Tibetan
ཚིག་དང་ཡི་གེར་མེད་པ་ལ། །ཚིག་དང་ཡི་གེ་ལྟར་སྣང་སྟེ། །འོན་ཀྱང་ཚིག་གི་དོན་ཆེན་འགྲོལ། །དེ་ཡང་ཡི་གེའི་འབྲུ་ལ་འདུས། །དེ་རྣམ་དོན་བཤད་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། །ཡི་གེ་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ། །ཀ་ལ་ཡང་དག་རྫོགས་པར་གྲགས། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་མཐའ་སྡུད་ནི། །ཡི་གེ་ཨ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་ནམ་མཁའ་ནི། །ཡི་གེ་ཁ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་དྲི་མེད་ནི། །ཡི་གེ་ག་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་རིག་པ་ནི། །ཡི་གེ་ང་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་རོལ་པ་ནི། །ཡི་གེ་ཙ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་དྲི་མེད་ནི། །ཡི་གེ་ཚ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་སྣང་བ་ནི། །ཡི་གེ་ཛ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་ཉམས་མྱོང་ནི། །ཡི་གེ་ཝ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་རྟག་པ་ནི། །ཡི་གེ་ཊ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི། །ཡི་གེ་ཋ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་ཆད་པ་ནི། །ཡི་གེ་ཌ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་རང་ལུས་ནི། །ཡི་གེ་ཎ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་བསྟན་པ་ནི། །ཡི་གེ་ཏ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་སྟོང་པ་ནི། །ཡི་གེ་ཐ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་རིག་པ་ནི། །ཡི་གེ་ད་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་མ་རིག་ནི། །ཡི་གེ་ན་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀན་ག་གཞི་མ་ནི། །ཡི་གེ་པ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་ཆོས་སྐུ་ནི། །ཡི་གེ་ཕ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་ལོངས་སྐུ་ནི། །ཡི་གེ་བ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུ་ནི། །ཡི་གེ་མ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་་གྱི་སྟོང་ལམ་ནི། །ཡི་གེ་ཡ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་བཞག་ཐབས་ནི། །ཡི་གི་ར་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་གསུམ་རྣམས་ནི། །ཡི་གེ་ལ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་འགག་མེད་ནི། །ཡི་གེ་ཤ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ནི། །ཡེ་གེ་ཥ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་འཆར་ལུགས་ནི། །ཡི་གེ་ས་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་ལ་གཅོད་ནི། །ཡི་གེ་ཧ་