Tibetan
ས་སྣང་ལ་སྟོང་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཙམ་སྟེ། དོན་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་འགག་པ་མེད་པ་དང༌། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང༌། འོང་བ་མེད་པ་དང༌། འགྲོ་བ་མེད་པ་དང༌། ཆད་པ་མེད་པ་དང༌། རྟག་པ་མེད་པ་དང༌། དོན་ཐ་དད་པ་དང༌། དོན་གཅིག་ཏུ་མ་གྲུབ་༼༡༽ལ་སྣང་བ། རྟེན་འབྲེལ་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། རྩ་བ་ཤེས་རབ་ལས། གང་གིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང༌། །འགག་པ་མེད་པ་སྐྱེ་མེད་པ། །ཆད་པ་མེད་པ་རྟག་མེད་པ། །འོང་བ་མེད་པ་འགྲོ་མེད་པ། །ཐ་དད་དོན་མིན་དོན་གཅིག་མིན། །སྤྲོས་པ་ཉེར་ཞི་ཞིར་བསྟན་པ། །རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སྨྲ་རྣམས་ཀྱི། །དམ་པ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ ལོ། །ཞེས་པ་དང༌། ཐལ་འགྱུར་ལས། ཆོས་ཀུན་གཞི་མེད་རྩ་བ་མེད། །སྲིད་༼༢༽བྲལ་འདོད་པ་མེད་པའི་སེམས། །རང་བཞིན་མ་བཅོས་བརྗོད་ལས་འདས།། བྱ་བྱེད་འཁྲུལ་པའི་རྟོག་པ་ཟད། །ཆོས་མེད་སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་མེད། །ང་མེད་བདག་མེད་གཟུང་འཛིན་མེད། །ཅེས་སོ། །ཆོས་དབྱིངས་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་མཚོན་དཔེ་བསྟན་པ་སྟེ། ལེའུ་གསུམ་པའི་འགྲེལ་པའོ།། །།དེ་ལྟར་དཔེས་ཉེ་བར་བསྟན་པས་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་ན། རིག་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ངེས་པ་ནི། ཀུན་འདུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི། །སྣང་བ་མ་ཡིན་སྣང་བའི་ཆོས་ལས་འདས། །སྟོང་པ་མ་ཡིན་སྟོང་པའི་ཆོས་ལས་འདས། །ཡོད་པ་མ་ཡིན་དངོས་པོ་མཚན་མ་མེད། །མེད་པ་མ་ཡིན་འཁོར་འདས་ཀུན་ལ་ཁྱབ། །ཡོད་མེད་མ་ཡིན་ལྷུན་མཉམ་གདོད་མའི་དབྱིངས། ། ཕྱོགས་དང་རིས་མེད་གཞི་རྩ་དངོས་པོ་མེད། །རིག་པའི་ངོ་བོ་ལ་བསམ་བརྗོད་སྤྲོས་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་བས་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མ་གྲུབ་ལ། འཁོར་འདས་ཀུན་ལ་ཡེ་ནས་ཁྱབ་པ་སྟེ། རང་ཤར་ལས། སྐྱེ་བ་མེད་པས་འགག་པ་མེད། ། འཛིན་པ་མེད་པས་རང་སར་གྲོལ། །དམིགས་པ་མེད་པས་སྤྲོས་པ་མེད། །བྱས་པས་མ་བྱུང་ཀུན་ལ་ཡོད། །འདུས་མ་བྱས་པས་རྣམ་དག་དབྱིངས། །འཛིན་པའི་ཐ་སྙད་ཆོས་དང་བྲལ། །རང་བཞིན་མེད་པས་བརྗོད་དང་བྲལ། །ཡང་དག་ཆོས་ཉིད་རིག་པའི་ཀློང༌། །ཀུན་ལ་ཁྱབ་པས་ཡབ་ཀྱི་ངང༌། །ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པས་ཡུམ་གྱི་དབྱིངས། །བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ལ། །བསྟན་དུ་མེད་པའི་ལུང་ཆེན་གནས། །བཏང་གཞག་བྲལ་བའི་ཆོས་སྐུ་ལ། །དམིགས་པ་མེད་པའི་ཏིང་འཛིན་གསལ། །འདུས་མ་བྱས་པའི་ཀློང་དཀྱིལ་ནས། །རིག་པའི་རྒྱལ་པོ་ཡེ་ཤེས་འཕྲོ། །སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་ཀློང་དཀྱིལ་ནས། །རང་བྱུང་ཤེས་རབ་མིག་
Chinese
地上的显现仅仅是空性的影像，如同那般，一切法无有止息，无有生起，无有到来，无有离去，无有断灭，无有恒常，意义各异，并非成立为单一意义而显现，应知是缘起如幻。如《根本慧论》所说：“以何因缘而生起，无有止息亦无生，无有断灭亦无常，无有到来亦无去，非异义亦非一义，寂灭戏论寂静说，诸圆满佛语者之，胜者之前我顶礼。”又如《中观论》所说：“诸法皆无基无根，离有无欲之心，自性未造作，超离言说。能所之分别念尽，无法无佛亦无众生，无我无自亦无能取所取。”《法界宝藏论》中，宣说了菩提心的譬喻，即第三品之释。如是，以譬喻而近似地显示，为了通达其义，觉性菩提心的自性确定为：总集菩提心的自性，非显现，超越显现之法；非空性，超越空性之法；非有，无有事物之相；非无，遍及轮涅一切；非有非无，本自俱生之界。无有方所与偏颇，无有基础事物。觉性之本体，远离思、言、戏论之边，故非成立为有无之境，而于轮涅一切本自周遍。如《自生论》所说：“无生故无灭，无执故自解脱，无缘故无戏论，非作而生然遍一切，无为故清净界，执着之名言离法，无自性故离言说，真实法性觉性之界，遍及一切故为父之体性，生一切故为母之界，于不可言说之智慧中，安住于不可示之大论。”“离弃舍之法身中，无缘之禅定明澈，于无为之界中心，觉性之王智慧放光，于生灭灭之界中心，自生智慧之眼。
English
The appearance of earth is merely an image of emptiness. Likewise, all phenomena are without cessation, without arising, without coming, without going, without annihilation, without permanence, distinct in meaning, and do not appear as established in a single meaning. They should be understood as mere interdependent illusions. As it is said in the Root Wisdom: "Whatever arises dependently, is without cessation, without arising, without annihilation, without permanence, without coming, without going, not different in meaning, not one in meaning, the pacification of elaboration, taught as peace. To that noble one of all who speak of the complete Buddhas, I prostrate." And as it is said in the Consequence: "All phenomena are without basis, without root. The mind is free from existence, without desire. Its nature is unconditioned, beyond expression. The conceptualization of the illusion of action and agent is exhausted. There is no phenomenon, no Buddha, no sentient being. There is no I, no self, no grasping, no apprehended." In the Treasury of the Dharmadhatu, the examples of the mind of enlightenment are shown, which is the commentary on the third chapter. Thus, in order to understand the meaning by showing it closely with examples, the certainty of the nature of the mind of enlightenment, which is the nature of the all-encompassing mind of enlightenment, is: it is not appearance, it transcends the phenomena of appearance; it is not emptiness, it transcends the phenomena of emptiness; it is not existence, there are no characteristics of things; it is not non-existence, it pervades all of samsara and nirvana; it is neither existence nor non-existence, it is the spontaneously co-emergent primordial realm. It is without direction and bias, without foundation or substance. The essence of awareness is free from the extremes of thought, speech, and elaboration, so it is not established as an object of existence or non-existence, but it is inherently pervasive in all of samsara and nirvana. As it is said in Rangshar: "Because there is no birth, there is no cessation. Because there is no grasping, there is self-liberation. Because there is no object, there is no elaboration. It does not arise from action, but it exists in all. Because it is unconditioned, it is the pure realm. The terminology of grasping is separate from phenomena. Because it is without nature, it is separate from expression. The true nature of reality is the expanse of awareness. Because it pervades all, it is the nature of the father. Because it generates all, it is the realm of the mother. In the inexpressible wisdom, the great teachings that cannot be shown reside." "In the Dharmakaya that is free from abandonment and acceptance, the objectless samadhi is clear. From the center of the unconditioned expanse, the king of awareness, wisdom, radiates. From the center of the expanse of birth and cessation, the eye of self-arisen wisdom.
