Tibetan
པལ་གྱི་སྤྲུལ་པ་ཞིག་འཁྲུངས་པའི་ལྟས་ལེགས་པས་རིམ་གྲོ་ཆེར་བསྐྱེད་ཅིག་ཅེས་ཟེར་རོ། །དེ་ནས་ཟླ་བ་དགུ་ངོ་དང་བཅུ་ན་ཁྱེའུ་ཤིན་ཏུ་མཛེས་པ་མིའི་བུ་མི་འདྲ་བ་ལྷའི་སྲས་འདྲ་བ་གཅིག་བལྟམས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཕོ་བྲང་གི་བྱང་ཤར་དུ་ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་མཆོད་རྟེན་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་བཞེངས་པའི་འཇིམ་པ་ལྷག་མ་ལས་མཆོད་རྟེན་གཅིག་བརྩེགས་པས་གཟུག་མ་ཐུབ་ནས་བྲེས་ཐག་གིས་བསྡམས་པས་གླེད་པོར་ཤོར་ཞེས་ཐམས་ཅད་བཞད་གད་དིར་དིར་བྱུང་བས་དེའི་མིང་མཆོད་རྟེན་གླེད་པོ་བྲེས་ཐག་ཅན་ཞེས་གྲགས་ཤིང་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ཚེ་རིང་བར་རྟོགས་སོ། །རྟའི་ལོའི་དཔྱིད་ཟླ་ར་བའི་སྐར་མ་རྒྱལ་གྱི་ཉིན་པར་སྐུ་བལྟམས་པའི་བཙས་སྟོན་རྒྱ་ཆེན་པོ་མཛད་ནས་མཚོ་ཆེན་པོའི་པདྨ་ལྟར་ཆེར་བསྐྱེད་པ་ལས་ལོ་དུས་སུ་ཞབས་འཛུགས་པ་དང་མཚན་གསོལ་བའི་དགའ་སྟོན་གྱི་ཚེ་མིང་ཅི་གདགས་བཀའ་བགྲོས་པ་ལས་རྒྱལ་བུ་ཉིད་བཞེངས་ནས་གནམ་ལྷ་བབས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ། ས་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་མངའ་བདག །མགོ་ནག་ཡོངས་ཀྱི་སྤྱི་རྗེ། སྤྲུལ་པའི་རྒྱལ་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་ལགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པས། བོད་འབངས་ཐམས་ཅད་ཡ་མཚན་སྐྱེས་ནས་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་འདུན་ནོ། །དེ་ནས་དགུང་ལོ་བཅུ་གསུམ་ལ་ཡབ་དགུང་དུ་གཤེགས་ནས་རྒྱལ་སྲས་མངའ་གསོལ་ཞིང་བཞུགས་པ་ལས། བློན་པོ་ཆེན་པོ་མ་ཞང་གྲོམ་པ་སྐྱེས་དབང་ཆེ་ནས་ཆོས་དར་དུ་ནི་མ་བཏུབ། ཐམས་ཅད་བོན་ལ་བཀོད་ནས་ཆབ་སྲིད་འཛིན་པའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཐུགས་མ་བདེ་ནས། བློན་པོ་ཆེན་པོ་འགོས་ལ་བོད་ཐམས་ཅད་དམ་པའི་ཆོས་ལ་དགོད་པའི་ཐབས་དྲིས་པས། འགོས་ཀྱི་མཆིད་ནས་དེ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པས་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ཆག་ཆེ་བའི་གླུད་དུ་བློན་པོ་ཆེན་པོ་གཉིས་ལོ་གསུམ་མ་ཆོད་པར་བཅུག་ན་ཕན་ཞེས་སྒྲོག་ཏུ་གཞུག་གིས། དེ་དུས་དེ་ལྟར་མཛད་པར་ཞུ་ཞེས་གླེང་ནས་མོ་རྩིས་པ་རྣམས་ལ་བརྔན་པ་བྱིན་ནས་སྒྲོག་ཏུ་བཅུག་པས་རྒྱལ་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་བསྒྲགས་པའི་ཚེ་རྒྱལ་པོས་བློན་འཁོར་ཀུན་བསགས་ནས་ངའི་གླུད་ལ་འགྲོ་ནུས་སུ་ཡོད་དྲིས་པས། འགོས་རྒན་པོ་ལངས་ཏེ་ངས་གཅིག་འགྲོ་བར་ཞུ་ཟེར་བ་དང༌། མ་ཞང་ཡང་འགྲན་པས་ལངས་ཏེ་ངས་ཀྱང་འགྲོ་བར་ཞུ་ཟེར་རོ། །དེ་ནས་སྟོད་ལུང་བྲང་མདར་མ་ཆོད་པ་བརྩིགས་ཏེ་ལོ་གསུམ་གྱི་ཡོ་བྱད་དང་བློན་ཆེན་པོ་གཉིས་བཅུག་དུས། གྱད་ཀྱི་སྐུ་བློན་ཏ་ར་ཀླུ་གོང་ལ་རྒྱལ་པོས་འགོས་རྒན་ཐོན་ཅིག་གསུངས་པས། ཏ་ར་ཀླུ་གོང་གིས་མ་ཆོད་པའི་སྒོ་ཕ་ཝང་ཆེན་པོས་གཅོད་དུས། འགོས་ཀྱིས་བྱ་རྒོད་ཀྱི་ལྷམ་དང་ཐུལ་པ་གྱོན་ནས། ཕབ་གོལ་གོལ་ཐོགས་ཏེ་བུག་སྒོར་འོངས་པའི་ཕྱི་བཞིན་མ་ཞང་གིས་ཀྱང་འབྲངས་པས། ཐལ་མོ་བརྡབས་ནས་ཕན་ཞེས་ལགས་པ་དེང་བྱས་པས། ཏ་ར་ཀླུ་གོང་གིས་ཡར་ཐེན་པ་ལ་མ་ཞང་གིས་འཇུས་པས་རྒོད་སྤུ་སྤར་གང་ཐོབ་ནས་ལུས་སོ། །དེ་ནས་ཀླུ་གོང་གི་སྒོ་བཅད་དེ་མཆད་པ་སྲུང་མི་བཞག་ནས་ཚུར་འོངས་ཏེ། རྒྱ་ཚ་ལྷས་སྣང་བྱང་མི་མེད་ལུང་སྟོང་དུ་གནག་རྟ་འཚོལ་བ་སྙད་བཏགས་ནས་སྤྱུགས། སྦལ་རྒྱལ་ཏོ་རི་འཛུམ་ལྟག་དགྱེད་ཀྱིས་ཤི་བས་ཆོས་ལ་མི་དགའ་བའི་བློན་པོ་ཅིག་ཀྱང་མེད་པའི་ཚེ། སྦ་སངས་ཤི་ལ་གསེར་ཕྱེ་བྲེ་གང་རྫོངས་ནས་པཎྜི་ཏ་གདན་འདྲེན་པར་མངགས་སོ། །དེ་ནས་འགོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ལ་གསོལ་པ། བོད་ཀྱི་བློན་འཁོར་ནི་ཆོས་ལ་དད་པ་ཉུང་བས་དང་པོ་ནས་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས་པར་བྱས་ན་མི་དགའ་བས་ཐབས་བྱེད་དགོས་སོ། །ཐམས་ཅད་ཚོགས་པ་ན་སྔོན་གྱི་ཡབ་མེས་རྣམས་ཀྱི་ཕྱུག་རིས་དང་མངའ་ཐང་རྒྱ་ཆེར་མཛད་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་དགོས་པས། ཤངས་རི་མི་འགྱུར་རིན་པོ་ཆེའི་རྩེ་ལ་ཤེལ་གྱི་མཁར་ཐོག་སྟོང་དང་ལྡན་པ་ཤར་ཕྱོགས་སུ་ཞང་པོ་རྒྱ་ཡི་ཡུལ་མཐོང་བ་གཅིག་བརྩེག་གམ། ཁས་པུ་རི་ཟངས་ཀྱི་སྦུབས་སུ་འཐུམ་མམ། ཝ་ལུང་གྲོག་པོ་གསེར་ཕྱེས་འགེངས་སམ། ཀ་ཆུའི་ཐང་ལ་ཁྲོན་པ་འདོམ་དགུ་བརྒྱ་དང་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུ་ཡོད་པ་ཞིག་འབྲུའམ། གཙུག་ལག་ཁང་བྲེའི་ཞབས་ཙམ་ཞིག་བཞེངས། གང་བྱེད་དྲིས་ཤིག་ཅེས་ཞུས་ནས། ལོ་གསར་རྒྱལ་གྱི་ཟླ་བ་ལ་ཐམས་ཅད་ཚོགས་པའི་ཚེ་རྒྱལ་པོས་དེ་སྐད་བཀའ་སྩལ་པ་དང༌། ཐམས་ཅད་ལན་མ་ཐེབས་པར་ཁ་རོག་ལུས་པ་ལས་འགོས་ཀྱིས་ལངས་ཏེ། རྗེ་གཅིག་ལགས་ཤངས་རིའི་སྟེང་དུ་ཤེལ་གྱི་མཁར་ཞང་པོ་རྒྱ་ཡི་ཡུལ་མཐོང་བ་སུས་ཀྱང་མི་འགྱོངས། འགྱོངས་ཀྱང་དེ་ལ་དགོས་པ་ཆུང༌། བོད་ཀྱི་ཕྲུ་བ་དང་གཟར་བུ་ཡན་ཆོད་ཟངས་སུ་སོང་ཡང་ཁས་པུ་རི་མི་ཐུམ། ཝ་ལུང་གྲོག་པོ་ཙང་འགྲམ་གྱི་བྱེ་མས་ཀྱང་མི་ཁེངས་ན་གསེར་ཕྱེས་ག་ན་ཁེངས། ཀ་ཆུའི་ཐང་ལ་ཁྲོན་པ་འདོམ་གང་འདྲུས་པ་དང་ཆུས་ཁེངས་ནས་འདྲུ་ས་མེད་ན་དགུ་བརྒྱ་དང་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུ་ཇི་ལྟར་འདྲུ། ། དེ་བས་ཀྱང་གཙུག་ལག་ཁང་བྲེ་ཞབས་ཙམ་ཞིག་བཞེང་ན་ཚེ་འདི་ཕྱི་གཉིས་ཀར་བདེ་ཞིང་མཐར་ཐུགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པ་ཞིག་འབྱུང་བས་དེ་མི་འཐད་ལགས་སམ་ཞེས་ཞུས་པས། བོད་འབངས་ཀྱི་བློན་འཁོར་ཐམས་ཅད་དགའ་སྟེ་འཐད་དི་རིར་བྱུང་ངོ༌། །དེའི་ཚེ་སངས་ཤིས་བལ་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་ཏེ་པཎྜི་ཏ་སུ་མཁས་དྲིས་པས། ཤཱནྟ་རཀྵི་ཏ་མཁས་པ
