Tibetan
ག་པ་རང་ཤར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས། ཀྱེ་ཧོ་གསང་བའི་རྡོ་རྗེ་འཛིན། །ང་ཡི་ཐེག་པ་བསམ་ཡས་ཀྱང༌། །བཤད་ལུགས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འདུས། །འཁོར་བ་དང་ནི་མྱང་འདས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་○ཕལ་འདིར་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ཐེག་པ་དང༌། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཐེག་པའོ། །དང་པོ་ལའང་ཐེག་པའི་ངོ་བོ། ངེས་ཚིག དབྱེ་བ། དགོས་པ། འབྲས་བུ་དང་ལྔ་ལས། ངོ་བོ་ནི་འཁོར་བ་ལས་མི་འཕགས་པའི་ཡིད་དཔྱོད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་གང་ཞིག་ཐོབ་བྱའི་འབྲས་བུ་ལ་དམིགས་ནས་རྣམ་གྲངས་ངེས་པའི་ཚིག་དོན་དུ་གནས་པའོ། །ངེས་ཚིག་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་ལེགས་པར་○བཙམ་ལ་སྦྱོར་ཞིང་འགོད་པའོ། །དབྱེ་ན། སོར་བཞག་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཐེག་པ་གཉིས་སོ། །དགོས་པ་ནི། རང་རང་གི་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའོ། །འབྲས་བུ་ནི། ཐབས་དེས་རང་རང་གི་འབྲས་བུ་དེ་ནམ་ཞིག་ན་མངོན་དུ་གྱུར་པའོ། །དེ་ལ་སོར་བཞག་ལྷ་དང་མིའི་ཐེག་པ་ནི། དགེ་བ་བཅུ་དང་གསོ་སྦྱོང་ལ་ངེས་པར་གནས་པ་ལ་སོགས་པ་བསོད་ནམས་ཆ་མཐུན་གྱི་ལས་བསགས་པས་ལྷ་དང་མིའི་བདེ་ལེགས་ཕྱི་མ་ལ་འགྲུབ་པའི་ཐབས་ཏེ༑ གང་གི་གྲུབ་པ་ལ་འཇུག་ཀྱང་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པས་སོར་བཞག་གི་ཐེག་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་ཆེན་པོ་ལས། ཐེག་པ་ལ་སྔ་བ་ལྷ་དང་མིའི་ཐེག་པའོ་ཞེས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཐེག་པ་ནི། རང་ཤར་ལས། ལོག་ པའི་ཐེག་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། །འཇིག་ཚོགས་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུར་འདོད། །ཅེས་པས་འདི་ལ་གཉིས་ཏེ། རྟག་ཆད་ཀྱི་རང་བཞིན་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང༌། དེའི་རྣམ་གྲངས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ཏེ། རྟག་པར་ལྟ་བ་དང༌། ཆད་པར་ལྟ་བའོ། །དང་པོ་ནི་ཕྱི་རོལ་པའི་ལུགས་ཀྱིས་འདོད་པ་ཐ་དད་པ་མང་ཡང༌། རྒྱུ་རྟག་པར་སྨྲ་བ་གྲངས་ཅན་པ་ནི་ཀུན་གྱི་གཞུང་ཕྱི་མོ་ཡིན་པས། ཐོག་མར་བཤད་པ་ནི། རྡུལ་མུན་པ། སྙིང་སྟོབས་གསུམ་ཆ་མཉམ་པའི་ངོ་བོ་ནི་བདག་ཅེས་བྱ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྙིང་ལ་ལུས་བོངས་དང་འཚམས་པའི་གཟུགས་ཅན། ཆེ་བ་རྣམས་ལ་མཐེ་བོང་ཙམ་ལ། ཆུང་བ་ནས་དང་སྲན་མའི་གའུ་ནས། ཡང་ཆུང་ཏིལ་གྱི་ཉག་མ་ཙམ་ལ་སོགས་པར་གནས་པ་དེ་ཡང༌། དཀར་བ། སྣུམ་པ། འདྲིལ་བ། གཞིག་ཅིང་གཞོམ་དུ་མེད་ལ། སུས་ཀྱང་མི་མཐོང་བའི་བདག་ཉིད་ལྐོག་གྱུར་དུ་ཡོད་པ། ད་ལྟ་རྡུལ་མུན་པ་སྙིང་སྟོབས་ཏེ། འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་གསུམ་ཆ་མཉམ་པའི་དུས་ན། དེའི་རང་བཞིན་རང་གིས་རིག་ལ། བལྟར་མེད་པའི་རང་བཞིན། ཕྱིས་
Chinese
在噶巴让夏钦波的续部中说： “奇呼，秘密金刚持！我的乘是不可思议的，但归纳起来有两种说法：轮回和涅槃。” 如是说。因此，这里有两种：世间乘和出世间乘。第一种也有五个方面：乘的体性、词义、分类、必要和结果。体性是指不超越轮回的任何心识范畴，它以可获得的果为目标，存在于范畴确定的词义之中。词义是：仅与世间的善好相联系和安立。分类是：保持原状和颠倒的乘两种。必要是：成就各自的果。结果是：通过该方法，各自的果在何时显现。 其中，保持原状的天和人的乘，是指通过积累与福德相应的业，如安住于十善和斋戒等，来成就天和人来世的安乐的方法。无论进入哪一种成就，都是作为基础，因此称为保持原状的乘。《金刚萨埵幻化网大续》中说：“乘之中最先是天和人的乘。” 颠倒的乘，在《自生续》中说：“颠倒的乘是这样的，认为有三百六十种蕴。” 因此，这有两种：总的显示常断的自性，以及分别解说其范畴。第一种有两种：执着于常和执着于断。第一种是外道根据各自不同的观点，虽然有很多种说法，但主张因是常的数论派是所有观点的根本，因此首先解说： 质、暗、力三者等分的自性称为我，存在于所有众生的心中，其形状与身体的大小相适应，大的如拇指大小，小的从豌豆荚到芥子，甚至更小如芝麻的尖端等。它是白色、油性、圆润、不可破坏和摧毁的，谁也看不见的自性，是隐蔽的。现在质、暗、力，即贪嗔痴三者等分的时候，自己能认识到它的自性，是不可见的自性。后来
