Tibetan
་ཤེས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུར་རྣམ་པར་འཇོག་པས། མྱུར་བོར་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་ལ། གཞན་དག་ འཁོར་བའི་རྩ་བ་ལ་བྱང་ཆུབ་རེ་བས་རིང་མོ་ཞིག་ནའང་དེ་ཐོབ་པ་དཀའ་སྟེ། གཞི་འཆའ་ལུགས་འཛོལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཐུགས་ཀྱི་མེ་ལོང་ལས། སེམས་ལས་སངས་རྒྱས་འདོད་པ་ང་ལས་གོལ་བ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གོལ་ལུགས་ནི། རིགས་པ་དང་ལུང་གཉིས་ཀས་གནོད་པ་ཅན་ཞིག་སྟེ། འདི་ལྟར་སེམས་ལས་སངས་རྒྱས་དང་ལམ་དང་། གཞི་གསུམ་འཆའ་ན། འཆའ་གཞི་སེམས་དེ་ཉིད་གཟུང་འཛིན་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཀྱི་གཞི་ལམ་འབྲས་བུ་རིལ་བོར་གཟུང་འཛིན་དང་བཅས་པར་ཐལ་ལོ། །འདོད་ན་སངས་རྒྱས་མི་འགྲུབ་པ་དང་གྲུབ་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཐལ་ཏེ། གཟུང་འཛིན་ལས་མ་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་སེམས་བག་ཆགས་དང་ལས་སྣ་ཚོགས་སྡུད་པ་ལྟར། གཞི་ལམ་འབྲས་བུ་ཡང་དེར་ཐལ་ལ། འདོད་ན་འཁྲུལ་པར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །ཚུར་རྒོལ་བས་འདི་སྐད་དུ། སེམས་མེད་ན་དེས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་མི་རིགས་ལ། སངས་རྒྱས་དེ་དག་བྱ་སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པར་ཁྱེད་ཀྱང་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ལན་སྨྲས་པ། སེམས་མེད་པ་དང་ཡོད་པས་སངས་རྒྱས་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཆོས་སྐུའི་ཡེ་ཤེས་ཡོད་མེད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་བྱུང་བའོ། །སེམས་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་སངས་པས་སངས་རྒྱས་ཁྱད་པར་བྱས་པ་བདེན་དུ་ཆུག་ཀྱང་ད་དུང་གཞི་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མ་ངེས་པས་བདེན་པོ་དངོས་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ། དག་བྱར་སངས་ཀྱང་སངས་པའི་དག་བྱ་དེ་སངས་རྒྱས་ མ་ཡིན་པས། སངས་རྒྱས་སེམས་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ལུང་གིས་ཀྱང་གནོད་དེ། ཐུན་མོང་གི་ལུང་། དབུ་མ་འཇུག་པ་ལས་ཀྱང་། སེམས་འགགས་པ་དེ་སྐུ་ཡིས་མངོན་སུམ་མཛད། །ཅེས་པ་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལུང་། རྡོ་རྗེ་རྩེ་མོ་ལས་ཀྱང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལྔ་དག་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གནས་འགྱུར་བཤད་དེ། སེམས་དངོས་ལས་སངས་རྒྱས་འགྲུབ་ན། དག་བྱ་དང་གནས་གྱུར་དོན་མེད་དོ། །བླ་ན་མེད་པའི་ལུང་། རིག་པ་རང་ཤར་གྱི་རྒྱུད་ལེའུ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་དྲུག་པའི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་སུན་དབྱུང་བའི་ལེའུ་ལས། ལ་ལ་དག་གི་འདོད་པ་ནི། །སེམས་ལ་འབྲས་བུ་ཚོལ་བར་འདོད། །དེ་ལ་ལྡོག་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། །སེམས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཅི་ཙམ་ལགས། །དྲིས་ལན་རྒྱས་པར་བཏབ་པ་ནི། །སེམས་ལ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར། །འོ་ན་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅི། །དྲིས་ལན་རྒྱས་པར་གདབ་པ་ནི། །སེམས་ལ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཆོས་ཉིད་གཟུང་འཛིན་ག་ལ་ཡོད། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་བཞིན། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །དེ་ལ་ལྡོག་པའི་ཚིག་སྨྲས་པ། །སེམས་ལ་གཟུང་འཛིན་ཡོད་དམ་མེད། །དྲིས་ལན་རྒྱས་པར་གདབ་པ་ནི། །སེམས་ལ་གཟུང་དང་འཛིན་ཡོད་ཀྱང་། །ཆོས་ཉིད་གཟུང་འཛིན་མེད་པའི་ཕྱིར། །དེ་ལ་ལྡོག་པ་ཡང་སྨྲས་པ། །གང་གི་དམ་བཅའ་ཉམས་པར་འགྱུར། །སེམས་དང་ཆོས་ཉིད་གཅིག་ པའི་ཕྱིར། །སེམས་ལ་གཟུང་འཛིན་བྱུང་གྱུར་ན། །སངས་རྒྱས་འབད་པས་རྙེད་མི་འགྱུར། །སེམས་ལ་གཟུང་འཛིན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། །དྲིས་ལན་བཟློག་སྟེ་སྨྲས་པ་ནི། །གལ་ཏེ་སེམས་མེད་སངས་རྒྱས་ཉིད། །ཁྱོད་ཀྱིས་རྙེད་དམ་གང་གི་ཕྱིར། །དེ་ལ་དྲིས་ལན་རྒྱས་བཏབ་པ། །སེམས་ལ་འབྲས་བུ་མི་འཚོལ་ཏེ། །སེམས་ལས་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། །སེམས་ནི་བག་ཆགས་སྡུད་པ་ཡིན། །འཛིན་པ་ཡུལ་ལ་འགྱུ་བའི་ཕྱིར། །སེམས་ནི་འཁོར་བའི་རྩ་བ་ཡིན། །སེམས་ནི་སྤང་བའི་རིམ་པ་ཡིན། །ཅི་ཕྱིར་སེམས་སུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། །སེམས་ནི་འཁྲུལ་པའི་རྩ་བ་སྟེ། །ཐམས་ཅད་དེ་ལས་གྱེས་པ་ཡིན། །འདྲ་གཞི་དག་ལས་གོལ་བའི་ཕྱིར། །སེམས་ནི་དྲི་མ་ཅན་དུ་བསྟན། །ཅི་ཕྱིར་རྣམ་རྟོག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། །སེམས་ནི་བྱ་སྒྲོ་ལྟ་བུ་ཡིན། །ཅི་ཕྱིར་སེམས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །དེ་ནས་བཟློག་པའི་ཚིག་སྨྲས་པ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་སེམས་ཉིད་འདོད། །དེ་ནས་དྲིས་ལན་རྒྱས་གནང་བ། །སེམས་ལ་འབྲས་བུ་མི་འདོད་དེ། །རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། །འོ་ན་རིག་པ་འདི་ཉིད་ལ། །མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་དུ་དང་ལྡན། །དེ་ནས་དྲིས་ལན་འདི་ལྟར་བྱ། །རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་མཚན་ཉིད་ནི། །སྟོང་དང་གསལ་དང་ཁྱབ་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །རིག་པ་ལ་གཞི་བྱེད་ལམ་བྱེད་འབྲས་བུ་བྱེད་ན། རིག་པ་དེ་ཉིད་དངོས་པོ་མཚན་མར་མི་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། མི་འགྱུར་ཏེ། སྟོང་པ་དང་གསལ་བ་དང་ འཛིན་ཞེན་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཤེས་རིག་གསལ་བ་ཉིད་དུ་ཡོད། །ཅི་ཕྱིར་གསལ་བར་ཡོད་གྱུར་ན། །མཚན་མ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་རམ། །ཅི་ཕྱིར་གསལ་བས་མཛེས་པའི་ཕྱིར། །དེ་ལ་དྲིས་ལན་འདི་ལྟར་བྱ། །མཚན་མ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། །དེ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དཔེར་ན་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་བཞིན། །གསལ་ཡང་ཕྱོགས་སུ་མ་ལྷུང་བའོ། །ཅི་ཕྱིར་ཞེ་འདོད་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཅེས་སོ། །གཉིས་པ་སོ་སོའི་རང་བཞིན་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྒྱས
Chinese
了知而将成佛之基、道、果安立，能迅速从轮回中解脱。其他众生，以轮回之根为菩提而希望，即使很久也很难获得，因为安立基础的方式有错。普贤王如来意镜中说：‘欲从心求佛者，乃背离于我。’如是说。背离的方式是，以理和教证二者皆能损害。如此，若从心安立佛、道和基三者，则安立之基的心本身即具有能取所取，因此你的基、道、果全部都将具有能取所取。若承认，则成不了佛，即使成了佛也将颠倒，因为没有从能取所取中解脱。又如心积聚习气和各种业，基、道、果也将如此。若承认，则有成为错乱的过失。对方反驳说：若无心，则也无法成佛，而且你们也承认那些佛是作意心的差别所致。回答说：不是因为无心或有心而成佛，而是因为有无法身的智慧才如此。即使承认心的错乱清净而使佛有所差别，但仍然不能确定是基自成的佛，因此也不是真实的实有。即使清净所清净，但清净的所清净也不是佛，因此佛不是从心而生。此处教证也能损害。共同的教证，《入中论》中也说：‘心止息者，彼以身示现。’以及非共同的教证，《金刚顶经》中也说：‘五种识蕴清净即是五智之自性。’等等，宣说了转依。若从真实的心而成佛，则清净所清净和转依都将变得无意义。无上教证，《自生智慧续》第八十六品，遣除一切诤论者的品中说：‘有些人认为，欲于心中求果。对此有如下反驳：心之本体为何？’详细回答说：‘因为心无本体。’‘那么心的体性是什么？’详细回答说：‘心无本体。’