Chinese
据说，吉祥的征兆显示将有一位具光荣之化身者降生，因此要大兴法事。之后，在九个月又十天时，诞生了一位非常俊美的男童，不像凡人，宛如天神之子。当时，在王宫的东北方，用建造一百零八座无量寿佛塔剩余的泥土堆砌了一座佛塔，但由于无法使其稳固，便用绳索捆绑，结果变得倾斜，大家都哄堂大笑，因此这座佛塔被称为“歪脖子绳索塔”，并预示着国王将长寿。在马年春季首月（藏历），星宿为“རྒྱལ”（rgyal，胜利）之日，举行了盛大的诞生庆典，像大海中的莲花一样被精心养育。在适当时机，举行了登基和命名大典，在商议取何名时，王子亲自起身说道：“我是天神降临之王，是大地自然成就之主，是所有黑头百姓的统治者，是化身之王赤松德赞。”所有藏族百姓都感到惊奇，顶礼膜拜。之后，十三岁时，父亲去世，王子登基执政。然而，大臣麻祥仲巴杰权力极大，无法弘扬佛法，所有政事都按照苯教来处理，国王对此感到不安。于是，向大臣郭询问让整个藏区信仰正法的方法。郭回答说：“这非常好，为了消除国王的厄运，将两位大臣监禁三年，这样会有帮助。”于是，他让人散布这个消息。他与人商议说：“那时就那样做吧。”然后，他贿赂了占卜师，让他们散布消息，消息传遍了整个王国。国王召集所有大臣和随从，问道：“谁能代替我受难？”老臣郭站起来说：“我愿意去。”麻祥也争着站起来说：“我也愿意去。”之后，在托隆（stod lung，今堆龙德庆县）章达（brang mdar）建造了一座无法突破的监狱，将两位大臣和三年的生活用品关了进去。国王对巨力大臣达拉鲁恭说：“让郭老出来。”达拉鲁恭用巨大的铁门撞击监狱的门时，郭用老鹰的
English
It is said that auspicious omens indicated the birth of a glorious emanation, so great rituals should be performed. Then, after nine months and ten days, a very handsome boy was born, unlike ordinary people, like a son of the gods. At that time, in the northeast of the palace, a stupa was built from the remaining clay of building one hundred and eight stupas of Amitayus, but because it could not be stabilized, it was tied with ropes, resulting in it becoming crooked. Everyone burst into laughter, so the stupa was called "Crooked Neck Rope Stupa," and it was predicted that the king would live a long life. In the spring month of the Horse year, on the day of the star "རྒྱལ" (rgyal, victory), a grand birth celebration was held, and he was carefully raised like a lotus in the great ocean. At the appropriate time, the enthronement and naming ceremony were held. When discussing what name to give, the prince himself stood up and said, "I am the king descended from the gods, the lord of the spontaneously accomplished earth, the ruler of all black-headed people, the emanation king Trisong Detsen." All the Tibetan people were amazed and prostrated in worship. Later, at the age of thirteen, his father passed away, and the prince ascended the throne and ruled. However, the great minister Mazhang Zhongba Jie had great power and could not promote