Tibetan
ང༌། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པས། དེ་གསུམ་ལས་རྫས་གཞན་དུ་འགྱུར་༼༡༽བ་ནི་མེད་དོ། །ཐོབ་པ་ནི་སེམས་ལ་༼༢༽བག་ཆགས་རྙེད་པའི་གནས་སྐབས་སོ། །སྙོམས་འཇུག་གསུམ་པོ་ནི་ལུས་ལ་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་འགགས་པའི་གནས་སྐབས་སོ། ། སྲོག་གི་དབང་པོ་ནི་གཟུགས་དང་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་གནས་སྐབས་སོ། ། རིས་༼༣༽མཐུན་པའང་དོན་དེ་གསུམ་འདྲ་བའི་གནས་སྐབས་སོ། །སྐྱེ་བའང་དེ་གསུམ་སྔ་ན་མེད་པ་ཐོབ་པའི་གནས་སྐབས་སོ། །རྒ་བ་ཡང་དེ་གསུམ་འགྱུར་བའི་གནས་སྐབས་སོ། །གནས་པའང་དེ་གསུམ་རྒྱུན་གནས་པའི་གནས་སྐབས་སོ། ། མི་རྟག་པའང་དེ་གསུམ་རྒྱུན་ཆད་པའི་གནས་སྐབས་སོ། །སོ་སོ་སྐྱེ་བོའང་དེ་གསུམ་གྱིས་འཕགས་པའི་ཆོས་མ་ཐོབ་པའི་གནས་སྐབས་སོ། །འཇུག་པ་ལ་སོགས་པའང་དེ་གསུམ་གྱི་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་གནས་སྐབས་སོ། ། མིང་གི་ཚོགས་ལ་སོགས་པ་གསུམ་ནི་སྒྲའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གནས་སྐབས་སོ། །འདུས་མ་བྱས་གསུམ་པོ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་དུ་གཏན་མེད་པ་ཡིན་པས་རྫས་སུ་མེད་པའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་དག་གི་ཕྱོགས་ལ་བརྟེན་པའི་མི་འཐད་པའང་དྲུག་སྟེ། ཕྱིའི་དོན་དོན་དམ་པ་མི་འཐད་པ་དང༌། རགས་སྣང་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པ་དང༌། རྣམ་པ་གཏོད་པའི་དོན་མི་འགྲུབ་པ་དང༌། སྙོམས་འཇུག་གི་ཚེ་ན་སེམས་གཏན་མེད་པ་མི་འཐད་པ་དང༌། དོན་སྤྱི་རྟོགས་པའི་དངོས་པོར་མི་འཐད་པ་དང༌། སྒྲ་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྗོད་བྱེད་དུ་མི་རུང་པའོ། །དང་པོ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་བཀག་པས་བཀག་ཟིན་ཏོ། ། གཉིས་པ་ནི་རགས་སྣང་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་སྡུག་བསྔལ་བདེ་བའི་དངོས་པོ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་ཇི་ལྟར་དགག བདེ་སྡུག་ཐ་དད་པར་མྱོང་སྟེ་ཐ་མི་དད་པ་ཁེགས་ན། རགས་པར་སྣང་བ་ཤེས་པ་དང་ཐ་དད་པར་མྱོང་བས་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གཅིག་པ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་ཁེགས། ཤེས་པ་གཅིག་ཉིད་ཕྱིར་གྲུབ་པས་ནང་གི་བདག་ཉིད་འཛིན་པ་པོ་མ་ཡིན་ལ། བདེ་སྡུག་གཅིག་ཏུ་བློ་གཅིག་ལ་ཚོགས་པས་གཅིག་གིས་གཅིག་འགོག་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། ། གསུམ་པ་ནི་གཟུགས་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་རྐྱེན་གསུམ་ཚང་ཡང་རེས་འགའ་བའི་རྟགས་ལས་རྣམ་པ་གཏོད་བྱེད་ཀྱི་དོན་དཔོག་ན། སྣང་བ་རེས་འགའ་བའི་རྟགས་ལས་ཤ་ཟས་བྱེད་པར་ཅིའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་མི་བྱེད། བཞི་པ་ནི་སྙོམས་འཇུག་གི་ཚེ་ན་སེམས་མེད་པའི་ལུས་ལས་ཕྱིས་སེམས་འབྱུང་ན། རིགས་པ་སྔ་མས་ཁེགས་པས་རྒྱུ་མེད་ལས་སྐྱེ་བ་ཁས་བླང་བར་འགྱུར་རོ། །ལྔ་པ་ནི་དོན་སྤྱི་རྟོགས་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་ན་སྐད་ཅིག་འདྲེས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དྲུག་པ་སྒྲ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་དོན་སྤྱི་མི་སྣང་ཞིང་ཞེན་བྱེད་མ་ཡིན་པས། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྣ་བ་གསང་བས་སྒྲ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཐོས་པ་ལས་བརྗོད་བྱ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