Tibetan
རྟོག་མེད་ལོག་ཤེས་ནི་ངེས་པས་བསལ་བྱའི་སྒྲོ་འདོགས་མིན་ཏེ། ངེས་ཤེས་དང་སྒྲོ་འདོགས་གཉིས་རྒྱུད་གཅིག་ལ་ཅིག་ཆར་དུ་མི་འཇུག་པ་གང་ཞིག ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་གི་དབང་ཤེས་དང་། ཟླ་གཉིས་མེད་པར་ངེས་པའི་ངེས་ཤེས་གཉིས་རྒྱུད་གཅིག་ལ་གཅིག་ཆར་དུ་འཇུག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདིར་རྟོག་མེད་ལོག་ཤེས་དང་། འོག་ཏུ་རྗེས་དཔག་གི་གཟུང་ཡུལ་གྱི་ཐ་སྙད་གསུངས་པས་རིམ་བཞིན་ཟླ་བ་གཉིས་ལྟ་བུ་དང་། དེ་ན་དོན་སྤྱི་རང་མཚན་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་ལ་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ལའི་མེ་རྟོགས་པའི་གློ་བུར་བའི་རྗེས་དཔག་གིས་སྒྲོ་འདོགས་མ་བཅད་དེ། ལའི་མེ་སྔར་མ་རྟོགས་པ་ལས་གློ་བུར་དུ་རྟོགས་པ་ཙམ་ཡིན་པས། དེའི་སྔ་རོལ་ན་མེ་མེད་པར་འཛིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྗེས་དཔག་དེ་སེལ་བས་འཇུག་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་སྣང་བས་མི་འཇུག་པས་སོ། །དེའི་སྔ་རོལ་གྱི་བློ་འགའ་ཞིག་ལོག་ཤེས་ཡིན་པར་བཞེད་དེ། དེ་ཡི་ཡུལ་དེ་མེ་མེད་ཀྱི་ས་ཕྱོགས་རྐྱང་པ་གཞན་དང་མཚུངས་པ་རུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། ངེས་པ་དང་སྒྲོ་འདོགས་གཉིས་ཡུལ་གཅིག་གམ་ཐ་དད། ཐ་དད་ན་བསལ་བྱ་སེལ་བྱེད་མིན་པར་འགྱུར་ཏེ་ཕྱི་ནང་གི་སྣང་མུན་བཞིན་ནོ། །གཅིག་ན་ཡུལ་དེ་གྲུབ་ན་བསལ་བྱ་མ་འཁྲུལ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཚད་མ་བཞིན་ནོ། །མ་གྲུབ་ན། སེལ་བྱེད་ཚད་མར་མི་འགྱུར་ཏེ་སྒྲོ་འདོགས་བཞིན་ནོ། །ཡང་དེ་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་གམ་ཐ་དད། གཅིག་ན་བསལ་བྱ་སེལ་བྱེད་དུ་མི་འཐད་དེ་རལ་གྲིའི་སོས་རང་མི་གཅོད་པ་བཞིན། མི་གཅིག་ན་ཡང་དེར་མི་འཐད་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་སེམས་ཅན་གྱི་མི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་དེ་གཉིས་དུས་གཅིག་ན་རྟོག་གཉིས་ཅིག་ཆར་འཇུག་པར་འགྱུར་ལ། མི་གཅིག་ན་ཡང་བསལ་བྱ་སེལ་བྱེད་དུ་མི་འཐད་དེ། ཉི་མའི་འོད་ཟེར་དང་མཚན་མོའི་མུན་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བརྟགས་པ་ཡི་རྩོད་པ་གསུམ་གྱིས་འདིར་མི་གནོད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་སྐྱོན་དང་པོ་མེད་དེ། ངེས་ཤེས་དང་སྒྲོ་འདོགས་གཉིས་ཞེན་ཡུལ་ལ་མ་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་གཅིག་ལ་འཇུག་ཅིང་། ཞེན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་ཐ་དད་པས་སོ། །སྒྲོ་འདོགས་འཁྲུལ་ཚད་མ་མ་འཁྲུལ་བ་འཐད་དེ། ཚད་མ་ཡུལ་ཡོད་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར། སྐྱོན་གཉིས་པ་མེད་དེ། དེ་གཉིས་བློའི་རྒྱུན་གཅིག་གི་ལྡོག་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར། སྐྱོན་གསུམ་པ་མེད་དེ། ཕྲད་ན་སེལ་བ་མེད་ཀྱང་རྒྱུད་གཅིག་ལ་དང་པོ་སྒྲོ་འདོགས་སྐྱེས་ནས་ཕྱིས་ངེས་པ་སྐྱེས་པས་སྒྲོ་འདོགས་སྐྱེ་བའི་གོ་བཀག་པ་ཙམ་
Chinese
无分别倒识不是必须由正识遣除的增益，因为正识和增益二者不会同时存在于一个相续中。例如，二月显现的错觉和确定没有二月的正识，二者会同时存在于一个相续中。此处所说的无分别倒识，以及下文所说的比量所缘境的术语，应分别理解为如同二月显现，以及如同概念共相是自相一样。有些人认为，通过突然了悟灶火的比量并不能断除增益，因为灶火是从先前未了悟的状态突然了悟的，所以在它之前并没有认为没有火的增益。像这样的比量本身就是一种遣除，因为它显现时就不会有增益。有些人认为，在此之前的某些心识是倒识，因为它所缘的境，是将没有火的地方仅仅视为与其他地方一样。第二，正识和增益二者所缘境是一个还是不同？如果不同，则会变成所破和能破不是彼此相关，如同内外光明与黑暗一样。如果是一个，那么如果境成立，则所破会变成不错误的，如同量一样。如果不成立，则能破不会成为量，如同增益一样。再者，这二者本体是一个还是不同？如果是一个，则所破和能破不合理，如同剑刃不能自割一样。如果不是一个，那么也不合理，如同佛陀的智慧和众生的无知一样。再者，这二者如果是同时，则会变成两个识同时产生，如果不是同时，那么所破和能破也不合理，如同太阳的光芒和夜晚的黑暗一样。以这三个考察的辩论不会在此造成损害。为什么呢？因为第一个过失不存在，正识和增益二者并非针对执著境，而是针对作用境是相同的，而执著方式的境是不同的。增益是错乱的，而量是不错乱的，这是合理的，因为量是针对有境，而增益是针对没有该境。第二个过失不存在，因为这二者是一个心识相续中的不同反体。第三个过失不存在，即使是同时也不会有遣除，但在一个相续中，首先产生增益，之后产生正识，仅仅是阻断了增益产生的机会。
