Tibetan
ས་ཡིན་ལ། མིག་གི་རྣམ་ཤེས་མ་སྐྱེད་པར་དེ་གསུམ་དང་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ནི་རང་གི་བྱ་བ་མི་བརྟེན་ལ་མིག་གི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་རུང་དུ་མཚན་ཉིད་འདྲ་བས་དེ་མཚུངས་ཏེ་རེག་བྱའི་བར་དུ་དེ་བཞིན་ནོ། །སེམས་ཀྱི་ཁམས་བདུན་ནི་སྐྱེ་ན་རང་གི་བྱ་བ་ཡུལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་དུས་གསུམ་གྱི་སྐྱེ་འགྱུར་ཐམས་ཅད་རྟེན་བཅས་ཡིན་ལ། མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཁོ་ན་དེ་མཚུངས་སོ། །དེ་མཚུངས་དེའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། ཁམས་གང་ཞིག་རང་གི་ལས་མི་བྱེད་པ་སྟེ་དེས་ན་རྟེན་བཅས་མིན་ལ། དེས་གང་རང་གི་ལས་བྱེད་པ་རྟེན་བཅས་སུ་བཤད་དོ། །དེ་ལ་དབང་པོའི་ལས་ནི་ཡུལ་གྱི་ཡུལ་ཅན་དང་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་རྟེན་གྱི་ངོ་བོར་བསྟན། ཡུལ་ནི་དབང་པོ་དང་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་དང་དམིགས་པའི་ངོ་བོར་བསྟན། རྣམ་ཤེས་ནི་དབང་པོའི་རྟེན་པ་དང་ཡུལ་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོར་བསྟན་པའམ། མིག་གིས་ལྟ་བའི་བྱེད་པ་བརྟེན་པ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་ལ་ལྟོས་ནས་རྟེན་བཅས་དང་དེ་མཚུངས་སུ་བཞག་པ་ནི་དབང་པོ་དང་རྣམ་ཤེས་ནི་གཅིག་གི་རྟེན་བཅས་ཡིན་པ་དེ་ཀུན་གྱི་རྟེན་བཅས་ཏེ། རང་གི་བྱ་བ་བརྟེན་ཅིང་གཞན་གྱི་བལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་དེའི་བྱ་བ་ཡིན་པས་སོ། །དེ་མཚུངས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཡིན་ལ། ཡུལ་རྣམས་ནི་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུད་ཐ་དད་ཀྱིས་བྱ་བ་བྱས་པ་དང་མ་བྱས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་གཉིས་ཀར་བཞག་གོ །གལ་ཏེ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་གསུམ་ནི་ཕྲད་ནས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་དང་ཕྲད་པ་དེ་གཞན་དང་མི་འཕྲད་པས་མིག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བཞག་པར་མི་རིགས་སོ་ཞེ་ན། མིན་ཏེ། དེ་དག་རྒྱུད་འདི་ཁོ་ནས་འཛིན་གྱི་གཞན་གྱིས་མིན་ནོ་ཞེས་པའི་ངེས་པ་མེད་ཀྱི་ཐུན་མོང་གིས་འཛིན་དུ་རུང་བས་རྒྱུད་སྤྱིའི་དབང་གིས་བཞག་གོ་ཞེས་འགྲེལ་པས་བཤད་ལ། ཊཱི་ཀ་ལས་ནི་གླང་པོ་དང་སྣ་བུག་གི་སྲིན་བུས་དྲི་གཅིག་པ་ཐུན་མོང་དུ་འཛིན་སྲིད་དོ་ཞེས་ཏེ་དེ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རགས་ཐ་དད་པས་ལན་དུ་མི་ཆེ་བར་འཆད་དོ། །གོང་མ་བ་ནི་དབང་པོ་ལྔ་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་བཅས་དེ་མཚུངས་སུ་འཇོག་གི་གཞན་ལ་མི་བཞེད་དོ། །གསུམ་པ་ལ་དངོས་དང་། རྩོད་སྤོང་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ལས་གཟུགས་ཅན་བཅུ་ནི་གཅིག་ཏུ་སྒོམ་པས་སྤང་བྱ་ཡིན་ལ། དེར་མ་ཟད་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་དང་པོ་ལྔ་ཡང་སྒོམ་སྤང་ཡིན་ཏེ་བེམས་པོ་དང་རྟོག་མེད་ཡིན་པས་བདེན་པ་ལ་ལོག་པར་མི་རྟོག་ཅིང་ལོག་པར་རྟོག་པ་དང་འབྲེལ་བ་ཡང་མིན་པས་མཐོང་སྤང་མིན་ལ་ཟག་བཅས་ཡིན་པས་སྤང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁམས་ཐ་མ་གསུམ་ལ་མཐོང་སྤང་དང་། སྒོམ་སྤང་དང་། སྤང་བྱ་མིན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཀ་ཡོད་དེ་ཕྲ་རྒྱས་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་ཐོབ་པ་དང་བཅས་པ་དང་པོ། གཞན་ཕྲ་རྒྱས་བཅུ་འཁོར་དང་བཅས་པ་དང་དགེ་བ་ཟག་བཅས་མ་བསྒྲིབས་ལུང་མ་བསྟན་ཐམས་ཅད་སྒོམ་སྤང་དང་ཟག་མེད་རྣམས་སྤང་བྱ་མིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཐོང་སྤང་གི་མཚན་ཉིད། འཕགས་པའི་བདེན་པ་ལ་དངོས་དང་བརྒྱུད་ནས་ལོག་པར་རྟོག་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཀྱང་མཚུངས་ལྡན་མ་ཡིན་པ་ལ་ལོག་རྟོག་མེད་པས་སྒོམ་སྤང་ལས་གཞན་པའི་སྤང་བྱ་ཟག་བཅས་སམ། གཉེན་པོ་མཐོང་ལམ་གྱིས་སྤངས་པར་བྱ་བའོ། །སྒོམ་སྤང་གི་མཚན་ཉིད། ཤེས་བྱ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ལོགས་པར་ཞུགས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཀྱང་མཚུངས་ལྡན་དང་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལ་མཚན་ཉིད་མེད་པས་མཐོང་སྤང་ལས་གཞན་པའི་སྤང་བྱ་ཟག་བཅས་སམ། འཕགས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་གཉེན་པོ་སྒོམ་ལམ་གྱི་སྤང་བྱར་བྱས་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། གནས་མ་བུའི་སྡེ་པ་ན་རེ། སོ་སྐྱེ་དང་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ལུས་ངག་གི་ལས་རྣམས་མཐོང་སྤང་ཡིན་ཏེ་མཐོང་ལམ་སྐྱེས་པ་ན་དེ་དག་བཟློག་པས་སོ་ཞེ་ན། སོ་སྐྱེ་ནི་མཐོང་སྤང་མིན་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མིན་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་དགེ་བ་ཡིན་ན་དགེ་རྩ་ཆད་པ་ལ་མི་ལྡན་ཞིང་ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིན་ན་ཆགས་བྲལ་ལ་མི་ལྡན་པར་འགྱུར་བས་མ་བསྒྲིབས་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ་ན་ལམ་འགག་འགྱུར་གྱིས་སྒྲིབ་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དུཿཁ་ཆོས་བཟོད་ཀྱི་ཚེ་ཡང་སོ་སྐྱེར་འགྱུར་རོ། །ངན་སོང་གི་རྒྱུ་ལས་ཀྱང་མཐོང་སྤང་མིན་ཏེ་གཟུགས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གོང་མ་ལས་མཐོང་སྤང་དུ་བཤད་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཀུན་སློང་གི་ཉོན་མོངས་ལ་དགོངས་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་མི་འཐད་པས་མཚན་ཉིད་པའོ། །ཡང་དེ་གཉིས་ཀ་མཐོང་སྤང་མིན་ཏེ་དྲུག་པ་ཡིད་ལས་སྐྱེས་པ་མིན་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་པ་ལས་དབང་པོ་ལྔ་ལས་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་ཞེས་པའི་དོན་དུ་བསམ་ནས་སྒོ་ལྔའི་རྣམ་ཤེས་མཐོང་སྤང་དུ་འདོད་པ་ནི་མི་འཐད་ལ། འགྲེལ་པ་ལས་དཔེ་སྟོན་པའི་དབང་དུ་མཛད་པའོ། །འདིར་བྲལ་ལ་མ་སྤངས་པ་དང་། དེ་ལས་ལོག་པ་དང་། གཉིས་ཀ་དང་། གཉིས་ཀ་མིན་པ་བཞི་ལས། དང་པོ་ནི། མཐོང་ལམ་ཐོབ་པ་ན་སོ་སྐྱེ་ལྟ་བུ། གཉིས་པ་ནི། དགྲ་བཅོམ་པའི་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་ལྟ་བུ། གསུམ་པ་ནི། མཐོང་ལམ་རྫོགས་པར་ཐོབ་པ་ན་མཐོང་སྤང་ལྟ་བུ། བཞི་པ་ནི། དེ་དག་ལས་གཞན་པ་དག་གོ །བཞི་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། དངོས་དང་། དེ་ལས་འཕྲོས་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཁམས་བཅོ་བརྒྱ
Chinese
是地界。若未生起眼识，则彼三者与不生之法，是不依赖自之事业，然于眼之境可成，以体性相同故，是彼同等，乃至触皆如是。七心界，若生则定能以自之事业享用境，故三时之生变皆为有依，唯不生之法是彼同等。彼同等之体性为何？何界不作自之业，故其非有依。其作自之业者，说为有依。如是，根之业，显示为境之有境与识之所依之自性。境，显示为根与识之境与所缘之自性。识，显示为根之所依与执境之自性，或以眼见之作用为所依等。观待何者而安立为有依与彼同等者，根与识是一者之有依，其是众之有依，以自之事业为所依，且以他者之观看等为其事业故。彼同等亦如是，然境等是共同故，以异续作与未作之差别而安立为二者。若谓香、味、触三者，以接触而执取故，与一者接触者不与他者接触，故不应如眼等般安立。非也，彼等无有定准谓唯以此续执取而非以他者执取，以可由共同执取故，以总续之力量而安立，释论如是说。 टीका（梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）中说，大象与鼻孔之虫可共同执取同一气味，彼是因粗细微尘之差别而不大之解释。上师则唯于五根安立有依彼同等，而不许于他者。第三，有正文与辩驳二者。初者，十八界中，十有色是因执一而应断者。不仅如此，前五识界亦是修所断，因是无情且无分别，故不于真谛起颠倒想，亦与颠倒想无关，故非见所断，然因是有漏故，是应断者之故。
