Tibetan
ཁ་ཅིག་བསྟན་བཅོས་ཚད་ཅེས་ཟེར། །ཕུང་པོ་ལ་སོགས་གཏམ་རེའང་ཡིན། །ཅེས་འདོད་དེ། དེ་དག་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་རེ་རེའི་གཉེན་པོར་རེ་རེ་སྟོན་པ་ལ་མང་ཉུང་གི་དབང་གིས་གཞག་པའི་ཚད་ཡིན་གྱི།གྲངས་དེར་འཆད་པའི་ཚད་མ་ཡིན་པས། གཉེན་པོར་རྫོགས་པའི་དབང་གིས་གཞག་པ་ཉིད་ལེགས་པར་གཟུང་བར་བྱའོ། །བཀའི་ངེས་ཚིག་ནི་གོང་མ་མཆོག་གིས་གསུང་ཞེས་བྱ་ལ། དགོས་ཆེད་ནི་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་དོན་གཉིས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་གསུངས་ཏེ་ཡེ་ཤེས་རྒྱས་པ་ལས། འགྲོ་བའི་དོན་གཉིས་བསྒྲུབ་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་བཀའ། །འཁོར་གྱི་ནང་དུ་སེང་གེའི་སྒྲ་བསྒྲགས་པ། །དེས་ནི་དཀར་པོ་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་དང༌། །ཉོན་མོངས་ནད་ཀུན་རབ་ཏུ་ཞི་བར་མཛད། །ཅེས་སོ། །ད་ནི་དགོངས་པ་འགྲེལ་པ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ལ། རྩོམ་བྱེད་སློབ་དཔོན་གྱི་མཚན་ཉིད་དང༌། བརྩམས་པ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རང་བཞིན་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི་རབ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་མཐོང་བ་སྟེ་ཀླུ་སྒྲུབ་དང༌། འཕགས་པ་ལྷ་དང༌། ཐོགས་མེད་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །འབྲིང་ཡི་དམ་ལྷའི་ཞལ་གཟིགས་ཏེ་གནང་བ་ཐོབ་པ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཙནྡྲ་པ་དང༌། ཞི་བའི་ལྷ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཐ་མ་ཡང་རིག་པའི་གནས་ལྔ་ལ་མཁས་ཤིང་བླ་མ་བརྒྱུད་པའི་བཤད་པའི་གདམས་ངག་ཡོད་པ་སྟེ། སློབ་དཔོན་དཔལ་སྦས་དང༌། ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོ་དང༌། ཤཱཀྱ་བློ་གྲོས་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །རིག་གནས་ལྔ་ནི། སྒྲ་དང་ཚད་མ་ལ་སོགས་ཕྱི་རིག་པ་དང༌། སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལ་སོགས་ནང་རིག་པ་དང༌། ལྷ་དང་གཙུག་ལག་ཁང་ལ་སོགས་པའི་བཟོ་རིག་པ་དང༌། ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་དང༌། སོ་མ་རཱ་ཛ་ལ་སོགས་པ་གསོ་བ་རིག་པ་དང༌། བརྟག་པ་བརྒྱད་པ་ལ་སོགས་གནས་རིག་པའོ། །བརྟག་པ་བརྒྱད་ནི། སྐྱེས་པ་བརྟག་པ། བུད་མེད་བརྟག་པ། རི་དང་ཤིང་བརྟག་པ། རྒྱ་མཚོ་དང་ཆུ་བརྟག་པ། གོས་བརྟག་པ། ནོར་བུ་བརྟག་པ། རྟ་བརྟག་པ། གླང་པོ་ཆེ་བརྟག་པའོ། །བརྒྱུད་པའི་མན་ངག་ཡོད་པ་ནི་རྣམ་བཤད་རིག་པ་ལས། མདོ་རྣམས་འཆད་འདོད་དེ་དག་ལ། །མན་ངག་ཅུང་ཟད་བྱིན་པར་བྱ། དེ་ལ་མན་ངག་འདི་ཡིན་ཏེ། །དགོས་པ་བསྡུས་པའི་དོན་བཅས་དང༌། །བརྒལ་ལན་བཅས་དང་མཚམས་སྦྱོར་བཅས། །ཚིག་དོན་བཅས་ཏེ་བསྙད་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་གནས་ཐ་དད་པ་ལ་མཁས་ཤིང་གྲུབ་པ་བརྙེས་པ་ཚད་མེད་ཀྱང༌། ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་རྒྱན་དྲུག་དང༌། མཆོག་བརྒྱད་ནི་ཉི་ཟླ་དང་ནོར་བུ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱན་དྲུག་ནི། ཀླུ་སྒྲུབ་སྙིང་པོ། ཐོགས་མེད། དབྱིག་གཉེན། ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོ། ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ། ཡོན་ཏན་འོད་དོ། །མཆོག་བརྒྱད་ནི། དེ་རྣམས་ཀྱི་སྟེང་དུ། འཕགས་པ་ལྷ་དང༌། ཙནྡྲ་གོ་མི། དཔའ་བོ་གསུམ་བསྣན་ནས། ཕྱོགས་གླང་ཕྲི་བའོ། །བརྩམས་པ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་ལྔ་ལས། མཚན་ཉིད་ནི། རྩོམ་པ་པོ་ཚད་དང་ལྡན་པས་བཀའི་དགོངས་འགྲེལ་དུ་བརྩམས་ཤིང་འཆོས་སྐྱོབ་གཉིས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་སྟེ། རྣམ་བཤད་རིག་པ་ལས། ཉོན་མོངས་དགྲ་རྣམས་མ་ལུས་འཆོས་པ་དང༌། །ངན་འགྲོ་སྲིད་ལས་སྐྱོབ་པ་གང་ཡིན་པ༑ ༑འཆོས་སྐྱོབ་ཡོན་ཏན་ཕྱིར་ན་བསྟན་བཅོས་ཏེ། །གཉིས་པོ་འདི་དག་གཞན་གྱི་ལུགས་ལ་མེད། །ཅེས་སོ། །མཚན་གཞི་ནི་རྩོམ་པ་པོའི་བདག་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས། འཆད་པ་པོའི་རྗོད་བྱེད་ངག་ཚིག་ཡི་གེར་སྣང་བའི་བརྗོད་བྱ། ཉན་པ་པོའི་བློ་ལ་སྣང་བའི་རང་བཞིན་ནོ། །དབྱེ་ན་རྩ་བ་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལས་ཕྱེ་བས་བསྟན་བཅོས། དེའང་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ལ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པའི་དབང་དུ་མཛད་དེ༑ མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། ལྟུང་དང་འབྱུང་དང་ལྡང་བ་དང༌། །ངེས་པར་འབྱུང་དང་གང་ཟག་དང༌། །བཅས་པ་དང་ནི་རབ་དབྱེ་དང༌། །རྣམ་པར་ངེས་ཕྱིར་འདུལ་བའི་དོན། །ཅེས་པ་དང༌། སེམས་ཀྱི་བསླབ་པའི་དབང་དུ་མཛད་དེ། དེ་ཉིད་ལས། གནས་རྣམས་དང་ནི་མཚད་ཉིད་དང༌། །ཆོས་དོན་སྨོས་ཕྱིར་མདོ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་དང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པའི་དབང་དུ་མཛད་དེ། དེ་ཉིད་ལས། མངོན་དུའི་ཕྱིར་དང་ཡང་ཡང་དང༌། །ཟིལ་གནོན་རྟོགས་ཕྱིར་མངོན་པའི་ཆོས། །ཞེས་སོ། །ཚུལ་འདི་དག་ལས་བརྩམས་ཏེ། འདུལ་བ་དང༌། མདོ་སྡེ་དང༌། མངོན་པ་དང༌། གསང་སྔགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་སོ་སོར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་པའི་བསྟན་བཅོས་དྲུག་དང་བྲལ་ཞིང༌། ནང་པའི་ཚུལ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ས་རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལས། དོན་མེད་དོན་ལོག་དོན་དང་ལྡན། །ཐོས་རྩོད་སྒྲུབ་པ་ལྷུར་ལེན་དང༌། །ངན་གཡོ་བརྩེ་བྲལ་སྡུག་བསྔལ་སྤོང༌། །བསྟན་བཅོས་དྲུག་བྲལ་གསུམ་དུ་འདོད། །ཅེས་སོ། །དེའང་རིག་བྱེད་བཞི་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པའི་དོན་མེད་པའི་བསྟན་བཅོས་དང༌། རྟག་ཆད་དུ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པས་གྲོལ་བ་འགྲུབ་པར་སྨྲ་བ་དོན་ལོག་པའི་བསྟན་བཅོས་དང༌། སྙན་ངག་ལ་སོགས་པ་ཐོས་པ་ལྷུར་ལེན་པའི་བསྟན་བཅོས་དང༌། རྟོག་གེ་ལ་སོགས་པའི་རྩོད་པ་ལྷུར་ལེན་དང༌། གཡུལ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངན་གཡོ་དང༌། བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་མཆོད་སྦྱིན་ཆོས་སུ
Chinese
有些人说，论典是有数量限制的。比如，蕴等等也是一种说法。他们认为，这是因为针对每一种烦恼，都有相应的对治方法，根据对治方法的多少来确定论典的数量。但这并不是说论典的数量必须是固定的。因此，应该理解为，论典的数量是根据对治烦恼的圆满程度来确定的。佛语的定义是：由至高无上的上师所说。佛语的目的是：为了使众生能够实现暂时和究竟的利益。如《耶谢嘉瓦》（智慧广大）中所说：“为成办众生二利，世尊宣说佛语。于眷属中狮子吼，以此令白法增长，烦恼诸病皆寂灭。”现在来谈谈解释佛意的论典的分类。分为作者（论师）的特征和所著论典的自性两个方面。首先，最好的作者是亲见法性真谛的人，比如龙树（Nāgārjuna，那伽阏树那）和圣天（Āryadeva，阿提婆），无著（Asaṅga，阿僧伽）等等。中等的作者是能够亲见本尊，得到本尊的加持，受到大悲观世音菩萨加持的人，比如旃扎拉巴（Candrapa）和寂天（Śāntideva）等等。最末等的作者也需要精通五明，并且拥有上师传承的口诀，比如论师吉祥隐（Śrī Guhya），智慧藏（Jñānagarbha），释迦慧（Śākyamati）等等。五明是：声明和因明等外明，三藏等内明，佛像和寺庙等工巧明，八支和索玛拉杂（Soma-rāja）等医方明，以及八种占卜等时方明。八种占卜是：男人占卜，女人占卜，山和树占卜，海洋和水占卜，衣服占卜，珠宝占卜，马占卜，大象占卜。拥有传承口诀，如《释量论》中所说：“欲释经者，略施以口诀，所谓此口诀，具摄义要故，具诤答及连，并具词义说。”像这样，精通不同领域，获得成就的人虽然数不胜数，但广为人知的六庄严和八殊胜就像日月和珍宝一样。六庄严是：龙树（Nāgā
