Tibetan
བའི་ཡི་གེར་བཤད། །དེ་ལ་འདོགས་ནི་གང་བྱུང་བ། །འདོགས་དང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པའོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ཡང་ཡི་གེ་དེ་ལྟ་བུའི་ཚོགས་པ་ནི་བརྡ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མི་འགའ་ཞིག་གི་འཕྲིན་རིམ་པ་མང་པོ་ལ་སོར་མོ་རྣམས་ལ་སྐུད་པ་མང་པོ་བཏགས་པ་དང་འདྲ་ལ། དོན་ནི་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་གཞི་ལམ་འབྲས་བུ་དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །ལྔ་པ་དེ་དག་གི་བརྗོད་ཚུལ་བསྟན་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། གནས་དང་བརྗོད་ཚུལ་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། སྒྲ་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ ཏེ། ཐུན་མོང་གི་གནས་དགོད་པ་དང་། རིང་ཐུང་དང་ལྕི་ཡང་གི་རིམ་པ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། རྒྱུད་གང་དུ་ཡི་གེའི་སྔགས་བརྩེགས་མའམ་རྐྱང་པ་ཇི་ལྟ་བུ་བྱུང་ཡང་། ལོག་པ་རང་སོ་ལ་བཞག་པ་གང་རུང་རྩ་བ་ལ། དེ་ལ་འདོགས་གང་བྱུང་གི་ལོག་པ་ཀུན་ལྕེ་རྩེ་རྐན་ལ་སྦྱར་ནས་མ་ལོག་པ་ཐད་སོའི་ལྟར་བརྗོད་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཊ་ལ་ཏ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱང་མ་ལ་གང་འཚམས་སུ་བྱིན་ལ་བརྗོད་པའོ། །དེ་ཡང་སྲོག་གཅིག་པ་དང་རིགས་མཐུན་པ་ཀུན་བསྡེབས་ནས་བཀླག་སྟེ། ཀྐ་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་དང་། ཀཱཽ་ཞེས་པ་བཞིན་ནོ། །མི་གཅིག་པ་སོ་སོར་བརྗོད་དེ། གྷྫ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིག་པ་རང་གྲོལ་ལས། ཡི་གེའི་སྔགས་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། །ལོག་དང་འདོགས་དང་ཡན་ལག་རྣམས། །གང་ཡིན་པ་ཡང་འདིར་བརྗོད་ཅིང་། །གང་ལ་གང་གིས་འཚམས་པར་བོད། །ལོག་པར་བཏགས་ལ་མངོན་གྱུར་ཏེ། །མ་ཉིད་སོ་ལ་བཞག་པའོ། །ཡན་ལག་མྱ་ངན་འདས་ཡིག་ཡིན། །འདོགས་ནི་འཁོར་བ་ཁོ་ནའོ། །དེ་བཞིན་སྔགས་དང་ཡི་གེ་རྣམས། །གང་ལ་གང་འཚམས་དེས་བོད་དོ། །ཞེས་སོ། །དེའང་རང་ཤར་ལས། མ་འཁོར་བར་བཤད་ལ། འདོགས་དང་ཡན་ལག་མྱང་འདས་ཀྱི་ཡི་གེར་བཤད་ཅིང་། རང་གྲོལ་ལས་མ་སོར་བཞག་ནས་འདོགས་འཁོར་བ་དང་། ཡན་ལག་མྱང་འདས་སུ་བཤད་པ་གཉིས་མི་འགལ་ཏེ། སྐབས་ཀྱིས་གོ་བར་བྱ་བ་ལ་དགོངས་པའོ། །དེ་ ཡང་འཁོར་བ་པའི་དུས་སེམས་ཅན་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྙིང་པོས་ཁྱབ་པར་འཆད་དུས། སེམས་ཅན་གཞིར་བྱས་པས་ཡི་གེའི་ཡང་མ་དེ་འཁོར་བར་བྱས་ནས། འདོགས་དང་ཡན་ལག་མྱང་འདས་སུ་གོ་བར་བྱའོ། །གཤིས་རིག་པ་ལས་འཁོར་འདས་གྱེས་ཚུལ་དང་ཚང་ཚུལ་བརྗོད་དུས། མ་དེ་རིག་པ་མཚོན་པས་སོར་བཞག་ལ། འདོགས་འཁོར་བར་བཤད་ཅིང་། ཡན་ལག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་སུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །རང་བཞིན་དུ་གང་དུ་ཡང་སྦྱར་དུ་ཡོད་དེ་བརྡ་ཆད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའང་མ་དག་པ་འཁོར་བ་མཚོན་དུས། རྩ་བ་དེ་རང་གི་སེམས་སུ་བྱས་ལ། འདོགས་དང་ཡན་ལག་དེའི་སྟེང་ན་ཡོད་པའི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་འབྱུང་བ་དང་གཟུང་འཛིན་ལ་སོགས་པར་ཡང་བཤད་དོ། །དག་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འཆད་དུས། མ་ཡིག་དེ་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ལ། འདོགས་དང་ཡན་ལག་སྐུ་གསུམ་དང་ཡེ་ཤེས་ལྔ་དང་འོད་ལྔ་དང་སྟོབས་བཅུ་ལ་སོགས་པར་ཡང་བཤད་དོ། །འཁོར་འདས་གཉིས་ཀ་གཞི་གཅིག་ལ་བཤད་དུས། མ་ཡིག་དེ་རིག་པ་ལ། འདོགས་ཡན་ལག་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་སུ་བཤད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞི་བཤད་དུས་མ་དེ་རིག་པ་ལ། འདོགས་དང་ཡན་ལག་ངོ་བོ་རང་བཞིན་ཐུགས་རྗེ་དང་། རླུང་ལྔ་ལ་སོགས་པར་ཡང་བཤད་དོ། །ལམ་བཤད་དུས་མ་དེ་སྙིང་གའི་ངོ་བོ་རང་བཞིན་ཐུགས་རྗེ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་གཞི་ཡིན་ལ། འདོགས་དང་ ཡན་ལག་གཞི་སྣང་སྒྲོན་མ་བཞི་དང་སྣང་བ་བཞི་ལ་སོགས་པར་ཡང་བཤད་དོ། །འབྲས་བུ་བཤད་དུས། མ་ཡིག་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུགས་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ལ། འདོགས་ཡན་ལག་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་དང་ཡོན་ཏན་དང་ཕྲིན་ལས་ལ་སོགས་པར་ཡང་བཤད་དོ། །མདོར་ན་དོན་གང་མཚོན་ནས་བཤད་པའི་དུས་ཀྱི་གཙོ་བོ་མ་ཡིག་ལ། དེའི་འཁོར་འདོགས་དང་ཡན་ལག་ཏུ་བཤད་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་རིང་ཐུང་དང་ལྕི་ཡང་གི་རིམ་པ་བཤད་པ་ནི། རང་གྲོལ་ལས། སྒྲ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་ཡིས་བསྟན། །རིང་དང་ཐུང་དང་ཆེ་བ་དང་། །དེ་བཞིན་གཞི་ཡི་སྒྲ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པས། ཐུང་ངུ་དང་རིང་པོ་དང་། ཤིན་ཏུ་རིང་ཞིང་ཆེ་བ་དང་། གཞིའི་སྒྲ་དང་བཞི་ལས། ཐུང་ངུ་ནི་ཡི་གེ་གཅིག་སྟེ། བརྗོད་དུས་གཅིག་བརྗོད་པའི་ཡུན་དུ་བཀླག་པའོ། །རིང་པོ་ནི་གཉིས་དང་མཉམ་པ་སྟེ། སྐབས་ལ་ལར་རིགས་མཐུན་དང་། སྲོག་མཐུན་ན་རིགས་མི་མཐུན་ཀྱང་བརྩེགས་པ་དང་རིང་ཆ་ཡོད་པ་རྣམས་སོ། །ཆེ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་རིང་པོ་སྟེ་གསུམ་གྱི་ཡུན་ཙམ་དུ་འབྱུང་བའོ། །གཞིའི་སྒྲ་ནི། ཡི་གེའི་དབྱིངས་ཏེ་མ་དང་ཡན་ལག་འདོགས་དང་བཅས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་སྲོག་མཐུན་ན་གཅིག་ཏུ་བཀླག་ལ། མི་མཐུན་ན་སོ་སོར་བཀླག་པའོ། །ཡང་སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ཐུང་ངུ་འདོགས་དང་ཡན་ལག་དང་། རིང་ཆ་གང་ཡང་མེད་པའི་རྐྱང་པ་ལ་བརྗོད་དོ། །རིང་པོ་ནི་འའི་རིང་ཆ་ཡོད་པ་ལ་ཟེར་རོ། །ཆེན་པོ་ནི་ཀྐ་ལྟ་བུ་རིགས་ མཐུན་བརྩེགས་པ་ལ་འདོད་དོ། །གཞིའི་སྒྲ་ནི། ཀ་ལ་ཙ་བཏགས་ལ་སོགས་པ་མཐུག་པོ་རྣམས་ལ་གྲགས་སོ། །དེ་ཡང་སྒྲ་པ་དང་སྦྱར་ན་སྔ་མ་ལྟར་ཡི་གེས་ཡུན་བརྩི་བ་ཡིན་ཏེ།
Chinese
被稱為「的」的字母。那麼，附加成分是從哪裡產生的呢？是與附加成分結合起來講述的。如是說。那麼，這樣的字母集合是一種符號，例如，某人有很多信件，就像手指上繫了很多線一樣。意義是代表輪迴和涅槃的法，基礎、道路、果實、法界和智慧等等。第五，關於如何表達它們，有兩種方式：一般地展示位置和表達方式，以及詳細地解釋聲音的近似表達。第一種方式有兩種：確立共同的位置，以及解釋長短和輕重的順序。第一種是：無論在哪個續部中出現了字母的咒語堆疊或單個字母，都將彎曲的部分放在各自的位置上作為根本。對於附加在上面的所有彎曲部分，都要將舌尖抵住上顎來發音，對於不彎曲的部分，則要像筆直的箭一樣發音。例如，像「ཊ་ལ་ཏ་」這樣。各個分支也要根據適合的情況給予並發音。也就是說，將發音相同和種類相同的都組合起來讀，例如「ཀྐ་」這樣，或者像「ཀཱཽ་」這樣。不同的則要分開讀，例如「གྷྫ་」等等。這些在《自生智慧》中也說過：字母的咒語是這樣的，彎曲、附加和各個分支，無論是什麼都要在這裡說出，用什麼來配合什麼發音。彎曲的部分被附加並顯現出來，根本的字母要放在各自的位置上。分支是涅槃的字母，附加成分只是輪迴。同樣，咒語和字母，用什麼來配合什麼就用它來發音。如是說。也就是說，在《自生》中說根本不轉動，附加和分支被說成是涅槃的字母。而在《自解脫》中，根本保持原樣，附加是輪迴，分支是涅槃，這兩種說法並不矛盾，是因為考慮到要根據情況來理解。也就是說，在輪迴的時候，當解釋說眾生被佛性所遍及的時候，因為以眾生為基礎，所以字母的根本被視為輪迴，附加和分支要理解為涅槃。當從本性智慧的角度講述輪迴和涅槃的分離和完整時，根本代表智慧，所以保持原樣，附加被說成是輪迴，分支則被說成是涅槃的法。本質上，可以隨意組合，因為這是一種符號。