English
Non-conceptual wrong cognition is not an imputation that must be eliminated by valid cognition, because valid cognition and imputation do not occur simultaneously in the same continuum. For example, the sense consciousness of seeing two moons and the valid cognition that ascertains there is no two moons can occur simultaneously in the same continuum. Here, the non-conceptual wrong cognition and the term "object of inference" mentioned below should be understood as being like seeing two moons and like the conceptual universal being a self-characteristic, respectively. Some say that the sudden inference that realizes the fire in the hearth does not cut off imputation, because the fire in the hearth is suddenly realized from a state of not having been realized before, so there was no imputation of apprehending the absence of fire before that. Such an inference itself is an eliminator, because imputation does not occur when it appears. Some assert that some minds before that are wrong cognitions, because their object is apprehending the place without fire as being the same as other places. Second, are the objects of valid cognition and imputation the same or different? If they are different, then the object to be eliminated and the eliminator will not be related, like light and darkness inside and outside. If they are the same, then if the object is established, the object to be eliminated will become non-erroneous, like a valid cognition. If it is not established, then the eliminator will not become a valid cognition, like an imputation. Furthermore, are the entities of these two the same or different? If they are the same, then the object to be eliminated and the eliminator are not reasonable, like a sword blade not cutting itself. If they are not the same, then it is also not reasonable, like the wisdom of a Buddha and the ignorance of sentient beings. Furthermore, if these two are simultaneous, then two cognitions will occur simultaneously, and if they are not simultaneous, then the object to be eliminated and the eliminator are not reasonable, like the rays of the sun and the darkness of the night. These three arguments of investigation do not harm here. Why? Because the first fault does not exist, valid cognition and imputation are not aimed at the object of clinging, but at the object of action being the same, while the object of the mode of clinging is different. Imputation is mistaken, while valid cognition is not mistaken, which is reasonable, because valid cognition is aimed at an existent object, while imputation is aimed at the absence of that object. The second fault does not exist, because these two are different aspects of the same mental continuum. The third fault does not exist, even if they are simultaneous there is no elimination, but in one continuum, first imputation arises, and then valid cognition arises later, merely blocking the opportunity for imputation to arise.
