Tibetan
གཅིག་གི་བྱེ་བྲག་ཏུ་བརྟན་པ་ཐོབ་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །དེ་རང་གི་ཤེས་པ་མ་ཆུད་ཅིང་སླར་བླ་མའི་ལུང་མེད་པ་རྣམས་ནི་སྣང་བ་དེ་ལ་བྲེད་པ་དང་། སྔངས་པ་དང་། རྡུགས་པ་དང་། འཇིགས་པ་དང་། འདུ་ཤེས་ཤོར་བ་ལ་སོགས་ཏེ། ཡང་འཁོར་བའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཁ་ལེན་ཏེ། ཡང་དབང་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གི་བྱེ་བྲག་ཏུ་འཁྲུལ་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་དབང་པོ་གསུམ་པོ་ནི། རབ་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་མ་གསུམ་ལ་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །འབྲིང་ནི་ཞག་ལྔ་ན་བརྟན་པ་ཐོབ་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །སྐད་ཅིག་མ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ན་བརྟན་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཐ་མ་རྣམས་ནི་རང་བཞིན་སྤྲུལ་པ་སྐུའི་ཞིང་ཁམས་སུ་ དབུགས་ཕྱུང་ནས་བར་དོ་མེད་པར་སངས་རྒྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པས། འདི་ལ་གསུམ་སྟེ། དབང་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་པའི་ཚུལ། གྲོལ་བའི་ཚུལ། ཁྱད་པར་ལ་རྨོངས་པ་བཟློག་པའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། སྔར་བླ་མའི་གསང་ཆེན་ངེས་པའི་ལུང་ཆོས་འདིའི་སྒོ་མ་མཐོང་བ་རྣམས་དང་། མཐོང་ཡང་ཕོ་ཚོད་དང་། ལེ་ལོ་དང་། གཡེང་བའི་དབང་དུ་སོང་བ་དབང་པོ་ཐ་མའི་ཐ་མ་རྣམས་ཆོས་ཉིད་བར་དོའི་རང་སྣང་དེ་ལ་དབང་མ་ཐོབ་པས་རབ་ཏུ་བྲེད་པ་དང་། ངེས་པ་མ་རྙེད་པས་རབ་ཏུ་སྔངས་པ་སྟེ། ཕ་གི་རྒྱུ་ཅི་ལས་བྱུང་ངམ་སྙམ་པ་དང་། ངོ་མ་འཕྲོད་པས་ཕུགས་རྡུགས་པ་སྙམ་པ་དང་། སྔར་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མངོན་སུམ་ཉམས་སུ་མ་བླངས་པས་སྣང་བ་འདི་ཅི་ཡིན་དབང་པོ་འཁྲུལ་ལམ་སྙམ་པའི་འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཤོར་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རང་སྣང་ངོ་མ་ཤེས་པ་ཡང་འཁོར་བའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་སྲིད་པ་བར་དོའི་ཁ་བརྒྱུད་ནས། དབང་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་པ་ཡོད་དོ། །ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་ན། སྣང་བ་ཆེན་པོ་མཐོང་བའི་ཚེ། དབང་པོ་ཐ་མའི་ཐ་མ་ཀུན་ཕྱི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་བཟུང་བས་འཁྲུལ་ལོ། །ཐ་མའི་འབྲིང་གིས་དེ་ལ་ཆགས་པའི་ཉམས་ཀྱིས་འཁྲུལ་ལོ། །ཐ་མའི་རབ་ཀྱིས་ངར་འཛིན་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་དུ་འཁྲུལ་ལོ། །ཐ་མའི་ཕུལ་གྱིས་རང་མཚན་དུ་དམིགས་པས་འཁྲུལ་ལོ། །ཐ་མའི་མཆོག་གིས་གང་དུའང་མ་ཤེས་པའི་གཏི་མུག་ཏུ་རྨོངས་པས་འཁྲུལ་ ལོ། །ཐ་མའི་རྩེ་མོས་ཅི་ཡིན་སྙམ་དུ་སྙམ་བྱེད་ཐེ་ཚོམ་ཞུགས་པས་འཁྲུལ་ལོ། །ཐ་མའི་མཐར་ཕྱིན་པས་དེ་ཉིད་ཡུལ་གྱི་ཆ་བདག་ཏུ་བཟུང་བས་འཁྲུལ་ལོ། །འབྲིང་གི་ཐ་མས་གསལ་བ་དེ་དངོས་པོ་མེད་པར་མཐོང་བའི་ཆ་ནས་འཁྲུལ་ལོ། །འབྲིང་གི་འབྲིང་གིས་དངོས་པོ་ཞེན་འཛིན་དུ་ཆགས་པའི་སྙིང་པོར་བཟུང་བས་འཁྲུལ་ལོ། །འབྲིང་གི་རབ་ཀྱིས་ཡུལ་ལ་ཡེངས་ཏེ་གང
Chinese
也有在某种程度上获得稳定的。那些自己没有理解，又没有上师教导的人，会对那些景象感到害怕、惊恐、畏缩、恐惧和失去意识等等。这又是接近轮回的因素。也有在二十一种根基的差别中迷失的。这样，三种根基是，上等者在三刹那间解脱。中等者也有在五天内获得稳定的。二十一刹那间获得稳定。下等者从自性化身佛的净土中呼出气息，无有中阴而成就佛果。这里有三种情况：在二十一种根基中迷失的方式，解脱的方式，以及遣除对差别的迷惑的方式。第一种是，以前没有见过上师甚深秘密决定性的教言之门的人，以及见过却被懒惰和散乱所控制的下等根基的人，由于没有掌握法性中阴的自显现，所以非常害怕，由于没有获得定解，所以非常惊恐，心想那是什么原因造成的呢？由于没有真正契合，所以感到畏缩，心想这到底是什么呢？由于以前连一刹那也没有亲身体验过，所以心想这个景象是什么，是不是根基迷乱了，等等，意识颠倒错乱。不认识自显现的真相，又通过轮回的近取，经历有中阴的道路，所以在二十一种根基中迷失。如何迷失呢？在见到大景象的时候，下等根基的人都执着于外境的形象而迷失。下等中的中等者，因对它产生贪恋而迷失。下等中的上等者，因我执立即成为障碍而迷失。下等中的殊胜者，因执着于自相而迷失。下等中的最胜者，因对任何事物都不了解而陷入愚痴而迷失。下等中的顶峰者，因产生这是什么的想法而陷入怀疑而迷失。下等中的圆满者，因将它本身执着为外境的一部分而迷失。中等中的下等者，从看到光明没有实体的角度而迷失。中等中的中等者，因执着于实物贪恋的精华而迷失。中等中的上等者，因对外境散乱而
