Tibetan
ཐར་པ་དང་རང་བཞིན་ཐ་དད་པས་འགལ་བར་ཞུགས་པ་སྡུད་པ་དག་ལ་ནམ་ཡང་གྲོལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་སངས་རྒྱས་པས་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་དེའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་རྒྱས་པར་བཤད་ན། འདོད་པ་དགོད་པ་དང་། འགལ་བ་བརྗོད་པ་ཉིད་ལས། དང་པོ་ནི། སྟོན་པ་དྲང་སྲོང་སེར་སྐྱ་ཞེས་བྱ་བ་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ལམ་གྱིས་ཐུན་མོང་གི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པ་ཞིག་རྒྱལ་པོ་ཡུལ་འཁོར་སྐྱོང་གི་དུས་སུ་བྱུང་བ་ གངས་རི་ན་ཡོད་པའོ། །དེའི་གཞུང་ནི། དབང་ཕྱུག་ནག་པོ་དང་། རྒྱུད་དྲུག་ཅུ་པ་དང་། མཚན་ཉིད་ལྔ་བཅུ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ལ། འདི་ལའང་དབང་ཕྱུག་ལྷར་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་གཉིས་སུ་ཡོད་དོ། །གྲུབ་པའི་མཐའ་ནི། ཤེས་བྱའི་གནས་ལུགས་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔར་འདོད་དོ། །དེ་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། སོ་སོའི་ངོ་བོ། རྣམ་པར་དབྱེ་བ། ཤེས་པས་ཇི་ལྟར་གྲོལ་བའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ཙམ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་སྟེ། གཙོ་བོ་དང་། ཆེན་པོ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། དབང་པོ་བཅུ་གཅིག་དང་། ཡུལ་དེ་ཙམ་ལྔ་དང་། འབྱུང་བ་ལྔ་དང་། སྐྱེས་བུའོ། །དབང་པོ་བཅུ་གཅིག་ནི། རྣ་བ་དང་། མིག་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་ཏེ་བློའི་དབང་པོ་ལྔ་དང་། ཁ་དང་། ལག་པ་དང་། རྐང་པ་དང་། བཤང་ལམ་དང་། ཆུ་སོ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔ་དང་། དེ་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་པ་ཡིད་དོ། །ཡུལ་ལྔ་ནི། གཟུགས། སྒྲ། དྲི། རོ། རེག་བྱའོ། །འབྱུང་བ་ལྔ་ནི། ས། ཆུ། མེ། རླུང་། ནམ་མཁའོ། །དེ་ལ་གཙོ་བོ་ནི་རྡུལ་མུན་པ་སྙིང་སྟོབས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ། གཏི་མུག་སྟེ་བར་མ། བདེ་བ་གསུམ་འདུས་ཤིང་ཆ་མཉམ་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། དེ་གསུམ་ཆ་མི་མཉམ་ན་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ཏུ་སྐྱེའོ། །དེ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཤས་ཆེ་ན་དམྱལ་བ་ཡི་དྭགས། གཏི་མུག་སྟེ་བར་མ་ཤས་ཆེ་ན་དུད་འགྲོ། བདེ་བ་ཤས་ཆེ་བའི་འགྲོ་བ་རྣམས་མཐོ་རིས་ལྷ་མིར་སྐྱེའོ་ཞེས་པ་ནི། དབང་ཕྱུག་ནག་པོའི་ གཞུང་ལས། རྡུལ་དང་མུན་པ་སྙིང་སྟོབས་ཞེས། །བྱ་བའི་ཡོན་ཏན་མཉམ་གནས་ན། །གཙོ་བོ་ཞེས་བྱར་རབ་བརྗོད་དེ། །མི་མཉམ་འགྲོ་བ་ཡིན་པར་བརྗོད། །ཅེས་བསྟན་ཏོ། །གཙོ་བོ་དེ་ཡང་མཚན་ཉིད་ལྔ་ལྡན་ཏེ། བེམ་པོ་ཡིན་པ། རྟག་པ་ཡིན་པ། གཅིག་པུ་ཡིན་པ། འགྲོ་བའི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་པ། མི་སྣང་བ་ཡིན་པས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའོ། །དེ་ཡང་བེམ་པོའི་དོན་ནི། ཤེས་པ་མེད་པ་དེ་གཟུགས་ཅན་དུ་ཡོད་པར་ཡང་མི་འདོད་པས་སུས་ཀྱང་མི་མཐོང་བར་བསྟན་ཏོ། །རྟག་པ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཐ་མ་མེད་པའི་བར་དུ་གནས་པའོ། །གཅིག་པུ་ནི་ཤེས་བྱ་ཐམས
Chinese
