུལ་ལ། ངོ་བོས་སྐུ་གསུམ་གྱི་འཆར་གཞི་བྱེད་ལ་སྐུ་གསུམ་ཐ་དད་སྣང་ཆར་མ་གྲུབ་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་ལྔའི་འཆར་གཞི་བྱེད་ལ་ཁ་དོག་རང་མཚན་དུ་མ་གྲུབ་པ་དང་། ཐུགས་རྗེས་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་འཆར་གཞི་བྱེད་ལ་ཡུལ་དང་རྣམ་པ་ལ་དངོས་སུ་འཇལ་བར་མེད་པ་སྟེ། ཐལ་འགྱུར་ལས། དེ་ཡང་ངོ་བོ་སྐུར་གནས་པས། །ཆོས་དང་ལོངས་སྤྱོད་སྤྲུལ་པའི་ཆར། །མ་ཕྱེ་འབྱེད་པ་མེད་པའི་ཚུལ། །བབས་ལས་གྲུབ་པ་ཉིད་ལས་ཀྱང་། །སྐུ་མདོག་ལ་སོགས་བློ་ཡུལ་མེད། །རང་བཞིན་འཆར་བྱེད་འོད་ཀྱི་ཚུལ། །དཀར་དམར་སེར་དང་ལྗང་མཐིང་ནི། །མཚན་མ་རིས་ཅན་མ་ཡིན་པར། །རིས་མེད་ཤེས་བྱའི་བབས་ལས་གྲུབ། །ཐུགས་རྗེ་འཆར་བ་སྣ་ཚོགས་ལས། །འདི་འདྲ་གཅིག་ཏུ་ངེས་མེད་པས། །སྣ་ཚོགས་སྣང་ཕྱིར་གཞི་ཞེས་བྱ། །ཞེས་དང་། ཀློང་དྲུག་པ་ལས་ཀྱང་། རྡོས་བཅས་མཚན་མ་རང་དག་ཕྱིར། །གཏིང་གསལ་ཆེན་པོའི་གཞི་མར་གནས། །ཁྱབ་དང་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་། །ཕྱམ་ནས་ཆད་པ་མེད་སྣང་བར། །གསལ་བྱེད་སྣང་བའི་ཆ་མ་འགགས། །སྙིང་པོ་ཐམས་ཅད་བཅུད་བསྡུས་པའི། །དྲི་མ་མེད་ཅིང་རང་སར་དག །སངས་ རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་གསང་ཆེན་དུ། །རང་བཞིན་གྱི་ནི་ཆ་ལ་བཞུགས། །ཐུགས་རྗེའི་སྣང་ཆ་སྣ་ཚོགས་ལས། །སྟོང་ཆ་འགག་པ་མེད་པ་ཉིད། །ཤེས་བྱའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་གཉིས་སུ། །སྣང་བའི་ཆ་ལས་སྣང་བར་བས། །མེད་པའི་སྣང་བ་རང་དག་ལས། །རང་བཞིན་ཤུགས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེ་ནི། །མཛད་པའི་རྩོལ་བ་ཡེ་མེད་པས། །མ་བྱས་སྣང་བའི་ཚུལ་དག་ཏུ། །ཡེ་ནས་འབྱེད་པ་མེད་པར་སྣང་། །ཉི་མ་ལ་ནི་འོད་བཞིན་དུ། །རང་གི་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །རང་གི་རང་བཞིན་དེ་ལྟར་སྣང་། །ཞེས་པ་དང་། ཤེས་བྱ་ཇི་ལྟ་ཉིད་མཁྱེན་པའི། །ཐུགས་རྗེ་ཆ་ཡི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། །རང་གི་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་མཁྱེན། །ཡེ་ཤེས་དེ་ཡི་ཆ་མེད་ན། །འབྱུང་བཞིའི་གཟུགས་དང་ཁྱད་ཅི་ཡོད། །ཤེས་བྱ་ཇི་སྙེད་མཁྱེན་པ་ཡི། །ཐུགས་རྗེ་ཡི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། །འདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་མཁྱེན། །འདི་མེད་ནམ་མ
Chinese
三者行持其余二智之计划，又彼经中说：如是解脱之心性，非无有大悲，然依于地之智慧，以自性力行持计划，以执持相之智慧，使因缘清净成熟，以知与所知之智慧，赐予具信者成就。如是。地处之三者行持计划之方式为，以本体行持三身之计划，然三身未成立为他异之显现，以自性行持五光之计划，然颜色未成立为自相，以大悲行持二智之计划，然于境与相上无有真实之衡量，即于越量经中说：又彼本体安住于身，法与受用化身之显现，不分无别之方式，亦从降临而成立，身色等非为心之境。自性行持显现之光之方式，白红黄绿蓝等，非为有相之界限，从无界限所知之降临而成立。大悲显现种种，不决定为此一，因显现种种故名为地。如是。又于空六法中说：以具碍相自性清净之故，安住于深明大之地母中，以周遍与周遍性而空，于平坦中无有断绝而显现，显明显现之分不灭。一切心要摄集精华之，无垢且于自处清净。诸佛以大秘密，安住于自性之分中。大悲之显现分种种，空分无有止息性。于所知之智慧二者中，从显现之分而显现，无有之显现自净中，自性力之大悲，以无有作为之勤作故，于未作显现之方式中，从本以来无有分别而显现。如日之于光，非为自己所作，乃自己之自性如是显现。如是说。以如实知所知之，大悲分之智慧，知晓自己事物之实相，若无彼智慧之分，与四大之色有何差别？以如量知所知之，大悲之智慧，知晓所化众生之想法，若无此则如虚空。
English