English
It is explained as the letter "of". Then, where do the attachments come from? It is explained by combining with the attachments. So it is said. Furthermore, such a collection of letters is a symbol, like someone having many messages, similar to tying many threads to fingers. The meaning is to represent the Dharma of samsara and nirvana, the basis, path, fruit, realm, and wisdom, etc. Fifth, there are two ways to show how to express them: generally showing the position and expression, and specifically explaining the approximate expression of sounds. The first has two parts: establishing a common position, and explaining the order of long and short, heavy and light. The first is: no matter what kind of letter mantra stacking or single letter appears in any tantra, put the curved part in its own position as the root. For all the curved parts attached to it, pronounce them by applying the tip of the tongue to the palate, and pronounce the uncurved parts like straight arrows. For example, like "ṭa la ta" and so on. The branches should also be given and pronounced as appropriate to the root. That is, combine and read all those with the same vowel and similar types, such as "kka", or like "kāu". Those that are different should be pronounced separately, such as "ghdza" and so on. These are also said in Rigpa Rangdrol: The mantra of letters is like this: the curve, attachment, and branches, whatever they are, are also spoken here, and what is pronounced to match what. The curved part is attached and manifested, and the root itself is placed in its own position. The branch is the letter of nirvana, and the attachment is only samsara. Likewise, mantras and letters, pronounce them with what matches what. So it is said. That is, in Rangshar, it is said that the root does not turn, and the attachment and branches are said to be the letters of nirvana. And in Rangdrol, the root is kept as it is, the attachment is samsara, and the branch is nirvana. These two statements are not contradictory, because they are intended to be understood according to the situation. That is, in the time of samsara, when explaining that sentient beings are pervaded by the essence of Buddhahood, because sentient beings are the basis, the root of the letter is regarded as samsara, and the attachment and branches should be understood as nirvana. When speaking of the separation and completeness of samsara and nirvana from the perspective of inherent wisdom, the root represents wisdom, so it is kept as it is, the attachment is said to be samsara, and the branch is said to be the Dharma of nirvana. In essence, it can be combined anywhere, because it is a symbol.