English
Some say that treatises have a fixed number. For example, aggregates and so on are also a kind of statement. They believe that this is because for each affliction, there is a corresponding antidote, and the number of treatises is determined according to the number of antidotes. But this does not mean that the number of treatises must be fixed. Therefore, it should be understood that the number of treatises is determined according to the completeness of the antidotes to afflictions. The definition of the Buddha's words is: spoken by the supreme master. The purpose of the Buddha's words is: to enable sentient beings to achieve temporary and ultimate benefits. As it is said in Yeshe Gyawa (Vast Wisdom): "To accomplish the two benefits of sentient beings, the Bhagavan speaks the Buddha's words. In the assembly, the lion's roar, thereby causing the white Dharma to increase, and all the diseases of afflictions to be pacified." Now let's talk about the classification of treatises that explain the Buddha's intention. It is divided into two aspects: the characteristics of the author (the commentator) and the nature of the treatise being written. First of all, the best author is someone who has directly seen the truth of Dharma, such as Nāgārjuna and Āryadeva, Asaṅga and so on. The intermediate author is someone who can directly see the deity, receive the deity's blessings, and be blessed by the Great Compassionate Avalokiteśvara, such as Candrapa and Śāntideva and so on. The lowest author also needs to be proficient in the five sciences and have the oral instructions of the lineage of masters, such as the teacher Śrī Guhya, Jñānagarbha, Śākyamati and so on. The five sciences are: grammar and logic, etc. are external sciences, the three pitakas, etc. are internal sciences, Buddha statues and temples, etc. are craftsmanship, the eight branches and Soma-rāja, etc. are medicine, and the eight kinds of divination, etc. are astrology. The eight kinds of divination are: divination for men, divination for women, divination for mountains and trees, divination for oceans and water, divination for clothes, divination for jewels, divination for horses, divination for elephants. Having the oral instructions of the lineage, as it is said in the Commentary on Valid Cognition: "Those who want to explain the sutras, briefly give oral instructions, so-called these oral instructions, because they contain the essence of meaning, contain debate and answers and connections, and also contain words and meanings." Like this, although there are countless people who are proficient in different fields and have attained accomplishments, the well-known Six Ornaments and Eight Excellences are like the sun, moon, and jewels. The Six Ornaments are: Nāgā
