Tibetan
ས་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་ལ་གཉིས་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་བསྐྱེད་ཚུལ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང༌། སྐྱེས་བུས་གཙོ་བོ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཤེས་པར་བྱེད་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི་རང་བཞིན་རྒྱུ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། ཆེན་པོ་དང༌། ང་རྒྱལ་དང༌། དེ་ཙམ་ལྔ་སྟེ་བདུན་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང༌། དབང་པོ་བཅུ་གཅིག་དང་འབྱུང་བ་ལྔ་སྟེ་བཅུ་དྲུག་འབྲས་བུ་ཁོ་ནར་འདོད་ཅིང༌། སྐྱེས་བུ་རྒྱུ་འབྲས་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པར་འདོད་དེ། གཙོ་བོ་བྱེད་ཡིན་བྱ་བ་མིན། །ཆེན་པོ་སོགས་བདུན་བྱ་བ་བྱེད། །བཅུ་དྲུག་པོ་ནི་བྱ་བ་ཡིན། །སྐྱེས་བུ་བྱ་མིན་བྱེད་པ་༼༡༽མིན། །ཅེས་སོ། །སྐྱེ་ཚུལ་རང་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བས། རྒྱུ་འབྲས་བདག་གཅིག་པར་འདོད་དོ། །བསྐྱེད་ལུགས་ཀྱང་སྔར་ཡོད་གསལ་བར་བྱས་པ་ཙམ་ཡིན་གྱིས་སྔར་མེད་གསར་དུ་བསྐྱེད་པ་མི་འདོད་དོ། །འཇིག་ཚུལ་ཡང་གནས་སྐབས་ཉེ་བར་ཞི་བའམ། གསལ་བ་བསྐལ་པ་ཙམ་ལས། རང་བཞིན་གཏན་འཇིག་གི་མི་རྟག་པ་མི་འདོད་དོ། །སྐྱེས་བུའི་གཙོ་བོ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཚུལ་ནི། བདེ་སོགས་མི་གསལ་བ་གཙོ་བོའི་རང་བཞིན་དུ་ཡོད་ལ། གསལ་བ་ནི་ཚན་པ་གསུམ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་སྒྲ་སོགས་ཀྱི་བདེ་སོགས། བློ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་བདེ་སོགས། དེ་ལ་ཤར་བ་ཡུལ་གྱི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་བདེ་སོགས་སོ། ། དེ་དག་ལ་ལོངས་སྤྱོད་བྱེད་ན་ཤེས་རིག་སྟེ། སྤྱོད་ཚུལ་ནི་ཁ་ཕྱིར་བལྟས་ཀྱི་བློའི་མེ་ལོང་གི་ངོས་གཅིག་ལ་སྒྲ་སོགས་ཡུལ་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ཤར། ནང་བལྟས་ཀྱི་ངོས་ལ་ཤེས་རིག་གི་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བ་གཉིས་འདྲེས་པ་སྤྱོད་པའི་དོན་དུ་འདོད་དེ། བློ་ལ་ཤར་བ་སྐྱེས་བུས་ཤེས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་པ་དང༌། ཇི་ལྟར་འོ་མ་སེམས་པ་མེད་ན་ཡང༌། །བེའུ་འཕེལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་གཙོ་བོ་སྐྱེས་བུ་རྣམ་འཕེལ་བའི། །རྒྱུ་མཚན་ཉིད་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཅེས་པ་དང༌། སྐྱེས་བུ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་དག ། བསྒྲུབ་ཕྱིར་གཙོ་བོ་རབ་འཇུག་སྟེ། །ལྟད་མོ་པ་དག་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། །གར་གྱི་ལྟད་མོ་བྱེད་པ་བཞིན། ། ཅེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དོན་མ་ཤེས་པའི་ཉེས་པ་ནི། གཙོ་བོ་རང་བཞིན་དང༌། གནས་སྐབས་འགྱུར་བའི་རྣམ་འགྱུར་ལ། །བདག་གི་རྣམ་པར་བཟུང་ནས་འགྱུར་བར་བཟུང་བས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་ནས་འཁོར་བར་འཁྱམས་པར་འདོད་དེ། རང་བཞིན་འཇུག་པ་ལས་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམས། །མུན་པས་བསྒྲིབ་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སེམས་ཀྱིས། །བདག་གིས་བྱས་ཞེས་མི་མཁས་སེམས་པ་ཡིན། །རྩ་འགྲུགས་བྱེད་པའི་ནུས་པའང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཅེས་པ་དང༌།
Chinese
关于解释“地”（梵文：Pṛthivī，梵文罗马拟音：prthivī，汉语字面意思：地）的方法有两种：一是了解因和果的产生方式；二是了解“补特伽罗”（梵文：Pudgala，梵文罗马拟音：pudgala，汉语字面意思：人）如何享用“主物”。第一种情况，自性只是因，大、我慢、五唯（五种“tanmātra”）这七者是因；十一个“根识”和五个“大种”这十六者被认为是果；“补特伽罗”被认为既非因也非果。主物是作者，不是行为者。大等七者是行为者，也是行为。十六者只是行为。补特伽罗既非行为者，也非作者。如此说。产生的规律是从自性本身产生，因此认为因果本体是一。产生的模式也只是将原本存在的东西显现出来，不认为是从未有过的全新产生。毁灭的方式也只是暂时的平息或显现一个“劫”（梵文：kalpa，梵文罗马拟音：kalpa，汉语字面意思：时限），不认为自性是彻底毁灭的无常。补特伽罗享用主物的方式是：不明显的乐等存在于主物的自性中，而明显的是三个部分：外境声音等的乐等，心识本体的乐等，以及显现在其上的外境影像的乐等。享用这些的是智慧，享用的方式是：面朝外的“心”的镜子的一面上显现声音等外境的影像，面朝内的面上显现智慧的影像，两者混合被认为是享用的意义。心识上显现的被补特伽罗所知。如牛奶虽无心识，却是小牛生长的原因一样。同样，主物也成为补特伽罗增长的原因。如此说。为了补特伽罗能够享用，主物才显现，为了观众能够成就，就像舞蹈的表演一样。如此说。不了解这样道理的过患是：将主物的自性和暂时变化的形态，执着为“我”（梵文：ātman，梵文罗马拟音：ātman，汉语字面意思：自我）的形态，执着为变化，从而颠倒，在轮回中流转。从自性的作用中产生功德，因黑暗遮蔽而产生颠倒之心，无知的人认为是我所做。也没有使脉络运转的能力。如此说。