Buddhism. All affairs of state were handled according to Bon, which made the king uneasy. Therefore, he asked the minister Guo for a way to make the entire Tibetan region believe in the true Dharma. Guo replied, "This is very good. To eliminate the king's misfortune, imprisoning the two great ministers for three years will help." So, he had people spread this message. He discussed with people, saying, "Let's do it that way at that time." Then, he bribed the diviners to spread the message, and the message spread throughout the kingdom. The king summoned all the ministers and attendants and asked, "Who can suffer for me?" The old minister Guo stood up and said, "I am willing to go." Mazhang also stood up competing and said, "I am also willing to go." After that, an impenetrable prison was built in Tolung (stod lung, present-day Doilungdêqên County) Zhangdar (brang mdar), and the two ministers and three years' worth of supplies were locked inside. The king said to the giant minister Dara Luguong, "Let old Guo out." When Dara Luguong struck the prison door with a huge iron door, Guo used the eagle's
Chinese
穿上法衣和僧裙，拿着法杖戈尔戈尔来到门口，马祥也跟在后面。拍手说道“好”，做了这样的事。达拉·鲁贡向上跳，马祥抓住他，得到一把雕翎，然后离开了。之后，鲁贡关上门，不留守门人，就回来了。假借在嘉查拉桑向北无人空旷的地方寻找黑马为名，将他赶走。斯巴杰·多热·尊塔·杰以仰面朝天的姿势死去，没有一个不喜佛法的臣子的时候，送给斯巴·桑西一布袋金粉，派遣他去迎请班智达。之后，向俄的国王禀告：吐蕃的臣属对佛法的信仰很少，如果一开始就建造寺庙，他们不会高兴，所以必须想个办法。大家聚集在一起时，必须效仿先辈们积累的财富和广阔的疆土。在香日·米久仁波切的山顶上，建造一座拥有成千上万层楼的琉璃宫殿，能向东看到汉地吗？或者用铜皮包裹卡布日山吗？或者用金粉填满瓦隆峡谷吗？或者在嘎曲的平原上挖掘九百九十九个井吗？或者建造一个寺庙的地基？问问他们想做什么。新年之际，在国王的月份里，大家聚集的时候，国王这样说了。大家都没有回答，保持沉默，俄站起来说：尊敬的国王，在香日山上建造能看到汉地的琉璃宫殿，没有人能完成。即使完成了，也没有什么用处。吐蕃的纺锤和木碗都变成铜，也无法包裹卡布日山。瓦隆峡谷连藏河边的沙子都填不满，怎么能用金粉填满呢？在嘎曲的平原上挖一丈深的井，水就满了，没有地方可挖了，怎么能挖九百九十九个呢？与其那样，不如建造一个寺庙的地基，这样今生来世都能安乐，最终能获得佛陀的果位，难道不好吗？吐蕃的臣属们都高兴地说：“好，就这样吧！”那时，桑西去了尼泊尔，询问谁是博学的班智达。他们回答说：香塔拉克希塔是博学的。
English
Wearing Dharma robes and a monastic skirt, holding a staff that went 'gol gol,' he came to the door, followed by Ma Zhang. He clapped his hands and said 'Good,' doing this. Tara Lhugong jumped up, and Ma Zhang grabbed him, obtaining a handful of eagle feathers before leaving. Then, Lhugong closed the door, leaving no guard, and returned. Under the pretext of