English
In the tantra of Gapa Rangshar Chenpo, it is said: "Kyeho, Secret Vajra Holder! My vehicle is inconceivable, but it is summarized into two ways of speaking: samsara and nirvana." Thus it is said. Therefore, here there are two types: the worldly vehicle and the transcendental vehicle. The first also has five aspects: the nature of the vehicle, the definition, the classification, the necessity, and the result. The nature is any category of mind that does not transcend samsara, which aims at the obtainable result and exists in the meaning of the term that defines the category. The definition is: it is connected and established only with the worldly goodness. The classification is: the vehicle of maintaining the original state and the vehicle of inversion. The necessity is: to accomplish one's own result. The result is: when that result of one's own is manifested by that method. Among them, the vehicle of gods and humans that maintains the original state is the method of achieving the happiness of gods and humans in the future by accumulating karma that is in accordance with merit, such as abiding in the ten virtues and fasting. Whatever accomplishment one enters into, it becomes the basis, therefore it is called the vehicle of maintaining the original state. In the Great Tantra of Vajrasattva Mayajala, it is said: "The first of the vehicles is the vehicle of gods and humans." The inverted vehicle, in the Rangshar, it says: "The inverted vehicle is like this, believing in three hundred and sixty aggregates." Therefore, this has two aspects: generally showing the nature of permanence and annihilation, and specifically explaining its categories. The first has two aspects: clinging to permanence and clinging to annihilation. The first is that although there are many different views according to the systems of the outsiders, the Samkhya school, which asserts that the cause is permanent, is the root of all views, so it is explained first: The nature of the equal division of the three, substance, darkness, and power, is called the self, and it exists in the hearts of all sentient beings, its shape corresponding to the size of the body, the large ones being the size of a thumb, the small ones from a pea pod to a mustard seed, and even smaller like the tip of a sesame seed, etc. It is white, oily, round, indestructible and unbreakable, the nature that no one can see, is hidden. Now, substance, darkness, and power, that is, when the three, desire, hatred, and ignorance, are equally divided, one can recognize its nature by oneself, it is an invisible nature. Later
Tibetan
རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ན། མཐོ་རིས་ཀྱི་སྟེང་ན་གདུགས་དཀར་པོ་ཀུན་ནས་བསྐོར་བ་ལྟར་ཐར་པ་མདོག་དབྱིབས་ཅན་དུ་སྣང་བར་འདོད་དོ། །ད་ལྟ་དེའི་རང་བཞིན་གཡོ་བ་མེད་པའི་ངོ་བོ། བྱ་བྱེད་དང་བྲལ་བ། ཡུལ་རིག་པས་ཟ་བ་པོ། དུས་རྟག་པར་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་འདི་མ་ཤེས་པས་འཁོར་ལ། ཤེས་ནས་དེའི་ངོ་བོ་ལས་མ་ཡེངས་ན་གྲོལ་ཞིང་གནས་སྐབས་འདིར་ཡང་མཆོད་སྦྱིན་ལ་སོགས་པ་ལེགས་པར་སྤྱད་པས། ཕྱི་མ་ལ་དབང་ཕྱུག་གི་གནས་སུ་བདག་གི་འཁོར་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་སྐྱེའོ་ཞེས་འདོད་དོ། །འདི་ལས་གྱེས་ནས་རང་རང་གི་ལུགས་མང་དུ་མཆེད་དེ། འཇུག་པ་ལས། ཟ་བོ་རྟག་དངོས་བྱེད་པོ་མིན་པའི་བདག །ཡོན་ཏན་བྱར་མེད་གྲངས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་བརྟགས། །དེ་ཡི་དབྱེ་བ་ཅུང་ཟད་ལ་བརྟེན་ནས། །མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ལུགས་ནི་ཐ་དད་གྱུར། །ཅེས་སོ། །ཆད་པར་སྨྲ་བ་ནི། རྒྱང་འཕན་པ་སྟེ། ད་ལྟའི་མཐོང་ཐོས་བདེ་སྡུག་འགྲོ་བར་སྣང་བ་འདི་ལས། ཚེ་སྔ་ཕྱི༑ ལས་རྒྱུ་འབྲས། ཐར་པ་གྲོལ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡང་མེད་པར་འདོད་དོ། །འདི་ལ་ཡང་རྒྱུ་ཆད་པར་སྨྲ་བ་དང༌། འབྲས་བུ་ཆད་པར་སྨྲ་བ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི༑ གཅེར་བུ་པ་གཉེན་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་ཁ་ཅིག་སྔར་གྱི་སེམས་ད་ལྟའི་འདི་མ་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་བ་བཞི་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་གནས་པའི་སེམས་ཡོད་པས། དེ་ཉིད་འབྱུང་བའི་རྒྱས་འཐུམས་ཏེ་མི་མངོན་པ་ལས། དྲོད་རླན་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་དང་ཕྲད་པ་ན་བག་ལ་ཞ་རང་བཞིན་གྱི་སེམས་དེ་ལངས་ནས། ལུས་གསར་པ་ལ་སེམས་གསར་པ་ཞུགས་ནས། སེམས་ཅན་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ས་ལ་རང་བཞིན་བག་ལ་ཉལ་གྱི་སེམས་ཡོད་པས་རྩི་ཤིང་དང་ནགས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པ་ཡིན་ལ། ཆུ་ལ་ཡོད་པས་རླན་པ་དང་འགྲོ་བ་དང་སྒྲ་འབྱིན་པ་ཡིན་ཞིང༌། མེ་ལ་ཡོད་པས་འབར་ཞིང་བསྲེག་ལ། རླུང་ལ་ཡོད་པས་གཡོ་འདེགས་སུ་འབྱུང་བ་ཡང་དེའི་གནད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཤིང་བུ་དང༌། རྡེའུ་དང༌། དངོས་པོ་རགས་པ་ཀུན་ལ་སེམས་ཡོད་དེ། གཅིག་ལ་གཅིག་འཐབས་ན་སྒྲ་འོང་བ་དང༌། འཕངས་ན་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་དང༌། ཤིང་འགའ་ཞིག་མཚན་མོ་ལོ་མ་འཁུམ་ལ་ཉིན་མོ་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པ་དང༌། པགས་པ་བཤུས་ན་སྐམ་པ་དང༌། སོས་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འགྲོ་བ་ལ་ཚེ་སྔ་མའི་ལས་དང་སེམས་ཡོད་ན། ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལའང་ཚེ་སྔ་མ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་ལས། མེད་དེ་གློ་བུར་བ་སྟེ། ད་ལྟའི་ཚོགས་པ་འདུས་པ་ལས་བྱུང་བ་སྤང་གི་ཤ་མོ་རྡོལ་བ་བཞིན་ནོ། །ཅིས་མངོན་ན། དབྱར་དྲོད་རླན་
Chinese
关于解脱，他们认为，就像天堂之上被白色雨伞环绕一样，解脱也显现出具有颜色和形状。现在，因为不了解其不动摇的自性，无所作为的本体，被感官所食用的对象，以及恒常存在的自性，所以才会在轮回中流转。如果了解了，并且不从其本体中散乱，就能解脱。即使在此生，如果能很好地进行供养等行为，来世也能在富有的地方，拥有圆满的眷属和受用。他们就是这样认为的。从这之中又分出许多各自不同的流派。《入行论》中说：“能食恒常实，作者非为我，功德无作用，数论者所计。略依彼等别，外道宗繁兴。” 如此。主张断灭论者，即顺世外道。他们认为，除了现在所见所闻的苦乐感受之外，没有前世后世，没有业果，也没有解脱等等。这种断灭论又分为因断灭论和果断灭论两种。第一种是，有些裸体派，比如尼乾陀的儿子等人认为，以前的心不是现在的心，因为四大具有自性存在的心的缘故。它被四大所覆盖而变得不明显，当与温暖潮湿等条件相遇时，潜在的自性之心就会升起，新的身体中进入新的心，从而形成有情。而且，因为土地具有潜在的自性之心，所以能生长植物和森林等。因为水具有潜在的自性之心，所以能产生潮湿、流动和声音。因为火具有潜在的自性之心，所以能燃烧和焚烧。因为风具有潜在的自性之心，所以能产生运动和支撑。因此，树木、石头和粗大的物体都具有心。如果它们互相碰撞，就会发出声音；如果被抛掷，就会移动；有些树木晚上叶子收缩，白天展开；剥掉树皮就会干燥，重新生长等等。因此，如果众生有前世的业和心，那么树木等也应该有前世。但事实并非如此，它们是突然产生的，就像现在聚集在一起的草丛中突然冒出的蘑菇一样。如何证明呢？因为夏季的温暖潮湿。