དངོས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །བརྗོད་བྱ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཙམ་གྱིས་རྗོད་བྱེད་དུ་འདོད་ནའང་ཟས་དང་ཚངས་པར་སྤྱོད་པའང་རྗོད་བྱེད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་སུ་བྲིས་པའང་རྗོད་བྱེད་མ་ཡིན་ཏེ། ཡིན་ན་མིག་རྣོ་བས་གཟུགས་སུ་བྲིས་པ་མཐོང་བ་ལས་བརྗོད་བྱ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། ། དེས་ན་རྗོད་བྱེད་མཚན་ཉིད་པ་ནི་འབྲེལ་པ་དང་འདྲིས་པ་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་སྤྱིར་༼༡༽སྣང་བ་སྟེ། དེ་ལས་བརྗོད་བྱ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དངོས་སུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའང་འབྲེལ་པ་ནི་གོ་རིམས་མ་ལོག་པའོ། །འདྲིས་པ་ནི་དེ་ཉིད་བློས་ངེས་པར་བྱས་པའོ། ། སྐབས་འདིར་རང་སངས་རྒྱས་དགག་པ་མ་བརྗོད་པ་ནི། འཛིན་པ་དོན་དམ་པའི་དངོས་པོར་འདོད་པ་ཙམ་མ་རྟོགས་པ་སེམས་ཙམ་དང་མཚུངས་ཏེ། དེའང་ཉན་ཐོས་པས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པར་ཁས་བླངས་ཀྱང༌། གཟུང་བ་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་རྡུལ་ཕྲན་དོན་དམ་དུ་འདོད་པ་ལས། འདིར་དེ་མེད་པར་འདོད་དེ། མངོན་རྟོགས་རྒྱན་ལས། གཟུང་དོན་རྟོག་པ་སྤོང་ཕྱིར་དང༌། ། འཛིན་པ་མི་སྤོང་ཕྱིར་དང་ནི། །རྟེན་གྱི་བསེ་རུ་ལྟ་བུའི་ལམ། །ཡང་དག་བསྡུས་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་བཤད་ལ། ལམ་བགྲོད་ཚུལ་ཕལ་ཆེར་ཉན་ཐོས་དང་མཚུངས་པས་དེའི་ཁོངས་སུ་བསྡུས་ཏེ་འགྲེལ་ཆུང་ལས། ཉན་ཐོས་དང་དེའི་ཕྱོགས་སུ་བསླན་པ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱང་སྟེ། མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རིམ་པ་གཅིག་གིས་ལྷག་པ་ཞེས་ སོ། །དེས་ན་འདིར་ཉན་ཐོས་དང་སེམས་ཙམ་པ་དག་བཀག་པ་དང་འགེགས་པར་འགྱུར་བས་མ་བྲིས་སོ། །དེ་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་ངེས་པར་བྱ་བ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཐེག་ཆུང་པ་ལས་འཕགས་ཚུལ་དང༌། རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ། །དང་པོ་ནི་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། དམིགས་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་དང་ནི། །དེ་བཞིན་བསྒྲུབ་པ་གཉིས་དག་དང༌། །ཡེ་ཤེས་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་དང༌། ། ཐབས་ལ་མཁས་པ་གང་ཡིན་དང༌། །ཡང་དག་གྲུབ་པ་ཆེན་པོ་དང༌། །སངས་རྒྱས་འཕྲིན་ལས་ཆེན་པོ་ སྟེ། །ཆེན་པོ་བདུན་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། །ཐེག་ཆེན་ཞེས་ནི་ངེས་པར་བརྗོད། ། ཅེས་སོ། །དེ་ལ་དམིགས་པ་ནི་ཕུགས་ཀྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བ་རང་གི་དོན་བསྒྲུབ་པ་ནི་ཆུང་ངུ་ཡིན་ལ།
Chinese
ང༌། 因为是心和心所产生的状态，所以这三者不会变成其他的物质。获得是指心获得习气的状态。三种等持是指身体上心和心所停止的状态。」「命根是指色、心和心所份额相等的状态。」「相似也是指这三者相同的状态。生也是指获得这三者之前没有的状态。老也是指这三者变化的状态。住也是指这三者持续存在的状态。」「无常也是指这三者持续断灭的状态。异生也是指没有获得这三者超胜之法的状态。进入等等也是指这三者的因果状态。」「名聚等等三种是指声音名言的状态。三种无为就像石女的儿子一样，因为是完全不存在的，所以说是没有实体的。对于这些方面所依赖的不合理也有六种：不合理外境是胜义谛，不合理粗显是识的自性，不能成立生起形象的意义，不合理在等持的时候心完全不存在，不合理意义总集是实物，声音自身的体性不能作为能诠释。第一种已经被遮破，因为已经遮破了分别说者。」「第二种如果粗显是识的自性，那么如何遮破痛苦快乐不是实物？」如果体验到苦乐是不同的，从而遮破了不是不同，那么因为体验到粗显与识是不同的，为什么不遮破识的自性是相同的呢？因为已经成立识是唯一的，所以不是内在的自性执着者，并且苦乐聚集在一个心识上，因为一个遮破另一个的缘故，只会变成相违。」「第三种即使眼识具足三种缘，也从偶尔出现的征兆来推测生起形象的意义，那么为什么不从偶尔出现的征兆来成立吃肉呢？第四种如果在等持的时候，从没有心的身体上后来产生心，因为先前的道理已经遮破，所以会变成承认从无因而生。