English
It is the earth element. If the eye consciousness has not arisen, then those three and the non-arising dharma are not dependent on their own activities, but can become the object of the eye, because their nature is the same, so they are the same, and so on up to touch. The seven mind elements, if they arise, are certain to enjoy the object with their own activities, so all the arising and changing of the three times are dependent, and only the non-arising dharma is the same as that. What is the nature of that sameness? Whichever element does not do its own work, therefore it is not dependent. That which does its own work is said to be dependent. In this case, the function of the sense faculty is shown as the nature of the object's object-possessor and the basis of consciousness. The object is shown as the nature of the object and focus of the sense faculty and consciousness. Consciousness is shown as the nature of the basis of the sense faculty and the grasping of the object, or as the basis of the action of seeing with the eye, and so on. In relation to what is established as dependent and the same as that is that the sense faculty and consciousness are dependent on one, and that is dependent on all, because their own activity is dependent and the seeing of others, etc., is their activity. That sameness is also the same, but since objects, etc., are common, they are established as both by the difference between doing and not doing activities by different continuums. If it is said that the three, smell, taste, and touch, grasp by contact, so that what is in contact with one does not come into contact with another, so it should not be established like the eye, etc., it is not so, because there is no certainty that they are grasped only by this continuum and not by others, because they can be grasped in common, so they are established by the power of the general continuum, as the commentary says. The ṭīkā says that an elephant and a worm in a nostril can commonly grasp the same smell, which is explained as not being a big deal because of the difference in coarse and fine particles. The upper ones only establish dependence and sameness on the five sense faculties, and do not allow it on others. The third has two parts: the actual text and the refutation of objections. The first is that among the eighteen elements, the ten form elements are to be abandoned by meditating on them as one. Moreover, the first five consciousness elements are also to be abandoned by meditation, because they are inanimate and non-conceptual, so they do not have inverted thoughts about the truth, and they are also not related to inverted thoughts, so they are not to be abandoned by seeing, but because they are contaminated, they are to be abandoned.