English
There are also those who attain stability in a particular way. Those who have not understood themselves and do not have the instructions of the lama will be afraid, terrified, shrink back, fear, and lose consciousness, etc., at that appearance. This is also a factor in approaching samsara. There is also confusion in the distinctions of the twenty-one faculties. Thus, the three faculties are: the superior will be liberated in three instants. The middling will also attain stability in five days. Stability is attained in twenty-one instants. The inferior ones will exhale in the realm of the Nirmāṇakāya of the Svabhāva and attain Buddhahood without a bardo. There are three aspects to this: how to be confused in the twenty-one faculties, how to be liberated, and how to dispel confusion about the distinctions. The first is that those who have not seen the door of the secret great definitive instructions of the lama, and those who have seen it but are under the power of laziness and distraction, the lowest of the faculties, because they have not gained power over the self-appearance of the dharmatā bardo, are very afraid, and because they have not found certainty, are very terrified, wondering what caused that. Because they have not really met, they feel shrunk back, wondering what this is. Because they have not experienced even a single instant before, they wonder what this appearance is, whether the faculties are confused, etc., and their consciousness is completely lost. Not knowing the true nature of self-appearance, they also take the path of existence bardo, which is the near-taking of samsara, and are confused in the twenty-one faculties. How are they confused? When seeing the great appearance, all the lowest of the faculties are confused because they grasp at the appearance of external objects. The middling of the lowest are confused by the experience of attachment to it. The superior of the lowest are confused because self-grasping immediately becomes an obstacle. The excellent of the lowest are confused because they focus on the self-characteristic. The supreme of the lowest are confused because they are deluded into ignorance, not knowing anything. The peak of the lowest are confused because they enter into doubt, thinking about what it is. The perfect of the lowest are confused because they grasp that very thing as a part of the object. The lowest of the middling are confused from the point of view of seeing that clarity has no substance. The middling of the middling are confused because they grasp the essence of attachment to the clinging to things. The superior of the middling are distracted by objects and
Tibetan