The three perform the planning of the other two wisdoms. Again, it says in that same text: For the mind that is thus liberated, there is no lack of great compassion. However, the wisdom that abides in the ground, performs the planning with the power of its own nature. The wisdom that holds characteristics, causes the purification by conditions to ripen. The wisdom of knowing and the object of knowledge, bestows accomplishment upon those who have devotion. Thus it is. The way in which these three that abide in the ground perform the planning is: the essence performs the planning of the three bodies, but the three bodies do not establish as separate appearances; the nature performs the planning of the five lights, but the colors do not establish as their own characteristics; compassion performs the planning of the two wisdoms, but there is no actual measurement in terms of object and aspect. That is, in the Consequence School it says: Moreover, since that essence abides in the body, the appearances of Dharma, enjoyment, and emanation bodies, in a way that is not separated or distinguished, also arise from the descent. Colors of the body and so on are not objects of the mind. The way in which nature performs the planning is the form of light. White, red, yellow, green, and blue are not characterized by boundaries, but are established from the descent of the knowable without boundaries. From the various appearances of compassion, there is no certainty that this is one, and because of the various appearances, it is called the ground. Thus it is. Also, in the Six Spaces it says: Because the characteristics with obstacles are self-purified, it abides in the ground-mother of great clarity. Empty of pervasion and pervasiveness itself, in the unobstructed appearance from the plain, the part of the illuminating appearance does not cease. The essence of all hearts gathers the essence, stainless and pure in its own place. The Buddhas, in great secrecy, abide in the part of their own nature. From the various appearances of compassion, the empty part is without cessation. In the two wisdoms of the knowable, it appears from the part of appearance. From the self-purified appearance of non-existence, the compassion of the power of nature, because there is no effort of action, in the ways of unmade appearances, it appears without separation from the beginning. Like light to the sun, it is not made by itself, but its own nature appears in that way. It is said. The wisdom of the part of compassion that knows the knowable as it is, knows the reality of its own objects. If there is no part of that wisdom, what difference is there from the forms of the four elements? The wisdom of compassion that knows the knowable as much as it exists, knows the thoughts of those to be tamed. If this does not exist, then like space.