English
Knowing and establishing the basis, path, and fruit of Buddhahood allows for swift liberation from samsara. Other beings, hoping for enlightenment from the root of samsara, find it difficult to attain even after a long time, because the way of establishing the basis is flawed. The All-Good King of Samantabhadra's Mirror of Mind says: 'Those who seek Buddhahood from the mind deviate from me.' So it is said. The way of deviation is that it can be harmed by both reason and scripture. Thus, if one establishes the Buddha, the path, and the three bases from the mind, then the mind itself, which is the basis of establishment, possesses both the grasped and the grasper. Therefore, your basis, path, and fruit will all possess the grasped and the grasper. If you admit this, then Buddhahood will not be achieved, and even if it is achieved, it will be inverted, because it has not been liberated from the grasped and the grasper. Furthermore, just as the mind accumulates habits and various actions, so too will the basis, path, and fruit. If you admit this, then there is the fault of becoming confused. The opponent retorts: If there is no mind, then Buddhahood cannot be attained, and you also admit that those Buddhas are the result of the difference in intentional mind. The answer is: Buddhahood is not attained because of the absence or presence of mind, but because of the presence or absence of the wisdom of the Dharmakaya. Even if it is admitted that the purification of the mind's confusion differentiates the Buddhas, it is still not certain that it is the self-arisen Buddha of the basis, so it is not a true reality. Even if the object to be purified is purified, the object to be purified that is purified is not the Buddha, so the Buddha does not arise from the mind. Here, scripture can also harm. The common scripture, the Madhyamakavatara, also says: 'When the mind ceases, he manifests with the body.' And the uncommon scripture, the Vajrasekhara Sutra, also says: 'The purification of the five aggregates of consciousness is the nature of the five wisdoms.' And so on, explaining the transformation of the basis. If Buddhahood is achieved from the real mind, then the object to be purified and the transformation of the basis will become meaningless. The unsurpassed scripture, the Eighty-Sixth Chapter of the Rigpa Rangshar Tantra, in the chapter refuting all disputants, says: 'Some people think, they want to seek the fruit in the mind. To this there is the following refutation: What is the substance of the mind?' The detailed answer is: 'Because the mind has no substance.' 'Then what is the nature of the mind?' The detailed answer is: 'The mind has no substance.'
