Tibetan
།གཉིས་པ་ཉིན་མཚན་འོད་གསལ་གྱི་འཁོར་ལོ་ལ་གསུམ་སྟེ། དབྱིངས་འོད་གསལ་གྱི་འཆར་གཞི་ངོས་གཟུང་བ། དེ་ལས་སྒྲོན་མའི་ཉམས་ལེན་བསྟན་པ། ཉིན་མཚན་འཁོར་ཡུག་གི་བསྒོམ་ཚུལ་ངེས་པའོ། །དང་པོ་ནི། སྔར་ཡང་བཤད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འདིར་རབ་ཏུ་བསྡུས་ཏེ་གསལ་བར་བསྟན་པ་ལ་ལྔ་སྟེ། དབྱིངས་ཀྱི་འདུག་ཚུལ། སྒྲོན་མའི་གནས་ཚུལ། དབྱིངས་རིག་གི་འཆར་ཚུལ། ཉམས་སུ་བླང་ཚུལ། ཁྱད་པར་ངེས་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། དབྱིངས་ཀྱི་འོད་གསལ་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དེ་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་དབྱེར་མེད་དུ་གནས་ཏེ། ནོར་བུ་འཕྲ་བཀོད་ལས། ཏིལ་འབྲུ་འམ་ནི་ཡུངས་འབྲུ་ལ། །མར་ཉིད་ཡེ་ནས་ལྷུན་གྲུབ་བཞིན། །སེམས་ཅན་ལུས་ལྟར་སྣང་བ་ལ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་བོན་ནི། །མཐུན་པའི་འོད་དང་རང་ཆས་སུ། །གནས་ནས་ལམ་ཞུགས་སྒོ་དག་ཏུ། །རྣམ་པར་འཐོན་ནས་དོན་ལ་སྤྱོད། །ནམ་མཁས་གར་ཁྱབ་སེམས་ཅན་ཏེ། །རིག་པའི་དོན་ཡང་དེ་ཙམ་མོ། །ཞེས་སོ། །གང་ན་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ཉིད་ལས། ཨེ་མ་རིག་པའི་གནས་ལུགས་ནི། །རང་གི་ ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་ན་གནས། །ཡབ་ཡུམ་གཉིས་ཀྱི་ཆ་འཛིན་པའི། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཚུལ་དུ་གནས། །ཡབ་ཀྱི་ཆ་འཛིན་ཐབས་ཀྱི་སྐུ། །ཡུམ་གྱི་ཆ་འཛིན་ཤེས་རབ་སྐུ། །འོད་དང་འོད་ཟེར་ཚུལ་དུ་གནས། །དབྱིངས་དང་རིག་པས་རབ་བརྒྱན་ཏེ། །ལྷུན་རྫོགས་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོར་གནས། །ཞེས་སོ། །དེའང་རིག་པ་འོད་ཀྱི་ཀློང་ན་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་སུ་ཇི་ལྟར་བཞུགས། གནས་ངེས་པ་ནི་གང་དང་གང་ཞེ་ན། རྩལ་རྫོགས་ལས། རང་རང་ཙིཏྟ་རིན་ཆེན་ནང་། །ཚོན་གང་འོད་འབར་བུམ་པའི་ཚུལ། །ནང་ན་ཡེ་ཤེས་མེ་འོད་འབར། །གཞལ་ཡས་ཡེ་ཤེས་དུ་མ་སྣང་། །སྐུ་ཡི་ངོ་བོ་རེ་རེ་ལ། །གསུང་གི་སྤྲུལ་པ་གྲངས་མེད་ཅིང་། །ཐུགས་ཀྱི་དགོངས་པ་འདའ་མེད་ཅིང་། །ཅེས་པ་དང་། ཀུན་གཞི་ཆོས་འབྱུང་ཆེན་མོའི་མཛོད། །རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་གོང་བུར་གནས། །སྣང་བ་འཛིན་མེད་ཡུལ་གྱི་མཛོད། །རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་དབྱིངས་སུ་གནས། །གསང་འདུས་རིན་ཆེན་ཟུར་བརྒྱད་མཛོད། །རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡབ་ཡུམ་ཚུལ། །སྲོག་འདུས་རིན་ཆེན་ཟུར་བཞིའི་མཛོད། །རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐིག་ལེར་གནས། །དོན་འཁྱིལ་བྷནྡྷའི་གཞལ་ཡས་མཛོད། །རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁྲོ་སྐུར་གནས། །འགགས་མེད་གསལ་བའི་སྒོ་གཉིས་མཛོད། །དབྱིངས་དང་ལུ་གུ་རྒྱུད་དུ་གནས། །སྟོང་པ་མཚན་བྲལ་ནམ་མཁའི་མཛོད། །རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་འོད་དུ་གནས། །དེ་ནི་གསང་བའི་མཛོད་དུ་བསྟན། །ཅེས་སོ། །དེའང་རིག་པའི་ངོ་བོ་དེ་གཞི་སྙིང་ན་གནས་དུས་དབྱིངས་འོད་ལྔའི་ནང་ན་ཡོད་པ་རྨ་བྱའི་ སྒོ་ང་ལྟ་བུའོ། །ལམ་དབྱིངས་ལ་ཤར་དུས་ནམ་མཁའི་འཇའ་འོད་དང་། མཐར་ཕྱིན་དུས་ཕྲུ་གུ་སྒོ་ང་རྒྱ་ལས་གྲོལ་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། རྩལ་རྫོགས་ལས། གཞི་ལ་གནས་པའི་རིག་པ་ནི། །ཡེ་ཤེས་དབྱིངས་ན་སྐུ་གསུམ་རྫོགས། །དཔེར་ན་རྨ་བྱའི་སྒོ་ང་བཞིན། །ནང་འོད་ཡེ་ཤེས་གསལ་བར་བསྟན། །ལམ་ལ་འཆར་བའི་རིག་པ་ནི། །དཔེར་ན་འཇའ་ཚོན་ལྟ་བུར་བསྟན། །མཐའ་ལ་སྐྱོལ་བའི་རིག་པ་ནི། །རྨ་བྱའི་ཕྲུ་གུ་སྒོ་ང་རྣམས། །རྡོལ་ཏེ་དོན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་སོ། །དེའང་ཡེ་ཤེས་དེ་མ་སྨིན་པའི་དུས་སུ་ཀུན་གྱི་གོ་འབྱེད། སྣང་བའི་དུས་སུ་འོད། གོམས་དུས་སྐུར་སྣང་སྟེ། དེ་ལས། སྤྲོས་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ཉིད་ནས། །འོད་གསལ་ཐོགས་མེད་རིག་པ་བྱུང་། །སྣང་བའི་དུས་ན་འོད་སྣང་སྟེ། །རྟོགས་པའི་དུས་ན་རང་སྣང་ངོ་། །གོམས་པའི་དུས་ན་སྐུ་རུ་འགྱུར། །ཤེས་རབ་ཐབས་དང་འབྲེལ་བ་ཡིས། །དོན་དམ་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམ་ལྔ་མཐོང་། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་གནས་པའི་སྐུ་དང་རིག་པ་དང་དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི། ཡང་དེ་ཉིད་ལས། སྐུ་ཡི་མཚན་ཉིད་འདི་ལྟ་སྟེ། །འགྱུར་བ་མེད་དང་གསལ་བ་དང་། །སྟོང་པ་དང་ནི་རྟོག་བྲལ་ལོ། །རིག་པའི་མཚན་ཉིད་འདི་ལྟ་སྟེ། །ཕྲ་བ་ཉིད་དང་འཕྲོ་བ་དང་། །ལུ་གུ་རྒྱུད་དང་འགུལ་བའོ། །དབྱིངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འདི་ལྟ་སྟེ། །ཡངས་དང་ལྷུན་སྟུག་སྟོང་མཐའ་ཡས། །གསལ་དང་དྲོ་དང་བསིལ་བ་དང་། །ཡང་ཞིང་གཡོ་བའི་བདག་གཉིད་འཛིན། །ཁྱབ་དང་མུ་ཁྱུད་ར་བའོ། །ཡེ་ཤེས་མཚན་ཉིད་ འདི་ལྟ་སྟེ། །འབྱུང་དང་བྱུང་དང་རང་གསལ་དང་། །ཡེ་དང་ཤེས་དང་རྟོགས་པའོ། །གསལ་དང་འཚེར་དང་འབྱམས་ཡས་ཉིད། །སྣང་དང་མུན་དང་གོ་འབྱེད་དང་། །སྟོང་དང་གསལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཆོག །གསང་སྔགས་མཚན་ཉིད་དག་ཏུ་འདོད། །ཅེས་སོ། །གཉིས་པ་སྒྲོན་མའི་གནས་ཚུལ་ནི། ལྷ་ལ་ཁྲུ་གང་། ལྷ་མིན་ལ་སོར་བཞི། མི་ལ་ཚོན་གང་། དུད་འགྲོ་ལ་རང་གསལ། ཡི་དྭགས་ལ་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ། དམྱལ་བ་ལ་རྟ་རྔ་ཙམ། སངས་རྒྱས་ལ་ཚད་མེད་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་མདའ་གང་། སྤྲུལ་སྐུ་ལ་འདོམ་གང་བ་སྟེ། རང་འོད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བར་ཡོད་པ་ནི། ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཡེ་ཤེས་གནས་ལུགས་ཆེ་ཆུང་དག །སྣང་བ་དྲུག་གི་ཕྱོགས་དག་ནས། །རབ་ཏུ་བཤད་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། །དགའ་ལྡན་རྣམས་ལ་ཁྲུ་གང་གནས། །རྩོད་ལྡན་རྣམས་ལ་སོར་བཞི་གནས། །ཆ་མཉམ་ལྡན་ལ་ཚོན་གང་ངོ་། །གཉིས་ལྡན་རྣམས་ལ་རང་གསལ་ཙམ།
Chinese
第二，关于日夜光明之轮有三点：认识法界光明的显现基础，从中展示明灯的修习，以及确定日夜循环的禅修方式。第一点，虽然之前也讲过，但这里为了更简洁明了地展示，分为五点：法界的安住方式、明灯的处所、法界智慧的显现方式、修习的方式以及特殊性的确定。第一点是，法界的光明，即如来藏，无差别地存在于一切众生心中。《宝箧经》中说：“犹如芝麻或芥菜籽中，油性本来就自然存在一样，在众生如身体般的显现中，如来的种子，以相应的光明和自性，安住并从入道的门径中，显现出来并用于实义。如同虚空遍布一切众生，智慧的意义也同样如此。” 那么，它在哪里呢？经中说：“唉玛！智慧的安住方式是，安住在自己的心间，执持着父母二者的部分，以方便和智慧的方式存在。执持父亲的部分是方便之身，执持母亲的部分是智慧之身，以光和光芒的方式存在，以法界和智慧庄严，安住于任运成就的大明点中。” 那么，智慧如何在光明的境界中，以身和智慧的方式存在？确定的处所是什么呢？《功德藏》中说：“各自在珍贵的心中，如色彩鲜艳、光芒四射的宝瓶，其中智慧的火焰闪耀，显现无数的智慧宫殿。每一个身的自性中，都有无数语的化身，以及不可思议的意的密意。” 以及，“一切之基，大法源的宝库，智慧的精华安住其中。显现无执的境之宝库，智慧安住在法界中。秘密集合的八角珍宝库，智慧以父母的形象存在。命根集合的四角珍宝库，智慧安住在明点中。意义汇聚的颅器宫殿宝库，智慧安住在忿怒身中。无碍光明的双运之门宝库，安住在法界和命脉中。空性无相虚空的宝库，智慧安住在光明中。这就是所展示的秘密宝库。” 那么，智慧的自性
English
