Tibetan
་་མ་བཙལ་རང་ལས་རྙེད་པས་ཆེས་འཕགས་རྩེ་མོར་གྱུར་ཞེས་པའོ། །ཡེ་ནས་རང་ལ་ཡོད་པའི་ནོར་བུ་རྙེད་པས་རང་ཞེས་བྱ། རང་ཤར་འགགས་མེད་དུ་བྱུང་བས་བྱུང་ཞེས་བྱ། ཆོས་རྣམས་གསལ་བར་ཤེས་པས་སྒྲོན་ཞེས་བྱ། རང་སྣང་རང་ངོར་རིག་པས་ཁྱབ་ཅིང་ཤེས་པས་མ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཤེས་པས་དངོས་དང་དངོས་པོ་མེད་པའི། །སྣང་བ་ཀུན་ལ་རབ་ཞུགས་ནས། །སྤྱི་ཡི་དོན་རྣམས་ཤེས་པ་དང༌། །མ་བཙལ་བཞག་པའི་གདེང་རྙེད་དེ། །རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཚད་རྣམས་ཤེས། །རང་བཞིན་དག་པའི་ཆོས་སྐུ་ནི། །སུམ་མ་རྙེད་པ་རང་རིག་པས། །ཀུན་ལས་ཁྱད་འཕགས་རབ་ཏུ་སྣང༌། །གཞན་གྱིས་དཔྱད་པའི་གནས་མེད་པས། །རང་ཤར་ཡེ་ནས་དག་པའི་ཡུལ། །གཞན་གྱི་ཡུལ་མིན་རང་ཞེས་བྱ། །བྱས་པས་འདི་དོན་རྙེད་པ་མེད། །སུ་ལ་རེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཡེ་ནས་རང་སྣང་བྱུང་ཞེས་བྱ། །སྒྲོན་མས་ཆོས་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀུན། །གཉིས་སུ་མེད་པར་སྣང་བར་བྱེད། །མས་ནི་རང་ངོ་ཁྱབ་པས་སོ། །ཞེས་པ་དང༌། མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་ལས། དཔེར་ན་སྲེག་བྱེད་སྒྲོན་མེ་ལྟར། །ཤེས་པས་ཆོས་རྣམས་ཅིག་ཅར་རྟོགས། །རབ་ནི་ཀུན་གྱི་རྩེ་མོར་གྱུར། །རང་ནི་གཞན་ལྟོས་ཆོས་དང་བྲལ། །བྱུང་བས་མ་བཀག་ལྷུག་པར་སྣང༌། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གསུམ་པ་དབྱེ་ན་ལྔ་ལས། གཞི་གནས་རང་བྱུང་གི་ཤེས་རབ་ནི། ནང་གནས་རིག་པའི་མཁྱེན་ཆ་སྟེ་འཆར་གཞི་དང་རྟེན་དུ་གནས་པའོ། །སྣང་བ་ཅེར་འཛིན་གྱི་ཤེས་རབ་ནི། དབྱིངས་རིག་གཉིས་མེད་ཟུང་འཇུག་གི་རང་དུས་རང་གསལ་དྲི་མེད་དག་པས་དགོངས་པ་ཆོས་ཉིད་དུ་སྐྱེལ་བར་བྱེད་པའོ། །དྲན་པ་འགག་མེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ནི། ཤར་རིས་མེད་དུ་མར་ཤར་ཡང༌། གྲོལ་རང་ངོ་ཆོས་ཉིད་གཅིག་ཏུ་སྡུད་པའོ། །སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ནི། ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་རང་དང་སྤྱིའི་རྣམ་པ་དང༌། མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་མ་འདྲེས་པར་ཤེས་པའོ། །འཇུག་བྱེད་རྣམ་གསུམ་གྱི་ཤེས་རབ་ནི། རང་བཞིན་གྱི་བར་དོ་འདིར་ཐོས་པས་གཏན་ལ་འབེབས། བསམ་པས་ངེས་པར་བྱེད། སྒོམ་པས་རོ་མྱོང་བས་འཁོར་བ་ལས་ངེས་པར་འབྱིན་པ་སྟེ། ཚིག་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པའོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། དབྱེ་བ་རྣམ་པ་ལྔ་ཡིན་ཏེ། །གཞི་གནས་རང་བྱུང་ཤེས་རབ་ཀྱིས། །ལུས་སོགས་ཆོས་ཀྱི་རྟེན་རྣམས་བྱེད། །སྣང་བ་ཅེར་འཛིན་ཤེས་བར་ཀྱིས། །དབྱིངས་དང་རིག་པའི་འདུན་ས་འཛིན། །དྲན་པ་འགག་མེད་ཤེས་རབ་ཀྱིས། །ཤེས་པ་རྩེ་གཅིག་ཡུལ་རྣམས་སྡུད། །སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས། །སྤྱི་དང་རང་གི་མཚན་ཉིད་འབྱེ
Chinese
未寻自得故，最为殊胜成顶峰。本来自己拥有的宝珠被找到，故名“自”。自生无碍显现，故名“生”。明了知晓诸法，故名“灯”。自显现于自面，以觉性遍布且知晓，故名“母”。又，于彼经中云：以智慧，于有实与无实之，一切显现皆善入，知晓共同之义后，不寻而得安住之把握，知晓自之智慧量，自性清净之法身，不需寻觅，以自证，于一切中超胜而显现。因无他人可评判之处，自生本初清净之境，非他人之境，故名“自”。以造作不能得此义，因不依赖于谁，故名“本来自显生”。灯能使一切法性，显现为无二。母则因遍布自面。如是说。又，《牟帝迦鬘》中云：譬如焚烧之灯火，以智慧一时了悟诸法。胜者乃一切之顶峰。自者，离于他缘之法。生者，不遮止而自在显现。如是说。第三，若分则有五种。基位自生之智慧，乃内住觉性之智分，为计划和所依处。显现直取之智慧，乃界智二无别双运之自时自明无垢清净，使意念转为法性。忆念无碍之智慧，虽显现为无有分别，然解脱自面，汇集为法性一味。个别分别之智慧，如实知晓法与有法、自与共之相，以及特征等，不混杂显现。入行三种之智慧，在此自性中阴，以听闻而确定，以思考而肯定，以禅修而品尝，从而 निश्चित निर्वृत्ति （藏文：ངེས་པར་འབྱིན་པ་，梵文天城体：निश्चित निर्वृत्ति，梵文罗马拟音：niścita nirvṛtti，汉语字面意思：确定解脱）从轮回中解脱，即通达词义。又，于彼经中云：差别有五种，基位自生智慧，作身体等法之所依。显现直取智慧，执持界与觉性之会合处。忆念无碍智慧，汇集智慧专注之境。个别分别之智慧，区分共相与自相
