Tibetan
པས་དོན་བྱེད་པའི་རྟགས་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་གྱི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ལྕེ་བཙུན་སེང་གེ་དབང་ཕྱུག་བཞིན་ནོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་ཉམས་ལེན་མཐར་ཕྱིན་པའི་འཆི་ལུགས་ནི། དཔེར་ན་རྒྱུ་བུད་ཤིང་ཟད་པས་མེ་དཔུང་ཆེན་པོར་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱང་རང་ཟད་ནས་འཆི་བ་ལྟར། རྒྱུ་འབྱུང་བ་ཟད་པས་རྐྱེན་ཕུང་པོའི་རྡོས་པ་མེད་པར་སོང་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རང་སར་གྲོལ་བའི་རྟགས་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཙ་རིར་དམ་པ་དགྱེར་གྱི་མ་ཇོ་གཉིས་ཕུག་པ་ནས་འོད་ཕུང་དུ་འབར་བ་ནམ་མཁར་སོང་བ་བཞིན་ནོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་ཀ་ དག་གི་སར་རྡུལ་ཕྲན་ལུས་ཀྱི་བུམ་པ་ཆག་དུས་སྔ་ཕྱི་མེད་པར་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པ་ནི། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་འཆི་ལུགས་ཏེ། ལུས་སྣང་གི་བར་ལ་རྫས་གུད་དུ་བཅད་པའི་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་སྟེ། རྟོགས་པ་ཀ་དག་ལུས་ནང་སྙིང་གི་འོད་གསལ་ལ་གནས་ལ། རྫ་བཅག་པས་ཕྱིའི་ནམ་མཁའ་དང་རྫའི་ནམ་མཁའ་འདྲེས་ཏེ་གང་ཡིན་མི་ཤེས་པ་ལྟར། ལུས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲན་དེངས་པའི་ཕུང་པོ་འདི་ཡིན་དང་དེའི་ནང་གི་རིག་པ་འདི་ཡིན་མི་ཤེས་པར་སངས་རྒྱས་པའོ། །འདི་ནི་ཀ་དག་གི་ས་ལ་ཟང་ཐལ་དུ་གྲོལ་བའི་རྟགས་སོ། །དེ་ལ་ནམ་མཁའ་དང་མཁའ་འགྲོའི་འཆི་ལུགས་གཉིས་ལུས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲན་དེངས་པ་ཀ་དག་ཁྲེགས་ཆོད་ཀྱིས་གྲོལ་བའི་འཆི་ལུགས་ཡིན་ལ། མེ་དཔུང་དང་རིག་འཛིན་གཉིས་ཐོད་རྒལ་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་གྲོལ་བའི་འཆི་ལུགས་སོ། །འཆི་ལུགས་དེ་ལྟ་བུ་གང་ལས་བྱུང་ན། རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡིད་ཆེས་པའི་རྟགས་སུ་ཐུན་མོང་གི་གྲུབ་མཐའ་ལ་བློ་མི་འཇུག་པ་དང་། དེ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་རྟགས་སུ་མངོན་སུམ་གྱི་དོན་མཐོང་བས་ཡིད་དཔྱོད་ཚིག་གི་ཕྱིར་མི་འབྲང་བ་དང་། ཀ་དག་གི་རྟོགས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་རང་གི་ཕྱི་མའི་འགྲོས་ས་གང་ཡིན་ངོ་ཤེས་པ་དང་། འཆི་བ་ལ་ཉམ་ང་དང་བག་ཚ་མེད་པས་ཚེ་སྒྲུབ་དང་འཆི་བསླུའི་རིམ་གྲོ་གང་ཡང་མི་བྱེད་པ་དང་། གནས་ལུགས་བྱ་རྩོལ་དང་བྲལ་བའི་གདེང་རྙེད་པས་སྒོ་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་གང་ཡང་ མི་བྱེད་པ་དང་། ཐམས་ཅད་གཞི་མེད་ཡེ་སྟོང་ཆེན་པོར་རྟོགས་པས་གང་ལའང་དངོས་པོ་མཚན་འཛིན་དང་བྲལ་ཞིང་གཤིས་ཀྱི་ངང་ལས་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མི་འབྲལ་བའི་དོན་ཀློང་རྡོལ་བ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ལ་འཆི་བ་བརྟག་པ་དང་། བསླུ་བ་དང་། གསལ་འདེབས་མི་དགོས་ཏེ། ལྟ་སྒོམ་ལས་འདས་པས་ཆོས་ཀྱིས་ཕན་གནོད་མེད་ཅིང་། རང་སྣང་ཀ་དག་དང་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་ཤར་བས་གྲོལ་ས་རང་ཆས་སུ་ཤར་ཏེ། ལྷུན་གྲུབ་ཀ་དག་གི་ཀློ
Chinese
是故，这是成就事业的征象。犹如瑜伽自在者大成就者勒尊·森给旺秋（lCe btsun seng ge dbang phyug）。瑜伽士修行圆满的死亡方式是：譬如，燃料耗尽，大火也会自行熄灭而死。同样，当元素耗尽时，因缘和合的身体不会留下任何痕迹，这就是烦恼在自身解脱的征象。譬如，在擦日（Tsa ri）地方，当巴·杰（dam pa dgyer）的两位母亲从洞穴中发出光芒，升入天空。瑜伽士在原始清净（ཀ་དག་，ka dag）之地，当微尘身体的瓶子破碎时，没有先后地融为一体，这就是如虚空般的死亡方式。身体显现的间隙，如同被物质隔开的虚空。证悟原始清净安住在身体内部心髓的光明中。如同打破陶罐，外面的虚空和陶罐内的虚空融为一体，无法分辨。同样，身体的微尘分解，无法分辨哪个是身体的聚合，哪个是其中的觉性，从而证悟成佛。这是在原始清净之地彻底解脱的征象。其中，虚空和空行母的死亡方式是身体的微尘分解，通过原始清净立断（ཁྲེགས་ཆོད་，khregs chod）而解脱的死亡方式。火焰和持明者则是顿超任运（ཐོད་རྒལ་ལྷུན་གྲུབ་，thod rgal lhun grub）中解脱的死亡方式。如此的死亡方式从何而来呢？这是因为深信自性大圆满的征象，所以不接受共同的宗见。这是因为领悟其意义的征象，所以亲眼见到实相，不追随思辨之词。因为领悟了原始清净的证悟，所以知道自己未来的去向。因为对死亡没有恐惧和担忧，所以不做任何续命和赎死的仪式。因为获得了安住于离戏状态的把握，所以身语意三门的行为都不做。因为了悟一切皆是无根的原始空性，所以对任何事物都没有实物执着，并且从本性中片刻也不分离的意义显现出来。对于这样的瑜伽士们，不需要进行死亡的检查、欺骗和开示。因为超越了见修行，所以佛法无法带来利益或损害。因为自显现显现为原始清净和任运自成，所以解脱之地自然显现，任运自成的原始清净的