Tibetan
ལ་ངེས་ཤེས་ཀྱིས་སྒྲོ་འདོགས་སེལ་བར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ན་ངེས་པས་སྒྲོ་འདོགས་སེལ་བ་འཐད་དོ། །གསུམ་པ་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མཚོན་པའི་དོན་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ་བཞི་སྟེ། མཚོན་བྱའི་རབ་དབྱེ། མཚན་གཞི་ལ་ལོག་རྟོག་དགག་པ། མཚན་གཞི་ལ་མཚན་ཉིད་ངེས་བྱེད་བཤད་པ། དེས་དགག་བསྒྲུབ་ཇི་ལྟར་བྱེད་པའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་བཞི་སྟེ། དབྱེ་གཞི། དབྱེ་བའི་དོན། གྲངས་ངེས་པ། སྒྲའི་དོན་ནོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། གཞན་ལུགས་དགག་ན། བོད་རྣམས་ཡང་དག་ཤེས་པ་ཙམ་དབྱེ་གཞི་མིན་ཏེ། བཅད་ཤེས་དང་ཡིད་དཔྱོད་ཚད་མ་མིན་ཡང་ཡང་དག་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཟེར། མི་འཐད་དེ། ཚད་མ་མིན་པ་ལ་ཡང་དག་ཤེས་པ་ཡོད་པ་རིགས་པ་དང་དགོངས་པ་དང་འགལ་བ་གཉིས་ཀྱིས་བློ་བརྟག་པར་བཀག་ཟིན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་མཆོག་ན་རེ། ཚད་མའམ་ཡང་དག་ཤེས་པ་ལ་དོན་བྱེད་སྣང་དང་། དོན་བྱེད་ནུས་པ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ནས་དང་པོ་ནི་མེས་བཙོ་སྲེག་བྱེད་བཞིན་པར་སྣང་བ་ལྟ་བུ་སྐྱེས་བུའི་དོན་གྲུབ་ཀྱི་དངོས་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། གཉིས་པ་ནི། མེ་ལ་སོགས་པ་རྐྱང་བ་སྣང་བ་སྐྱེས་བུའི་དོན་གྲུབ་ཀྱི་བརྒྱུད་རྒྱུར་གྱུར་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་དབྱེ་གཞི་མིན་ཏེ། མི་བསླུ་བར་རང་ཉིད་ཀྱིས་ངོས་ཟིན་པས་བསྟན་བཅོས་སུ་དཔྱད་བྱ་མིན་པའི་ཕྱིར་དང་། མངོན་སུམ་གཅིག་པུར་ངེས་པས་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་ཕྱི་མ་གཅིག་པུ་ཡིན་ཞེས་འཆད་པ་འཁྲུལ་ཏེ། སྤྱི་དབྱེ་གཞི་མི་རུང་བར་བྱེ་བྲག་ཕྱེ་ནས་དེར་འཇོག་ན་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་ལྟར་དགོས་པས་ཧ་ཅང་ཐལ་བ་ཁོ་ནའོ། །གཉིས་པ་རང་གི་འདོད་པ་ནི། གཞན་གྱི་འདོད་པ་གཉིས་པོ་མི་འཐད་པ་དེས་ན་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཙམ་ཉིད་དབྱེ་གཞིར་འཐད་དེ། ཚད་མ་དང་ཡང་དག་ཤེས་པ་གཉིས་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། དེ་ལ་དབྱེ་ན་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་དཔག་གཉིས་སོ། །གཉིས་པོ་དེ་དག་གཅིག་དང་ཐ་དད་བརྟགས་པར་བྱ་སྟེ། བུམ་སྣམ་ལྟར་དངོས་པོ་ཐ་དད་དམ། དངོས་པོ་དངོས་མེད་ལྟར་གཅིག་པ་བཀག་པའམ། བྱས་མི་རྟག་ལྟར་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་དམ། ཟླ་བ་དང་བསིལ་ཟེར་བྱེད་ལྟར་དོན་གཅིག་ལ་མིང་ཐ་དད་གང་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ་ནི། ཡེ་ཤེས་དཔལ་ན་རེ། གཉིས་པ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་དཔག་གི་གཟུང་ཡུལ་དངོས་མེད་ཡིན་པས། རང་ཡང་དངོས་མེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཟེར་ན། ཚད་མ་གཉིས་པོ་གཅིག་པ་བཀག་པ་མིན་ཏེ། དེ་གཉིས་ཀ་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྗེས་དཔག་གཟུ
Chinese
因为以确定之识遣除增益，所以确定能遣除增益是合理的。第三，以定义来确定所诠释的意义，有四点：所诠释的分类、对基的错觉进行驳斥、说明基的定义确定方式、以及说明以定义进行破立的方式。第一部分有四点：分类的依据、分类的意义、数量的确定、以及词语的意义。第一点分为两部分。驳斥他宗观点：一些藏人说，仅仅是正确的知识不是分类的依据，因为决断识和寻思虽然不是量，但却是正确的知识。这种说法不合理，因为对于不是量的事物存在正确的知识，这与理性和密意相违背，这两种情况已经阻止了智慧的考察。法胜说，量或正确的知识可以分为两种：具有作用的显现和对具有作用的能力的完全投入。第一种就像火正在烹煮燃烧一样显现，是士夫成就的直接原因。第二种是仅仅显现的火等，是士夫成就的间接原因。其中第一种不是分类的依据，因为不欺骗，自己已经认识到，所以不是论典中需要研究的对象，并且确定为仅仅是现量，所以没有第二种。因此，说只有后者是错误的，如果因为总的不能作为分类的依据，而分开别，并安立在那里，那么对于现量等所有事物都需要这样做，因此只能是太过分了。第二，自己的观点是：因为其他人的两种观点都不合理，所以仅仅是正确的知识才是分类的依据，因为量和正确的知识是同义词。第二是：如果对它进行分类，那么就是现量和比量两种。需要考察这二者是一还是异：是像瓶子和垫子一样是不同的事物呢？还是像事物和非事物一样是遮破一者呢？还是像有为和无常一样本体相同而反体相异呢？还是像月亮和清凉光芒的制造者一样意义相同而名称相异呢？对于这个问题，有破、立、舍三种。第一种是：耶谢巴说，是第二种，因为比量的所取境是非事物，所以自身也是非事物。如果这样说，那么这两种量不是遮破一者，因为它们二者都是事物，因为比量