English
It is said that it is most supreme and becomes the peak because it is found without searching. Because the jewel that one inherently possesses is found, it is called "Self." Because it arises spontaneously and without obstruction, it is called "Arising." Because it clearly knows all dharmas, it is called "Lamp." Because it manifests in its own face and pervades and knows with awareness, it is called "Mother." Furthermore, it is said in the same text: With wisdom, it thoroughly enters into all appearances, whether real or unreal, and after knowing the common meanings, it finds the confidence of abiding without searching, knows the measure of its own wisdom, the Dharmakaya of pure essence, without needing to search, through self-awareness, it appears superior to all. Because there is no place for others to judge, the self-arisen, primordially pure realm, which is not the realm of others, is called "Self." This meaning cannot be attained through fabrication, because it does not rely on anyone, it is called "Primordially Self-Arisen." The lamp makes all dharmata appear as non-dual. Mother, then, is because she pervades her own face. Thus it is said. Also, in the *Muktika Mala*, it is said: Like a burning lamp, with wisdom, one simultaneously realizes all dharmas. The Victorious One is the peak of all. The Self is separate from dharmas that depend on others. Arising is unobstructed and freely manifest. Thus it is said. Third, if divided, there are five types. The wisdom of the ground-state self-arisen is the wisdom aspect of inner-abiding awareness, which is the basis for planning and support. The wisdom of directly grasping appearances is the self-luminous, stainless purity of the indivisible union of space and awareness, which transfers intention into dharmata. The wisdom of unceasing memory, although it arises as without distinction, gathers liberation and its own face into the one taste of dharmata. The wisdom of individual discrimination knows distinctly how dharmas and entities, self and common aspects, and characteristics, etc., appear without being mixed. The wisdom of the three entering actions is that in this bardo of inherent nature, one establishes certainty through hearing, ascertains through thinking, and experiences the taste through meditation, thereby definitely liberating from samsara, that is, understanding the meaning of words. Furthermore, it is said in the same text: There are five types of distinctions, the wisdom of the ground-state self-arisen, makes the support for the body and other dharmas. The wisdom of directly grasping appearances, holds the meeting place of space and awareness. The wisdom of unceasing memory, gathers the objects of focused awareness. The wisdom of individual discrimination, distinguishes common and self characteristics.