English
Therefore, this is a sign of accomplishing deeds. Like the great accomplished yogi Lhetsun Sengye Wangchuk. The way a yogi dies after perfecting practice is: for example, just as a great fire dies out when the fuel is exhausted, similarly, when the elements are exhausted, the compounded body disappears without a trace, which is a sign that the afflictions are liberated in their own place. For example, in Tsari, the two mothers of Dampa Gyer emitted light from a cave and ascended into the sky. When the vase of the subtle body of a yogi in the state of primordial purity (ka dag) breaks, they merge into one without any before or after. This is a death like the sky. The space between the appearance of the body is like the sky separated by matter. The realization of primordial purity abides in the luminosity of the heart within the body. Just as when a pot is broken, the outer sky and the sky within the pot merge and cannot be distinguished, similarly, when the subtle particles of the body dissolve, one cannot distinguish which is the aggregate of the body and which is the awareness within it, and thus one attains enlightenment. This is a sign of complete liberation in the state of primordial purity. Among them, the death of the sky and the dakinis is the death in which the subtle particles of the body dissolve and are liberated through the cutting through of primordial purity (trekchö). The death of the fire and the vidyadharas is the death in which they are liberated in spontaneous transcendence (tögal lhundrup). From where does such a death come? It is because of the sign of trusting in the Great Perfection of inherent nature, so one does not accept common philosophical views. It is because of the sign of understanding its meaning, so one sees the meaning directly and does not follow speculative words. Because one has understood the realization of primordial purity, one knows where one's future path will lead. Because there is no fear or anxiety about death, one does not perform any rituals of prolonging life or ransoming death. Because one has gained confidence in abiding in the state free from effort, one does not engage in any activities of body, speech, or mind. Because one realizes that everything is the rootless, primordial emptiness, one is free from clinging to anything as a real entity, and the meaning of not separating even for a moment from the nature of reality dawns. For such yogis, there is no need to examine, deceive, or instruct about death. Because they have transcended view, meditation, and action, Dharma cannot benefit or harm them. Because self-appearance arises as primordial purity and spontaneous perfection, the place of liberation arises naturally, the spontaneous perfection of primordial purity.