English
There are two ways to explain "earth" (Sanskrit: Pṛthivī, Romanized Sanskrit: prthivī, literal Chinese meaning: earth): first, to understand the way causes and effects are produced; second, to understand how "Pudgala" (Sanskrit: Pudgala, Romanized Sanskrit: pudgala, literal Chinese meaning: person) enjoys the "Pradhāna" (Sanskrit: Pradhāna, Romanized Sanskrit: pradhāna, literal Chinese meaning: primary matter). In the first case, Prakṛti (Sanskrit: Prakṛti, Romanized Sanskrit: prakṛti, literal Chinese meaning: nature) is only the cause, and Mahat (Sanskrit: Mahat, Romanized Sanskrit: mahat, literal Chinese meaning: great), Ahaṃkāra (Sanskrit: Ahaṃkāra, Romanized Sanskrit: ahaṃkāra, literal Chinese meaning: ego), and the five Tanmātras (Sanskrit: Tanmātra, Romanized Sanskrit: tanmātra, literal Chinese meaning: subtle elements) are the seven causes; the eleven Indriyas (Sanskrit: Indriyas, Romanized Sanskrit: indriyas, literal Chinese meaning: senses) and the five Mahābhūtas (Sanskrit: Mahābhūtas, Romanized Sanskrit: mahābhūtas, literal Chinese meaning: great elements) are considered only the sixteen effects; "Pudgala" is considered neither cause nor effect. Pradhāna is the agent, not the actor. The seven, such as Mahat, are both actors and actions. The sixteen are only actions. Pudgala is neither the actor nor the agent. Thus it is said. The law of production is that it arises from Prakṛti itself, so it is believed that the cause and effect are one entity. The mode of production is only to reveal what already exists, and it is not believed that it is a completely new creation that has never existed before. The way of destruction is only a temporary cessation or manifestation for a Kalpa (Sanskrit: kalpa, Romanized Sanskrit: kalpa, literal Chinese meaning: eon), and it is not believed that Prakṛti is completely destroyed and impermanent. The way Pudgala enjoys Pradhāna is that the unclear pleasure, etc., exists in the nature of Pradhāna, and the clear ones are three parts: the pleasure of external sounds, etc., the pleasure of the nature of consciousness, and the pleasure of the image of external objects that appear on it. It is wisdom that enjoys these, and the way of enjoying is that the image of external objects such as sounds appears on one side of the mirror of the "mind" facing outward, and the image of wisdom appears on the side facing inward, and the mixture of the two is considered the meaning of enjoyment. What appears in the mind is known by Pudgala. Just as milk, though without consciousness, is the cause of the growth of calves. Similarly, Pradhāna becomes the cause of the growth of Pudgala. Thus it is said. In order for Pudgala to enjoy, Pradhāna appears, and in order for the audience to be accomplished, it is like a dance performance. Thus it is said. The fault of not understanding such a principle is that the nature of Pradhāna and the temporary changes in form are clung to as the form of "self" (Sanskrit: ātman, Romanized Sanskrit: ātman, literal Chinese meaning: self), clung to as change, thus reversed, and wander in Saṃsāra (Sanskrit: Saṃsāra, Romanized Sanskrit: saṃsāra, literal Chinese meaning: cycle of existence). From the action of Prakṛti, merits arise, and due to the obscuration of darkness, a reversed mind arises, and the ignorant think that it is done by me. There is also no ability to make the channels work. Thus it is said.
