Tibetan
། །དཔའ་བོ་གཅིག་ནས་མཐའ་ཡས་པར། །གསུངས་པའི་ངེས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། །དབུ་མ་ཀུན་གཞི་ཡང་དག་དོན། །ཡེ་ཤེས་རླུང་དང་ཐིག་ལེ་ནི། །དཔའ་བོ་གཅིག་པ་ཧེ་རུ་ཀའོ། །སྐུ་གཉིས་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་དང་། །སྟེང་འོག་དཀར་དམར་བདེན་གཉིས་དང་། །དེ་སོགས་ཡབ་ཡུམ་གཉིས་པའོ། །ལུས་ངག་ཡིད་དང་ཐིག་ལེ་རྩ། །སྟེང་འོག་བར་གསུམ་ཡི་གེ་གསུམ། །རླུང་གསུམ་སོགས་ཕྱིར་ལྷ་གསལ་སྟེ། །ཁམས་བཞི་སོགས་ལྡན་ཁྱབ་བྱ་བཞི། །ཡེ་ཤེས་ལྔ་དང་ཕུང་པོ་ལྔ། །འཁོར་ལོ་རླུང་དང་ཁྱབ་བྱེད་བཅས། །ལྷ་ལྔ་བསྟན་ཏེ་དུ་མར་གསུངས། །ནམ་མཁའ་ཡེ་ཤེས་རྣམ་ཤེས་ དྲུག །ལྷ་དྲུག་ཉོན་ཡིད་དང་བཅས་བདུན། །ཚོགས་བརྒྱད་སོགས་ཕྱིར་བརྒྱད་པ་དང་། །སྙིང་གའི་རྩ་རླུང་ས་བཅུ་སྟོབས། །དེ་སོགས་དགུ་དང་བཅུ་པ་དང་། །ཕུང་པོ་ཁམས་བཅུ་དབང་པོ་ཡུལ། །དྲུག་དྲུག་དེ་བཞིན་ལས་བྱེད་པ། །དབང་དྲུག་དང་བཅས་དཀྱིལ་འཁོར་ནི། །ལྷ་ལྔ་དགུ་དང་བཅུ་གསུམ་དང་། །ཉེར་ལྔ་སོ་གཉིས་སོ་བཞི་པ། །སོ་བདུན་རིགས་བརྒྱ་དུ་མའི་བར། །རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་འཁོར་ལོའི་གྲངས། །རྣམ་རྟོག་གྲངས་བཞིན་བསྟན་པ་སྟེ། །ཞལ་དང་ཕྱག་མཚན་དེ་དང་མཚུངས། །ལུས་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་བཤད་པ་ནི། །ཕྱི་རོལ་ཇི་བཞིན་ས་དང་ཐིག །དབྱིབས་དང་བཅས་པ་བསྡུས་པ་ནི། །ཁོ་བོས་དཀྱིལ་འཁོར་སྣང་བར་བཤད། །ཕན་ཚུན་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་དང་། །གཡས་གཡོན་ལུས་སེམས་དཀར་དམར་དང་། །རྟེན་དང་བརྟེན་པ་མ་ལུས་པ། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་རང་བཞིན་གསུངས། །ཤེས་རབ་གཙོར་བསྟན་ཤེས་རབ་རྒྱུད། །ཐབས་གཙོར་བསྟན་པ་ཕ་རྒྱུད་དེ། །ཀུན་ཀྱང་གཉིས་མེད་རང་བཞིན་ཡིན། །མིག་ནི་ཐབས་ཏེ་གཟུགས་ཤེས་རབ། །གཟུགས་ནི་ཐབས་གྱུར་མིག་ཤེས་རབ། །རོ་མ་ཐབས་ཏེ་རླུང་ཤེས་རབ། ། རྐྱང་མ་ཤེས་རབ་རླུང་ནི་ཐབས། །སྐྱེས་བུ་ཐབས་ཏེ་སེམས་ཤེས་རབ། །བུད་མེད་ཤེས་རབ་སེམས་ནི་ཐབས། །དབུས་ནི་ཤེས་རབ་ཕྱོགས་ནི་ཐབས། །དོན་དམ་ཐབས་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་ནི། །ཤེས་རབ་དེ་བཞིན་བཟློག་པ་ཡིན། །དེ་སོགས་དཔག་མེད་ཤེས་པར་བྱ། །ཁ་དོག་ཡོན་ཏན་རིམ་པ་རྣམས། །རླུང་དུ་ཇི་སྐད་བསྟན་བཞིན་གསུངས། །དབྱིབས་སྐུ་རླུང་དང་བརྗོད་པ་སྔགས། །ཡིད་ནི་ཐིག་ལེ་རྫོགས་རིམ་བརྗོད། །སྐྱེ་བ་བསྐྱེད་རིམ་བསྟན་པ་སྟེ། །འཆི་བ་རྫོགས་རིམ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཀུན་བརྟགས་བསྐྱེད་རིམ་ཞེས་བྱ་སྟེ། །གཞན་དབང་འབྲེལ་བ་རྫོགས་རིམ་བཤད། །ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་བསྐྱེད་རིམ་སྟེ། །དོན་དམ་བདེན་པ་རྫོགས་རིམ་བཤད། །བདེན་གཉིས་ཐབས་རྣམས་བསྐྱེད་རིམ
Chinese
從一個勇士到無邊無際， 所說的定解是這樣的： 中觀、普基、真實義， 智慧風和明點， 一個勇士即黑汝嘎（Heruka）。 二身是方便和智慧， 上下紅白是二諦， 這些等同於父母雙尊。 身語意和明點脈， 上下中三處三個字， 三風等為了顯明本尊， 四界等具足四種行相， 五智和五蘊， 輪、風和遍行等， 宣說五尊等多種。 虛空智慧和六識， 六尊和煩惱意等七， 八識等為了第八， 心間的脈風和十地力， 這些等同於九和十， 蘊、界十處和根境， 六六如是業作用， 六根和合壇城是， 五、九和十三尊， 二十五、三十二、三十四尊， 三十七、百族多種之間， 脈風明點輪的數量， 如同分別念的數量般宣說， 面容和手印與之相應。 在身上宣說壇城是， 如同外境的土地和點， 以及形狀等匯集起來， 我將壇城顯現出來宣說。 互相是方便和智慧， 左右身心紅白， 所依和能依無餘， 宣說方便和智慧自性。 主要宣說智慧是智慧續， 主要宣說方便是父續， 一切都是無二自性。 眼是方便，色是智慧， 色是方便轉變，眼是智慧， 味是方便，風是智慧， 單獨是智慧，風是方便， 男是方便，心是智慧， 女是智慧，心是方便， 中央是智慧，方向是方便， 勝義是方便，世俗是， 智慧，同樣是顛倒的。 這些等無量應當了知， 顏色功德次第等， 如風中所說般宣說。 形狀是身，風是語，宣說是咒語， 意是明點，宣說圓滿次第， 生起是宣說生起次第， 死亡即是圓滿次第。 遍計是名為生起次第， 他起關聯是宣說圓滿次第， 世俗諦是生起次第， 勝義諦是宣說圓滿次第， 二諦方便諸法是生起次第。