Secondly, there are three aspects to the wheel of clear light in daytime and nighttime: identifying the basis for the emergence of the clear light of the expanse, teaching the practice of lamps from that, and ascertaining the way to meditate on the cycle of day and night. The first of these: Although it has been explained before, here it is shown more concisely and clearly in five points: the way the expanse abides, the state of the lamps, the way the expanse-awareness emerges, the way to practice, and the way to ascertain the distinctions. The first of these: The clear light of the expanse, the essence of the Sugata, abides without differentiation in all sentient beings. As it says in the Jeweled Casket: "Just as there is oil naturally present in a sesame seed or a mustard seed, likewise, in the appearance of sentient beings' bodies, the seed of the Tathagata, in its own light and nature, abides and emerges from the gates of entering the path, and is used for the sake of meaning. Just as space pervades all sentient beings, so too is the meaning of awareness." Where is it? It says in that very text: "Ema! The way awareness abides is, it abides in the center of one's own heart. Holding the parts of both father and mother, it abides in the manner of skillful means and wisdom. Holding the part of the father is the body of skillful means, holding the part of the mother is the body of wisdom. It abides in the manner of light and rays of light, adorned with expanse and awareness, it abides as a spontaneously perfect great bindu." How do awareness, body, and wisdom abide in the realm of light? What are the definite places? It says in the Accomplishment of Skill: "Each in its own precious citta, like a vase blazing with colored light, inside, the fire of wisdom blazes, countless wisdom palaces appear. In each essence of the body, there are countless emanations of speech, and the intention of mind is unsurpassed." And: "The treasury of the great basis, the source of phenomena, the essence of awareness abides there. The treasury of objects, the appearance without grasping, awareness abides in the expanse. The secret gathering, the eight-cornered jewel treasury, awareness exists in the form of father and mother. The life-force gathering, the four-cornered jewel treasury, awareness abides in the bindu. The treasury of the palace of the meaning-gathering bhāṇḍa, awareness abides in the wrathful body. The treasury of the two unobstructed, clear gates, abides in the expanse and the life-pulse. The treasury of emptiness, signlessness, and sky, awareness abides in light. This is shown as the secret treasury." So, the nature of awareness
Chinese
當基礎安住於心間時，存在於五種界光之中，如孔雀蛋一般。 當道在界中顯現時，如天空的彩虹光芒；當達到究竟時，如幼鳥破殼而出一般。如《功德圓滿》中所說：安住於基礎之覺性，於智慧界中圓滿三身，譬如孔雀蛋一般，內在光明智慧顯現。於道上顯現之覺性，譬如彩虹一般顯現。於終點引導之覺性，如孔雀幼鳥從蛋中，破殼而出一般。如是說。彼亦，智慧未成熟之時，能開啟一切之悟解；顯現之時為光；熟悉之時顯現為身。彼中：從無戲論之界性中，光明無礙之覺性生起。顯現之時光明顯現；證悟之時自顯現。熟悉之時轉變為身。以智慧與方便相連，得見真實之五種壇城。如是說。如是安住之身與覺性及界與智慧之特徵是，又如彼中所說：身之特徵如下：不變與明亮，空性且離思。覺性之特徵如下：微細與放射，連續不斷且變動。界之特徵如下：寬廣與豐厚，空性無邊際，明亮與溫暖及涼爽，輕盈且變動，持有自主之眠，遍及且環繞。智慧之特徵如下：生起與已生及自明，本初與了知及證悟。明亮與閃耀及廣大無垠，顯現與黑暗及開啟悟解，空性與明亮之殊勝智慧，被認為是密咒之特徵。如是說。第二，明燈之安住狀況是：天人一肘，非天四指，人類一寸，畜生自明，餓鬼如芝麻大小，地獄如馬尾毛，佛陀無量，菩薩一箭，化身一尋，存在於自光智慧之顯現中。又如彼中所說：智慧安住之大小，從六道之方向，如此善說：於兜率天眾安住一肘，於爭鬥者安住四指，於平等者安住一寸，於二者安住自明之量。