Tibetan
ང་དུ་ཐིམ་ནས་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུའང་། ཉི་ཟླ་ཁ་སྦྱོར་ལས། རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་འདི་ལྟར་བརྟགས། །ཐ་མའི་དབང་པོ་ཐ་མ་ནི། །སྲིད་པ་བར་དོར་འཕྲོ་མཐུད་དེ། །དཔེར་ན་རྐོང་ཆད་ཝ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དབང་པོ་འབྲིང་པོ་རྣམས། །རི་དྭགས་ལྟ་བུའི་འཆི་ལུགས་ནི། །རྣལ་འབྱོར་པ་ཡི་འཆི་ལུགས་སོ། །དེ་བཞིན་སེང་གེ་ལྟ་བུ་དང་། །གང་ཞིག་སྤྲང་པོ་ལྟ་བུ་དང་། །དེ་བཞིན་བུ་ཆུང་ལྟར་ཤི་བ། །རྣལ་འབྱོར་འབྲིང་གི་ཤི་ས་ཡིན། །གང་ཞིག་མཁའ་འགྲོའི་འཆི་ལུགས་དང་། །དེ་བཞིན་རིག་འཛིན་འཆི་ལུགས་དང་། །མེ་དཔུང་ལྟ་བུར་རང་ཟད་དང་། །མི་སྣང་ནམ་མཁའ་ཁྱུང་ལྟ་དང་། །འདི་ཀུན་འབྱུང་བ་རང་ཟད་པར། །མི་སྣང་མི་ལེན་འདི་ལྟ་བུ། །རྣལ་འབྱོར་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། །འདི་ལ་གོམས་པའི་རང་ཤུགས་རྙེད། །འཆི་ཀར་འདི་དག་ཤེས་པས་ནི། །ལུས་སེམས་འཕོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཤེས། ། འདི་ལྟར་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ། །འཆི་རྐྱེན་རྟག་དང་མི་རྟག་མེད། །དེ་བཞིན་འཇིགས་པ་ཀུན་བྲལ་ཏེ། །ལུས་ཀྱི་ཞེན་པའི་མཐའ་ཡང་བྲལ། །ལྟ་བ་ཉིད་དང་སྒོམ་པས་ཀྱང་། །རྣལ་འབྱོར་ལྡན་ལ་ཕན་གནོད་བྲལ། །ཕན་བྲལ་གནོད་པའི་འབྲས་མེད་པས། །འདི་ལ་གནས་པའི་ཡུལ་ཀྱང་མེད། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རྣམ་སྨིན་བྲལ། །དེ་ཕྱིར་འདི་ལ་གོམས་པ་མཆོག །རང་ཤར་རང་གྲོལ་སྐྱེ་མེད་ཀློང་། །དུས་མ་འགྱུར་བར་སྣང་བ་འགྱུར། །ལྷུན་གྲུབ་ཀ་དག་ཀློང་དུ་ཐིམ། །རེ་དོགས་གཉིས་ཀྱི་མཐའ་དང་བྲལ། །རྒྱུ་འབྲས་གཉིས་ཀྱི་མཐའ་ཟད་ནས། །དབྱིངས་རིག་གཉིས་མེད་ཀ་དག་ཀློང་། །དེ་ཕྱིར་འདི་དོན་རྟོགས་པས་ཆོག །བྱར་མེད་ལྷུན་རྫོགས་ཆེན་པོའོ། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་འབྱུང་བའི་ཐིམ་ཚུལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། རྐྱེན་གློ་བུར་བས་ཤི་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དབུགས་འཕོ་ལུགས་དང་། རྐྱེན་དབང་གློ་བུར་བ་མ་ཡིན་པ་རིམ་གྱིས་འཕོ་བའོ། །དང་པོ་ནི། རྦབ་དང་མེ་དང་ཆུ་དང་གཡང་དང་མཚོན་གྱིས་གློ་བུར་ཡེ་འདྲོག་ཏུ་ཤི་བ་རྣམས་ལ། འབྱུང་བ་རིམ་གྱིས་ཐིམ་ལོང་མེད་པར་རིག་པ་འཕོ་བ་སྟེ། ལས་ངན་པ་རྣམས་སྐྱེ་སྒོ་ངན་པར་འཇུག་ལ། བཟང་པོ་རྣམས་བཟང་འགྲོར་སྐྱེ་ཞིང་། འདིའི་སྒོ་མཐོང་ནས་སྦྱངས་པ་ཆུང་བ་རྣམས་བདེ་བ་དང་ལྡན་པ་མཐོ་རིས་དམ་པའམ་རང་བཞིན་སྤྲུལ་པར་སྐྱེའོ། །གཉིས་པ་ནི། ཕྱིའི་འབྱུང་བ་ལྔ་ནང་གི་འབྱུང་བ་ལྔ་ལ་ཐིམ། ནང་གི་ལྔ་གསང་བའི་ལྔ་ལ་ཐིམ། གསང་བའི་ལྔ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་འབྱུང་བ་ལྔ་ལ་ཐིམ་ནས། འོད་གསལ་ཆོ
Chinese
是为了融入我而解脱。也如是说，《日月和合》中说：瑜伽士应如是观察，最后的根识融入最后，在有之间的中阴延续，譬如断尾之狐。同样，中等的根识，如野兽般的死亡方式，是瑜伽士的死亡方式。同样，如狮子般，以及如乞丐般，以及如幼童般死去，是中等瑜伽士的死亡之地。如空行母的死亡方式，以及如持明者的死亡方式，如火焰般自行燃尽，以及隐没于虚空如鹏鸟般，这些都是元素自行消融，不显现不取舍，如是是上等瑜伽士的修行境界，对此习惯成自然。临终时知晓这些，便知身心转移的特征。 如此安住的瑜伽士，没有恒常与无常的死亡因缘。同样，远离一切怖畏，也远离对身体的执着。仅凭见地与禅修，对具瑜伽者无利无害。无利无害，故无果报，因此，安住于此也没有处所。远离因与果的异熟，因此，对此习惯是最好的。自生自解脱，无生之界，在时间未变之前，显现转变，任运自成，本来清净的界中融入，远离希望与恐惧的二边，因果二边的尽头，法界与觉性无二的本来清净之界。因此，通达此义就足够了，无作任运大圆满。如是说。第二，详细讲述元素融入的方式，分为二：因突发事件而死亡，菩萨的迁识方式；以及非因突发事件，而是逐渐转移。第一种是，因坠落、火、水、悬崖和武器等突发事件而惊吓死亡的，元素没有逐渐融入的时间，而是意识转移，恶业者堕入恶趣，善业者转生善趣，见到此门而修习较少者，转生于具足安乐的上界天或自性化身。第二种是， 外五大融入内五大，内五大融入秘密五大，秘密五大融入圆满五大，之后光明法
