Tibetan
ས་བུ་སྣོད་ལྷག་པ་དང་། ས་བོན་མི་འཛག་པ་དང་། སྲིན་བུ་མང་པོ་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པས་བྱུང་ལ། ནད་ཕལ་བུ་སྣོད་ལས་འཇུག་པ་མང་ལ། སྐྱེས་པ་ལ་དེ་མེད་པས་ཉུང་ བར་བཤད་དོ། །རིགས་ཅན་གྱི་རྩ་དང་། སྣོད་དང་། འཇུག་པ་བུའི་ལུས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །ཀུན་འདར་མ་གཉིས་ཀའི་དབུས་སུ་མི་འགྱུར་བར་གནས་པ་ནི། མ་བཅོས་དོན་གྱི་གཞི་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཀུན་ལ་མཚོན་པའོ། །གཉིས་པ་ཁྱད་པར་གྱི་རྩ་གསུམ་པོའི་དག་བྱེད་ནི། རོ་མའི་གནད་ལ་མཁས་ན་ལུས་ཀྱི་ལས་ཐམས་ཅད་དག་པར་བྱེད། རྐྱང་མས་ངག་དང་། ཀུན་འདར་མས་སེམས་ཀྱིས་བྱས་པའི་ལས་དག་པར་བྱེད་པའོ། །གསུམ་པ་རྩ་དེ་དག་གི་མཚོན་པ་ནི། རོ་མས་བདེ་བ་རྟོག་མེད་དུ་མཚོན་པས་དེ་ཉིད་ལ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བས་དྲན་པ་ཟད་དེ་རོའི་རྣམ་པ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་བས་རོ་མ་ཞེས་བྱའོ། །རྐྱང་མས། གསལ་བ་དུ་མ་རོ་གཅིག་པར་མཚོན་ནས་ཐིག་ལེ་ཉག་གཅིག་གི་དོན་ལ་གནས་པས་རྐྱང་མ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་འདར་མ་ཟུང་འཇུག་དབྱེར་མེད་དུ་མཚོན་པས་ཐབས་བདེ་བ་དང་ཤེས་རབ་སྟོང་པ་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཡུལ་ཅན་དང་དོན་དམ་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ཟུང་དུ་ཞུགས་པས། དབྱེར་མེད་མུ་མཐའ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པར་དག་པའི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་གཡས་པས་ཐབས་མཚོན་གཡོན་པས་ཤེས་རབ་མཚོན། དབུས་མས་དབྱེར་མེད་མཚོན་པའོ། །བཞི་པ་རྩ་དེ་དག་གི་སྐྱེད་ཚུལ་ནི། རོ་མས་ལུས་སྐྱེད་དེ་ཐོག་མ་ལུས་ཆགས་པ་འབྱུང་བཞིའི་བྱེད་ལས་ལས། ཕའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ས་དང་ཆུ་གཉིས་སུ་སྨིན་འཇུག་ལས་ཀྱི་འཁྲུལ་འཁོར་ལས་ལུས་ཀྱི་གཞི་བཟུང་། མའི་རྐྱེན་ ལས་མེ་དང་རླུང་གི་སྨིན་སོ་ལས་ཀྱི་འཁྲུལ་འཁོར་ལས་ལུས་ཀྱི་དྭངས་སྙིགས་ཕྱེ་བས། ལུས་སྐྱེད་པ་འཁོར་ལོ་བཞིའི་ལྟེ་བ་ནས་ལུས་ཆགས་པའི་རྟེན་ཁུ་བ་དང་ཁྲག་གི་ཐིགས་པ་ཡུངས་འབྲུ་རེ་རེ་གནས་པའོ། །དེ་ལྟར་འཁོར་ལོ་བཞི་ལ་རྒྱུ་རྐྱེན་བརྒྱད་དུ་གནས་པས། རྣམ་ཤེས་བརྒྱད་ཀྱི་ཚོགས་པ་སྡུད་པ་དང་། སྤེལ་བའི་གནས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའོ། །ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་སྨིན་སོ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྒལ་ཚིགས་ཉེར་གཅིག་པ་ལ་ཡོད་ལ། བུད་མེད་ཀྱི་བཅུ་གསུམ་པ་ལ་ཡོད་པས་རྩ་པདྨའི་ཟེའུ་འབྲུའི་རྩེ་མོ་ལ་ཡོད་དོ། །དེའི་ཡལ་ག་ནུ་མའི་རྩེ་མོ་ལ་འདུས་སོ། །དེ་དག་གི་ཡལ་ག་བཅུ་དྲུག་མདོ་འདུས་པ་ན་ཡོད་དོ། །སྐྱེས་པའི་རྩིབ་མའི་བར་ན་ཡོད་དོ། །དེ་དག་གིས་ལུས་ཆགས་པ་དང་གནས་པ་དང་འཇིག་པའི་ལས་ཉེ་བར་ལེན་པ
Chinese
这是由于子宫过剩、精液不泄、多虫等原因造成的。大多数疾病从子宫进入，因为男性没有子宫，所以疾病较少。 具有种姓的脉、容器和入口是由女性身体产生的。 中脉（ཀུན་འདར་མ།）位于两者（左右脉）的中间，不改变地存在，象征着未被改造的意义之基础，即圆满大。 第二，特殊的三脉的净化作用是：精通若玛脉（རོ་མ།）的要点，可以净化身体的所有行为；姜玛脉（རྐྱང་མ།）净化语言的行为；中脉（ཀུན་འདར་མ།）净化心灵的行为。 第三，这些脉的象征是：若玛脉（རོ་མ།）象征无分别的乐，因此，在此脉上旋转缘起的轮子，会耗尽记忆，变得像味道一样，所以称为若玛脉（རོ་མ།）。姜玛脉（རྐྱང་མ།）象征许多显现为一个味道，安住于唯一明点的意义上，所以称为姜玛脉（རྐྱང་མ།）。中脉（ཀུན་འདར་མ།）象征双运无别，因此，方便乐和智慧空性双运，世俗有境和胜义有境二者融合，所以称为无别、无边、完全清净的见地。 其中，右脉象征方便，左脉象征智慧，中脉象征无别。 第四，这些脉的产生方式是：若玛脉（རོ་མ།）产生身体，最初身体形成于四大要素的作用。从父亲的因素产生的地和水二者成熟，通过业的幻轮，抓住身体的基础；从母亲的因素产生的火和风的成熟，通过业的幻轮，分离身体的精华和糟粕，身体的产生是从四个脉轮的中心，身体形成的所依，精液和血液的滴液，像芥子一样存在。 因此，四个脉轮安住于八个因缘，聚集和传播八识的集合，成为结合之处。 世俗（脉）也存在于心之成熟所生的众生的第二十一节脊椎骨上，女性存在于第十三节脊椎骨上，位于莲花脉花蕊的顶端。它的分支汇集于乳头的顶端。这些分支的十六个汇合点位于会阴处。男性位于肋骨之间。这些脉近取身体的形成、安住和毁灭之业。
English
This is caused by excess uterus, non-ejaculation of semen, many worms, etc. Most diseases enter from the uterus, and because men do not have a uterus, there are fewer diseases. The veins, vessels, and entrances of those with lineage are produced by the female body. The Kundalinii (ཀུན་འདར་མ།) remains unchanged in the middle of both (left and right veins), symbolizing the basis of unadulterated meaning, the Great Perfection. Second, the purification function of the three special veins is: if one is skilled in the key points of the Roma vein (རོ་མ།), one can purify all actions of the body; the Kyangma vein (རྐྱང་མ།) purifies the actions of speech; the Kundalinii (ཀུན་འདར་མ།) purifies the actions of mind. Third, the symbols of these veins are: the Roma vein (རོ་མ།) symbolizes non-conceptual bliss, therefore, by revolving the wheel of interdependent origination on this vein, memory is exhausted and it becomes like a taste, so it is called the Roma vein (རོ་མ།). The Kyangma vein (རྐྱང་མ།) symbolizes many appearances as one taste, abiding in the meaning of a single bindu, so it is called the Kyangma vein (རྐྱང་མ།). The Kundalinii (ཀུན་འདར་མ།) symbolizes inseparable union, therefore, the union of skillful means and bliss and wisdom emptiness, the union of conventional object and ultimate object, so it is called the view of inseparability, without limit, and completely pure. Among them, the right vein symbolizes skillful means, the left vein symbolizes wisdom, and the middle vein symbolizes inseparability. Fourth, the way these veins are produced is: the Roma vein (རོ་མ།) produces the body, and initially the body is formed from the function of the four elements. The earth and water, which are produced from the father's element, mature, and through the illusory wheel of karma, grasp the basis of the body; the fire and wind, which are produced from the mother's element, mature, and through the illusory wheel of karma, separate the essence and dross of the body. The production of the body is from the center of the four chakras, the support for the formation of the body, the drops of semen and blood, existing like mustard seeds. Therefore, the four chakras abide in eight causes and conditions, gathering and propagating the collection of the eight consciousnesses, becoming the place of union. The conventional (vein) also exists on the twenty-first vertebra of beings born from the maturation of the mind, and in women it exists on the thirteenth vertebra, located at the tip of the pistil of the lotus vein. Its branches converge at the tip of the nipples. The sixteen confluence points of these branches are located at the perineum. In men, it is located between the ribs. These veins closely take the actions of the formation, abiding, and destruction of the body.
