Tibetan
་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །འགག་པ་མེད་ལས་ཐམས་ཅད་འགག །འགག་པ་ཉིད་ནས་འགག་པ་མེད། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །གནས་པ་མེད་ལས་ཐམས་ཅད་གནས། །གནས་པ་ཉིད་ནས་གནས་པ་མེད། །ཨེ་མའོ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསང༌། །འགྲོ་འོང་མེད་ལས་འགྲོ་དང་འོང༌། །འགྲོ་འོང་ཉིད་ནས་འགྲོ་འོང་མེད། །ཅེས་པ་དང༌། རང་ཤར་ལས། སྐད་ཅིག་ངང་ལས་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་འབྱུང༌། །ཨེ་མའོ་རིན་ཆེན་བྱང་ཆུབ་སེམས། །ཀུན་ལ་ཡོད་དེ་ཀུན་གྱིས་མཐོང་བ་མེད། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་བདུད་རྩིའི་ཐིགས་པ་འདི། །བརྩལ་བྱ་རྩོལ་བྱེད་མེད་པར་རང་བྱུང་རང་ལས་ཤར། །སངས་རྒྱས་དགོངས་པ་རང་བྱུང་སྐྱེ་བ་མེད། །གནས་དང་འོང་བ་མེད་པའི་རང་བྱུང་ཆེན་པོ་ཡིན། །འཛིན་ཆགས་མེད་པའི་རང་གྲོལ་ཆེན་པོ་ནི། །སེམས་མེད་རིག་པའི་ངང་དུ་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དེ་ལྟར་རང་བཞིན་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་དོན་བསྡུ་བ་ནི། སྣང་བ་དེ་ཡང་རྩལ་ལས་རང་ཤར་བས། །རྟེན་འབྲེལ་ཉིད་ཅེས་རང་བཞིན་བརྡ་ཙམ་བརྗོད། །རྩལ་ལས་ཤར་བར་སྣང་བའི་རང་དུས་ནས། །ཤར་དང་མ་ཤར་ཕྱོགས་དང་རིས་མེད་པས། །རྩལ་ཡང་བརྡ་ཙམ་ངོ་བོ་འགའ་མེད་པས། །ཐམས་ཅད་རྟག་ཏུ་འཕོ་འགྱུར་མེད་པའི་ངང༌། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ལས་གཡོས་པ་རྡུལ་ཙམ་མེད། །རིག་པའི་རྩལ་ལས་འཁོར་འདས་སུ་ཤར་བ་དེ་ཡང་ཐ་སྙད་ཙམ་ལས། ངོ་བོ་ལ་འཁོར་འདས་སུ་ཤར་བ་དང་ཤར་མཁན་ཐ་དད་པར་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པས། ཆོས་ཉིད་མཉམ་པའི་ངང་ལས་མ་གཡོས་པ་ནི། རྒྱ་མཚོ་དངས་པའི་ནང་ན་གཟའ་སྐར་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བར་སྣང་ཡང༌། དོན་ལ་ཤར་བ་མེད་དེ་ཤར་ས་རྒྱ་མཚོའི་དབྱིངས་ཉིད་ཆུ་དངས་པ་ཙམ་དང༌། ཤར་མཁན་གཟའ་སྐར་ཉིད་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ལས་གཡོས་པ་མེད་པ་དང༌། ཚོགས་པ་ལྷན་ཅིག་པའི་ཆོས་སུ་མེད་པས་སྣང་ལ་སྟོང་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཙམ་སྟེ། དོན་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་འགག་པ་མེད་པ་དང༌། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང༌། འོང་བ་མེད་པ་དང༌། འགྲོ་བ་མེད་པ་དང༌། ཆད་པ་མེད་པ་དང༌། རྟག་པ་མེད་པ་དང༌། དོན་ཐ་དད་པ་དང༌། དོན་གཅིག་ཏུ་མ་གྲུབ་ལ་སྣང་བ། རྟེན་འབྲེལ་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། རྩ་བ་ཤེས་རབ་ལས། གང་གིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང༌། །འགག་པ་མེད་པ་སྐྱེ་མེད་པ། །ཆད་པ་མེད་པ་རྟག་མེད་པ། །འོང་བ་མེད་པ་འགྲོ་མེད་པ། །ཐ་དད་དོན་མིན་དོན་གཅིག་མིན། །སྤྲོས་པ་ཉེར་ཞི་ཞིར་བསྟན་པ། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སྨྲ་རྣམས་ཀྱི༑ ༑དམ་པ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་པ་དང༌། ཐལ་འགྱུར་ལས། ཆོས་ཀུན་གཞི་མེད་རྩ་བ་མེད། །སྲིད་བྲལ་འདོད་པ་མེད་པའི་སེམས། །རང་བཞིན་མ་བཅོས་བརྗོད་ལས་འདས། །བྱ་བྱེད་འཁྲུལ་པའི་རྟོག་པ་ཟད། །ཆོས་མེད་སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་མེད། །ང་མེད་བདག་མེད་གཟུང་འཛིན་མེད། །ཅེས་སོ། །ཆོས་དབྱིངས་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་མཚོན་དཔེ་བསྟན་པ་སྟེ། ལེའུ་གསུམ་པའི་འགྲེལ་པའོ།། །།དེ་ལྟར་དཔེས་ཉེ་བར་བསྟན་པས་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་ན། རིག་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ངེས་པ་ནི། ཀུན་འདུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི། །སྣང་བ་མ་ཡིན་སྣང་བའི་ཆོས་ལས་འདས། །སྟོང་པ་མ་ཡིན་སྟོང་པའི་ཆོས་ལས་འདས། །ཡོད་པ་མ་ཡིན་དངོས་པོ་མཚན་མ་མེད། །མེད་པ་མ་ཡིན་འཁོར་འདས་ཀུན་ལ་ཁྱབ། །ཡོད་མེད་མ་ཡིན་ལྷུན་མཉམ་གདོད་མའི་དབྱིངས། །ཕྱོགས་དང་རིས་མེད་གཞི་རྩ་དངོས་པོ་མེད། །རིག་པའི་ངོ་བོ་ལ་བསམ་བརྗོད་སྤྲོས་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་བས་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མ་གྲུབ་ལ། འཁོར་འདས་ཀུན་ལ་ཡེ་ནས་ཁྱབ་པ་སྟེ། རང་ཤར་ལས། སྐྱེ་བ་མེད་པས་འགག་པ་མེད། །འཛིན་པ་མེད་པས་རང་སར་གྲོལ། །དམིགས་པ་མེད་པས་སྤྲོས་པ་མེད། །བྱས་པས་མ་བྱུང་ཀུན་ལ་ཡོད། །འདུས་མ་བྱས་པས་རྣམ་དག་དབྱིངས། །འཛིན་པའི་ཐ་སྙད་ཆོས་དང་བྲལ། །རང་བཞིན་མེད་པས་བརྗོད་དང་བྲལ། །ཡང་དག་ཆོས་ཉིད་རིག་པའི་ཀློང༌། །ཀུན་ལ་ཁྱབ་པས་ཡབ་ཀྱི་ངང༌། །ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པས་ཡུམ་གྱི་དབྱིངས། །བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ལ། །བསྟན་དུ་མེད་པའི་ལུང་ཆེན་གནས། །བཏང་གཞག་བྲལ་བའི་ཆོས་སྐུ་ལ། །དམིགས་པ་མེད་པའི་ཏིང་འཛིན་གསལ། །འདུས་མ་བྱས་པའི་ཀློང་དཀྱིལ་ནས། །རིག་པའི་རྒྱལ་པོ་ཡེ་ཤེས་འཕྲོ། །སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་ཀློང་དཀྱིལ་ནས། །རང་བྱུང་ཤེས་རབ་མིག་གསལ་བ། །ཀུན་ལ་ཁྱབ་པའི་ཉག་གཅིག་ཡིན། །ཞེས་སོ། །རང་བཞིན་གྱིས་དག་ལ་གདལ་བ་ཆོས་ཉིད་དུ་རྫོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི། རྒྱུན་ཆད་མེད་པས་རིག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀློང༌། །འཕོ་དང་འགྱུར་མེད་མཁའ་དབྱིངས་ཡེ་ནས་གདལ། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་དཔེ་ཟླ་མེད་པའི་དོན། །མི་སྐྱེ་མི་འགག་ཐིག་ལེ་གཅིག་ཏུ་འདུས། །མ་ངེས་ཀུན་ཁྱབ་ཕྱོགས་མཐའ་ཡོངས་ཀྱི་མེད། །དབྱིངས་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ནི་ལྷུན་གྲུབ་གདལ་ཁྱབ་ཆེན་པོ། ཀུན་འདུས་རྒྱུན་ཆད་མེད་པའི་ངོ་བོ་སྟེ། དཀྱིལ་འཁོར་ཡིད་བཞིན་གཏེར་གྱི་འབྱུང་གནས་སུ་ཡེ་ནས་གནས་པ་ནི། ནོར་བུ་ཕྲ་
Chinese
之法。圆满正觉一切之密。不灭之中一切灭。灭性之中无有灭。唉玛奇哉稀有之法。圆满正觉一切之密。不住之中一切住。住性之中无有住。唉玛奇哉稀有之法。圆满正觉一切之密。无去来中去与来。去来性中无去来。如是等。自显中。刹那之中诸法皆生。唉玛珍宝菩提心。一切皆有然一切不见。此乃自生智慧甘露之滴。无作无为自生自性显。佛陀密意自生无生。无住无来乃是自生大。无执无著乃大自解脱。于无心觉性之中当知。如是。如何显现，如是于无自性之体性中收摄其义者：显现亦由力而自显故，是为缘起，仅是自性之名言。由力而显现之时起，显与未显，方与无方，皆无差别故，力亦仅是名言，无有丝毫体性故，一切皆于恒常不变之状态中，菩提心亦无有丝毫动摇。由觉性力而显现轮涅，亦仅是名言，于体性上，轮涅之显现与显现者，无有丝毫差别成立故，法性平等之状态中未曾动摇者，譬如清澈大海之中，星辰之影像显现，然实际上并无显现，显现之处，大海之体性，仅是水清而已，显现者星辰，亦未曾动摇于虚空之中，亦非聚集和合之法，故为空显现之影像而已，如是，一切法不灭，不生，不来，不去，不断，不常，非异义，非一义而显现，当知乃是缘起幻化，如《根本慧论》云：以是缘起故，不灭亦不生，不断亦不常，不来亦不去，非异亦非一，能寂诸戏论，善哉佛所说。
English