Chinese
哦。此外，当象征不净的轮回时，根本就作为自己的心，连接和分支就说是存在于其上的业和烦恼，以及蕴、界、处、大种和能取所取等等。当讲述清净的涅槃时，根本字母就作为自生智慧，连接和分支就说是三身、五智、五光和十力等等。当轮回和涅槃两者都说为同一个基础时，根本字母就作为觉性，连接分支就说是轮回和涅槃的法。同样，当讲述基础时，根本就是觉性，连接和分支就说是体性、自性、大悲和五气等等。当讲述道时，根本就是心间的体性、自性、大悲三者的自性是基础，连接和 分支就说是基础显现四灯和四相等等。当讲述果时，根本字母就是佛陀的心自生智慧，连接分支就说是身、智、功德和事业等等。总之，在象征任何意义而讲述的时候，主要就是根本字母，它的眷属就说是连接和分支。 第二，讲述长短和轻重的次第是，在《自解脱》中说：“声音以四种方式显示，长和短和大的，同样称为基础的声音。”因此，短、长、非常长且大的，和基础的声音四种之中，短的是一个字母，说的时候按照说一个的时间来念诵。长的是和两个相等，有些时候是同族，如果同命，即使不同族也有重叠和长音的那些。大的是非常长，大约在三个的时间中出现。基础的声音是，字母的体性，也就是根本和分支连接等等。那些如果同命就一起念诵，如果不同就分别念诵。还有，有些时候短的说是没有连接和分支，以及长音的单独的。长的是指有啊的长音的。大的是指像ཀྐ་（kka）一样同族重叠的。基础的声音是，指ཀ་（ka）上加 ཙ་（tsa）等厚重的那些。那也和声明学结合起来，就像前面一样以字母来计算时间，
English
Oṃ. Furthermore, when symbolizing impure saṃsāra, the root is taken as one's own mind, and the connections and branches are said to be the actions and afflictions that exist upon it, as well as the aggregates, elements, sense bases, elements, and grasper and grasped, etc. When explaining pure nirvāṇa, the root letter is taken as self-arisen wisdom, and the connections and branches are said to be the three kāyas, five wisdoms, five lights, ten powers, etc. When both saṃsāra and nirvāṇa are said to be the same basis, the root letter is taken as rigpa, and the connections and branches are said to be the dharmas of saṃsāra and nirvāṇa. Similarly, when explaining the basis, the root is rigpa, and the connections and branches are said to be essence, nature, compassion, and the five winds, etc. When explaining the path, the root is the essence of the heart, the nature, the nature of the three compassions is the basis, and the connections and branches are said to be the four lamps of the basis appearance and the four appearances, etc. When explaining the fruit, the root letter is the self-arisen wisdom of the Buddha's mind, and the connections and branches are said to be kāya, wisdom, qualities, and activities, etc. In short, when explaining by symbolizing any meaning, the main thing is the root letter, and its retinue is said to be the connections and branches. Secondly, explaining the order of long and short, and heavy and light, in the Rangdrol it says: "Sound is shown in four ways, long and short and large, and likewise called the sound of the basis." Therefore, among the four: short, long, very long and large, and the sound of the basis, the short is one letter, and when spoken, it is recited for the duration of one utterance. The long is equal to two, and sometimes it is of the same family, and if it is of the same life, even if it is not of the same family, there are those that are stacked and have a long sound. The large is very long, and occurs for about the duration of three. The sound of the basis is the essence of the letter, that is, the root and branches, connections, etc. Those that are of the same life are recited together, and those that are different are recited separately. Also, sometimes the short is said to be single without any connections and branches, and long sound. The long refers to having the long sound of 'a'. The large is considered to be stacked of the same family, like kka. The sound of the basis is known as thick ones like ka with tsa attached. That is also combined with grammar, and like before, the duration is calculated by the letter,