་དུའང་མ་ཤེས་པ་བུ་ཆུང་གིས་སྣང་བ་མཐོང་བ་ལྟ་བུའི་རྨོངས་པ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །འབྲིང་གི་ཕུལ་གྱིས་ཤེས་པ་འཛིན་པའི་རྐྱེན་དུ་བྱེད་པས་འཁྲུལ་ལོ། །འབྲིང་གི་མཆོག་གིས་ཡུལ་དུ་བཟུང་བར་བརྟགས་པས་འཁྲུལ་ལོ། །འབྲིང་གི་རྩེ་མོས་ང་ལ་འདི་ལྟ་བུའི་སྣང་བ་ཤར་སྙམ་དུ་དགའ་གདུང་དུ་བཟུང་བས་འཁྲུལ་ལོ། །འབྲིང་གི་མཐར་ཕྱིན་པས་ངེས་པ་ལ་འཇོག་པས་རང་སྣང་དུ་མ་ཤེས་པ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །རབ་ཀྱི་ཐ་མས་མཛེས་པར་འཛིན་པས་འཁྲུལ་ལོ། །རབ་ཀྱི་འབྲིང་གིས་མཛེས་པ་ལ་ཞེན་པར་འཛིན་པས་འཁྲུལ་ལོ། །རབ་ཀྱི་རབ་ཀྱིས་གང་དུ་མ་བཟུང་ཡང་ཡེངས་པ་ལྟར་ངོས་གཟུང་མེད་པས་འཁྲུལ་ལོ། །རབ་ཀྱི་ཕུལ་གྱིས་སྣང་བའི་ཡུལ་དེས་རྒྱུ་བདག་ཉིད་གཅིག་པའི་བཟུང་བར་སོང་ནས་འཁྲུལ་ལོ། །རབ་ཀྱི་མཆོག་གིས་སྐད་ཅིག་འགྱུར་བའི་ཆ་ཟློག་མ་ཤེས་པས་འཁྲུལ་ལོ། །རབ་ཀྱི་རྩེ་མོས་རྟགས་དང་མཚན་མ་རིས་ཅན་དུ་བཟུང་བས་འཁྲུལ་ལོ། །རབ་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པས་གང་དུའང་མ་ཤེས་ལ་ སྣང་བ་གཟུ་བོའམ་རྨོངས་པའི་དབང་གིས་འཁྲུལ་ལོ། །འཁྲུལ་ཚུལ་ཐམས་ཅད་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་པོ་འདིར་འདུས་པས། བར་དོར་མ་འཁྲུལ་པ་ཤིན་ཏུ་གཅེས་སོ། །དེ་ལ་ཡང་ད་ལྟ་ཕྱིའི་སྣང་བ་ཐ་མལ་པ་དང་། འོད་གསལ་གྱི་ཆ་རང་སྣང་དུ་སྐད་ཅིག་མ་ལ་རྗེན་ཡེ་རེ་རེ་ངོ་ཤེས་པ་གཅེས་སོ། །དེའང་རང་ཤར་ལས། ཀྱེ་ཉེ་བའི་འཁོར་རྣམས་ཉོན་ཅིག །སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་བར་དོ་ལ་འདི་ལྟར་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་རྣམ་པ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་ཉམས་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་དེ་མ་ཐག་པ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་དམིགས་པ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་ཅི་ཡིན་སྙམ་པ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་སྙམ་བྱེད་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་ཡུལ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་ཡུལ་མེད་པ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་སྙིང་པོ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་མ་རིག་པ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་རྐྱེན་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་བརྟགས་པ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་ང་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་ངོ་མ་ཤེས་པ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་འཛིན་པ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་འཛིན་པ་མེད་པ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་འདུ་ཤེས་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་རྒྱུ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་སྐད་ཅིག་གིས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་རྟགས་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །ལ་ལ་གཟུ་བོ་ལས་འཁྲུལ་ལོ། །བར་མ་དོ་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་བློ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན། འཁྲུལ་ལུགས་གཅིག་ལ་སྣང་བ་རྫོགས་པར་འོང་སྟེ། དེ་ལྟར་འཁྲུལ་ལུགས་རེ་རེ་ལ་སྣང་བ་རེ་རེ་འཆར་རོ། །དེ་ནི་བར་དོ་ལ་འཁྲུལ་ལུགས་རྒྱས་པར་བསྟན་པའོ་ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་གྲོལ་བའི་ཚུལ
Chinese
因為什麼也不知道，就像小孩子看見景象一樣，從愚癡中迷惑啊！中等的佼佼者因為把知覺當作執著的因緣而迷惑啊！中等的殊勝者因為對所緣境進行思維而迷惑啊！中等的頂尖者因為心想“我生起了這樣的景象”而陷入喜憂之中而迷惑啊！中等的圓滿者因為安住在確定之中，不明白是自顯而迷惑啊！上等的下品因為執著於美妙而迷惑啊！上等的中品因為執著於對美妙的貪戀而迷惑啊！上等的上等因為什麼都不執著，卻像散亂一樣沒有認識而迷惑啊！上等的佼佼者因為景象的所緣境變成了本性唯一的執著而迷惑啊！上等的殊勝者因為不明白剎那變化的部分而迷惑啊！上等的頂尖者因為把徵兆和相狀執著為有差別的而迷惑啊！上等的圓滿者因為對什麼也不知道，卻被景象的中立或愚癡所支配而迷惑啊！所有迷惑的方式都包含在這二十一種之中。所以在中陰不迷惑非常重要啊！其中，現在將外在的尋常景象和光明的部分，在剎那間辨認為自顯，一個個地認識出來非常重要啊！ 此外，在自顯中說： “喂，親近的眷屬們，聽著！眾生在中陰中是這樣迷惑的：有些人從相狀中迷惑，有些人從體驗中迷惑，有些人從緊接著的事物中迷惑，有些人從所緣中迷惑，有些人從‘這是什麼’的想法中迷惑，有些人從思考者中迷惑，有些人從境中迷惑，有些人從無境中迷惑，有些人從精要中迷惑，有些人從無明中迷惑，有些人從因緣中迷惑，有些人從思維中迷惑，有些人從我中迷惑，有些人從不認識中迷惑，有些人從執著中迷惑，有些人從無執著中迷惑，有些人從概念中迷惑，有些人從原因中迷惑，有些人從剎那中迷惑，有些人從徵兆中迷惑，有些人從中立中迷惑。” 因為中陰中有眾生二十一種心識，所以一種迷惑的方式會完整地顯現景象，因此，每一種迷惑的方式都會顯現一個景象。這就是在中陰中廣泛地闡述迷惑的方式。 第二，解脫的方式。