Tibetan
ར་བྱེད་དོ། །རྐྱང་མས་ནི། ངག་སྐྱེད་དོ། །དེ་ལ་འཁྱོག་མེད་ཅིང་དྲང་ན་ངག་སྙན་ཞིང་བརྡ་གསལ། ཡལ་ག་ཕྲ་བ་ཡོད་ན་སྐད་འཛེར་ལ་ཐུང་བའམ། བརྡ་མི་གསལ་ལ་དིག་པ་ལྟ་བུ་འོང་ངོ་། །རང་བཞིན་དུ་ཡལ་ག་དང་འཁྱོག་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྩ་དེ་བཅུ་བོར་སོང་བ་ལས་སྐད་གག་སྐད་དུ་སོང་བ་ལ་དོར་བ་འོང་། རྩ་དེ་ཉིད་ལ། སྟོད་སྨད་སྦོམ་ཕྲའི་ཉག་ཡོད་ན་སྐད་ལ་རྩེ་མང་ཅན་དང་། བར་ཆད་པ་འོང་ངོ་། །རྩ་དེ་ལ་ལྟེབས་ཡོད་ན་སྐད་ལྡིབ་པ་དང་འདར་བ་དག་ཏུ་འོང་ངོ་། །རྩ་ཟང་ཐལ་དུ་ཡོད་ན་སྐད་ལྷང་ལྷང་པོ་གཞན་ལ་གཟན་པ་དག་འོང་ངོ་། །རྣལ་འབྱོར་པས་རྩའི་མན་ངག་གིས་དེ་དག་གིས་བསྒྱུར་བ་དང་། གསེང་བ་དང་། མནན་པས་བཅོས་སུ་ཡོད་དོ། །རོ་ མའི་རྩ་འཆུས་ན་ལུས་བཅུ་བོར་འོང་བ་ལ་སོགས་པ་གོང་དང་འདྲ་ལ། དྲང་པོར་གནས་པས་ལུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྫོགས་ཤིང་གཟུགས་དང་ལང་ཚོར་ལྡན་པ་ནི། རྩ་ལེགས་པས་ལུས་ལའང་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའོ། །ཀུན་འདར་མས་ཡིད་སྐྱེད་པས་ན་རྩ་དེ་ལ་འཁྱོག་མང་ན་རྟག་ཏུ་བློ་རྒོད་ལ་གཅིག་ཏུ་མི་ཕེབས། དེ་ལ་ཡལ་ག་ཡོད་ན་བློ་རྣོ་ལ་བརྗེད་སྐྱེན། སྦོམ་ཕྲ་ཡོད་ན་ཤེས་པ་འགྱུར་ལྡོག་མང་ཞིང་གཅིག་ཏུ་མི་གནས། བྱ་བ་མང་པོ་ལ་རྩོམ་ལས་ཟིན་གཅིག་མེད། རྩ་དེ་ཟང་ཐལ་དུ་ཡོད་ན་ཅི་བསམ་དགེ་བར་འགྱུར་ཞིང་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་ལ་ཡིད་གཞུངས། རྩ་དེ་ལ་སྦོམ་ཕྲ་མེད་ཅིང་གང་ན་བློ་བརྟན་ལ་འགྱུར་ལྡོག་མེད། གཡས་སུ་ཡོ་ན་རྟོག་པ་མང་། གཡོན་དུ་ཡོ་ན་རྟག་ཏུ་ཐེ་ཚོམ་དང་ཡིད་གཉིས་ལ་གནས། རྩ་དེ་འགྱུར་ན་རྟག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་མང་ཞིང་ཡིད་མི་བདེ། རྩ་དེ་འཕྲིག་ན་རྟག་ཏུ་སེམས་ཡང་ཞིང་དགེ་བ་ལ་བརྩོན། རྩ་དེ་ཁ་ཆེ་ན་རྟག་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་ཆེ་ཞིང་བརྩམས་པ་མཐར་ཕྱིན་ནོ། །དེ་ཡང་ལུས་ཀྱིས་རྩ་བསྐྱེད། རྩས་ངག་སྐྱེད། ངག་གིས་ཡིད་སྐྱེད། ཡིད་ཀྱིས་ཆོས་ཉིད་སྐྱེད། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་རྣལ་འབྱོར་དུ་བསྐྱེད་པས་ན་སྐྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལྔ་པ་རྩ་དེ་དག་གིས་ལས་གང་བྱེད་པ་ནི། རོ་མས་དྭངས་མ་སྒྲོན་མའི་མདངས་སྟོན་པར་བྱེད་ལ། སྙིགས་མས་དྲི་ཆུ་འབབ་པའི་ལས་བྱེད་དོ། །རྐྱང་མས་དྭངས་མ་ཡར་འཕེན་པས་སྒྲོན་མ་ཉིད་རང་སྣང་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་ལ། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་འཕེལ་བར་བྱེད་དོ། །དེའི་སྙིགས་མ་མར་ཕྱེ་བས་དྲི་ ཆེན་དུ་འདོར་བར་བྱེད་དོ། །ཀུན་འདར་མས་དྭངས་མ་ཡར་འཕེན་པས། དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དངོས་སུ་སྟོན་ལ། སྙིགས་མ་མར་འཛགས་པས། ཀུན་རྫོབ་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་འབབ་པར་བྱེད
Chinese
生起。左脉生语。如果它没有弯曲而且正直，那么语言甜美而且表达清晰。如果它有细小的分支，声音会尖锐而短促，或者表达不清晰，会像口吃一样。它自然没有分支和弯曲。如果脉变成了十个，就会导致声音嘶哑，应该舍弃。如果脉本身有上下粗细的差异，声音就会有很多尖锐的地方，而且会有中断。如果脉有褶皱，声音就会低沉和颤抖。如果脉是空心的，声音就会洪亮，而且会影响他人。瑜伽士可以通过脉的诀窍来改变、打开和按压它们来进行调整。 如果右脉扭曲，就会导致身体变成十个部分等等，与前面所说的一样。如果它正直地存在，身体的特征就会圆满，而且具有美丽和青春，这是因为脉很好，身体也具有优点。因为遍行脉生起意，所以如果脉有很多弯曲，总是会心浮气躁，不能专注于一点。如果它有分支，就会很聪明但健忘。如果有粗细的差异，知识就会有很多变化，而且不能专注于一点。会开始做很多事情，但没有一件能完成。如果脉是空心的，那么所想的一切都会变成善，而且具有智慧和顺从的心。如果脉没有粗细的差异，那么心就会稳定而且没有变化。如果向右弯曲，就会有很多念头。如果向左弯曲，总是会犹豫不决和三心二意。如果脉变化，总是会有很多痛苦而且心不舒服。如果脉颤动，总是会心轻而且努力行善。如果脉宽大，总是会非常努力而且所做的事情会完成。而且，身体生脉，脉生语，语生意，意生法性，法性生瑜伽，因此称为生起。 第五，这些脉做什么工作呢？右脉使精华显现为灯的光芒，糟粕则做排尿的工作。左脉向上推动精华，使灯自身显现，体验和增长。它的糟粕向下分离，变成排便。遍行脉向上推动精华，真实地显现胜义菩提心，糟粕向下滴落，使世俗菩提心的明点滴落。