佛说，那些因解脱和自性相异而陷入矛盾的论者，永远无法获得解脱。在此，详细解释其分类，仅从立宗和破斥矛盾两方面入手。首先，导师名为仙人迦毗罗，通过苦行之道获得共同的功德，在国王悦护王的时代出现于雪山中。其经典有《自在黑天》、《六十论》、《五十性论》等。其中也有认为自在是神和不认为是神两种观点。其宗义认为，所知的事物有二十五种。确定这些事物有三个方面：各自的体性、分类、以及通过认识如何解脱的方式。首先，事物仅有二十五种，即：自性、大、我慢、十一个根、五个唯量、五大种、以及补特伽罗。十一个根是：耳、眼、鼻、舌、身，这五个是知根；口、手、足、大便道、小便道，这五个是业根；以及与所有这些共同的心。五个唯量是：色、声、香、味、触。五大种是：地、水、火、风、空。其中，自性是尘、暗、猛，即痛苦、愚痴（中间状态）、快乐三者聚合且平衡的自性。如果这三者不平衡，则会投生于六道。其中，痛苦占主导地位则堕入地狱和饿鬼道；愚痴（中间状态）占主导地位则堕入畜生道；快乐占主导地位的众生则投生于天界和人道。正如《自在黑天》的经典所说：尘与暗和猛，功德若能平等住，则称为自性，不平等则为众生。如是宣说。该自性还具有五种特征：是物质、是常、是唯一、是众生的作者、是不可见的，因此是隐蔽的。其中，物质的含义是：没有意识，也不认为是具有色法，因此表明任何人也无法看见它。常是指从无始至无终一直存在。唯一是指所有所知
English
The Buddha said that those debaters who are caught in the contradiction of difference between liberation and nature will never be liberated. Here, to explain its classification in detail, only from the aspects of establishing a thesis and refuting contradictions. First, the teacher named Sage Kapila, who attained common merits through the path of asceticism, appeared in the snowy mountains during the time of King Yuelhukyong. His scriptures include "Ishvara Krishna," "Sixty Chapters," and "Fifty Natures," etc. Among these, there are two views: those who consider Ishvara as a god and those who do not. The tenet is that there are twenty-five categories of knowable things. There are three aspects to determining these things: their respective nature, classification, and how to liberate through knowledge. First, there are only twenty-five things, namely: nature (Prakriti), great (Mahat), ego (Ahamkara), eleven organs, five subtle elements (Tanmatras), five gross elements, and Purusha. The eleven organs are: ear, eye, nose, tongue, and body, these five are sense organs; mouth, hand, foot, anus, and urethra, these five are action organs; and mind, which is common to all of these. The five subtle elements are: form, sound, smell, taste, and touch. The five gross elements are: earth, water, fire, wind, and space. Among them, nature (Prakriti) is dust, darkness, and vigor, that is, the nature of the aggregation and balance of suffering, ignorance (intermediate state), and happiness. If these three are not balanced, then one will be born into the six realms. Among them, if suffering is dominant, one will fall into hell and the preta realm; if ignorance (intermediate state) is dominant, one will fall into the animal realm; beings in whom happiness is dominant will be born in the heavenly realms and the human realm. As the Ishvara Krishna scripture says: If dust, darkness, and vigor, the qualities can dwell equally, then it is called nature, if unequal, it is said to be beings. Thus it is taught. That nature also has five characteristics: it is material, it is permanent, it is unique, it is the creator of beings, and it is invisible, therefore it is hidden. Among them, the meaning of material is: without consciousness, and it is not considered to have form, therefore it is shown that no one can see it. Permanent means existing from beginningless to endless. Unique means all knowable things.