Tibetan
སྐྱེས་བུ་འདི་ནི་དོན་དམ་དུ། །རྟོག་པ་དག་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། །རང་བཞིན་དེ་ལྟར་མ་ཤེས་པའི། ། རྨོངས་པ་རྟག་ཏུ་འཁོར་བར་འཁྱམ། །ཞེས་སོ། །དེའང་གཙོ་བོའི་རྣམ་འགྱུར་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པོ་རྣམས་སྒྱུ་མ་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྣང་བ་ལ། བདག་ཏུ་ཞེན་ནས་བདེན་པར་བཟུང་བས་འཁོར་བར་འཁྱམས་པ་ལ། བདག་གི་རང་བཞིན་བྱ་བྱེད་དང་བྲལ་བ་རྟག་པ་ཁྱབ་པ་གཡོ་བ་མེད་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་སྟེ་ཤེས་ནས་དེའི་ངང་ལས་མི་གཡོ་བ་དག་གྲོལ་བར་འདོད་པའོ། །དོན་དེ་དག་༼༡༽ཤེས་པའི་ཕན་ཡོན་ནི་གྲོལ་བ་འགྲུབ་པ་སྟེ། དེ་ཙམ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ཤེས་ན། རལ་བའམ་སྤྱི་བོ་གཙུག་ཕུད་དམ། །ཆ་ལུགས་གང་གིས་གནས་ཀྱང་རུང༌། །བསྟི་གནས་གང་དུ་དགའ་བ་དེར། །གྲོལ་འགྱུར་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །ཅེས་སོ། ། གཉིས་པ་དབང་ཕྱུག་པ་ནི། ལྷ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོས་རྒྱུད་སྡེ་མང་དུ་གསུངས་པ་ལས། སློབ་མ་རྐང་མིག་པ་དང༌། གཟེགས་ཟན་པ་གཉིས་སོ། །དེའང་དྲང་སྲོང་གཅིག་ཨུ་མ་བསྲུང་དུ་བཅུག་པ་དེས། ཆགས་པ་སྐྱེས་ནས་དཀའ་ཐུབ་ལས་ཉམས་ཀྱིས་དོགས་ནས། ཨུ་མའི་རྐང་པ་ལ་མིག་བལྟས་ནས་རང་གི་དཀའ་ཐུབ་བསྒྲུབས་པས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། རྐང་མིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེས་བརྩམས་པའི་རིག་པའི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་བསྟན་བཅོས་ལ་བརྟེན་པ་རྣམས་ལ་རིག་པ་ཅན་པ་ཟེར། འབྲས་ཀྱི་ཟེ་ཁ་རེ་ཟོས་ནས་དཀའ་ཐུབ་བྱས་པས། གཟེགས་ཟན་པ་ཞེས་བྱ་བས་བརྩམས་པའི་བྱེ་བྲག་གསལ་བའི་བསྟན་བཅོས་ལ་བརྟེན་པ་རྣམས་ལ་བྱེ་བྲག་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་དག་འགྲོ་བའི་བདེ་སྡུག་དང༌། འཁོར་བ་དང་གྲོལ་བ་ཐམས་ཅད་དབང་ཕྱུག་མ་མཉེས་པ་དང་མཉེས་པས་བྱས་པར་འདོད་དེ། འགྲོ་བ་པོ་འདི་ཤེས་པ་ཡོད་མིན་ཏེ། །བདག་གི་བདེ་སྡུག་བདག་ལ་རང་དབང་མེད། །དབང་ཕྱུག་གིས་བཏང་ཡང་ན་གཡང་སའམ། །མཐོ་རིས་དག་ཏུ་འགྲོ་བ་ཁོ་ནར་ འགྱུར། །ཅེས་སོ། །དེའང་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཚེ་གང་ཕུལ་བ་དེ་ཚེ་འདིར་ཐོབ་ལ། དེ་དག་ཕྱི་མར་བདག་གི་འཁོར་དུ་མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེ་བར་འདོད་དེ། བྲམ་ཟེ་འདོད་ལ་བྲམ་ཟེ་དང༌། །རྒྱལ་རིགས་འདོད་ལ་རྒྱལ་རིགས་དང༌། །ནོར་རྣམས་འདོད་ལ་ནོར་རྣམས་ཀྱི། །མཆོད་སྦྱིན་དམ་པ་ཡང་དག་བརྩམ། །ཞེས་སོ། །ལྷ་མཉེས་པའི་དོན་དུ་རང་གི་ལུས་སྦྱིན་སྲེག་བྱས་པས་གྲོལ་བར་སྨྲའོ། །འདི་དག་གི་གཞུང་འཛིན་པ་དག་ལ། དབང་ཕྱུག་པ། འུག་ཕྲུག་པ། དོན་དྲུག་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་དག་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཐམས་ཅད་དོན་དྲུག་ཏུ་རིག་པས་དཔྱད་དེ་འདུས་པར་འདོད་པས། རིག་པའི་ཕྱོགས་ལ་བརྟེན་པ
Chinese
此士乃是真谛中，清净分别之自性，若不识知如是性，「愚昧恒常漂轮回。」如是说。彼等主之变相二十四者，如幻而于世俗中显现，执著为我而取为真实故，漂泊于轮回中。我之自性离能作所作，常恒遍布不动摇，乃是真谛之实相，知已不离彼性而住者，欲求得解脱也。知晓彼等义理之利益乃是成就解脱，仅知彼二十五者，无论发髻或顶髻，或以任何装束安住，于任何悦意之处，皆得解脱，对此毫无疑虑。如是说。 第二自在天派：大自在天神宣说了众多续部，其中弟子有足目派和食滴派两种。彼等之中，一位仙人被委以守护乌玛女神之责，然生起贪恋，恐失去苦行，故注视乌玛之足，精进自身苦行而得成就，因此，足目派所著之《理智见》论典，依之而行者被称为理智派。仅食稻穗之尖端而行苦行，故食滴派所著之《差别明》论典，依之而行者被称为差别派。此等认为有情之苦乐，轮回与解脱，皆由自在天不悦与悦意所致。此有情众生是否具有觉知？我之苦乐我无自主权，由自在天所遣，或堕悬崖，或升天界，唯有前往而已。如是说。彼等又认为，于供养布施之时，所献之物于此生可得，彼等来世将成为我之眷属而生于天界。婆罗门欲求婆罗门，刹帝利欲求刹帝利，财富欲求财富者，应作殊胜之供养布施。如是说。又说为令天神欢喜，焚烧自身而得解脱。此等之教义持有者，被称为自在天派、猫头鹰派、六义派。此等认为一切宗义皆可于六义中以理智分析而归纳，故依于理智之宗派。