English
It arises. The left channel generates speech. If it is without bends and straight, then the speech is sweet and the expression is clear. If it has fine branches, the voice will be shrill and short, or the expression will be unclear and like a stutter. It is naturally without branches and bends. If the channel becomes ten, it will cause hoarseness of the voice, which should be abandoned. If the channel itself has variations in thickness from top to bottom, the voice will have many sharp points and there will be interruptions. If the channel has folds, the voice will be muffled and trembling. If the channel is hollow, the voice will be loud and clear, and it will affect others. Yogis can use the secret instructions of the channels to transform, open, and press them for adjustment. If the right channel is twisted, it will cause the body to become ten parts, etc., similar to what was said before. If it remains straight, the characteristics of the body will be complete, and it will possess beauty and youth. This is because the channel is good, and the body also possesses qualities. Because the pervasive channel generates mind, if the channel has many bends, it will always be restless and unable to focus on one thing. If it has branches, it will be intelligent but forgetful. If there are variations in thickness, knowledge will have many changes and will not be able to focus on one thing. One will start many things but not finish any of them. If the channel is hollow, then whatever is thought will turn into good, and one will possess wisdom and a submissive mind. If the channel has no variations in thickness, then the mind will be stable and without change. If it bends to the right, there will be many thoughts. If it bends to the left, one will always be hesitant and double-minded. If the channel changes, there will always be much suffering and the mind will be uncomfortable. If the channel trembles, the mind will always be light and one will strive for virtue. If the channel is wide, one will always be very diligent and the things one starts will be completed. Moreover, the body generates the channel, the channel generates speech, speech generates mind, mind generates the nature of reality, and the nature of reality generates yoga, therefore it is called generation. Fifth, what work do these channels do? The right channel causes the essence to appear as the radiance of a lamp, and the waste products perform the function of draining urine. The left channel propels the essence upwards, causing the lamp itself to appear as its own manifestation, experiencing and increasing. Its waste products separate downwards, becoming feces. The pervasive channel propels the essence upwards, actually manifesting the ultimate bodhicitta, and as the waste products drip downwards, they cause the bindu of relative bodhicitta to drip.