Tibetan
་ཅད་ལ་ཁྱབ་པའི་གཙོ་བོ་གཅིག་ཁོ་ན་ལས་མེད་པའོ། །འགྲོ་བའི་བྱེད་པ་པོ་ནི་སྣོད་བཅུད་ཐམས་ཅད་གཙོ་བོ་ལས་བྱུང་བའོ། །མི་སྣང་བ་ནི། སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་བསམ་གཏན་གྱི་མིག་ཐོབ་པ་ལས་གཞན་གྱིས་མི་མཐོང་བའོ། །བསམ་གཏན་གྱི་མིག་གིས་ནི་རྟག་པ་གཅིག་པུར་གནས་པ་དེ་མཐོང་ཡང་། སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གིའང་ཆུ་བུར་གྱི་མིག་གིས་བལྟར་མེད་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་བསམ་གཏན་གྱི་མིག་གིས་མཐོང་ལ་ཆུ་བུར་གྱིས་མི་མཐོང་བས་ཆ་གཉིས་པའོ། །གཙོ་བོ་དེ་ཉིད་དངོས་པོའི་ཆོས་སུ་ཡོད་དེ་མེད་པ་གཞན་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཐམས་ཅད་ན་ཁྱབ་པར་ཡོད་དེ། བདེ་སྡུག་བཏང་སྙོམས་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྒྲུབ་པ་ཉིད། དབང་ཕྱུག་ནག་པོ་ ལས། མི་དགའ་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་དང་། །མྱ་ངན་དང་ནི་འཁྲུག་པ་དག །ལན་འགར་ཡང་ནི་སྣང་འགྱུར་བ། །འདི་དག་རྡུལ་གྱི་རྟགས་སུ་འདོད། །རྨོངས་དང་དེ་བཞིན་གཏི་མུག་དང་། །བག་མེད་གཉིད་དང་གཡེང་བ་དག །ལན་འགར་ཡང་ནི་སྣང་འགྱུར་བ། །འདི་དག་མུན་པའི་ཡོན་ཏན་ནོ། །རངས་དང་མགུ་དང་ཀུན་དགའ་དང་། །བདེ་དང་ཞི་བའི་སེམས་ཉིད་དག །ལན་འགར་ཡང་ནི་སྣང་གྱུར་པ། །འདི་དག་སྙིང་སྟོབས་ཡོན་ཏན་ཡིན། །ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་གསུམ་ཆ་མི་མཉམ་པ་ལས་རྣམ་འགྱུར་ཏེ། དེའང་ཆེན་པོ་ཞེས་པ་བློའི་རྣམ་གྲངས་ཏེ། བེམ་པོ་དང་། རྣམ་བཅས་དང་། སྐྱེས་བུའི་ཡུལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཆོས་དང་གསུམ་ལྡན་ནོ། །བེམ་པོ་ནི་སེམས་མེད་ལ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པའོ། །རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ནི། གཟུགས་བརྙན་འཆར་བ་སྟེ། བློ་ཤེལ་གྱི་ཁང་པ་ལྟ་བུ་དེ་ལ། ཕྱི་ནས་གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་དང་། ནང་ནས་བདག་གི་གཟུགས་བརྙན་ཤར་ཏེ། གཟུགས་བརྙན་གཉིས་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པ་ལ་བདག་ཡུལ་ལ་སྤྱོད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི། བདག་གམ་སེམས་དངོས་དེས་གཟུགས་སོགས་མཐོང་ཐོས་རང་མཚན་པར་སྤྱོད་པ་ནི་མི་འདོད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་བློ་ལ་ཤར་བ་སྐྱེས་བུས་ངེས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་པ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ནི་བློ་ལ་སེམས་དང་ཡུལ་གྱི་གཟུགས་བརྙན་འདྲེས་པ་འབའ་ཞིག་ཡིན་གྱི། རིག་པར་སྣང་བའང་སེམས་མ་ཡིན་ལ། བུམ་པ་སོགས་སུ་སྣང་བའང་ ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་ཤེས་གཉིས་ནི་ལྐོག་ན་ཡོད་པ་སྟེ་སྔ་མ་ལས། ཡིད་ལ་སྙིང་སྟོབས་སྐྱེས་པ་ཅན། །སྐྱེས་བུའི་གཟུགས་བརྙན་འབྱུང་བའམ། །དེ་བཞིན་ཡོངས་སུ་གྱུར་ནས་ནི། །བློ་འཇུག་པ་ཡི་རྗེས་སུ་བྱེད། །ཅེས་སོ། །དེ་ལས་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལས་གྱུར་པ་དང་། རྣམ་པར
Chinese
