Tibetan
་ལ་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བསྟན་ཏོ། ། ཞེས་པའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མདོ་ལས། ངས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་ཐེག་པ་ལ་གསར་དུ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང༌། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ། བདག་ཏུ་བལྟ་བ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་འཛིན་པས་བཅིངས་པ་རྣམས་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་གསུངས་ཀྱི། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བ་སྟེ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་གནད་དོ། །གནས་ལུགས་རང་བཞིན་གྱིས་དག་ཅིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་མ་ཤེས་ན། ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིའི་གཉེན་པོར་མི་རྟག་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། སྟོང་པ་དང༌། མི་གཙང་བར་བསྒོམས་ཀྱང་ལམ་དེས་གྲོལ་བར་མི་ནུས་ཏེ། རྣལ་དོན་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། དགེ་སློང་དག །དཔེར་ན་སོ་ཀའི་དུས་ལ་བབ་པ་ན། སྐྱེ་བོ་དག་ཁྲུས་རས་བཅིངས་ཏེ། རང་གི་རྒྱན་དང་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་དག་གི་ཆུ་ལ་རྩེའོ། །དེས་ན། དེར་གཅིག་གི་རིགས་དང་ལྡན་པའི་ནོར་བུའི་བཻ་ཌཱུརྱ་ཆུའི་ནང་དུ་བཞག་པ་དང༌། དེ་ནས་བཻ་ཌཱུརྱའི་དོན་དུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྒྱན་བཞག་ནས་ཆུ་ལ་ཞུགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་དེ་ན་ཡོད་པའི་བསེག་མའམ། གྱོ་མོ་དེ་དག་ནོར་བུར་སྙམ་ནས་བཟུང་སྟེ། བདག་གིས་ནོར་བུ་རྙེད་དོ་སྙམ་ནས་བྱུང་ངོ༌། །བྱུང་ནས་ཀྱང་རྫིང་བུའི་འགྲམ་དུ་བལྟས་པ་ན་འདི་ནི་ནོར་བུའོ་སྙམ་པའི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ །རྫིང་གི་ཆུ་དེ་ཡང་ནོར་བུའི་འོད་དང་འདྲ་བར་སྣང་ངོ༌། །དེ་དག་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ཆུ་དེ་མཐོང་ནས། ཨེ་མ་ཧོ། ནོར་བུའོ་སྙམ་པའི་འདུ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཞུགས་སོ། །དེ་ནས་དེ་ལ་ཐབས་ལ་མཁས་ཤིང་ཡིད་གཞུངས་པ་ཞིག་གིས་ནོར་བུ་དེ་ཡང་དག་པར་རྙེད་པར་གྱུར་ཏེ། དགེ་སློང་དག་དེ་བཞིན་དུ་ནོར་བུ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་ཤེས་པ་ཁྱེད་ཀྱིས། ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་དང༌། ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པ་དང༌། ཐམས་ཅད་མི་སྡུག་པའོ། །ཞེས་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྒོམ་ཞིང་སྒོམ་ལ་མང་དུ་བྱས་ཤིང་མང་དུ་བྱས་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དོན་མེད་དོ། །དགེ་སློང་དག་དེའི་ཕྱིར་རྫིང་གི་གསེག་མ་དང་གྱོ་མོ་རྣམ་པར་གནས་པ་ལེན་པ་ལྟར། མི་འགྱུར་བར་ཁྱེད་ཅག་ཐབས་ལ་མཁས་པར་གྱིས་ཤིག །ཅེས་གསུངས་སོ། །དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་མི་ཤེས་པར་གང་ཡང་མེད་པའི་སྟོང་པར་འདོད་པ་ནི་ཆད་པར་ལྷུངས་པས་ཕྱི་རོལ་པ་དང་དོན་ལ་མཚུངས་པས་སྨད་དེ། དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ལས། འོད་སྲུངས་གང་དག་བདག་ཏུ་བལྟ་བ་རི་རབ་ཙམ་ནི་སླ་ཡིས། མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བལྟ་བ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་དང༌། བཞི་བརྒྱ་པ་ལས། སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ལྟ་ཉེས་ན། །ཤེས་རབ་ཆུང་རྣམས་ཕུང་པར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་སྦྲུལ་ལ་བཟུང་ཉེས་དང༌། །རིགས་སྔགས་བསྒྲུབས་པ་ལོག་པ་བཞིན། །ཞེས་པ་བཞིན་ནོ། འདི་ཉིད་ངེས་དོན་དུ་གསུང་ཚུལ་ཕན་ཡོན་དང་བཅས་པ་ནི། བཀའ་བར་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པར་བསྟན་པ་ལས་ཆེས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ། ཐ་མར་གདོད་མ་ནས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་འོད་གསལ་ངེས་པའི་དོན་དུ་གསུངས་པས། གདུལ་བྱ་དབང་པོ་རྣོན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས་ཏེ། སེམས་ཞུམ་པ་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་རླབས་ཆེར་བསྐྱེད་དེ་བརྩོན་པ་དང༌། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཅན་དུ་མཐོང་བས་གུས་ཤིང་རང་ལ་རློམ་སེམས་མེད་པ་དང༌། གནས་ལུགས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་པས་ཤེས་རབ་རྒྱ་ཆེན་འཕེལ་ཞིང་ལོག་པར་ལྟ་བ་མེད་པ་དང༌། བདག་དང་སེམས་ཅན་མཚུངས་པར་མཐོང་བས་བྱམས་པ་སྐྱེ་བ་དང༌། སྒྲོ་སྐུར་ཞི་བའི་བདེན་པ་མཐོང་བ་ལ་འཇུག་པས། སྟོང་པ་སྐུར་འདེབས་ཀྱི་མཐའ་དང་བྲལ་ཏེ། སངས་རྒྱས་མྱུར་དུ་ཐོབ་པ་ཉིད་དུ་རྒྱུད་བླ་མ་ལས། སྤྲིན་དང་རྨི་ལམ་སྒྱུ་བཞིན་དེ་དང་དེར། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་རྣམ་ཀུན་སྟོང་པ་ཞེས། གསུངས་ནས་ཡང་འདིར་རྒྱལ་རྣམས་སེམས་ཅན་ལ། སངས་རྒྱས་སྙིང་པོ་ཡོད་ཅེས་ཅི་སྟེ་གསུང༌། སེམས་ཞུམ་སེམས་ཅན་དམན་ལ་བརྙས་པ་དང༌། ཡང་དག་མི་འཛིན་ཡང་དག་ཆོས་ལ་སྐུར། །བདག་ཅག་ལྷག་པའི་སྐྱོན་ལྔ་གང་དག་ལ། ། ཡོད་པ་དེ་དག་དེ་སྤང་དོན་དུ་གསུང༌། །ཞེས་པ་དང༌། འདི་ལྟར་དེ་ནི་ཐོས་པ་ལས། །སྤྲོ་དང་སྟོན་པ་བཞིན་གུས་དང༌། །ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་བྱམས་ཆེན་བསྐྱེད། །ཆོས་ལྔ་སྐྱེ་ཕྱིར་དེ་ལ་ནི། །ཁ་ན་མ་ཐོ་མེད་མཚུངས་ལྟ། །སྐྱོན་མེད་ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་དང༌། །བདག་དང་སེམས་ཅན་མཚུངས་བྱམས་ལས། ། སངས་རྒྱས་ཉིད་ནི་མྱུར་དུ་ཐོབ། །ཅེས་གསུངས་སོ། །གནས་འདི་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བསྐྲུན་པ། དབང་པོ་སྦྱངས་པ། དགེ་བའི་བཤེན་གཉེན་དམ་པས་ཟིན་པ་རྣམས་གྱིས་དད་པས་དོན་སྤྱིའི་ཚུལ་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱིས། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཕལ་དང་ཉན་རང་གི་རིགས་ཅན་དང་སྟོང་པ་མཐར་འཛིན་དུ་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། རང་བྱུང་རྣམས་ཀྱི་དོན་དམ་སྟེ། དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་བྱ་ཡིན། །ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་འོད་འབར་བ། །མིག་མེད་པས་ནི་མཐོང་བ་མེད། །ཅེས་པ་དང༌། དེའི་འགྲེལ་པར། ཇི་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་འདི་ནི་འཇིག་ཚོགས་ལ་བལྟ་བར་ལྟུང་བ་རྣམས་དང༌། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་རྣམས་དང་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སེམས་རྣམ་པར་གཡེང་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ལགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །ནམ་མཁའ་འདྲ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་ནི། །རང་བཞིན་དག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ངོ་མཚར་རྨད། །གང་གིས་དེ་རྟོགས་རྒྱལ་བའི་གོ་འཕང་འཛིན། །ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེའི་དོན་ལ་མཁས་པ་ཡིན། །དེ་ལྟར་འཕྲོས་དང་བཅས་པས་འཁྲུལ་དུས་དགོངས་པའི་གནས་ཚུལ་བསྟན་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །༈ སྤྱི་དོན་བཞི་པ་གདམས་པ་ཉམས་ལེན་གྱིས་མཚོན་ཚུལ་བསྟན་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། གདམས་གཞི་རྒྱུད་ལུང་བབས་ཚུལ་གྱིས་ཁོག་བཅིངས། གདམས་ཚུལ་དབང་གི་ཆུ་བོས་རྒྱུད་སྦྱང༌། གདམས་ཁྲིད་ཉམས་ལེན་གྱི་རིམ་པས་གྲོལ་བར་བྱའོ། །དང་པོ་ནི་གཞི་ལྷུན་གྲུབ་ཆེན་པོའི་ངང་ལས། ཐུགས་རྗེས་རང་སྣང་དུ་རིག་པས་དབང་བཞི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཆུ་བོ་ཡེ་རྫོགས་རང་བྱུང་ཆེན་པོར་ཐོབ་སྟེ། དགོངས་པ་རང་བྱུང་གི་མན་ངག་རང་ཤར་བས། ལུང་སྟོན་པའི་བླ་མ་མེད་པར་སངས་རྒྱས་པ་ནི། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་གཞི་ཐོག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་ པའོ། །དེ་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས་ལོངས་སྐུར་བཞེངས་ཏེ། རྣམ་དག་སྟུག་པོ་བཀོད་པའི་ཞིང་དུ་རིགས་ལྔའི་དཀྱིལ་འཁོར་མངོན་པར་སྣང་བ་དང༌། སྟོན་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་འཁོར་རིགས་བཞིའི་སངས་རྒྱས་ཚོམ་བུར་རང་སྣང་དུ་གསལ་བ་ལ། དགོངས་པ་བཞི་འདུས་ཀྱི་དབང་རང་རྫོགས་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་རྫོགས་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོས་བརྡའི་ཆོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་དུས་སུ་གསུངས་སོ། །དེ་ནས་ལོངས་སྐུ་ཡབ་ཡུམ་གྱི་བྱིན་རླབས་ཐུགས་རྗེ་རང་ཤར་གྱི་རྩལ་ལས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དཔལ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་རང་བྱོན་ཏེ། དགོངས་པ་ཡེ་རྫོགས་ཀྱི་དབང་དང་ཆོས་ཉིད་རང་བྱུང་གི་གདམས་པ་ཡེ་བབས་ལྷུན་གྲུབ་ཆེན་པོར་ཐོབ་ནས། གནས་རིགས་གསུམ་དུ་གདུལ་བྱའི་དོན་མཛད་དོ། །ཀུན་གསལ་ལས། ངས་ལེན་མ་མྱོང་བའི་ལུས་གཉིས་བླངས་པས། མཐོང་མ་མྱོང་བའི་ཡུལ་གཉིས་མཐོང༌། གྲགས་མ་མྱོང་བའི་སྒྲ་གཅིག་བྱུང༌། བརྗོད་མ་མྱོང་བའི་ཚིག་གཅིག་བྱུང༌། དེའི་ཚེ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་སོ། །ཞེས་སོ། །ལེན་མ་མྱོང་བའི་ལུས་ནི་ཆོས་སྐུ་ནང་གས
Chinese
考虑到这一点，（佛）显示一切法皆是空性。这是《涅槃经》中所说。我说在般若波罗蜜多中显示一切法皆是空性，是为了利益那些声闻、缘觉和新进入大乘的菩萨们，以及其他外道们，他们对事物执着，视之为我，被概念的执取所束缚。实际上，一切法都是自性光明，应当认识到那是如是性的意义，是自然成就的自性。这是所说之要点。如果不了解实相是自性清净且自然成就的，那么即使修习四颠倒的对治法——无常、痛苦、空性和不净，也无法通过那条道路获得解脱，因为没有领悟真实的意义。又是那部经中说：比丘们，譬如在索卡时节到来时，人们系着浴巾，在自己装饰和使用的水中嬉戏。因此，在那里将一种宝石，毗琉璃，放入水中。然后，为了毗琉璃的缘故，他们全部放下装饰，进入水中。然后，在那里存在的沙砾或瓦片，他们认为是宝石而抓住，心想我得到了宝石。出来后，在池塘边观看时，会强烈地认为这是宝石。池塘的水也像宝石的光芒一样显现。他们看到那样显现的水后，惊呼：哎玛霍！强烈地认为那是宝石。然后，在那里，一位精通方法且心怀善意的人，真正地找到了那颗宝石。比丘们，同样，你们这些不像宝石一样不了解法之真实性的人，修习并反复修习，安住于一切皆是无常、一切皆是痛苦、一切皆是无我和一切皆是不净的执着，那些全部都是没有意义的。比丘们，因此，就像取池塘中存在的沙砾和瓦片一样，你们不要改变，要精通方法。这样说。胜义谛是
English