English
This being is truly, The nature of pure discernment. Not knowing that nature as such, "The deluded constantly wander in samsara." So it is said. Those twenty-four aspects of the chief, appearing illusorily in conventional truth, are clung to as self and grasped as real, thus wandering in samsara. The nature of self, free from action and agent, constant, pervasive, and unwavering, is the ultimate truth. Knowing this and remaining unwavering in that state, one desires liberation. The benefit of knowing these truths is the attainment of liberation. Just knowing these twenty-five, whether with matted hair or a topknot, or abiding in any attire, in whatever pleasing place, liberation will occur; there is no doubt about this. So it is said. Secondly, the Ishvara school: The great god Ishvara spoke many tantras, from which came two disciples: the Foot-Eyed ones and the Grain-Eaters. Among them, a Rishi was entrusted to guard Uma, but lust arose, and fearing to fall from his asceticism, he gazed at Uma's foot and accomplished his own asceticism. Therefore, those who rely on the treatise called "The View of Intellect," composed by the one called Foot-Eyed, are called Intellectuals. Having performed asceticism by eating only the tips of grains, those who rely on the treatise called "Clarification of Distinctions," composed by the one called Grain-Eater, are called Distinctionists. These believe that all the happiness and suffering of beings, and all of samsara and liberation, are caused by Ishvara's displeasure or pleasure. Does this sentient being have awareness? I have no control over my own happiness and suffering. Sent by Ishvara, I will either fall into a precipice or go to the heavens. So it is said. They also believe that whatever is offered at the time of sacrifice is obtained in this life, and in the next life, they will be born in the heavens as my retinue. Brahmins desiring Brahmins, Kshatriyas desiring Kshatriyas, those desiring wealth should perform excellent offerings and sacrifices. So it is said. They also say that liberation is attained by burning one's own body as a sacrifice to please the gods. Those who uphold these doctrines are called Ishvaras, Owl-Offspring, and Six-Meaning-Holders. These believe that all philosophical tenets can be analyzed and summarized into six meanings through reason, thus relying on the side of reason.