遍及一切的主只有一个。众生的作者是所有容器和精华都从主而来。不可见的是，除了获得数论等的禅定之眼外，其他人是看不见的。虽然禅定之眼能看到恒常唯一的存在，但数论等人的肉眼也无法看到，所以说一切都看不见。也就是说，禅定之眼能看见而肉眼看不见，所以是二分的。主本身存在于事物的法性中，因为它从不存在的其他事物中解脱出来，并且遍及一切，因为它遍及快乐、痛苦和中庸，这就是证明。自在黑天中说：不悦和完全的痛苦，悲伤和争斗，有时也会显现，这些被认为是尘土的标志。愚痴以及同样的痴迷，放逸、睡眠和散乱，有时也会显现，这些是黑暗的功德。喜悦、满足和一切的快乐，快乐和平静的心性，有时也会显现，这些是勇气的功德。如是说。这三者从不平等中转变，也就是所谓的“大”，是大脑的范畴，具备无情、有相和享受补特伽罗之境的三种属性。无情是没有心识且非物质的。有相是显现影像，就像智慧是玻璃的房子，从外面显现色、声、香、味、触，从里面显现自我的影像，两种影像混合在一起，被称为自我享受境，但并不希望自我或心识本身去体验色等，即见闻自性。因此，显现在智慧中的事物是由补特伽罗所决定的，也就是说，一切显现都只是智慧中混合了心识和境的影像，显现为觉知也不是心识，显现为瓶子等也不是境。境和识二者是隐藏的，如前者所说：心中生起勇气者，或者生起补特伽罗的影像，或者同样完全转变后，随智慧而行。如是说。由此产生痛苦和各种
English
The chief who pervades all is only one. The agent of beings is that all containers and essences come from the chief. The invisible is that others cannot see except for those who have attained the meditative eye of Samkhya and so on. Although the meditative eye sees that which abides as constant and singular, even those of Samkhya and so forth cannot see with their fleshy eyes, so it is said that all cannot see. That is, it is twofold because it is seen by the meditative eye but not seen by the fleshy eye. That very chief exists in the nature of things because it is completely liberated from other non-existent things, and it exists pervading all because it pervades happiness, suffering, and equanimity; this itself is the proof. From Shiva says: Displeasure and complete torment, sorrow and strife, sometimes also appear; these are considered the marks of rajas. Ignorance as well as delusion, heedlessness, sleep and distraction, sometimes also appear; these are the qualities of darkness. Joy, contentment and all delight, happiness and peaceful mind itself, sometimes also appear; these are the qualities of courage. Thus it is said. These three transform from unequal parts, and that which is called "great" is a category of mind, possessing the three attributes of being inanimate, having form, and enjoying the realm of the purusha. The inanimate is without mind and is non-material. Having form is the appearance of an image; like wisdom is a house of glass, from the outside appear form, sound, smell, taste, and touch, and from the inside appears the image of the self; when the two images are mixed together, it is said that the self enjoys the object, but it is not desired that the self or mind itself experiences form, etc., that is, seeing and hearing its own nature. Therefore, that which appears in wisdom is determined by the purusha, that is, all appearances are merely images of mind and object mixed in wisdom, and that which appears as awareness is not mind, and that which appears as a pot, etc., is not object. The two, object and knowledge, are hidden, as the former says: One in whose mind courage has arisen, or the image of the purusha arises, or likewise, having been completely transformed, follows after the mind. Thus it is said. From that comes suffering and various