Chinese
释亲、无著、世亲、陈那、法称、功德光。八胜士：在上述诸位之上，加上圣天、月称、英雄三位，减去陈那。所著论典之自性有五：体性：由具量之作者，作为佛语之释论而著，且具足调伏与救护二种功德。如《释量论》云：“调伏烦恼诸怨敌，救护恶趣诸有中，以其具足调救德，故名为论非余宗。”基：依赖作者之自缘，显现于说法者之言词语句文字中之所诠，显现于听者之智中之自性。
English
Śākyaprabha, Asaṅga, Vasubandhu, Dignāga, Dharmakīrti, Guṇaprabha. The eight supreme ones: In addition to the above, add Āryadeva, Candragomin, and the three heroes, and subtract Dignāga. The nature of the authored treatises has five aspects: Definition: Authored by a qualified author as a commentary on the Buddha's words, possessing the qualities of both taming and protecting. As stated in the Pramāṇavārttika: "Because it tames all the enemies of afflictions, and protects from the miseries of bad migrations, it is called a treatise due to its qualities of taming and protecting, which are not found in other systems." Basis: Relying on the author's own conditions, the expressed meaning appearing in the words, sentences, and letters of the speaker, and the nature appearing in the mind of the listener. Classification: Treatises divided from the root Tripitaka, which are also of three types. Mainly based on the study of Vinaya, as stated in the Sūtrālaṃkāra: "Because of transgressions, arising, and overcoming, definite arising and the individual, establishment and good distinction, and because it can define, it is Vinaya." Mainly based on the study of mind, the same text states: "Because of places, nature, and the explanation of Dharma meanings, it is Sūtra." Mainly based on the study of wisdom, the same text states: "Because of the cause of direct realization and repeatedly, overcoming realization, it is Abhidharma." Based on these principles, the treatises of Vinaya, Sūtra, Abhidharma, and Mantra are composed separately. These are also free from the six treatises of externalists and possess the three qualities of internalists, as stated in the Śrāvakabhūmi in "the distinctions established in what is heard, thought, and meditated": "Meaningless, inverted meaning, and meaningful, diligent in hearing, debating, and practicing, without compassion, cunning, abandoning suffering, the six are free, the three are possessed, it is considered a treatise." Among them, the four Vedas and others are treatises without true meaning; those who claim to achieve liberation through views of permanence and annihilation are treatises of inverted meaning; poetics and others are treatises diligent in hearing; logic and others are diligent in debate; defeating enemy armies and others are evil cunning; sacrificing cows and others as offerings is considered Dharma.