Chinese
伊尔若。下三界有见断、修断和非断三种，首先是获得八十八种微细增长。此外，具有十种微细增长及其眷属，以及所有有漏无覆无记的善法都是修断，而无漏法不是断除的对象。见断的定义是：对圣者的真谛从直接和间接的方面产生邪见。虽然这样说，但由于不相应的事物没有邪见，所以是修断之外的有漏断除对象，或者说是被对治道见道所断除的。修断的定义是：对所知事物的自性产生邪见。虽然这样说，但由于不相应和非烦恼的事物没有自性，所以是见断之外的有漏断除对象，或者说是相对于圣者而言，被对治道修道所断除的。第二种观点是，住母部认为：凡夫和堕入恶道的因，即身语之业都是见断，因为在产生见道时，这些都会被遮止。对此反驳说：凡夫不是见断，因为他们不是烦恼性的。如果这些是善的，那么就不会失去善根；如果是烦恼性的，那么就不会与离贪相应，因此它们是无覆无记的。否则，由于道路中断的遮蔽被断除，在苦法忍的时候也会变成凡夫。恶道的因，即业也不是见断，因为它们是有色法的。上部经论中说见断是指众生发起烦恼，这种说法是不合理的，因为这是自相。此外，这两者都不是见断，因为它们不是第六意识所生的。注释中认为五根所生就是见断，这种想法是不合理的，注释只是作为例子来展示。这里有四种情况：未断除而分离，从那分离，两者都是，两者都不是。第一种情况是：在获得见道时，就像凡夫一样。第二种情况是：就像阿罗汉的根识一样。第三种情况是：在圆满获得见道时，就像见断一样。第四种情况是：与这些不同的事物。第四种情况有两种：直接的和从那延伸的。第一种情况是：十八界。
English
Iro. The three lower realms have three types: what is abandoned by seeing, what is abandoned by meditation, and what is not abandoned. The first is to obtain eighty-eight subtle growths. Furthermore, all wholesome contaminated, non-obscuring, and indeterminate things with ten subtle growths and their retinues are abandoned by meditation, while uncontaminated things are not objects to be abandoned. The definition of what is abandoned by seeing is: to have wrong views about the truths of the noble ones, directly and indirectly. Although it is said that way, since there is no wrong view in things that are not concomitant, it is a contaminated object to be abandoned other than what is abandoned by meditation, or it is what is abandoned by the antidote, the path of seeing. The definition of what is abandoned by meditation is: to enter wrongly into the self-nature of knowable things. Although it is said that way, since things that are not concomitant and not afflicted do not have self-nature, it is a contaminated object to be abandoned other than what is abandoned by seeing, or it is made an object to be abandoned by the antidote, the path of meditation, in relation to the noble ones. The second view is that the Sthavira Nikāya says: The deeds of body and speech that are the cause of birth as an ordinary person and in the lower realms are abandoned by seeing, because when the path of seeing arises, they are reversed. In response, it is said: An ordinary person is not abandoned by seeing, because they are not afflicted. If these are wholesome, then they do not lack the cutting of wholesome roots; and if they are afflicted, then they will not be in accordance with detachment, therefore they are non-obscuring and indeterminate. Otherwise, because the obscuration of the interruption of the path is abandoned, one would become an ordinary person even at the time of the acceptance of the dharma of suffering. The deeds that are the cause of lower realms are also not abandoned by seeing, because they are form. The statement in the upper scriptures that what is abandoned by seeing refers to the afflictions of the motivation of sentient beings is unreasonable, because it is a characteristic. Furthermore, both of these are not abandoned by seeing, because they are not born from the sixth mind. It is unreasonable to think that what is born from the five senses is what is abandoned by seeing, as the commentary says, and the commentary is made to show an example. Here there are four situations: not abandoned while separated, separated from that, both, and neither. The first situation is: when the path of seeing is obtained, like an ordinary person. The second situation is: like the sense faculties of an arhat that have form. The third situation is: when the path of seeing is completely obtained, like what is abandoned by seeing. The fourth situation is: things other than these. The fourth situation has two aspects: direct and extended from that. The first situation is: the eighteen realms.