searching for a black horse in the desolate, uninhabited valley north of Gyatsa Lhasnang, he was driven away. Sbal Gyal Tori Zumtak Gyed died lying face up, and there was not a single minister who disliked the Dharma. He sent a bag of gold dust to Sba Sangshi and dispatched him to invite a Pandit. Then, he reported to the king of Ngos: 'The ministers of Tibet have little faith in the Dharma, so if we build a monastery from the beginning, they will not be happy, so we must find a way.' When everyone gathered, they had to follow the example of their ancestors, who had accumulated wealth and vast territories. 'On the top of Shangri Migyur Rinpoche, should we build a crystal palace with a thousand floors, facing east so that we can see the land of the Chinese? Or should we wrap Kapuri Mountain in copper? Or should we fill the Walung Valley with gold dust? Or should we dig nine hundred and ninety-nine wells in the plain of Kachui? Or should we build just the foundation of a monastery? Ask them what they want to do.' At the New Year, in the month of the king, when everyone gathered, the king spoke these words. Everyone remained silent without answering, so Ngos stood up and said: 'Respected King, no one can build a crystal palace on Shangri Mountain that can see the land of the Chinese. Even if it is built, it will be of little use. Even if the spindles and wooden bowls of Tibet are turned into copper, Kapuri Mountain cannot be wrapped. The Walung Valley cannot be filled even with the sand from the banks of the Tsangpo River, so how can it be filled with gold dust? If we dig a well one fathom deep in the plain of Kachui, it will be filled with water, and there will be no place to dig, so how can we dig nine hundred and ninety-nine? Rather than that, if we build just the foundation of a monastery, it will bring happiness in this life and the next, and ultimately we will attain the state of Buddhahood. Wouldn't that be good?' All the ministers of Tibet were happy and said, 'Good, let's do that!' At that time, Sangshi went to Nepal and asked who was the most learned Pandit. They replied: 'Shantaraksita is learned.'