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་ཤེས་རབ་ནི། །ཡི་གེ་ཀྵཿལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་ནི། །ཡི་གེ་ཀྑག་ལ་རྫོགས་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་ནི། །ཡི་གེ་ྒྷྫྷ་ཌྷ་དྷ་བྷ་ལ་རྫོགས་པའོ། །དེ་བཞིན་ཡི་གེའི་དོན་སྦྱར་རྣམས། །ཀུན་ལ་དེ་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ཡན་ལག་གི་འདོགས་བཤད་དབྱེ་བ་ལ་གཉིས་ཏེ། རྩ་བའི་འདོགས་བཤད་དང༌། ཡན་ལག་གི་འདོགས་བཤད་དོ། །དང་པོ་ནི། རྩ་བའི་ཡི་གེ་སུམ་ཅུ་རྩ་བཞིའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། ཉ་དང་ཝ་གཉིས་སྲོག་གཅིག་པས་འདིར་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ། འདོགས་ལ་ཉ་དང་རྐྱང་པ་ལ་ཝ་བཀོད་པས་ན། འདི་དག་ལ་རིང་ཆའི་འ་དང༌། མི་གཅིག་པ་ཉིས་བརྩེགས་དང༌། རྐྱང་པར་སྣང་བའང་སྲོག་ཆེ་བ་ཁོང་ན་ཡོད་པས་དོན་གྱིས་ཉིས་བརྩེགས་སུ་གནས་ཏེ། སོ་སོར་བཀོད་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། ཨ་ཀྵ་ཁམ་གྷ་དྷ། ཙྐ་ཚཛ་ཛྟ་ཛྷ་ཉཱ། ཊཱ་ཋཱ་ྜྞ་ཌྷ་ཎཱ། ཏ་ཐ་ད་དྷ་ནཱ། པཨ་ཕཀ་བྷ་བྷ་མཱཨ། ཡྴ་རླ་ལྨ་ྴྚ་བྷ་སྷ་ཧྨ། ཀྵཿའདི་རྣམས་འདོགས་དང་བཅས་པས་ཆོས་ཉིད་དང་སྦྱར་ན། སྣང་བ་དང་སྟོང་པ། ཐབས་དང་ཤེས་རབ། ཡབ་དང་ཡུམ། དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས། ཀ་དག་དང་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་སོ་སོ་ལ་སྦྱར་ནས་བཤད་དུ་ཡོད་དེ། རང་ཤར་ལས། དེ་ལྟར་ཡི་གེའི་དོན་སྦྱར་ནས། །ཆོས་ཉིད་གཞི་ལ་དེ་བཞིན་སྦྱོར། །དེ་ནི་འདོགས་ཀྱི་དབང་བཤད་པའོ། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། རྩ་བའི་ཡི་གེ་དེ་རྣམས་ལ། ན་རོ་དང༌། གུ་གུ་དང༌། འགྲེང་བུ་དང༌། ཡ་བཏགས་དང༌། ར་བཏགས་རྣམས་ཏེ་ལྔ་བཏགས་ན། རིག་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་འོད་ལ་སོགས་པ་མཚོན་པ་སྟེ། རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའོ། །ཀྱཽཻུུུ་ིི་ཁྱཽཻུུུ་ིི་གྱཽཻིིུུུ་གྷྱཽཻུུུུ་ིི་༼ཡི་གེ་འདིའི་རིགས་རྣམས་ཟུར་དུ་གཟིགས་པར་ཞུ། བརྩེགས་ཡིག་༡། མཆན།༽དེ་དག་རྣམས་ལ་ཡི་གེའི་ངོ་བོ་ཉིས་བརྩེགས་ནི་འདོགས་ཡིན་པས་རྩ་བའི་འདོགས་ལ། ན་རོ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡན་ལག་ཅེས་བྱ། འདོགས་ཀྱི་འདོགས་ཞེས་བྱའོ། །དེའང་བཤད་ལུགས་རྩ་བ་རྣམས་སྔར་འབྲུ་སྦྱར་ལྟར་བཤད་ཅིང༌། ཡི་གེ་ར་དང་ལ་གཉིས་ལ་ཙ་བཏགས་པ་མེད་ལ། གཞན་ཀུན་ལ་ཐོབ་པར་བཤད་དོ། །དེའང་རང་ཤར་ལས། ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་བཤད་ལུགས་འདི་ལྟ་སྟེ། །འདོགས་དང་ཡན་ལག་འབྲེལ་བ་ལ། །བཤད་ལུགས་འདོགས་ཀྱིས་བཤད་པའོ། །ཡི་གེའི་འབྲུ་ནི་དོན་ལ་སྦྱོར། །ཡི་གེའི་བཤད་ལུགས་སྒྲ་ལྟར་བཤད། །ཡི་གེ་ར་ལ་ཙ་མེད་པའོ། །ཡི་གེའི་དཔེ་མཚོན་དོན་སྦྱར་ནི། །དེ་བཞིན་ཀུན་ལ་གནས་པའོ། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་འཁོར་འདས་ཀྱི་བཤད་ཚུལ་ངེས་པ་ནི་གཉིས་ཏེ། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བཤད་ལུགས་སོ། །དང་པོ་ནི། རྒྱུད་ཀྱི་སྐབས་སུ་འདོགས་མེད་པའི་ཡི་གེ་རྣམས་འཁོར་བའི་ཆོས་དང་རང་གི་རིག་པ་ཡར་ཏེ་བཤད་པའོ། །དེ་ཡང་ཀ་ལྟ་བུ་ལ་འཁོར་བ་གདོད་མའི་དབྱིངས་ནས་འཁྲུལ་ནས་གྲུབ་