English
Regarding liberation, they believe that liberation appears to have color and shape, just like a white umbrella surrounded above the heavens. Now, because they do not understand its unwavering nature, the essence of non-action, the object consumed by the senses, and the nature of constant existence, they wander in samsara. If they understand and do not stray from its essence, they will be liberated. Even in this life, if they practice offerings and other virtuous deeds well, in the next life they will be born in a place of wealth, with a perfect retinue and enjoyments. That is what they believe. From this, many different schools have branched out. As it says in the *Entering the Bodhisattva's Way* (Bodhicaryāvatāra): "The enjoyer is permanent and real, not the agent; qualities are inactive; so reckon the Enumerators. Relying slightly on their distinctions, the tenets of the Tirthikas (non-Buddhists) have become diverse." So it is. Those who assert annihilationism are the Lokayatas (Charvakas). They believe that apart from the present experiences of seeing, hearing, pleasure, and pain, there is no past or future life, no cause and effect of karma, and no liberation, etc. This annihilationism is further divided into two types: the annihilation of cause and the annihilation of effect. The first is that some naked ascetics, such as the son of Nigandha, believe that the previous mind is not the present mind, because the four elements have a mind that exists by nature. It is covered by the four elements and becomes invisible. When it encounters conditions such as warmth and moisture, the latent mind of nature arises, and a new mind enters the new body, thus forming a sentient being. Moreover, because the earth has a latent mind of nature, it can grow plants and forests, etc. Because water has a latent mind of nature, it can produce moisture, movement, and sound. Because fire has a latent mind of nature, it can burn and incinerate. Because wind has a latent mind of nature, it can produce movement and support. Therefore, trees, stones, and coarse objects all have minds. If they collide with each other, they will make a sound; if they are thrown, they will move; some trees shrink their leaves at night and expand during the day; if the bark is peeled off, they will dry out and regrow, etc. Therefore, if beings have karma and mind from previous lives, then trees, etc., should also have previous lives. But this is not the case; they are sudden, like mushrooms sprouting from a gathering of grass. How is it manifested? Because of the warmth and moisture of summer.