English
Nga. Because it is the state of mind and mental events arising, these three will not become other substances. Obtaining refers to the state of mind obtaining habits. The three samādhis refer to the state of mind and mental events ceasing in the body. "Life force refers to the state of form, mind, and mental events having equal shares." "Similarity also refers to the state of these three being the same. Birth also refers to the state of obtaining these three that did not exist before. Aging also refers to the state of these three changing. Dwelling also refers to the state of these three continuing to exist." "Impermanence also refers to the state of these three continuously ceasing. Prthagjana also refers to the state of not obtaining the Dharma that surpasses these three. Entering, etc., also refers to the causal state of these three." "The three, such as the aggregate of names, refer to the state of sound expressions. The three unconditioned things are like the son of a barren woman, because they are completely non-existent, so they are said to have no substance. There are also six kinds of unreasonableness that rely on these aspects: it is unreasonable for external objects to be the ultimate truth, it is unreasonable for coarse appearances to be the nature of consciousness, the meaning of arising images cannot be established, it is unreasonable for the mind to be completely non-existent during samādhi, it is unreasonable for the general collection of meanings to be real objects, and the nature of sound itself cannot be used as an expression. The first has already been refuted because the Vaibhāṣika has already been refuted." "If the second, coarse appearance, is the nature of consciousness, then how can it be refuted that suffering and happiness are not real objects?" If it is experienced that suffering and happiness are different, thereby refuting that they are not different, then because it is experienced that coarse appearance and consciousness are different, why is it not refuted that the nature of consciousness is the same? Because it has been established that consciousness is unique, it is not the inner self-graspers, and because suffering and happiness gather in one mind, because one refutes the other, it will only become contradictory." "The third, even if the visual consciousness possesses three conditions, if the meaning of arising images is inferred from occasional signs, then why not establish eating meat from occasional signs? The fourth, if the mind arises later from a body without mind during samādhi, because the previous reasoning has already refuted it, it will become admitting arising from no cause.