Chinese
于词与字母所无者，却似词与字母般显现，然能解脱词之大义，其亦蕴含于字母之精髓中。彼等之义解释如下：一切字母生起之因，于ཀ（藏文，梵文天城体：क，梵文罗马拟音：ka，汉语字面意思：迦）中圆满具足而著称。一切法之总摄，于ཨ（藏文，梵文天城体：अ，梵文罗马拟音：a，汉语字面意思：阿）中圆满。一切法之虚空，于ཁ（藏文，梵文天城体：ख，梵文罗马拟音：kha，汉语字面意思：卡）中圆满。一切法之无垢，于ག（藏文，梵文天城体：ग，梵文罗马拟音：ga，汉语字面意思：嘎）中圆满。一切法之觉性，于ང（藏文，梵文天城体：ङ，梵文罗马拟音：ṅa，汉语字面意思：昂）中圆满。一切法之嬉戏，于ཙ（藏文，梵文天城体：च，梵文罗马拟音：ca，汉语字面意思：擦）中圆满。一切法之无垢，于ཚ（藏文，梵文天城体：छ，梵文罗马拟音：cha，汉语字面意思：擦）中圆满。一切法之显现，于ཛ（藏文，梵文天城体：ज，梵文罗马拟音：ja，汉语字面意思：匝）中圆满。一切法之体验，于ཝ（藏文，梵文天城体：व，梵文罗马拟音：va，汉语字面意思：瓦）中圆满。一切法之常恒，于ཊ（藏文，梵文天城体：ट，梵文罗马拟音：ṭa，汉语字面意思：吒）中圆满。一切法之坛城，于ཋ（藏文，梵文天城体：ठ，梵文罗马拟音：ṭha，汉语字面意思：咤）中圆满。一切法之断灭，于ཌ（藏文，梵文天城体：ड，梵文罗马拟音：ḍa，汉语字面意思：达）中圆满。一切法之自性，于ཎ（藏文，梵文天城体：ण，梵文罗马拟音：ṇa，汉语字面意思：拿）中圆满。一切法之教法，于ཏ（藏文，梵文天城体：त，梵文罗马拟音：ta，汉语字面意思：达）中圆满。一切法之空性，于ཐ（藏文，梵文天城体：थ，梵文罗马拟音：tha，汉语字面意思：塔）中圆满。一切法之觉性，于ད（藏文，梵文天城体：द，梵文罗马拟音：da，汉语字面意思：达）中圆满。一切法之无明，于ན（藏文，梵文天城体：न，梵文罗马拟音：na，汉语字面意思：纳）中圆满。一切法之根本，于པ（藏文，梵文天城体：प，梵文罗马拟音：pa，汉语字面意思：巴）中圆满。一切法之法身，于ཕ（藏文，梵文天城体：फ，梵文罗马拟音：pha，汉语字面意思：帕）中圆满。一切法之报身，于བ（藏文，梵文天城体：ब，梵文罗马拟音：ba，汉语字面意思：巴）中圆满。一切法之化身，于མ（藏文，梵文天城体：म，梵文罗马拟音：ma，汉语字面意思：玛）中圆满。一切法之空道，于ཡ（藏文，梵文天城体：य，梵文罗马拟音：ya，汉语字面意思：亚）中圆满。一切法之安立法，于ར（藏文，梵文天城体：र，梵文罗马拟音：ra，汉语字面意思：ra）中圆满。一切法之三时，于ལ（藏文，梵文天城体：ल，梵文罗马拟音：la，汉语字面意思：拉）中圆满。一切法之无碍，于ཤ（藏文，梵文天城体：श，梵文罗马拟音：śa，汉语字面意思：夏）中圆满。一切法之智慧，于ཥ（藏文，梵文天城体：ष，梵文罗马拟音：ṣa，汉语字面意思：沙）中圆满。一切法之显现方式，于ས（藏文，梵文天城体：स，梵文罗马拟音：sa，汉语字面意思：萨）中圆满。一切法之决断，于ཧ（藏文，梵文天城体：ह，梵文罗马拟音：ha，汉语字面意思：哈）中圆满。一切法之般若，于ཀྵཿ（藏文，梵文天城体：क्ष，梵文罗马拟音：kṣa，汉语字面意思：恰）中圆满。一切法之大悲，于ཀྑག་（藏文）中圆满。一切法之自性，于ྒྷ（藏文）ཛྷ་ཌྷ་དྷ་བྷ་中圆满。如是字母之义结合者，于一切皆如是。
English
That which is absent in words and letters, yet appears as words and letters, nevertheless liberates the great meaning of words, which is also contained within the essence of letters. The explanation of these aspects is as follows: The cause for the arising of all letters is known to be perfectly complete in ཀ (Tibetan, Devanagari: क, Romanized Sanskrit: ka, Literal Chinese meaning: ka). The entirety of all dharmas is complete in ཨ (Tibetan, Devanagari: अ, Romanized Sanskrit: a, Literal Chinese meaning: a). The space of all