Tibetan
་ན་དེར་འཛིན་མེད། །དེ་མེད་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་མེད། །ཅེས་གསུངས་པ་དེ་ལྟར་གྱི་ཕྱིར་ན་ཚོགས་དྲུག་གི་ཤེས་པ་འདི་ལ་ཕྱི་རོལ་ཡུལ་གྱིས་བསྡུས་པའི་གཟུགས་སོགས་དོན་དུ་སྣང་བ་དང་། ནང་སེམས་ཅན་གྱིས་བསྡུས་པའི་མིག་དབང་སོགས་རྟེན་ཏུ་སྣང་བ་དང་། བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། སེམས་ལས་བྱུང་ བ་ཡུལ་རྣམ་པར་རིག་པས་བླང་དོར་བྱེད་པ་སྟེ། མདོར་ན་སྣང་བའི་རྣམ་པ་གང་བྱུང་བ་འདི་རྣམས་སེམས་ཙམ་ཡིན་གྱི་རྒྱུ་གཞན་གྱིས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བདག་ཅེས་བྱ་བ་གདོད་ནས་མ་གྲུབ་པས་བདག་གིས་བྱེད་པར་འགྱུར་བའང་མ་ཡིན། བདག་མེད་པ་ལ་གཞན་མི་འཐད་པས་ན་གཞན་དང་དེ་གཉིས་མེད་པས་གཉིས་ཀས་ཀྱང་མ་བསྐྱེད། བདག་གཞན་གཉིས་མེད་པའི་རྒྱུ་མེད་ཀྱིས་ཀྱང་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དབུ་མ་རྩ་བ་ལས། བདག་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མིན། །གཉིས་ལས་མ་ཡིན་རྒྱུ་མེད་མིན། །དངོས་པོ་གང་དང་གང་ན་ཡང་། །སྐྱེ་བ་ནམ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། དེ་ཕྱིར་ནས་ སེམས་ཙམ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་ཏེ། གོང་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་གི་ཕྱིར་ན། རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་སྤྱི་དང་། ཁྱད་པར་ཕལ་པོ་ཆེ་ལས། སེམས་ནི་རི་མོ་མཁན་དང་འདྲ། །སེམས་ཀྱིས་ཕུང་པོ་བྱས་པ་སྟེ། །འཇིག་རྟེན་ཁམས་ན་ཅི་སྙེད་པ། །དེ་སྙེད་ ཐམས་ཅད་སེམས་ཀྱིས་བྲིས། །ཞེས་སོགས་མཐའ་ཡས་པ་གསུངས་པ་སྟེ། འཁོར་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་འཁྲུལ་པའི་རང་གཟུགས་དང་། མྱང་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་གཟུང་འཛིན་གྱི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའི་གཤིས་ལུགས་སྣང་བ་ཡིན་པས་མདོ་རྒྱུད་བསྟན་བཅོས་ཐམས་ཅད་ལས་ཆོས་རྣམས་སེམས་ཙམ་དུ་གསུངས་པ་སྟེ། བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོས། སེམས་ཉིད་གཅིག་པུ་ཀུན་གྱི་ས་བོན་ཏེ། །གང་ལ་སྲེད་དང་མྱ་ངན་འདས་པ་ཡི། །འདོད་པའི་འབྲས་བུ་སྟེར་བར་བྱེད་པ་ཡི། །ཡིད་བཞིན་ནོར་འདྲའི་སེམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་སོགས་གསུང་པ་ལྟར་རོ། །དོན་དེ་ཉིད་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་རྟགས་པའི་རིམ་པའང་དང་པོར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་དམིགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མེད་པར་རྟོགས་ནས། དོན་མི་དམིགས་པ་སྐྱེའོ། །གཟུང་བ་མེད་ན་འཛིན་པ་མེད་པས། དོན་མི་དམིགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་འཛིན་པ་ཡང་མི་དམིགས་པ་སྐྱེ་ སྟེ། དབུས་མཐའ་ལས། དམིགས་པ་ལ་ནི་བརྟེན་ནས་སུ། །མི་དམིགས་པ་ནི་རབ་ཏུ་སྐྱེ། །མི་དམིགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །མི་དམི
Chinese
因为那里没有执着，没有执着也就没有了识。如是说，因此，对于这六识，外境所摄的色等显现为境，内有情所摄的眼根等显现为所依，以及执着为我的识，和心所生的以境来辨别取舍。总之，所显现的各种现象，这些都是唯心，不是由其他原因造成的吗？如果这样问，由于我本来就没有成立，因此也不可能由我来造作。没有我，其他也不合理，因此没有其他和我两者，两者也不产生。没有我和其他两者的无因也不能产生，如《中观根本慧论》中说：非自非从他，亦非自他共，无因而生法，何处亦无有。如是说。第二是：因此是唯心。如是说。因为以上所说的那些理由，一切智智的诸佛在所有大乘经藏中，特别是《华严经》中说：心如工画师，能画诸世间，五蕴悉从生，无法而不造。等等无量无边。轮回的一切法都是心迷惑的自相，涅槃的一切法都是心远离能取所取的垢染的自性显现，因此在所有经续论典中，都说诸法唯心。如大婆罗门说：唯心乃一切之种子，于彼贪欲及超脱，能施所欲之果报，敬礼如意宝之心。等等所说一样。同样的道理，在道位中修习的次第也是，首先依靠观唯识，从而了知没有与心相异的外境，从而生起不观待外境。没有所取就没有能取，依靠不观待外境，从而生起不观待唯识的执着。
English
Because there is no clinging there, and without clinging, there is no consciousness either. As it is said, therefore, for these six consciousnesses, forms and so on, which are included by the external objects, appear as objects; the eye faculty and so on, which are included by the internal sentient beings, appear as the basis; and the consciousness that clings to self, and the mental factors that discriminate between taking and rejecting objects. In short, all the phenomena that appear, are these only mind, and not caused by other causes? If you ask this, since the self has not been established from the beginning, it is also impossible for the self to create it. Without self, others are also unreasonable, so without others and the two, the two do not produce it either. Without self and others, the