English
When the basis abides in the heart, it exists within the five realms of light, like a peacock's egg. When the path appears in the realm, it is like the rainbow light of the sky; when it reaches the end, it is like a chick breaking free from its egg. As stated in 'Perfection of Accomplishments': The awareness that abides in the basis, Completes the three bodies in the realm of wisdom, Like a peacock's egg, The inner light of wisdom is clearly shown. The awareness that arises on the path, Is shown to be like a rainbow. The awareness that leads to the end, Is like the peacock chicks from the eggs, Hatching and achieving their purpose. Thus it is said. Also, when wisdom is not yet mature, it opens the understanding of all; when it appears, it is light; when familiar, it appears as the body. From that: From the realm of non-elaboration, Clear, unobstructed awareness arises. When appearing, light appears; When realized, it is self-appearing. When familiar, it transforms into the body. Through the connection of wisdom and skillful means, The five mandalas of ultimate truth are seen. Thus it is said. The characteristics of the body, awareness, realm, and wisdom that abide in this way are, again, as stated in that very text: The characteristics of the body are as follows: Immutable, clear, Empty, and free from thought. The characteristics of awareness are as follows: Subtle, radiant, Continuous, and moving. The characteristics of the realm are as follows: Vast, abundant, empty, and limitless, Clear, warm, and cool, Light and moving, holding the sleep of self, Pervasive and encircling. The characteristics of wisdom are as follows: Arising, arisen, and self-illuminating, Primordial, knowing, and realized. Clear, radiant, and boundless, Appearance, darkness, and opening of understanding, The supreme wisdom of emptiness and clarity, Is considered to be the characteristic of secret mantra. Thus it is said. Secondly, the state of the lamp is: For gods, one cubit; for asuras, four fingers; for humans, one inch; for animals, self-illuminating; for pretas, the size of a sesame seed; for hell beings, the size of a horsehair; for Buddhas, immeasurable; for Bodhisattvas, one arrow-length; for Nirmanakayas, one fathom, existing in the appearance of self-luminous wisdom. Again, as stated in that very text: The size of the abiding of wisdom, From the directions of the six realms, Is well explained as follows: For those in Tushita, it abides one cubit; For those in conflict, it abides four fingers; For those in equal measure, it is one inch; For those in duality, it is only self-illuminating.