English
From one hero to the infinite, The definite understanding spoken of is like this: Madhyamaka, the basis of all, the true meaning, Wisdom wind and bindu, The one hero is Heruka. The two bodies are means and wisdom, Above and below, white and red, are the two truths, These are equivalent to the father and mother deities. Body, speech, and mind, and bindu channels, Above, below, and in between, three syllables, The three winds, etc., to manifest the deity, The four elements, etc., possessing four activities, The five wisdoms and the five aggregates, The wheels, winds, and pervasive elements, Manifesting the five deities and many others. Space wisdom and the six consciousnesses, Six deities and afflictions, mind, etc., seven, The eight consciousnesses, etc., for the eighth, The heart's channels, winds, and ten bhumi powers, These are equivalent to nine and ten, The aggregates, elements, ten places, faculties, and objects, Six sixes, likewise, the karmic actions, The six faculties together, the mandala is, Five, nine, and thirteen deities, Twenty-five, thirty-two, thirty-four deities, Thirty-seven, among the hundred families and many others, The number of channels, winds, bindus, and wheels, Is taught like the number of conceptual thoughts, The faces and hand gestures correspond to them. The mandala spoken of on the body is, Like the outer environment, the earth and dots, And the shapes, etc., gathered together, I explain the mandala as appearing. Mutually, they are means and wisdom, Left and right, body and mind, white and red, The support and the supported, without exception, Are spoken of as the nature of means and wisdom. Primarily teaching wisdom is the wisdom tantra, Primarily teaching means is the father tantra, Everything is of non-dual nature. The eye is means, form is wisdom, Form is transformed into means, the eye is wisdom, Taste is means, wind is wisdom, Alone is wisdom, wind is means, Man is means, mind is wisdom, Woman is wisdom, mind is means, The center is wisdom, the directions are means, The ultimate is means, the conventional is, Wisdom, likewise, is reversed. These and immeasurable others should be known, The colors, qualities, order, etc., Are spoken of as taught in the wind. Shape is body, wind is speech, expression is mantra, Mind is bindu, explaining the completion stage, Generation is teaching the generation stage, Death itself is the completion stage. Conceptualization is called the generation stage, Dependent origination is explaining the completion stage, The conventional truth is the generation stage, The ultimate truth is explaining the completion stage, The two truths, means, and all dharmas are the generation stage.
