Chinese
没有称为“存在”的名称，一和二的数字也没有。考察时，有和无都不能成立。在任何未分开的法性中，甚至仅仅是智慧也不能成立，没有词语，说出也不能成立。不滞于边，自明自知，言说执著，名称的边际穷尽。没有原因，也没有无数的条件，没有二取，没有境和有境，在任何体性上都没有分开，粗大的外境因缘自然穷尽。从一开始就没有，因此清净而清净，因为错乱分别止息，所以什么也不做。因为没有生，所以止息空性。如是说。
English
There is no name called "existence," and the numbers of one and two are also absent. Upon examination, neither existence nor non-existence can be established. Within the nature of reality, which is undivided in any way, not even mere wisdom can be established, and speaking without words cannot be established. Self-awareness, not abiding at the extremes, exhausts the limits of verbal grasping and naming. Without cause, there are countless conditions, and there is no duality, no object and subject. There is no separation in any characteristic, and coarse external conditions naturally exhaust themselves. Because it has never existed, it is pure and purified. Because delusion and conceptualization have ceased, nothing is done. Because it is unborn, it is cessation and emptiness. Thus it is said.
Tibetan
གྲུབ་ཡེ་ཤེས་ཆོས་རྣམས་རྫོགས། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ལྔར་འདོད་དོ། །ཞེས་སོ། །དེ་དག་གི་དོན་སྦྱར་རྒྱས་པར་བཤད་ན། ཐལ་འགྱུར་ལས། །དེ་ལས་མཚན་ཉིད་འཛིན་པ་ཡི། །ལོངས་སྐུའི་ཡེ་ཤེས་བཤད་པར་བྱ། །མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་གཟུགས་བརྙན་ལས། །དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་:སྣང་ཆ་རྫོགས། །དཀར་པོ་དྲི་མ་དག་ཕྱིར་འོད། །རང་ཆས་སྣང་སྟེ་འཁོར་འདས་སྦྱོར། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་གཟུགས་སྣང་བས། །རང་རིག་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །གསལ་ཞིང་སྟོང་ལ་སྟོང་པས་གྲོལ། །གྲོལ་འཛིན་མཐའ་ཡི་རྟོག་པ་ཟད། །བཞག་མེད་གྲོལ་གཞི་རྫོགས་པའོ། །མཉམ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། །མཉམ་རྒྱུ་གཉིས་ལས་མཉམ་རྐྱེན་གསུམ། །མཉམ་པའི་དུས་དང་ཚད་ཀྱིས་སོ། །འདི་ལ་གཉིས་མེད་རིས་དང་བྲལ། །མ་ཕྱེ་མི་འབྱེད་རང་གནས་གཉིས། །མཉམ་པ་ཞེས་བྱ་ཆོས་ཉིད་ལ། །ཟུག་རྔུའི་སྤྲོས་པ་བྲལ་ བའོ། །ཉིད་ཅེས་བཅོས་ཤིང་རྩོལ་སྒྲུབ་མེད། །རང་བཞིན་གནས་པ་ངོ་བོས་སྟོང་། །སེམས་ཉིད་རྟོག་པ་ཀུན་ཟད་པའོ། །ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་གནས་པ་ལས། །དེ་ཡི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིས། །འཁོར་འདས་གཉིས་ལ་མི་གནས་པའོ། །སོ་སོར་རྟོགས་པ་དབང་པོའི་རིགས། །གང་ལ་གང་སྣང་དེ་ཡི་ཆོས། །རིམ་པ་སོ་སོར་གསལ་བའོ། །བརྟགས་པས་རང་སྣང་དག་ནས་ནི། །རིག་པ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཉིད། །སོ་སོ་ཞེས་བྱ་བྱེ་བྲག་ལ། །གཉེན་པོའི་ཚུལ་དུ་བྱུང་བ་སྟེ། །རྟོགས་པ་ཞེས་ནི་མཚན་ཉིད་མཐོང་། །རང་སྣང་འཕེལ་དང་བཅས་པའོ། །ཡེ་ཤེས་ཐོག་མར་བྱུང་བ་ལ། །ཤེས་པས་ཉོན་མོངས་སྐྱོན་དག་གོ། །བྱ་བ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ། །འབད་ཅིང་རྩོལ་བ་རང་འགགས་ནས། །ཆོས་ཀུན་རང་གཞག་རང་གྲོལ་ལོ། །རང་གྲོལ་རྫོགས་པའི་གཞི་སྣང་ལས། །ཆ་ཕྲ་རྡུལ་བྲལ་དྲི་མེད་ཐོབ། །རྟོག་དཔྱོད་ཡུལ་ལས་འདས་པ་སྟེ། །གང་གིས་མ་ཕྱེའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །རང་བཞིན་རྫོགས་པས་སྣང་མཐའ་ཟད། །ཅིག་ཅར་རྟོགས་པར་བྱ་བའོ། །གྲུབ་པས་འདོད་པ་བྲལ་བ་ལ། །བསྐྱར་དང་ལྡོག་པ་མེད་པའོ། །ཡེ་ནི་གནས་པའི་དོན་ཉིད་ལ། །ཤེས་པས་མངོན་དུ་གྱུར་ནས་ནི། །ཆོས་རྣམས་ཟད་པའི་སར་ཕྱིན་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་ཡངས་པ་ལ། །མཐའ་དང་དབུས་སུ་མ་དམིགས་པས། །གྲོལ་གཞིའི་ཆོས་ཉིད་དག་པའོ། །ཆོས་ནི་སྤྱོད་པར་བྱེད་པ་ལ། །འདས་དང་འཇིག་རྟེན་བྱ་བ་མེད། །རང་ བཞིན་གསལ་ཞིང་དྭངས་པའོ། །དབྱིངས་ཀྱིས་གོ་སྐབས་འབྱེད་པ་ལ། །རང་བྱུང་ཆེན་པོའི་གནས་པའོ། །ཡེ་ནི་རྫོགས་པའི་བདག་ཉིད་ལ། །ཐོག་མ་ནས་ནི་བཅོས་པ་མེད། །ཤེས་པས་འཁོར་འདས་གཉིས་ལས་གྲོལ། །རང་སྣང་རྫོགས་པའི་དགོངས་པའོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ཡང་ཐུགས་རྗེའི་ཆ་ལ་ཤེས་པས་བསྡུས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། ཤེས་བྱས་བསྡུས་པའི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་སུའང་གནས་སོ། །ཤེས་པས་བསྡུས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དགོངས་པ་རང་གསལ་མངོན་གྱུར་དུ་གནས་ལ། སེམས་ཅན་ལ་ཕྲ་བ་སྙིང་པོར་གནས་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། ཤེས་པས་བསྡུས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། །སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ། །དབྱེར་མེད་རང་བཞིན་མེད་པས་ཁྱབ། །དེ་དང་སངས་རྒྱས་རྣམ་དག་རྫོགས། །དྲི་མེད་རྡུལ་དང་བྲལ་བར་གནས། །སེམས་ཅན་རིགས་དྲུག་སྣང་ཆ་ལས། །སོ་སོའི་རྒྱུད་ལ་གནས་པ་སྟེ། །ཞེས་སོ། །ཤེས་བྱས་བསྡུས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གཉིས་ལས། ཇི་སྙེད་པ་ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་ལ་ཅི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་མ་འདྲེས་པར་མཁྱེན་ལ། ཇི་ལྟ་བ་ཤེས་བྱའི་གནས་ལུགས་སྤྲོས་བྲལ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་མཁྱེན་པ་སྟེ། ཡང་ཐལ་འགྱུར་ལས། ཤེས་བྱས་བསྡུས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། །རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ཤེས་པར་བྱ། །དེ་ལ་ཤེས་བྱ་ཇི་སྙེད་བཤད། །འདིས་ནི་གདུལ་བྱའི་བསམ་པ་མཁྱེན། །གཞན་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཡིས། །ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་ཤེས་པའོ། །ཇི་ཞེས་བྱ་བ་གནས་ལུགས་ལ། །སྙེད་ པས་མ་ལུས་རྫོགས་པར་བྱས། །ཡེ་ནི་སེམས་ཅན་ཀུན་དོན་ལ། །ཤེས་པས་ཁམས་གསུམ་དོང་ནས་འབྱིན། །སྤྲུལ་པ་སྐུ་ཡི་མཁྱེན་པའི་ཆ། །རང་སྣང་ངོ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཇི་ལྟ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་བཤད། །སྣང་ཆས་བརྗོད་གཞི་བྲལ་བ་ལ། །རང་སྣང་དག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གསལ། །དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་མཁྱེན་པ་ལ། །རང་དོན་རྟོགས་པས་འཁྲུལ་རྒྱུན་ཟད། །ཇི་ཞེས་བྱ་བ་གནས་ལུགས་ལ། །ལྟ་བ་ཡེངས་པ་མེད་པར་སྤྱོད། །མཁྱེན་པ་འགག་པ་མེད་ཕྱིར་རྫོགས། །ཡེ་ནི་ལམ་དུ་གྱུར་པ་ལ། །ཤེས་པ་ཚད་དུ་ཕྱིན་པའོ། །མ་བཅོས་རང་གྲོལ་ཆེན་པོ་ཡི། །གཞི་ལས་གཡོས་པ་མེད་པའོ། །ཞེས་སོ། །ཡེ་ཤེས་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔར་དབྱེ་བ་ནི། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་སྙིང་གི་མེ་ལོང་ལས། ཀྱེ་ཧོ་གསང་བའི་བདག་པོ་ཉོན། །ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་ལྔ་པོ་ལ། །ལྔ་ལྔ་ཉི་ཤུ་ལྔར་ཤེས་བྱ། །དེ་ཡི་དབྱེ་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། །དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། དབྱིངས་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་དང་། དབྱིངས་ཐམས་ཅད་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྔའོ། །མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་དང་། མེ་ལོང་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་དང་། རྟོག་མེད་གསལ་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་། རྟོག་མེད་དྭངས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། གསལ་ལ་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་
Chinese
成就智慧诸法圆满，如是认为有五种。如是说。如果广说这些的意义，在根本续部中说：从那之后，将要宣说具有体性的，受用身的智慧。如镜子般的智慧，从影像中，形状和颜色：显现圆满。白色是因为清净无垢而发光。自性显现，结合轮涅。因为显现一切诸法的形象，所以叫做自证智慧。光明且空性，从空性中解脱。穷尽解脱执着的边际之分别念。是无有安立的解脱之基础的圆满。所谓平等性，从平等的二因和平等的三缘。以平等的时间和量度。于此无有二取，远离差别。未分未辨，自住二者。所谓平等，于法性中，远离痛苦的戏论。所谓“性”，没有造作和勤作。自性安住，本体空性。心性穷尽一切分别念。所谓智慧，从安住中，以了悟它的体性，不住于轮回和涅槃二者。个别了悟是根识的种类。于何者显现何者，即是它的法。次第个别地显现。通过观察，从自显清净之后，觉性成为对境之本体。所谓个别，于差别中，以对治的方式出现。所谓了悟，即是见到体性。具有自显增长。于智慧最初生起时，以知识清净烦恼之过患。所谓事业成就，精进和勤作自然止息之后，诸法自立自解脱。从自解脱圆满之基础显现中，获得微细部分，远离尘垢，无有污垢。是超越分别思择之对境，是无法分开的法性。以自性圆满而穷尽显现之边际。应当当下顿悟。以成就而远离贪欲，没有重复和返回。所谓“耶”，是安住之意义的本体。以知识而显现之后，到达诸法穷尽之地。法界是广大的，因为没有执着边和中间，所以是解脱基础的法性清净。所谓法，是应当行持的，没有过去和世间之事，自性光明且清澈。所谓界，是开辟机会，是自生大者的安住处。所谓“耶”，是圆满之自性，从最初就没有造作，以知识从轮回和涅槃二者中解脱。自