causeless cannot produce it either, as it is said in the Root Wisdom: Not from self, not from other, not from both, not from causeless. Nowhere, nowhere, is there ever birth. So it is said. The second is: Therefore, it is only mind. So it is said. Because of the reasons mentioned above, the all-knowing Buddhas said in all the Mahayana sutras, especially in the Avatamsaka Sutra: The mind is like a painter, able to paint all the worlds, the five aggregates are all born from it, there is no dharma that is not created. And so on, immeasurable and boundless. All the dharmas of samsara are the self-image of the mind's delusion, and all the dharmas of nirvana are the nature of the mind that is free from the defilements of the grasped and the grasper. Therefore, in all the sutras, tantras, and treatises, it is said that all dharmas are only mind. As the great Brahmin said: Mind alone is the seed of all, to those who crave and transcend sorrow, it bestows the fruits of desire, I pay homage to the mind like a wish-fulfilling jewel. And so on. In the same way, the order of practice in the stage of the path is also, first relying on the contemplation of only consciousness, thereby realizing that there is no external object that is different from the mind, thereby generating non-dependence on external objects. Without the grasped, there is no grasper, relying on non-dependence on external objects, thereby generating non-dependence on the clinging to only consciousness.
Tibetan
གས་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྲུབ། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་གཟུང་འཛིན་མ་གྲུབ་པའི་གནས་ལུགས་ཇི་བཞིན་དུ་རྟོགས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱན་ལས། སེམས་ལས་གཞན་མེད་པར་ནི་བློས་རིག་ནས། །དེ་ནས་སེམས་ཀྱང་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟགས། །བློ་དང་ལྡན་པ་གཉིས་པོ་མེད་རིག་ནས། །དེ་མི་ལྡན་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་གནས། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ་འཁྲུལ་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཚོགས་བརྒྱད་བཤད་པ་ལ་གཉིས། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད་དོ། །དང་པོ་ནི་། འདི་ཡི་ནས་གསུངས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་ཏེ། འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་སེམས་སུ་བཤད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡིན་ལུགས་ཇི་ལྟར་ཡིན་སྙམ་ན། དང་པོ་འཁོར་བ་འདི་ཡི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་་དེ་གཉིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལས་བྱུང་བའི་ཚུལ་ཤེས་པར་གལ་ཆེ་བས། དེ་ཡི་ཚུལ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་དང་། ཉོན་ མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་དང་། ཀུན་གཞི་རྣམས་ཡིན་ནོ་ཞེས་མདོ་རྒྱུད་བསྟན་བཅོས་དྲི་མ་མེད་པ་རྣམས་ལས་གསུངས་ཏེ། དེའང་ཀུན་གཞི་དེས་རྒྱུའི་རྐྱེན་བྱས་པས། ཚོགས་བདུན་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་དེ་ལས་ཁམས་གསུམ་གྱི་ལས་དང་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་སྨིན་པ་དང་། ཡང་དེ་རྣམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀུན་གཞི་ལ་བཞག་ནས་ཀུན་གཞིའི་ནུས་པ་བསྐྱེད་པས་ཀུན་གཞི་ཚོགས་བདུན་གྱི་འབྲས་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་རྡོ་རྗེ་རྩེ་མོ་ལས། ས་བོན་ཀུན་ལྡང་ཀུན་གཞི་ནི། །ཕྱི་དང་ནང་གི་བདག་ཉིད་འདོད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །ཞར་བྱུང་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ནི། དྲི་མ་མེད་པའི་ཆོས་སྐུའི་ཁམས་ད་ལྟར་ཡོད་པའི་ནུས་པས། ཕྱི་རོལ་ལྟར་སྣང་བའི་རྐྱེན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐོས་པས། ཆོས་སྐུའི་ཁམས་རང་ལ་ཡོད་པ་དང་། རང་གིས་ཐོབ་པར་ཡང་ནུས་ལ། ཡོན་ཏན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་འབྱུང་ཞིང་གནས་དེ་ལ་དད་པར་འགྱུར་རོ། །དད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ མོས་པ་འབྱུང་ངོ་། །མོས་པ་ལས་ངེས་པར་འཇུག་པའི་བརྩོན་འགྲུས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཚོགས་གཉིས་བསགས་པས་དྲི་མ་དང་བྲལ་ལ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་སྐུ་འབྱུང་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། བསམ་མི་ཁྱབ་པའི་ཡུལ་འདི་ནི། །ཡོད་དང་བདག་འདྲས་ཐོབ་ནུས་དང་། །ཐོབ་པ་འདི་འདྲའི་ཕན་ཡོན་དང་། །ལྡན་ཞེས་དད་པས་མོས་པའི་ཕྱིར། །འདུན་བརྩོན་དྲན་དང་བསམ་གཏན་དང་། །ཤེས་རབ་ལ་སོགས་ཡོན་ཏན་སྣོད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་དེ་དག་ལ། །རྟག་ཏུ་ཉེ་བར་གནས་པར་འགྱུར། །དེ་ནས་རྟག་ཏུ་ཉེར་གནས་པས། །རྒྱལ་