Tibetan
ད། །འཇུག་བྱེད་རྣམ་གསུམ་ཤེས་རབ་ཀྱིས། །རང་བཞིན་བར་དོར་གཏན་ལ་འབེབས། །ཞེས་སོ། །བཞི་པ་མཚན་ཉིད་ནི། ཡུལ་སྣང་བས་བསྡུས་པའི་ཆོས་དང༌། ཡུལ་ཅན་རིག་པས་བསྡུས་པའི་ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པར་ཤེས་པ་ནི་འདིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། སྣང་དང་མི་སྣང་ཆོས་རྣམས་ཀུན། །རང་བཞིན་མེད་པར་སུས་ཤེས་པ། །འདི་ནི་དེ་ཡི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་པ་དང༌། སྡུད་པར། ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ། །འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་མཆོག་ཅེས་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །ལྔ་པ་འཆར་བྱེད་ཀྱི་སྒོ་ནི། དབང་པོ་ལྔ་སྟེ་དབང་ཤེས་ཀྱིས་ཡུལ་འཇལ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཡིན་ལ་དེའི་སྒོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་དུ་སྣ་ནས་དྲན་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྟ་མེ་རླུང་རྒྱུ་པས་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། མེ་རླུང་ཤེས་རབ་ཀྱི་གདངས་མེ་སྟག་ལྟ་བུ་མཚན་མོ་སྦྲིད་པ་བྱུང་དུས་འཆར་བས་ཤེས་སོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། འཆར་བྱེད་སྒོ་ནི་དབང་པོ་ལྔ། །ཁྱད་པར་སྣ་ནས་འཆར་བར་བྱེད། །དེ་རྟགས་མཚན་མོའི་དུས་ཉིད་དུ། །གློ་དང་སྦྲིད་པ་དྲག་པོ་དང༌། །ཤིན་ཏུ་གློ་དྲག་ལུས་པའི་ཚེ། །དམར་ལ་གདངས་པའི་འོད་ཟེར་ནི། །མེ་སྟག་བཞིན་དུ་རྣམ་འཕྲོས་པས། །དེ་ཡི་ཚད་དང་རྟགས་དེ་ཡིས། །འཆར་བར་བྱེད་པའི་སྒོ་ངོས་ཟིན། །ཅེས་སོ། །དྲུག་པ་ནགས་ནི། ཙིཏྟ་ན་ཁྱད་པར་ཆེན་པོའི་རྩ་བཞི་ལ་རིག་པའི་ཡེ་གདངས་རླུང་གིས་བཟུང་ནས་ཕྱིར་མ་འཕྲོས་ནང་ན་རང་གནས་མི་གསལ་བ་ཙམ་ལས། ལས་རླུང་གིས་ཕྱིར་རྩལ་བསྐྱོད་པས་ཡུལ་རིག་པར་ཤར་རོ། །དེའང་མིང་གཞི་འདུས་པའི་ཡེ་གདངས་ལ་གནས་པ་ནི། འབྱུང་བ། ཤེས་པ། ཡེ་ཤེས་རིག་པ་བཞིའི་ཡེ་གདངས་སུ་གནས་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྩ་བཞི་ནས། །འགྱུ་དང་འགུལ་དང་འཕྲིག་པ་དང༌། །མེ་སྟག་ཡར་བའི་མཚན་ཉིད་དུ། །ལྔ་ ཤེས་རབ། ལས་ ནས། ཀྱི་རླུང་དང་བཅས། ཤེས་པས་གསལ་གསལ་རིག་རིག་པོ། །ཤེས་རབ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ། །རོ་མ་རྐྱང་མ་ཀུན་འདར་མ། །ཤེལ་སྦུག་ཁོང་པ་སྟོང་པའི་ནང༌། །གསལ་བ་ཤེས་རབ་ཆེན་པོར་བཞུགས། །མིང་བཞི་འདུས་པའི་ཡེ་གདངས་སུ། །ཐམས་ཅད་འབྱེད་པའི་ངོ་བོར་ནི། །ཡེ་ནས་ལུས་ཀྱི་ཆ་ལ་གནས། །སྐབས་སུ་རླུང་གིས་རང་བཟུང་བས། །ཤེས་པ་དྲན་མེད་རྨུགས་པར་ཡང༌། །ཤེས་རབ་རྩལ་རྣམས་རྒྱས་འཐུམས་པས། །གསལ་བའི་ཆ་མེད་རྨུགས་པར་འགྱུར། །རང་གི་ཤེས་རབ་རྩལ་བསྐྱོད་ཚེ། །སྔོན་མ་ཐོས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང༌། །ཡིད་ལ་དྲན་ཞིང་གསལ་བར་འཆར། །གསལ་དང་མི་གསལ
Chinese
ད། །进入的三种方式以智慧，于自性中阴中确定。如是说。第四个是体性：以境显现所摄持的法，以及以有境觉知所摄持的法，了知无自性是此的体性。如彼经云：显现与不显现，一切诸法，谁知无自性，此乃彼之体性。如是说。于《摄集》中：诸法无自性，完全转变，此乃智慧到彼岸，最胜如是说。如是宣说。第五个是生起之门：五根，即根识衡量对境是智慧，并且是它的门。特别是从鼻忆念，智慧的马是火风的自性，即是它。火风是智慧的音声，如火星一般，于夜晚昏睡之时生起而知晓。又如彼经云：生起之门是五根，特别是从鼻生起。彼之征相于夜晚之时，咳嗽和昏睡猛烈，以及极度咳嗽剧烈之时，红色而有光芒的光线，如火星般四处放射，以彼之量和彼之征相，认识生起之门。如是说。第六个是森林：于意（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）中，于特别广大的四脉上，觉知的本有音声被风所持，不向外散发，仅于内自住不明显。由业风向外运转力量，对境才显现觉知。彼亦是名基聚集的本有音声所住之处，即是地、水、火、风、识、智慧、本有智慧四者的本有音声所住之处。如彼经云：从生起的四脉中，流动、震动和跳动，以及火星上升的体性中，五，智慧，从，业，的风一起，以觉知清晰清晰地觉知。一切智慧的自性中，粗细毛孔皆颤动，玻璃管空隙之中，光明安住于大智慧中。于四名聚集的本有音声中，于辨别一切的自性中，本来自在身体的部分上。有时被风所持，觉知于无念昏沉中，智慧的力量全部收缩，无有光明的成分而变得昏沉。当自己智慧的力量运转时，以前未曾听闻的诸法，亦于心中忆念并且清晰地显现。清晰与不清晰