English
Accomplishment, wisdom, all phenomena are complete. Thus, it is considered to be five aspects. So it is said. If the meaning of these is explained in detail, in the root tantra it says: After that, the wisdom of the enjoyment body, which possesses characteristics, will be explained. From the mirror-like wisdom, from the image, shape and color: appearance is complete. White is light because it is pure and without defilement. Self-nature appears, combining samsara and nirvana. Because the image of all phenomena appears, it is called self-cognizant wisdom. Clear and empty, liberated from emptiness. Exhausting the conceptual thoughts of clinging to liberation. It is the completeness of the basis of liberation without establishment. What is called equality is from the two causes of equality and the three conditions of equality. By equal time and measure. In this, there is no duality, free from discrimination. Undivided and undistinguished, self-abiding two. What is called equality, in the nature of reality, is free from the proliferation of suffering. What is called "-ness" is without fabrication or effort. Self-nature abides, the essence is emptiness. Mind-nature exhausts all conceptual thoughts. What is called wisdom, from abiding, by realizing its characteristics, does not abide in either samsara or nirvana. Individual realization is the category of sense consciousness. Whatever appears to whatever, that is its dharma. Manifesting individually in sequence. Through observation, after purifying from self-appearance, awareness becomes the essence of the object. What is called individual, in difference, appears in the manner of an antidote. What is called realization is seeing the characteristics. Possessing self-appearance and growth. When wisdom first arises, knowledge purifies the faults of afflictions. What is called accomplishment of action, after diligence and effort naturally cease, all phenomena are self-established and self-liberated. From the manifestation of the basis of self-liberation completeness, obtaining subtle parts, free from dust, without defilement. It is beyond the object of conceptual thought, it is the nature of reality that cannot be separated. By self-nature completeness, the limits of appearance are exhausted. One should realize it instantly. By accomplishment, being free from desire, there is no repetition or return. What is called "ye" is the essence of the meaning of abiding. After manifesting with knowledge, reaching the place where all phenomena are exhausted. The realm of dharma is vast, because there is no clinging to the edge or the middle, therefore it is the purity of the nature of reality of the basis of liberation. What is called dharma is what should be practiced, there is no past or worldly affairs, self-nature is bright and clear. What is called realm is opening up opportunities, it is the abode of the great self-born. What is called "ye" is the self-nature of completeness, from the beginning there is no fabrication, with knowledge, liberated from both samsara and nirvana. Self