English
It is for liberation by dissolving into me. It is also said in the "Union of Sun and Moon": The yogi should contemplate in this way. The last faculty dissolves into the last, continuing in the bardo of existence, like a fox with a severed tail. Similarly, the middling faculties, the way of dying like a wild animal, is the way of dying of a yogi. Similarly, like a lion, and like a beggar, and dying like a young child, is the place of death for a middling yogi. Like the way of dying of a dakini, and like the way of dying of a vidyadhara, self-consuming like a fire, and disappearing into the sky like a garuda, all these are the elements self-dissolving, not appearing, not taking, like this is the realm of practice for a superior yogi, accustomed to this, one finds self-force. Knowing these at the time of death, one knows the characteristics of the transference of body and mind. For the yogi abiding in this way, there is no constant or impermanent cause of death. Similarly, free from all fears, also free from the attachment to the body. By view and meditation alone, there is no benefit or harm to the one with yoga. Without benefit or harm, there is no result, therefore, there is no place to abide in this. Free from the ripening of cause and effect, therefore, habituating to this is the best. Self-arising, self-liberating, the realm of unborn, before time changes, appearance changes, spontaneously accomplished, dissolving into the realm of primordial purity, free from the extremes of hope and fear, the end of the two extremes of cause and effect, the realm of primordial purity, non-dual of dharmadhatu and awareness. Therefore, it is enough to realize this meaning, unmade, spontaneously perfect, great perfection. Thus it is said. Second, explaining in detail the way the elements dissolve, there are two: dying from a sudden cause, the way of consciousness transference of a bodhisattva; and not from a sudden cause, but gradually transferring. The first is, for those who die suddenly from falling, fire, water, cliffs, and weapons, without time for the elements to gradually dissolve, consciousness transfers, those with bad karma fall into bad realms, those with good karma are reborn in good realms, seeing this door and practicing little, they are reborn in the upper heavens with bliss or in the self-nature nirmanakaya. The second is, The outer five elements dissolve into the inner five elements, the inner five dissolve into the secret five, the secret five dissolve into the complete five, and then the clear light cho.