dharmas is complete in ཁ (Tibetan, Devanagari: ख, Romanized Sanskrit: kha, Literal Chinese meaning: kha). The stainlessness of all dharmas is complete in ག (Tibetan, Devanagari: ग, Romanized Sanskrit: ga, Literal Chinese meaning: ga). The awareness of all dharmas is complete in ང (Tibetan, Devanagari: ङ, Romanized Sanskrit: ṅa, Literal Chinese meaning: nga). The playfulness of all dharmas is complete in ཙ (Tibetan, Devanagari: च, Romanized Sanskrit: ca, Literal Chinese meaning: ca). The stainlessness of all dharmas is complete in ཚ (Tibetan, Devanagari: छ, Romanized Sanskrit: cha, Literal Chinese meaning: cha). The appearance of all dharmas is complete in ཛ (Tibetan, Devanagari: ज, Romanized Sanskrit: ja, Literal Chinese meaning: dza). The experience of all dharmas is complete in ཝ (Tibetan, Devanagari: व, Romanized Sanskrit: va, Literal Chinese meaning: wa). The permanence of all dharmas is complete in ཊ (Tibetan, Devanagari: ट, Romanized Sanskrit: ṭa, Literal Chinese meaning: ṭa). The mandala of all dharmas is complete in ཋ (Tibetan, Devanagari: ठ, Romanized Sanskrit: ṭha, Literal Chinese meaning: ṭha). The cessation of all dharmas is complete in ཌ (Tibetan, Devanagari: ड, Romanized Sanskrit: ḍa, Literal Chinese meaning: ḍa). The self-nature of all dharmas is complete in ཎ (Tibetan, Devanagari: ण, Romanized Sanskrit: ṇa, Literal Chinese meaning: na). The teaching of all dharmas is complete in ཏ (Tibetan, Devanagari: त, Romanized Sanskrit: ta, Literal Chinese meaning: ta). The emptiness of all dharmas is complete in ཐ (Tibetan, Devanagari: थ, Romanized Sanskrit: tha, Literal Chinese meaning: tha). The awareness of all dharmas is complete in ད (Tibetan, Devanagari: द, Romanized Sanskrit: da, Literal Chinese meaning: da). The ignorance of all dharmas is complete in ན (Tibetan, Devanagari: न, Romanized Sanskrit: na, Literal Chinese meaning: na). The fundamental basis of all dharmas is complete in པ (Tibetan, Devanagari: प, Romanized Sanskrit: pa, Literal Chinese meaning: pa). The Dharmakaya of all dharmas is complete in ཕ (Tibetan, Devanagari: फ, Romanized Sanskrit: pha, Literal Chinese meaning: pha). The Sambhogakaya of all dharmas is complete in བ (Tibetan, Devanagari: ब, Romanized Sanskrit: ba, Literal Chinese