English
Because definitive cognition dispels superimposition, it is reasonable that definiteness dispels superimposition. Third, there are four points to establishing the meaning expressed by definition: the divisions of what is to be expressed, refuting misconceptions about the basis of definition, explaining how the definition determines the basis of definition, and how it establishes or refutes. The first has four points: the basis of division, the meaning of division, the determination of number, and the meaning of the word. The first has two parts. Refuting other systems: Some Tibetans say that mere valid cognition is not the basis of division, because decisive cognition and reasoning are not valid cognitions, but they are valid cognitions. This is unreasonable, because the existence of valid cognition in what is not valid cognition contradicts both reason and intention, and these two have already prevented intellectual examination. Chokchok says that valid cognition or valid cognition can be divided into two: the appearance of function and the complete engagement in the ability to function. The first is like the appearance of fire cooking and burning, which is the direct cause of the accomplishment of the individual. The second is the mere appearance of fire and so on, which is the indirect cause of the accomplishment of the individual. The first is not the basis of division, because it is not deceptive and has been recognized by oneself, so it is not an object of study in the treatise, and it is determined to be only perception, so there is no second. Therefore, it is wrong to say that only the latter is the basis of division. If the general cannot be the basis of division, and the particular is divided and placed there, then all things such as perception must be done in this way, so it is only too extreme. Second, one's own view is that because the other two views are unreasonable, only valid cognition is the basis of division, because valid cognition and valid cognition are synonyms. The second is: if it is divided, then there are two types: perception and inference. It is necessary to examine whether these two are the same or different: are they different objects like a vase and a mat? Or is it a negation of one like an object and a non-object? Or is it the same entity with different aspects like impermanence? Or is it the same meaning with different names like the moon and the maker of cool rays? For this question, there are three: refutation, establishment, and abandonment. The first is: Yeshe Pal says that it is the second, because the object of inference is a non-object, so it is also a non-object. If so, then these two valid cognitions are not a negation of one, because they are both objects, because inference