Tibetan
༼༡༽གསལ་བ། །ཀུན་ལ་ཁྱབ་པའི་ཉག་གཅིག་ཡིན། །ཞེས་སོ། །རང་བཞིན་གྱིས་དག་༼༢༽ལ་གདལ་བ་ཆོས་ཉིད་དུ་རྫོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི། རྒྱུན་ཆད་མེད་པས་རིག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀློང༌། །འཕོ་དང་འགྱུར་མེད་མཁའ་དབྱིངས་ཡེ་ནས་གདལ། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་དཔེ་༼༣༽ཟླ་མེད་པའི་དོན། །མི་སྐྱེ་མི་འགག་ཐིག་ལེ་གཅིག་ཏུ་འདུས། །མ་ངེས་ཀུན་ཁྱབ་ཕྱོགས་མཐའ་ཡོངས་ཀྱི་མེད། །དབྱིངས་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ནི་ལྷུན་གྲུབ་གདལ་ཁྱབ་ཆེན་པོ། ཀུན་འདུས་རྒྱུན་ཆད་མེད་པའི་ངོ་བོ་སྟེ། དཀྱིལ་འཁོར་ཡིད་བཞིན་གཏེར་གྱི་འབྱུང་གནས་སུ་ཡེ་ནས་གནས་པ་ནི། ནོར་བུ་ཕྲ་བཀོད་ལས། སྐུ་གཅིག་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་སྣང༌། །སྐུ་གཅིག་འགྲོ་དོན་མཐར་ཕྱིན་པ། །སྐུ་གཅིག་སྣང་བ་ཀུན་ཏུ་སྟོན། །སྐུ་གཅིག་མཐའ་ལ་མི་གནས་པ། །རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་ཡེ་ཤེས་སྐུ། །བསམ་གཏན་སྙིང་པོ་ཚིག་ལས་ འདས། །མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་སྐུ་ཉིད་གསལ། །ཡེ་ཤེས་གཅིག་ཆོད་གཉིས་སྣང་བྲལ། །རྡོ་རྗེ་འཛིན་སྐུ་དོན་མི་འགྲུབ༼༤༽། །མཐའ་གཉིས་མི་གནས་རང་གསལ་ཆེ། །ཕྱག་རྒྱའི་རྡོ་རྗེ་འགྱུར་བ་མེད། །མི་བསྐྱོད་དཀྱིལ་འཁོར་ལས་བྱུང་ བའི། །ཡང་དག་གཞུང་ཉིད་རབ་བརྟན་སྐུ། །ཐིག་ལེ་སྣ་ཚོགས་སྐུ་ཡི་དབྱིག ༼༡༽།མཚོན་ལྡན་དཀྱིལ་འཁོར་སྐུ་གསུམ་རྫོགས། །བྱ་བྱེད་མེད་པས་དབྱིངས་དང་ལྡན། །གཅིག་ལས་མི་གཡོ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། །གཉིས་སུ་མ་ཡིན་རང་སྣང་ཡུལ། །དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་ལས་འདས། །འཛིན་པའི་མཐའ་གཉིས་རྣམ་པར་ སྤངས། །དཀྱིལ་འཁོར་རྡོ་རྗེ་ཡིད་བཞིན་གཏེར། །མཐའ་ལ་མི་གཡོ་མཉམ་པའི་ངང༌། །གོལ་སྒྲིབ་གཉིས་ཀྱི་རྟོག་པ་སངས། །བྱས་པས་མ་བྱུང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། ། བཟུང་བས་མི་ཟིན་ཆུ་ཟླ་འདྲ། །ཐུགས་རྗེ་ཐབས་ལ་རང་སྣང་བས། །ཉི་མ་དང་ནི་ཟེར་བཞིན་དུ། །ཤེས་རབ་རྩལ་གྱིས་རབ་གནས་པས། །དོན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་སྣང་མཐའ་ཡས། །སྐུ་ཡི་སེམས་ཉིད་སྟོང་བདག་མེད། །ཡེ་ཤེས་ཕུང་པོ་སྐྱེ་འཇིག་བྲལ། །བསམ་འདས་ཆོས་ཉིད་ཞི་བ་སྟཻ། །སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཞིང་དུ་གྲོལ། །རང་བྱུང་སྐུ་ཉིད་རྣམ་པར་དག །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དམ་ཚིག་ལས། །རིག་པའི་ཡུལ་དུ་རྣམ་པར་སྣང༌། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དབྱིངས་ཀུན་ལ་ཡོད་ཀྱང་སྐལ་བ་ཅན་འགའི་ཡུལ་དུ་བསྟན་པ་ནི། ལྷུན་མཉམ་མི་གཡོ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའི་གདུང༌། །འདུ་འབྲལ་མེད་པའི་དབྱིངས་མཆོག་རབ་འབྱམས་འདི། །ཚིག་གིས་མཚོན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། །ཤེས་རབ་ཀློང་རྡོལ་སོ་སོ་རང་རིག་ཡུལ།
Chinese
༼༡༽光明。 是遍及一切的唯一。如此说。 自性清净༼༢༽而广大，于法性中圆满的自性是： 连绵不断，故觉性乃菩提之界。 无迁无变，虚空本自广大。 自生智慧，无与伦比之义༼༣༽。 不生不灭，凝聚于一明点。 不定、遍及一切，无有任何边际。 界，自生之智慧乃任运成就之广大周遍。 一切汇聚、连绵不断的体性是： 坛城如意宝之生处，本自安住。 珍宝庄严中说： 一身显现于一切有情。 一身成办一切利生事业。 一身显现一切现象。 一身不住于任何边际。 金刚藏智慧身。 禅定藏超越言词。 现证菩提之身自明。 智慧一决，远离二取。 金刚持身，义不成办༼༤༽。 不住二边，自明广大。 手印金刚无有变异。 不动坛城中生起 的。 真实正见，极稳固之身。 明点种种，身之体性 ༼༡༽。具相坛城，三身圆满。 无有作为，故具界。 从一不动，法身。 非二，自显之境。 超胜胜义谛与世俗谛。 彻底断除能执之二边。 坛城金刚如意宝。 不动于边，平等之状态。 迷乱与遮障之二种分别念清净。 非造作而成之法身。 不可执取，如水中月。 大悲方便，自显现故。 如同太阳及其光芒般。 以智慧之力而善安住故。 意义之坛城，显现无边。 身之自性，空性无我。 智慧蕴聚，远离生灭。 超越思虑，法性寂静。 解脱于显现无边之刹土。 自生身自性清净 。从空性之誓言中。 显现于觉性之境。如此说。 如此之界虽遍一切，然仅示现于少数具缘者之境。 任运平等不动金刚藏之种姓。 此无有聚散之胜妙广大之界。 非言词所能诠释之行境。 智慧界开显，各自自证之境。