Tibetan
་སྟེ། །དབྱེར་མེད་ཤེས་རབ་རྫོགས་རིམ་གསུངས། །དེ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །ཕྱི་དང་ནང་དང་གཞན་གྱི་རིམ། །ཡེ་ཤེས་གཅིག་ཏུ་སྦྱོར་བ་ནི། །རྩ་བ་མདོར་བསྡུས་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་ཨེ་ཝཾ་བཤད་པ་བཞིན། །ཤེས་བྱ་འཛིན་མེད་ངང་དུ་སྤྱད། །ཟབ་མོ་ནང་གི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལས། །ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ལྷ་འབྱུང་བའི་ ཚུལ་བཤད་པ་སྟེ་བརྒྱད་པའོ།། ༈ །དེ་ནས་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །སྦྱོང་གཞི་སྦྱོང་བྱེད་གསུངས་པ་ཡི། །ངེས་པ་འདིར་ནི་བསྟན་པར་བྱ། །སེམས་ཅན་ཁམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི། །སྙིང་པོ་དྲི་མེད་བདེན་གཉིས་ལྡན། །འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་རུ། །ཀུན་རྫོབ་གཟུང་འཛིན་སྣང་བ་སྟེ། །བདེན་པ་ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུའོ། །དོན་དམ་སྟོང་ཉིད་བཅོ་བརྒྱད་དེ། །བདེན་པ་གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་བརྗོད། །དེ་རྟོག་བྱེད་པའི་རྟོག་པས་བསྐྱེད། །གཉེན་པོ་སྦྱོང་བྱེད་ཡིན་པར་བཤད། །སྦྱང་གཞིའི་གྲངས་བཞིན་ཆོས་ཀུན་བསྟན། །ཚངས་སོགས་གྲུབ་མཐའ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །རྣམ་རྟོག་གིས་བྱས་ཤེས་བྱ་ཡིན། །རྒྱུ་རྐྱེན་ལྡན་དང་མེད་འཛིན་སོགས། །སྣ་ཚོགས་ལྟ་བ་ལུས་སེམས་ཀྱི། །གཟུང་འཛིན་ལ་བརྟེན་འབྱུང་བར་གསུངས། །ཕྱི་རོལ་རྡུལ་ཕྲན་ཕག་ན་མོ། །ཀུན་གཞི་ཡིད་བཅས་ཡུལ་སྣང་གི །ནུས་པ་མ་རྟོགས་རྟོག་དབང་གིས་ཏེ། །འོན་ཀྱང་བདག་སོགས་བྱེད་པ་པོ། །དགག་ཕྱིར་རྒྱལ་བས་གསུངས་པ་ཡོད། །བདག་དང་གང་ཟག་བརྟགས་པར་བརྗོད། །བདེན་པའི་རྫས་གྲུབ་རྡུལ་ཙམ་མེད། །ཡོད་ན་འབད་མེད་ཐར་པའམ། །ཐར་མེད་སྐྱོན་འགྱུར་ ཞེས་སུ་བསྟན། །དེ་སོགས་སེམས་ལ་སྣང་བ་ཡི། །སྤང་གཉེན་མཁས་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་བཞིན། །འདིར་ནི་ཡུལ་སྣང་ལུས་འདི་ལ། །རྩ་རླུང་ཐིག་ལེའི་ངེས་པ་ཡིས། །སྤང་གཉེན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས། །ཁྱད་པར་རྡོ་རྗེའི་ལུས་ལྡན་པའི། །སྐྱེས་བུ་ལོ་བརྒྱའི་རླུང་ཇི་སྙེད། །བསྡོམས་ན་བྱེ་བ་བདུན་ཅུ་བདུན། །ས་ཡ་བདུན་དང་འབུམ་ཕྲག་དྲུག །ཡོད་པས་སྦྱང་གཞི་དེ་སྦྱོང་བའི། །ཆོས་སྒོ་དེ་དང་མཉམ་པ་ཡིན། །བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་རགས་རིམ་གྲངས། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་རླུང་ཇི་སྙེད། །རྒྱུ་བ་མྱང་འདས་ལམ་ལྡན་པ། །གཉེན་པོའི་མཆོག་སྟེ་བླ་མེད་རྒྱུད། །དེ་ཕྱིར་ལོ་བརྒྱའི་ཡེ་ཤེས་རླུང་། །བསྡོམས་པས་ལོ་གསུམ་ཕྱོགས་གསུམ་གྱི། །ལོ་གསུམ་ཞག་ནི་སྟོང་བརྒྱད་ཅུ། །ལོ་གསུམ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་དབྱེ་བས། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྒྱུད་གསུམ་སྟེ། །བགྲོད་པ་རིགས་དྲུག་རྒྱུད་དུ་བཤད། །ཟླ་བའི་དབྱེ་བའི་རིགས་རྣམས་ནི
Chinese
。 無別智慧圓滿次第宣說。 彼等一切等，外與內及其他次第，合一智慧者，根本簡略述說也。 如是艾旺（藏文：ཨེ་ཝཾ།）所說一般，所知無執持狀態中行持。 深奧內義廣說中，遍計所執之天出現之理，宣說即第八（品）也。 之後一切法之，淨治所依淨治者所說之，決定此處即將宣說。 有情界乃是佛之，精華無垢具二諦。 此乃智慧金剛中，世俗能取所取顯現也，勝義如水中月。 勝義空性十八者，二諦無別智慧說。 彼由作意之分別所生，對治淨治者是說。 淨治所依之數，如是諸法皆宣說。 梵天等一切宗派也，分別所作所知是。 具足因緣與無執等，種種見解身心之，能取所取依賴而生宣說。 外境微塵極微，阿賴耶識連同意識境顯現之，能力未證悟分別力故，然而我等作者，為遮止故勝者有宣說。 我與補特伽羅是假立說。 諦實之實有微塵亦無。 若有無需勤作即解脫，或無解脫成過失，如是顯示。 彼等心上顯現之，斷證智者如是說，此處乃是境顯現此身上，脈氣明點之決定性，斷證如來如是說。 特別具有金剛身之，士夫百歲之氣息有多少？ 總計七十七俱胝，七百七十萬六十萬，有故淨治所依彼淨治之，法門與彼相同也。 八萬四千粗略之數，彼之智慧氣息有多少？ 流動寂滅道具有者，對治之殊勝無上續。 是故百歲之智慧氣息，總計三年又三個月之，三年之日乃一千零八十。 三年身語意區分故，身語意之續三者，行者六道續中說。 月份之區分之族姓等是