Chinese
第五，如果是通达总义之事物，则会变成没有刹那混合。第六，声音本身的体性是不显现总义且非执著之因。如果不是这样，那么耳朵灵敏者从听到声音本身的体性中，会直接产生通达所说之义的智慧。仅仅因为是通达所说之义的因，就认为是能说之因，那么食物和梵行也会变成能说之因。写成形象的也不是能说之因，如果是，那么眼睛锐利者从看到写成的形象中，会生起通达所说之义的智慧。」「因此，能说之体性是关联和熟悉所特别显示的共同显现，因为从中会直接产生通达所说之义的智慧。其中，关联是没有颠倒顺序。熟悉是心里确定了它。」「此处未说遮破自证佛，是因为仅仅认为执著是胜义谛之事物，就与唯识宗相同。因为，声闻乘虽然承认了人无我，但由于执著所取之境的微尘是胜义谛，所以此处认为它不存在。如《现观庄严论》中说：‘为舍所取义，及不舍能取故，如依珊瑚道，当知摄真实。’并且，行道之方式大多与声闻乘相同，因此归纳于其中，在《释论》中说：声闻乘和被归入其范畴的自证佛也是，以一个现观次第而超胜。」「所以，此处没有写遮破和将要遮破声闻乘和唯识宗。之后，为了确定大乘之理，分为二：从小乘超胜之方式和详细分类。第一，如《宝性论》中说：‘大缘及彼二，智慧勤精进，方便善巧者，真实成大业，佛陀事业大，具足七大故，是故说大乘。’其中，所缘是为究竟之义而行，成办自己的利益是小。
English
Fifth, if it is an object that realizes the general meaning, then there will be no mixing of moments. Sixth, the nature of sound itself is that it does not manifest the general meaning and is not a cause of attachment. If it were not so, then those with keen ears would directly generate wisdom that understands the meaning of what is said from hearing the nature of the sound itself. If one considers it to be the cause of what is said simply because it is the cause of understanding what is said, then food and celibacy would also become the cause of what is said. What is written in form is also not the cause of what is said, because if it were, then those with sharp eyes would generate wisdom that understands what is said from seeing what is written in form." "Therefore, the nature of what is said is the common manifestation that is specially shown by connection and familiarity, because from it directly arises the wisdom that understands what is said. Among them, connection is not reversing the order. Familiarity is when one has determined it in one's mind." "Here, the reason for not mentioning the refutation of the Pratyekabuddha is that merely considering clinging to be a truly existent object is the same as the Mind-Only school. Because, although the Hearers acknowledge the absence of self of persons, they consider the atoms of the object of grasping to be truly existent, so here it is considered non-existent. As it is said in the Ornament for Clear Realization: 'In order to abandon the thought of the object of grasping, and because of not abandoning the grasping, like the path of relying on coral, it should be known as the collection of truth.' Moreover, the way of traversing the path is mostly the same as the Hearers, so it is included in it, and it is said in the commentary: The Hearers and the Pratyekabuddhas who are included in their category are also superior by one order of clear realization." "Therefore, here it is not written to refute and to be refuted by the Hearers and the Mind-Only school. After that, in order to ascertain the way of the Great Vehicle, there are two: the way of surpassing the Small Vehicle and the detailed classification. First, as it is said in the Ornament of the Sutras: 'The great object and those two, wisdom, diligence, effort, skillful means, truly accomplishing great deeds, the Buddha's great activity, because of possessing the seven great ones, therefore it is said to be the Great Vehicle.' Among them, the object is to act for the sake of the ultimate meaning, and accomplishing one's own benefit is small.