Chinese
是故于自性中成立。如是说。如是如实了知未成立能取所取之实相，即是了知法界。如《庄严经论》云：以慧了知离心外无物，其后复证知心亦非有性。具慧了知此二俱非有，即安住于无此二者之法界。如是说。第四、说迷乱之因缘八识聚分二：略说，广说。初者，谓“此之”等句。如是说，如是说，既然说轮涅一切皆是心，那么心之实相如何呢？首先，了知轮回此之因和缘，以及彼二者依缘而生之理至关重要。其理者，乃是六种识聚、染污意和阿赖耶识。如是诸经续论典无垢中所说。彼阿赖耶识作为因缘，七识聚成为果，由此三界之业和一切痛苦各自成熟。又，彼等之习气置于阿赖耶识中，生起阿赖耶识之能力，故阿赖耶识也称为七识聚之果。如《瑜伽续·金刚顶》云：种子一切生起阿赖耶，是内外之自性所欲。如是说。顺便应知涅槃之缘起者，乃是无垢法身界，以现在具有之能力，以外境显现之缘，听闻佛法，能使法身界存在于自身，自己也能证得，并且生起了知具有大功德之智慧，从而对彼处生起信心。依靠信心，生起欲乐。从欲乐中，生起必定趣入之精进。依靠彼，积累二资粮，从而生起离垢且清净之法身。如《宝性论》云：此不可思议之境，以有和似我能证得，以及证得如是之利益，具足如是之功德，以信心而生起欲乐之故。希求、精进、忆念和禅定，以及智慧等功德之器。菩提心于彼等，恒常安住。从彼之后，以恒常安住，胜
English
Therefore, it is established in its own nature. Thus it is said. Likewise, truly realizing the state of non-establishment of grasper and grasped is realizing the Dharmadhatu. As the Ornament says: 'Having realized with wisdom that there is nothing other than mind, then one also realizes that mind itself is non-existent. Having realized that these two, wisdom and its object, are non-existent, one abides in the Dharmadhatu, which is devoid of these two.' Thus it is said. Fourth, explaining the eight aggregates of the cause and condition of delusion, in two parts: brief explanation, and detailed explanation. The first is: 'From this' and so on. Thus it is said, thus it is said, since it is said that all of Samsara and Nirvana are mind, then how is the true nature of mind? First, it is very important to know the cause and condition of this Samsara, and how these two arise dependently. The way of that is: the six aggregates of consciousness, the afflicted mind, and the Alaya consciousness. As it is said in the stainless Sutras, Tantras, and Shastras. That Alaya consciousness acts as the cause and condition, and the seven aggregates become the result, from which the karma and all the sufferings of the three realms ripen separately. Also, the imprints of those are placed in the Alaya consciousness, and the power of the Alaya consciousness is generated, so the Alaya consciousness is also called the result of the seven aggregates. As it is said in the Yoga Tantra Vajrasekhara: 'The seed, the all-arising Alaya, is considered the nature of outer and inner.' Thus it is said. Incidentally, what should be known is the dependent origination of Nirvana: the stainless Dharmakaya realm, with the power that it currently possesses, through the condition of hearing the Buddha's teachings, which appear as external objects, can make the Dharmakaya realm exist in oneself, and one can also attain it oneself, and wisdom arises that knows that it possesses great qualities, and one develops faith in that place. Relying on faith, desire arises. From desire, diligence arises that necessarily enters. Relying on that, accumulating the two accumulations, the Dharmakaya arises that is free from defilements and completely pure. As the Uttaratantra says: 'This inconceivable realm, with existence and self-like, one can attain, and attaining such benefits, possessing such qualities, because of faith, desire arises. Aspiration, diligence, mindfulness, and meditation, and the vessel of qualities such as wisdom. The Bodhicitta is always near to them. From then on, by always being near, victorious'