Chinese
因为如此，法性怎会有能取所取？譬如虚空的体性一般，因为没有能取和所取。对此说了反驳之词，心上存在能取所取吗？详细作答如下：心上虽然存在能取和所取，但法性没有能取所取。对此也说了反驳，谁的誓言会破灭？因为心与法性是一体的缘故。如果心上生起能取所取，那么努力也无法获得佛果。因为心上存在能取所取的缘故。反过来回答说，如果无心即是佛，你又如何获得？对此详细作答，不在心中寻求果实，因为从心中会产生各种各样的东西。心是积聚习气之处，因为执着会趋向于外境。心是轮回的根本，心是断除的次第，为何存在于心中？心是迷惑的根本，一切都由此而生，因为偏离了共同的基础。心被显示为有垢染，因为存在分别念的缘故。心犹如鸟毛一般，因为没有心识的缘故。之后说了反驳之词，那么你想要如何理解心性呢？之后详细作答，不在心中希求果实，因为存在觉性智慧的缘故。那么这觉性本身，具有多少种体性呢？之后如此作答，觉性智慧的体性是，空性、光明和遍布。如是说。如果觉性作为基础、作为道路、作为果实，那么觉性本身不会变成有相之事物吗？不会变成，因为没有任何空性、光明和执着。又在其中说，觉性智慧本身是光明的，如果存在光明，不会变成有相之事物吗？因为光明而美丽。对此如此作答，不会变成有相之事物，因为对其没有贪执。也应当如此理解，譬如太阳的坛城一般，虽然光明却不落于任何一方。为何？因为没有希求的缘故。如是说。第二，详细阐述各自的自性，分为两部分：心和智慧的自性详细阐述。
English
Because of this, how can the nature of reality have a grasper and a grasped? Like the nature of space, because there is no grasper and grasped. To this, a contradictory statement is made: Does the mind have a grasper and a grasped? A detailed answer is given as follows: Although the mind has a grasper and a grasped, the nature of reality does not have a grasper and a grasped. To this, a contradiction is also stated: Whose vow will be broken? Because the mind and the nature of reality are one. If a grasper and a grasped arise in the mind, then effort will not attain Buddhahood. Because the mind has a grasper and a grasped. The answer is reversed and stated: If the absence of mind is Buddhahood, how do you attain it? To this, a detailed answer is given: Do not seek the fruit in the mind, because various things arise from the mind. The mind is the place where habits are accumulated, because attachment tends towards objects. The mind is the root of samsara, the mind is the order of abandonment. Why does it exist in the mind? The mind is the root of delusion, everything arises from it, because it deviates from the common ground. The mind is shown to be defiled, because there is conceptual thought. The mind is like a bird's feather, because there is no mind. Then a contradictory statement is made: Then how do you want to understand the nature of mind? Then a detailed answer is given: Do not desire fruit in the mind, because there is awareness wisdom. Then this awareness itself, how many kinds of nature does it have? Then answer like this, the nature of awareness wisdom is emptiness, clarity, and pervasiveness. Thus it is said. If awareness acts as a basis, acts as a path, and acts as a fruit, then will awareness itself not become a characterized thing? It will not become, because there is no emptiness, clarity, and grasping. Again, it is said in it, awareness is clear in itself. If it exists clearly, will it not become a characterized thing? Because it is beautiful with clarity. To this, answer like this, it will not become a characterized thing, because there is no attachment to it. It should also be understood like this, like the mandala of the sun, although it is clear, it does not fall to any side. Why? Because there is no desire. Thus it is said. Second, the detailed explanation of the respective nature is divided into two parts: the detailed explanation of the nature of mind and wisdom.