The Dharma of. The secret of all perfect Buddhas. From non-cessation, all ceases. From the nature of cessation, there is no cessation. Emaho, wondrous and marvelous Dharma. The secret of all perfect Buddhas. From non-abiding, all abides. From the nature of abiding, there is no abiding. Emaho, wondrous and marvelous Dharma. The secret of all perfect Buddhas. From no-going and no-coming, going and coming arise. From the nature of going and coming, there is no going and no-coming. Thus it is. From Rangshar: From the state of a moment, all dharmas arise. Emaho, precious Bodhicitta. It is present in everyone, yet no one sees it. This drop of self-arisen wisdom nectar. Without effort or exertion, it arises spontaneously from itself. The Buddha's intention is self-arisen, without birth. It is the great self-arisen, without abiding or coming. The great self-liberation, without grasping or attachment. Should be known in the state of mindless awareness. Thus it is. How things appear, thus gathering the meaning into the essence of selflessness: Since appearance is self-arisen from potency, It is called dependent arising, merely a designation of self-nature. From the time it appears as arising from potency, There is no distinction between arising and not arising, direction and non-direction. Since potency is also merely a designation, without any essence, Everything is always in a state of unchanging. There is not a particle that moves from Bodhicitta. The arising of samsara and nirvana from the potency of awareness is also merely a term. In essence, there is not the slightest establishment of difference between the arising of samsara and nirvana and the one who causes them to arise. That which does not move from the state of equality of dharmata, is like The image of stars appearing in the clear ocean, But in reality, there is no appearance. The place of appearance, the essence of the ocean itself, is merely clear water. The stars that appear do not move from the center of the sky. And since it is not a dharma of assembled aggregates, it is merely an empty appearance. Likewise, all dharmas are without cessation, without birth, without coming, without going, without annihilation, without permanence, not different in meaning, and appear as not established as one meaning. Know that it is merely dependent arising, an illusion. As it is said in the Root Wisdom: Because of dependent arising, There is no cessation and no birth, No annihilation and no permanence, No coming and no going, Not different and not one, The pacification of all elaborations, Well taught by the Buddha.