Considering this, (the Buddha) showed that all dharmas are emptiness. This is what is said in the Nirvana Sutra. I said that in the Prajnaparamita, showing that all dharmas are emptiness, is for the benefit of those Shravakas, Pratyekabuddhas, and Bodhisattvas who are newly entering the Mahayana, as well as other non-Buddhists, who are attached to things, view them as self, and are bound by the grasping of concepts. In reality, all dharmas are naturally luminous, and one should recognize that as the meaning of Suchness, the nature of spontaneous accomplishment. This is the point that is being made. If one does not understand that the nature of reality is naturally pure and spontaneously accomplished, then even if one meditates on the antidotes to the four perversions—impermanence, suffering, emptiness, and impurity—one will not be able to attain liberation through that path, because one has not realized the true meaning. Again, it says in the same text: Monks, for example, when the time of Soka arrives, people tie bathing cloths and play in the water with their own ornaments and things they use. Therefore, there, a jewel, a beryl, is placed in the water. Then, for the sake of the beryl, they all put down their ornaments and enter the water. Then, the gravel or tiles that are there, they think are jewels and grab them, thinking, 'I have found a jewel.' After coming out, when they look at the edge of the pond, they strongly think that this is a jewel. The water of the pond also appears like the light of a jewel. Seeing the water appearing like that, they exclaim, 'Emaho!,' and strongly think that it is a jewel. Then, there, someone who is skilled in means and has a kind heart, truly finds that jewel. Monks, similarly, you who do not know the true nature of the Dharma like a jewel, meditating and repeatedly meditating, abiding in the grasping that everything is impermanent, everything is suffering, everything is selfless, and everything is impure, all those are meaningless. Monks, therefore, just like taking the gravel and tiles that are in the pond, do not change, be skilled in means. Thus it is said. The ultimate truth is
Chinese
如果不了解空性的道理，认为什么是都没有的空，那就是堕入了断见，在意义上与外道相同，因此应受到谴责。《宝积经》中说：“光护，有些人认为我如须弥山一样大，这还容易。具有慢心的人认为空性是如此，则不然。”又如《四百论》中说：“如果错误地看待空性，智慧浅薄者将会毁灭。就像抓蛇不当，或者修持咒语错误一样。”就像这样。这本身以决定性的意义宣说的方式，以及所具有的利益是：这比《中品经》所说的一切法皆空更为殊胜，最终宣说的是从原始以来自然成就、光明磊落的决定性意义。因此，调伏的对象中根器锐利者能够证悟，因为没有灰心丧气，所以在菩提方面生起广大的心，并精进；视一切众生具有菩提的精华，所以恭敬，并且自己没有傲慢之心；因为如实地证悟了实相，所以广大的智慧增长，并且没有邪见；视自己和众生平等，所以生起慈爱；进入到止息增益和损减的真谛，因此，远离了诽谤空性的边见，在迅速获得佛果方面，《宝性论》中说：“如云和梦幻，幻术般，于此于彼，一切所知皆是种种空性。”说了之后又说，在此诸佛对众生说：“有如来藏”，是为什么呢？为了舍弃灰心、轻蔑下劣众生，不执著正见、诽谤正法，我们具有的五种过失。为了舍弃那些过失而宣说。又说：“像这样，那是从听闻中，生起欢喜和如导师般的恭敬，生起智慧、般若、大慈。为了生起五种法，对于它，没有罪过，视为平等。没有过失，具有功德，从自己和众生平等的慈爱中，迅速获得佛果。”这样说了。这个处所是创造无量功德之根，调伏根器，被殊胜的善知识所摄受的人们，应该以信心在总的意义上理解，是这样，而不是普通凡夫和声闻缘觉的种姓，以及执着于空性边见的人们的行境。
English