English
Da. The three ways of entering are determined in the Bardo of self-nature by wisdom. Thus it is said. The fourth is the characteristic: knowing that the dharmas gathered by the appearance of objects and the dharmas gathered by the consciousness of the subject are without self-nature is its characteristic. As it is said in the same: All the dharmas that appear and do not appear, whoever knows them to be without self-nature, this is its characteristic. As it is said. In the Compendium: All dharmas have become completely without self-nature, this is called the supreme perfection of wisdom. As it is said. The fifth is the door of arising: the five senses, that is, the consciousness of the senses measuring the object, is wisdom, and therefore it is its door. In particular, remembering from the nose, the horse of wisdom is the nature of fire and wind, that is it. Fire and wind are the sound of wisdom, like a spark, it is known to arise at night when drowsy. Again, as it is said in the same: The door of arising is the five senses, especially arising from the nose. Its sign is at night, when coughing and drowsiness are severe, and when coughing is extremely severe, the red and radiant light, radiates like sparks, by its measure and its sign, recognize the door of arising. Thus it is said. The sixth is the forest: In the mind (citta，梵文：citta，梵文罗马拟音：citta，汉语字面意思：心), on the four veins of great distinction, the inherent sound of awareness is held by the wind, and does not radiate outwards, only remains within itself and is not clear. By the wind of karma moving the power outwards, the object appears as awareness. It is also the place where the inherent sound of the collection of names resides, that is, the place where the inherent sound of the four elements, consciousness, wisdom, and inherent wisdom resides. As it is said in the same: From the four veins of arising, in the nature of flowing, vibrating, and throbbing, and sparks rising, five, wisdom, from, karma, together with the wind, with consciousness clearly and distinctly aware. In the nature of all wisdom, all the pores, coarse and fine, tremble, in the hollow of the glass tube, the light dwells in great wisdom. In the inherent sound of the collection of four names, in the nature of distinguishing all, it is originally located in the part of the body. Sometimes held by the wind, consciousness is in unconscious drowsiness, the powers of wisdom are all contracted, without the element of light, it becomes drowsy. When the power of one's own wisdom moves, even the dharmas that have not been heard before, are remembered in the mind and appear clearly. Clear and unclear