English
༼༡༽Clarity. It is the one that pervades all. Thus it is said. The very naturepurified༼༢༽and vast, the essence that is complete in the nature of reality is: Uninterrupted, therefore awareness is the realm of enlightenment. Unchanging and immutable, the expanse of space is primordially vast. Self-arisen wisdom, the meaning of being unparalleled༼༣༽. Unborn and unceasing, gathered into a single bindu. Undetermined, all-pervading, without any boundaries whatsoever. The realm, the self-arisen wisdom, is the spontaneously accomplished great expanse. The nature of being all-encompassing and uninterrupted is: The source of the mandala, the wish-fulfilling jewel, is primordially abiding. In the Adornment of Jewels it says: One body appears to all sentient beings. One body accomplishes all benefit for beings. One body manifests all phenomena. One body does not abide at any boundary. The Vajra Essence Wisdom Body. The Meditation Essence transcends words. The body of manifest enlightenment is self-luminous. Wisdom is decisive, free from dualistic appearance. The Vajra Holder's body does not accomplish meaning༼༤༽. Not abiding in the two extremes, self-luminous and vast. The mudra vajra is immutable. Arising from the Immovable Mandala of. The true and correct view, the supremely stable body. Various bindus, the essence of the body ༼༡༽. The symbolic mandala, the three bodies complete. Without action, therefore possessing the realm. Unmoving from the one, the Dharma Body. Non-dual, the realm of self-appearance. Transcending both ultimate and relative truths. Completely abandoning the two extremes of grasping. The Mandala Vajra Wish-Fulfilling Jewel. Unmoving at the edge, in a state of equanimity. Purifying the two kinds of thoughts of delusion and obscuration. The Dharma Body that does not arise from fabrication. Unseizable, like the moon in water. Because of the self-appearance of great compassion and skillful means. Like the sun and its rays. Because it is well-established by the power of wisdom. The mandala of meaning, endless in appearance. The mind essence of the body, emptiness and selflessness. The aggregate of wisdom, free from birth and destruction. Beyond thought, the peaceful nature of reality. Liberated in the field of endless appearance. The self-arisen body is completely pure . From the samaya of emptiness. It appears in the realm of awareness. Thus it is said. Although such a realm is present in all, it is shown only in the realm of a few fortunate ones. The lineage of the spontaneously equal and unmoving Vajra Essence. This supreme and vast realm, without gathering and dispersal. It is not an object of practice that can be expressed by words. The realm of wisdom unfolds, the realm of individual self-awareness.