English
. The complete stage of indivisible wisdom is explained. All of these, the order of outer, inner, and other, the union of one wisdom, is a concise statement of the root. Just as it is said in the Hevajra, practice in a state of non-grasping of the knowable. From the extensive explanation of the profound inner meaning, the manner in which the gods of complete imputation arise is explained, which is the eighth (chapter). Then, of all phenomena, the basis of purification and the purifier are explained, and the certainty will be shown here. The realm of sentient beings is the essence of the Buddha, immaculate and possessing the two truths. This is the wisdom vajra, the appearance of grasping and being grasped in conventional truth, the truth is like a moon in water. The ultimate emptiness is eighteenfold, the non-duality of the two truths is called wisdom. It is generated by the conceptualization that cognizes it. The antidote is said to be the purifier. All phenomena are taught according to the number of bases to be purified. All philosophical tenets such as Brahma are knowable, made by conceptualization. Various views, such as having or not having causes and conditions, are said to arise in dependence on the grasping and being grasped of body and mind. External atoms, the finest particles, the power of the basis of all, together with mind, the appearance of objects, is not realized due to the power of conceptualization. However, the Victorious Ones have spoken to refute agents such as the self. The self and the person are said to be imputed. There is not even a particle of truly existent substance. If there were, liberation would be effortless, or there would be the fault of no liberation, as shown. As the wise have said about the appearance of these and other things in the mind, here on this body of object appearance, with the certainty of channels, winds, and bindus, the Tathagata has spoken of the abandonment and antidote. In particular, how much wind does a hundred-year-old man with a vajra body have? The total is seventy-seven hundred million, seven million six hundred thousand. Since it exists, the basis of purification and the Dharma gate that purifies it are equal to it. Eighty-four thousand is a rough number. How much wisdom wind is there in that? The supreme antidote, the unsurpassed continuum, has the path of flowing into nirvana. Therefore, the wisdom wind of a hundred years, the total is three years and three months. Three years is one thousand and eighty days. Because the three years are divided into body, speech, and mind, the three continuums of body, speech, and mind are said to be the six realms of travelers. The lineages of the division of months are