If one does not understand the nature of emptiness and thinks that emptiness is the absence of anything, that is falling into nihilism, which is similar to the views of non-Buddhists, and therefore should be condemned. The Ratnakuta Sutra says, "O Light Protector, it is easy for those who view self as large as Mount Meru. But it is not so for those with pride who view emptiness." Also, as the Four Hundred Stanzas says, "If emptiness is viewed incorrectly, those with little wisdom will be destroyed. Just as grasping a snake incorrectly, or performing a mantra incorrectly." It is like that. This itself, with the way of speaking in a definitive sense and the benefits it possesses, is: it is far more excellent than the intermediate teachings that teach all phenomena as empty. In the end, it is spoken of as the definitive meaning of primordially self-arisen and luminous. Therefore, those with sharp faculties among the disciples realize it. Because there is no discouragement, they generate a great mind towards enlightenment and strive. Seeing all sentient beings as having the essence of enlightenment, they are respectful and have no arrogance towards themselves. Because they realize the true nature without perversion, vast wisdom increases and there are no wrong views. Seeing themselves and sentient beings as equal, love arises. Entering into seeing the truth of the cessation of imputation and depreciation, they are free from the extreme of slandering emptiness. In terms of quickly attaining Buddhahood, the Uttaratantra Shastra says, "Like clouds, dreams, and illusions, here and there, all knowable things are completely empty in every way." Having said that, it also says here that the Victorious Ones say to sentient beings, "There is the Buddha-nature," why is that? It is to abandon discouragement, contempt for inferior beings, not grasping the correct view, and slandering the correct Dharma, the five faults that we possess. It is spoken to abandon those faults. It also says, "Like this, that is from hearing, generating joy and respect like a teacher, generating wisdom, prajna, and great love. In order to generate the five dharmas, for that, there is no fault, viewing it as equal. Without faults, possessing qualities, from the love of oneself and sentient beings being equal, Buddhahood is quickly attained." Thus it is said. This place is for creating immeasurable roots of virtue, taming the faculties, and those who are seized by the noble virtuous friend should understand the general meaning with faith. It is like this, and it is not the conduct of ordinary individuals, those of the Hearer and Solitary Realizer lineage, and those who are attached to the extreme of emptiness.