Chinese
显现圆满之意。如是。又，就大悲的部分而言，有以知所摄之智慧和以所知所摄之智慧两种。以知所摄者，对佛而言，身和智慧之意，自明现前而住，对有情而言，则以微细之心髓而住。彼经中云：以知所摄之智慧，于佛有情一切中，无别无自性故遍布。彼与佛完全清净圆满，无垢离尘而住。有情六道显现分中，于各自之相续而住。如是。以所知所摄之智慧有二，即如所有，于所知之相，无论显现何者，皆不混杂而知。尽所有，于所知之实相，如虚空般远离戏论而知。又，于他空论中云：以所知所摄之智慧，应知有两种。其中，所知如所有宣说，此乃知晓所化之意乐。以通达利他之故，知晓诸法之自性。所谓“如”，于实相上，以“所有”令无余圆满。所谓“耶”，于一切有情之利益上，以智慧彻底掘出三界。化身之知晓分，于自显现之本面上圆满。宣说如是知之智慧，于显现分远离言说之境上，自显清净之影像清晰。于知晓事物之实相上，以证悟自利而灭尽轮回之流。所谓“如”，于实相上，以见解无散乱而行持。知晓无有止息故圆满。所谓“耶”，于成为道之路上，智慧达到量。于无作任运大解脱之基上，无有动摇。如是。将智慧分为二十五种，于金刚萨埵心之明镜中云：奇哉，秘密主谛听。智慧之五种相，应知五五为二十五。彼之差别如下：法界智慧，法界之法界智慧，法界极清净之智慧，大法界之智慧，法界一切无二之智慧五者。如镜之智慧，大镜之智慧，无分别明之智慧，无分别净之智慧，明而无执之智慧
English
The meaning of complete manifestation. Thus it is said. Moreover, regarding the aspect of compassion, there are two types of wisdom: wisdom gathered by knowledge and wisdom gathered by the knowable. Wisdom gathered by knowledge abides as the self-luminous and manifest intention of body and wisdom for the Buddhas, and as the subtle essence for sentient beings. As it is said in that very text: "Wisdom gathered by knowledge pervades all Buddhas and sentient beings, without distinction and without inherent existence. It is completely pure and perfect with that, and abides free from impurities and dust. Within the manifestation of the six classes of sentient beings, it abides in their respective continuums." Thus it is said. Wisdom gathered by the knowable has two aspects: knowing all that appears in the aspect of the knowable, without mixing them individually, and knowing the reality of the knowable as being free from elaboration, like the sky. Furthermore, in the Madhyamaka-apoha it says: "Wisdom gathered by the knowable should be understood as twofold. Among them, the knowable, suchness, is explained. This knows the thoughts of those to be tamed. By understanding the benefit of others, one knows the nature of phenomena. The term 'suchness' makes complete without remainder on reality. The term 'ye' completely excavates the three realms with wisdom for the benefit of all sentient beings. The knowing aspect of the emanation body is complete on the face of self-appearance. The wisdom of knowing 'how' is explained. On the aspect of appearance, separated from the object of expression, the image of self-appearance is clear. On knowing the reality of things, the stream of delusion is exhausted by realizing self-benefit. The term 'suchness' acts on reality with unwavering view. Knowing is complete because there is no cessation. The term 'ye' is when wisdom has reached its limit on the path. On the basis of the great unconditioned self-liberation, there is no movement." Thus it is said. The division of wisdom into twenty-five is as follows: In the Vajrasattva Heart Mirror it says: "Oho, listen, Lord of Secrets. The five aspects of wisdom should be known as five fives, twenty-five. Their distinctions are as follows: the wisdom of the sphere, the wisdom of the sphere of dharma, the wisdom of the completely pure sphere, the wisdom of the great sphere, and the wisdom of the sphere that is all non-dual, these five. The wisdom like a mirror, the wisdom of the great mirror, the wisdom of non-conceptual clarity, the wisdom of non-conceptual purity, and the wisdom of clarity without grasping