English
Because one does not know anything, just like a child seeing a vision, one is confused from ignorance! The best of the middling is confused because he makes knowledge the cause of clinging! The supreme of the middling is confused because he contemplates on the object of perception! The pinnacle of the middling is confused because he is caught in joy and sorrow, thinking, "Such a vision has arisen for me!" The perfection of the middling is confused because he places it in certainty, not knowing it as his own appearance! The lowest of the best is confused because he clings to beauty! The middling of the best is confused because he clings to attachment to beauty! The best of the best is confused because, although he does not cling to anything, there is no recognition as if he were distracted! The best of the best is confused because the object of the vision has become a clinging to the single nature of the cause! The supreme of the best is confused because he does not understand the part of momentary change! The pinnacle of the best is confused because he clings to signs and characteristics as distinct! The perfection of the best is confused because he does not know anything, but is dominated by the neutrality or ignorance of the vision! All twenty-one ways of being confused are gathered here. Therefore, it is very important not to be confused in the bardo! Among them, it is now important to recognize the ordinary external appearances and the part of clear light as one's own appearance, nakedly and individually in an instant! Furthermore, in Self-Arisen it says: "Hey, close attendants, listen! Sentient beings are confused in the bardo in this way: Some are confused from appearance, some are confused from experience, some are confused from what is immediately after, some are confused from the object of focus, some are confused from the thought 'What is this?', some are confused from the thinker, some are confused from the object, some are confused from the absence of object, some are confused from the essence, some are confused from ignorance, some are confused from conditions, some are confused from contemplation, some are confused from 'I', some are confused from not knowing, some are confused from clinging, some are confused from non-clinging, some are confused from concept, some are confused from cause, some are confused from the moment, some are confused from signs, some are confused from neutrality." Because there are twenty-one minds of sentient beings in the bardo, one way of being confused will fully manifest the vision, so each way of being confused will manifest a vision. This is the extensive explanation of the ways of being confused in the bardo. Second, the way of liberation.