Chinese
那些讲述圆满佛陀之语者，我对那至上者顶礼。并且，在《现观庄严论》中说：一切法无基无根，离有无欲之心，自性未造作，超言语，能所作戏论之分别灭尽，无法无佛无有情，无我无自无能取所取。如是说。在《法界宝藏论》中，是关于菩提心之象征的阐释，第三品之释。如此以譬喻而近似地指示，为了通达其义，觉性菩提心之自性决定为：总集菩提心之自性，非显现，超越显现之法，非空性，超越空性之法，非有，无事物之相，非无，周遍轮涅一切，非有非无，任运平等原始界，无偏袒无派系，无基础无事物。觉性之体性，离思言戏论之边，故非有无之境，然周遍轮涅一切，自显现中说：无生故无灭，无执故自解脱，无缘故无戏论，非作而生，周遍一切，非勤作故，清净界，执取之名言离法，无自性故离言说，真实法性觉性之界，周遍一切故为父之体性，生一切故为母之界，于不可言说之智慧中，安住不可示之大教言，于离取舍之法身中，明了无缘之禅定，于非勤作之界中心中，觉性之王智慧放光，于无生灭之界中心中，自生智慧眼光明亮，周遍一切之唯一是。如是说。自性清净而广大，法性圆满之体性即是，无有间断故觉性菩提心之界，无迁变，虚空本初即广大，自生智慧无与伦比之义，不生不灭，汇聚于一明点，不决定，周遍一切，无方无边。界自生之智慧是任运成就广大周遍，总集无有间断之体性，于坛城如意宝之生处本初安住，乃珍宝微
English
Those who speak of the perfect Buddhas, I prostrate to that supreme one. Furthermore, in the *Madhyamakavatara* it says: All dharmas are without basis or root; the mind is free from existence and desire; its nature is unconditioned, beyond words; the conceptualizations of doer and deed are exhausted; without dharma, there is no Buddha, no sentient being; without "I," without self, there is no grasping or being grasped. Thus it is said. In *The Treasury of the Dharmadhatu*, it is the explanation of the symbolism of bodhichitta, the commentary on the third chapter. Thus, since it is indicated closely by example, in order to understand the meaning, the nature of awareness, bodhichitta, is determined as follows: The nature of the all-encompassing bodhichitta is: it is not appearance, it transcends the dharma of appearance; it is not emptiness, it transcends the dharma of emptiness; it is not existence, it has no characteristics of things; it is not non-existence, it pervades all of samsara and nirvana; it is neither existence nor non-existence, it is the spontaneously equal primordial realm; it has no partiality or bias, no basis or thing. The essence of awareness is free from the extremes of thought, speech, and elaboration, therefore it is not established as an object of existence or non-existence, but it pervades all of samsara and nirvana from the beginning. In *Self-Arisen* it says: Because there is no birth, there is no cessation; because there is no grasping, there is self-liberation; because there is no focus, there is no elaboration; it does not arise from action, it is present in all; because it is uncompounded, it is the pure realm; the terminology of grasping is separate from dharma; because it is without self-nature, it is separate from words; the true nature of reality is the expanse of awareness; because it pervades all, it is the nature of the father; because it generates all, it is the realm of the mother; in the wisdom that cannot be spoken of, the great teachings that cannot be shown abide; in the dharmakaya that is free from acceptance and rejection, clear is the samadhi without focus; from the center of the uncompounded expanse, the wisdom of the king of awareness radiates; from the center of the expanse without birth or cessation, the self-arisen wisdom eye is clear; the one that pervades all is unique. Thus it is said. The essence of reality, which is naturally pure and vast, is: because it is continuous, it is the expanse of awareness, bodhichitta; without change or alteration, the expanse of space is vast from the beginning; the meaning of self-arisen wisdom, without comparison, is: without birth or death, it gathers into a single bindu; it is undetermined, all-pervading, without any direction or limit. The self-arisen wisdom of the realm is spontaneously perfect, vast, and all-pervading; the nature of the all-encompassing, continuous, is: it abides from the beginning as the source of the mandala, the wish-fulfilling jewel, a precious mi