meaning: ba). The Nirmanakaya of all dharmas is complete in མ (Tibetan, Devanagari: म, Romanized Sanskrit: ma, Literal Chinese meaning: ma). The empty path of all dharmas is complete in ཡ (Tibetan, Devanagari: य, Romanized Sanskrit: ya, Literal Chinese meaning: ya). The method of establishing all dharmas is complete in ར (Tibetan, Devanagari: र, Romanized Sanskrit: ra, Literal Chinese meaning: ra). The three moments of dharma are complete in ལ (Tibetan, Devanagari: ल, Romanized Sanskrit: la, Literal Chinese meaning: la). The unceasingness of all dharmas is complete in ཤ (Tibetan, Devanagari: श, Romanized Sanskrit: śa, Literal Chinese meaning: sha). The wisdom of all dharmas is complete in ཥ (Tibetan, Devanagari: ष, Romanized Sanskrit: ṣa, Literal Chinese meaning: sha). The manner of arising of all dharmas is complete in ས (Tibetan, Devanagari: स, Romanized Sanskrit: sa, Literal Chinese meaning: sa). The cutting off of all dharmas is complete in ཧ (Tibetan, Devanagari: ह, Romanized Sanskrit: ha, Literal Chinese meaning: ha). The prajna of all dharmas is complete in ཀྵཿ (Tibetan, Devanagari: क्ष, Romanized Sanskrit: kṣa, Literal Chinese meaning: ksha). The compassion of all dharmas is complete in ཀྑག་ (Tibetan). The self-nature of all dharmas is complete in ྒྷ (Tibetan) ཛྷ་ཌྷ་དྷ་བྷ་. Likewise, the meaning of the letters combined, is thus in all.
Chinese
应知如是。如是。第二，关于支分附加的解释分类有二：根本附加的解释和支分附加的解释。第一，以根本字母三十四个为主，由于ཉ་（nya）和ཝ་（wa）二者发音相同，故在此合二为一。附加时用ཉ་（nya），单独时用ཝ་（wa）。这些字母中，有长音的འ་（'a），以及不相同的双叠字，看似单独的字母，实则其内部包含更强的发音，实际上是双叠字。如果分别列出，则如下所示：ཨ་ཀྵ་ཁམ་གྷ་དྷ། ཙྐ་ཚཛ་ཛྟ་ཛྷ་ཉཱ། ཊཱ་ཋཱ་ྜྞ་ཌྷ་ཎཱ། ཏ་ཐ་ད་དྷ་ནཱ། པཨ་ཕཀ་བྷ་བྷ་མཱཨ། ཡྴ་རླ་ལྨ་ྴྚ་བྷ་སྷ་ཧྨ། ཀྵཿ。这些都带有附加成分，如果与法性结合，可以分别解释为显现与空性，方便与智慧，父与母，法界与智慧，本来清净与任运成就。如《自显》中所说：“如是结合字母之义后，当如是结合法性之基。这是关于附加之力的解释。”如是。第二，在这些根本字母上，加上那若（ན་རོ།），咕咕（གུ་གུ།），长竖（འགྲེང་བུ།），雅达（ཡ་བཏགས།），拉达（ར་བཏགས།）这五种附加成分时，象征着觉性中的五种智慧自光等。形式如下：ཀྱཽཻུུུ་ིི་ཁྱཽཻུུུ་ིི་གྱཽཻིིུུུ་གྷྱཽཻུུུུ་ིི་（请另行查阅这些字母的类型。叠字1。注释。）对于这些字母，字母的本质是双叠字，是根本的附加。那若等是支分，称为附加的附加。其解释方法与之前结合音节的方式相同。字母ར་（ra）和ལ་（la）没有加ཙ་（tsa）的情况，据说其他字母都可以加上。如《自显》中所说：“一切支分皆如是。其解释方法如下：附加与支分相关联，解释方法是通过附加来解释。字母的音节与意义相关联，字母的解释方法与声音相似。字母ར་（ra）和ལ་（la）没有ཙ་（tsa）。字母的例子与意义相关联，如是安住于一切。”如是。第三，关于轮回与涅槃的解释确定有二：轮回和解脱轮回的解释方法。第一，在续部的语境中，没有附加成分的字母被解释为轮回的法，以及自身的觉性。例如，字母ཀ་（ka），被解释为轮回从原始法界中迷失而形成